V SA/Wa 2748/16

WyrokWSA w Warszawie2017-07-19

Skład orzekający: Irena Jakubiec - Kudiura, Matylda Arnold – Rogiewicz, Michał Sowiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu "Ułatwianie startu młodym rolnikom", odmawiając zaliczenia do wydatków kwalifikowanych części kwoty przeznaczonej na zakup gruntu rolnego, która obejmowała również niewielką powierzchnię lasu, a także czy organ prawidłowo poinformował beneficjenta o niekwalifikowalności tego wydatku?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji nieprawidłowo zakwestionowały kwalifikowalność wydatku na zakup gruntu rolnego obejmującego niewielką powierzchnię lasu, a także nie poinformowały beneficjenta o tej niekwalifikowalności w sposób umożliwiający mu podjęcie działań naprawczych. Brak należytego pouczenia i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego stanowi naruszenie przepisów postępowania, co skutkuje naruszeniem przepisów prawa materialnego dotyczących obowiązku zwrotu pomocy. W związku z tym, zaskarżona decyzja została uchylona.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu "Ułatwianie startu młodym rolnikom" w wysokości 75.000 zł. Beneficjent otrzymał pomoc finansową, ale organy uznały, że nie wydatkował on wymaganych 70% środków na cele zgodne z biznesplanem, m.in. z powodu zakwestionowania części kosztów zakupu gruntu rolnego (obejmującego niewielką powierzchnię lasu). Beneficjent złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów i formalizm organów.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Jakubiec - Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Matylda Arnold – Rogiewicz, Sędzia WSA - Michał Sowiński, Protokolant sekr. sąd. - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lipca 2017 r. sprawy ze skargi K. L. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu "Ułatwiania startu młodym rolnikom": uchyla zaskarżoną decyzję V Sa/Wa 2478/16 Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] Prezes Agencji i Restrukturyzacji Rolnictwa, utrzymał w mocy decyzję dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...], którą ustalono K. L. do zwrotu kwotę nienależnie pobranych płatności w wysokości 75.000 zł. Zaskarżona decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych: W związku z wnioskiem złożonym przez K. L. w dniu [...] października 2010 r., po dokonaniu jego weryfikacji Dyrektor [...] OR ARiMR wydał decyzję nr [...] o przyznaniu K. L. pomocy finansowej z tytułu "Ułatwianie startu młodym rolnikom" z zastrzeżeniem dopełnienia warunków, m. in.: - zrealizowania założeń biznesplanu w terminie nie dłuższym niż 5 lat od dnia wypłaty pomocy, a w szczególności prowadzenia gospodarstwa zgodnie z określoną strukturą produkcji rolnej, wydatkowania 70% pomocy na inwestycje określone w biznesplanie w okresie 3 lat od dnia wypłaty pomocy, - przedłożenia potwierdzonych za zgodność z oryginałem przez pracownika Agencji lub notariusza kopii faktur, dokumentów księgowych o równoważnej wartości dowodowej lub innych dokumentów potwierdzających poniesienie wydatków co najmniej 70% kwoty pomocy na inwestycje zgodne z założeniami biznesplanu-po zrealizowaniu każdej z inwestycji i nie później niż do dnia upływu 3 lat od dnia wypłaty pomocy. W dniu [...] kwietnia 2011 r. wnioskodawca, złożył do organu I instancji wniosek o płatność na podstawie, którego w dniu [...].06.2011 r. została wypłacona mu pomoc na wskazane konto bankowe. Następnie w dniu [...] lutego 2012 r. wnioskodawca złożył do Dyrektora wniosek o zmianę założeń Planu Rozwoju Gospodarstwa (zwanego dalej "biznesplanem"), a w dniu [...] marca 2012 r. złożył do tego samego organu akt notarialny ( Repertorium A nr [...] z dnia [...].09.2011 r.), z którego wynika, iż zakupił grunt rolny o powierzchni 3,4583 ha, za łączną kwotę 52 500 zł, w tym część lasów o powierzchni 600 m2 za kwotę 500 zł. W dniu [...] września 2012 r. Dyrektor wydał decyzję nr [...], w której wyraził zgodę na zmianę założeń biznesplanu przez stronę w zakresie zakupu gruntów rolnych o powierzchni 3.4583 ha za kwotę 52 500 zł. Pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. organ I instancji poinformował wnioskodawcę o ciążących na niej zobowiązaniach wymienionych w § 19 rozporządzenia wykonawczego Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r., w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy w ramach działania " Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego PROW na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2014 r., poz. 201, z późn. zm. – rozporządzenie wykonawcze) oraz o przewidzianych sankcjach za nie dochowanie terminu ich spełnienia. Pismem z dnia [...] lutego 2014 r., strona przekazała do organu I instancji akt notarialny Repertorium A nr [...] z dnia [...] września 2011 r. oraz dowód zapłaty na kwotę 52 500 zł. Pismem z dnia [...] lutego 2015 r. Dyrektor OR wezwał wnioskodawcę do złożenia wyjaśnień, w zakresie zapisu powyższego aktu notarialnego dotyczącego powierzchni lasu na zakupionej działce o nr [...]. W odpowiedzi na pismo w dniu [...] lutego 2015 r., wnioskodawca złożył ponownie do organu akt notarialny nr [...] z dnia [...] września 2011 r. oraz dowód zapłaty na kwotę 52 500 zł., w tym koszt zakupu 600 m2 lasu za kwotę 500 zł. i akt notarialny (Repertorium A nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r.), z którego wynika, iż zakupił działki rolne o powierzchni 4,77 ha za kwotę 30.000 zł. Jednocześnie wnioskodawca wniósł o uznanie wskazanego kosztu na poczet zrealizowania inwestycji wpisanej w biznesplanie. Pismem z dnia [...] maja 2015r. Dyrektor OR poinformował stronę o możliwości dokonania zwrotu nienależnie pobranych płatności, a w związku z brakiem wpłaty w dniu [...] grudnia 2015 r., zawiadomił ją o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu "Ułatwianie startu młodym rolnikom" oraz poinformował o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. W dniu [...] stycznia 2016 r. organ I instancji wydał decyzję nr [...] o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych środków finansowych z tytułu "Ułatwianie startu młodym rolnikom" w wysokości 75.000zł. Dyrektor OR ARiMR wskazał, że w sprawie zaistniała przesłanka zwrotu płatności w całości tj. 75.000 zł na podstawie § 20 ust 1 rozporządzenia wykonawczego ponieważ strona nie wydatkowała w terminie 3 lat od daty wypłacenia pomocy, co najmniej 70% udzielonej płatności na zakup gruntów ornych. Tym samym w związku z art. 20 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków z Europejskiego Funduszu Rolnego i w zw. z art. 29 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2014 r. poz. 1438, z późn. zm.) określił kwotę nienależnie pobranych płatności. Od decyzji tej strona złożyła odwołanie, w którym wskazała, że zrealizowała założenia biznesplanu i wniosła o uchylenie decyzji. Decyzją z [...] lutego 2016 r. Prezes ARiMR utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wskazał, że w przedmiotowej sprawie wystąpiły przesłanki do utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji. Organ II instancji ponownie ustalił stan faktyczny sprawy i wskazał na zasadność wydania decyzji z zastosowaniem m.in. art. 29 ust. 1 i 3 ustawy z 29 maja 2008 r. o ARiMR wyjaśniając, że nienależnie wypłacone stronie środki w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" pochodzą ze środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz ze środków krajowych, przeznaczonych na współfinansowanie, tj. z funduszy, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1-2 ustawy. Wskazał, że zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b rozporządzenia wykonawczego: "beneficjent powinien wydatkować, w okresie 3 lat od dnia wypłaty pomocy, co najmniej 70% na inwestycje określone w biznesplanie", a następnie zgodnie z § 19 pkt 2 przedłożyć w Agencji potwierdzone za zgodność z oryginałem przez pracownika Agencji lub notariusza kopie faktur, dokumentów księgowych o równoważnej wartości dowodowej lub innych dokumentów potwierdzających poniesienie wydatków co najmniej 70% kwoty pomocy na inwestycje zgodne z założeniami biznesplanu po zrealizowaniu każdej z inwestycji i nie później niż do dnia upływu 3 lat od dnia wypłaty pomocy. " Podkreślił, że zgodnie z § 18 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia wykonawczego wydatki na inwestycje, o których mowa w ust. 1 pkt 3 lit. b tego przepisu, mogą obejmować zakup gruntów rolnych, które będą wykorzystywane rolniczo przez 5 lat od daty wypłaty pomocy, przy czym na podstawie § 20 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 rozporządzenia wykonawczego, pomoc podlega zwrotowi w całości jeżeli beneficjent nie spełni warunków, o których mowa w § 18 ust. 1 i tak w przypadku niewydatkowania w okresie 3 lat od dnia wypłaty pomocy, co najmniej 70% kwoty pomocy na inwestycje określone w biznesplanie, zwrotowi podlega 100% kwoty pomocy. Organ wskazał, że pomoc została stronie wypłacona w dniu [...].06.2011 r. na konto bankowe zatem termin na wydatkowanie 70% kwoty pomocy na inwestycje określone w biznesplanie upływał z dniem [...].06.2014 r. Wskazał, że z przedłożonego przez stronę aktu notarialnego nr [...] z dnia [...] września 2011 r. wynika jednoznacznie, iż zakupiona działka o nr [...] obejmuje również powierzchnię 600 m2 stanowiącą las o wartości 500 zł. Działka nie należy do użytków rolnych, w związku z czym koszt jej zakupu, nie jest kosztem kwalifikowalnym. Strona wydatkowała jedynie kwotę 52 000 zł na zakup gruntów rolnych, czyli nie wydatkowała 70% kwoty przyznanej pomocy o jakim mowa w rozporządzeniu wykonawczym, a jedynie 69,3333%. Nadto strona nie zakupiła 3,4583 ha gruntów rolnych do czego zobowiązała się zgodnie z biznesplanem, a wyłączając powierzchnię 600 m2 lasu zakupiła jedynie 3,3983 ha gruntów rolnych. Organ podkreślił, że w odpowiedzi na pismo organu I instancji w dniu [...].02.2015 r., tj. po terminie w jakim wnioskodawca zobowiązany był do zrealizowania założeń biznesplanu oraz wydatkowania 70% pomocy na inwestycje określone w biznesplanie, przedłożył on w [...] Oddziale Regionalnym ARiMR akt notarialny Repertorium A nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r., z którego wynika, iż zakupił działki rolne o powierzchni 4,77 ha za kwotę 30 000 zł, co do których wnioskował o uznanie wskazanego kosztu na poczet zrealizowania inwestycji wpisanej do biznesplanu. Ponieważ strona zobowiązana była do udokumentowania wydatkowania 70% otrzymanej pomocy zgodnie z zaakceptowanym biznesplanem w terminie do dnia 30.06.2014 r. Prezes wskazał, że jakkolwiek strona przedstawiła dwa akty notarialne zgodnie, z którymi zakupiła grunt rolny, to jednakże żaden z nich, nie potwierdza realizacji biznesplanu w zakresie wydatkowania 70% pomocy na inwestycje, których strona zobowiązała się dokonać po jej otrzymaniu. Podkreślił, że na podstawie aktu notarialnego nr [...] z dnia [...] września 2011 r. nie można uznać, iż wnioskodawca zrealizował biznesplan, ponieważ kupił jedynie 3,3983 ha gruntów rolnych za kwotę 52 000 zł., zaś kupiona powierzchnia 600 m2 lasu za kwotę 500 zł nie stanowi kosztu kwalifikowanego, zgodnie zaś z aktem notarialnym nr [...] z dnia [...] lutego 2011 r., kupił działki rolne o łącznej powierzchni 4,77 ha za kwotę 30 000 zł i tym samym nie wydatkował 70%, tj. 52 500 zł kwoty pomocy na inwestycje określone w biznesplanie. Wskazał, że z akt sprawy wynika jednoznacznie, że strona nie dopełniła warunku wskazanego w § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b rozporządzenia wykonawczego i w terminie 3 lat od dnia wypłaty pomocy, tj. do dnia [...].06.2014 r., nie zrealizowała założeń biznesplanu określonych w tabeli 5.2, bowiem nie wydatkowała 70% pomocy na inwestycje określone w biznesplanie. Od decyzji Prezesa ARiMR skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze zarzucił: naruszenie art. 104 Kpa w zw. z par 20 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego PROW na lata 2007-2013 przez zobowiązanie go do zwrotu rzekomo nienależnie pobranych 75.000 złotych, pomimo braku podstaw do orzeczenia zwrotu i wykonania biznesplanu, co zostało wykazane odpowiednimi dokumentami oraz brak rozpoznania zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji numer [...] z dnia [...] stycznia 2016 i wniósł o uchylenie decyzji. W uzasadnieniu skargi wskazał, że decyzja na mocy, której nie uwzględniono jego odwołania nie jest trafna. Podkreślił, że przedstawił akty notarialne Repertorium A nr [...] z dnia [...].09.2011 roku wraz z dowodem zapłaty na kwotę 52.500 złotych , w tym koszt zakupu lasu za kwotę 500 złotych oraz akt notarialny Repertorium A nr [...] z dnia [...] lutego 2011 roku, na mocy którego zakupił działki rolne o powierzchni 4,77 ha za kwotę 30.000 złotych. Akty te zostały przedstawione w toku postępowania przed organem administracyjnym. Łącznie dokonał zakupu nieruchomości rolnych za kwotę 52.000 złotych oraz kwotę 30.000 złotych, jednocześnie wniósł o modyfikację biznesplanu w tym zakresie. Brak jest podstaw do uznania, że biznesplan nie może być zmieniony po wykonaniu jego założeń. Należy zaznaczyć, że decyzja organu administracji jest przejawem skrajnego formalizmu, sprzecznego z celami systemowymi wsparcia w ramach programu "Ułatwianie startu młodym rolnikom". Udokumentował wydatkowanie 70% otrzymanej pomocy, gdyż przedstawił dowody zakupu działek rolnych za kwotę przekraczającą 70% pomocy na inwestycje określone w biznesplanie. Nabył grunty rolne, co następnie zgłosił wnioskując o zmianę biznesplanu, który w jego ocenie powinien zostać zmieniony zgodnie z wnioskiem. Nadto jego zdaniem nienależnie zakwestionowano wydatek 500 złotych na zakup lasu, ponieważ przedstawił dowód zapłaty kwoty 52.500 złotych przed upływem 3 lat, o których mowa w decyzji. Pomimo to, i pomimo wyraźnego brzmienia art. 7 Kpa, zgodnie z którym w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, nie został poinformowany o jakichkolwiek nieprawidłowościach dotyczących powyższego aktu notarialnego w zakresie kwoty 500 złotych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skargę należało uwzględnić. W ocenie Sądu w stanie faktycznym sprawy nie można podzielić poglądu organów co do faktu, iż środki wypłacone skarżącemu podlegają zwrotowi w całości na podstawie § 20 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b rozporządzenia wykonawczego z dnia 17 października 2007 r. z racji braku wydatkowania co najmniej 70% przyznanej pomocy na cele określone w biznesplanie. Przypomnieć należy, że zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b beneficjent powinien wydatkować, w okresie 3 lat od dnia wypłaty pomocy, co najmniej 70% kwoty pomocy na inwestycje określone w biznesplanie, zgodnie zaś z ust. 2 pkt 2 tego przepisu wydatki na inwestycje, o których mowa w ust. 1 pkt 3 lit. b, mogą obejmować zakup gruntów rolnych, które do dnia upływu 5 lat od dnia wypłaty pomocy beneficjent będzie wykorzystywał do działalności rolniczej w gospodarstwie. Celem wykazania poniesionych wydatków w myśl § 19 pkt 2 rozporządzenia wykonawczego beneficjent powinien przedłożyć w Agencji potwierdzone za zgodność z oryginałem przez pracownika Agencji lub notariusza kopie faktur, dokumentów księgowych o równoważnej wartości dowodowej lub innych dokumentów potwierdzających poniesienie wydatków co najmniej 70% kwoty pomocy na inwestycje zgodne z założeniami biznesplanu - po zrealizowaniu każdej z inwestycji i nie później niż do dnia upływu 3 lat od dnia wypłaty pomocy. W sytuacji gdy beneficjent nie spełni warunku o jakim jest mowa w § 18 ust. 1 pkt 3 lit.b wówczas na podstawie § 20 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 rozporządzenia, jest zobowiązany do zwrotu 100% przyznanej pomocy. Organ II instancji wskazał, że skarżący nabył wprawdzie dwoma aktami notarialnymi z [...] września 2011 r. nr [...] i z [...] lutego 2011 r. nr [...] grunty rolne ale treść żadnego z nich nie potwierdza zakupu gruntów ornych za minimum 70% przyznanej pomocy, a więc nie dowodzi realizacji biznesplanu. Odnosząc się do tej kwestii należy wskazać, że składając w dniu [...] sierpnia 2010 r. wniosek o przyznanie pomocy, a następnie dokonując na wezwanie organu jego korekty, skarżący wskazał w nim grunty, w posiadanie których wejdzie i na których będzie prowadził działalność rolniczą przez okres 5 lat od wypłacenia mu pomocy finansowej. We wniosku tym zadeklarował także, (Plan Rozwoju Gospodarstwa – tabela 5.2 ), że przyznaną pomoc wydatkuje na zakup maszyn rolniczych w postaci agregatu uprawowo-siewnego i opryskiwacza polowego. Decyzją z dnia [...] października 2010 r. nr [...] Dyrektor OR ARiMR w P. przyznał skarżącemu pomoc na realizację inwestycji wskazanych w biznesplanie w wysokości 75.000 zł, która po złożeniu przez skarżącego wniosku o płatność i jego weryfikacji została mu wypłacona w dniu [...] czerwca 2011 r. Jak wynika z akt sprawy skarżący, do czego organy się nie odniosły - pismem z dnia [...] marca 2011 r., złożonym w [...] Oddziale ARiMR w dniu [...] kwietnia 2011 r., zadeklarował samodzielne podjęcie z dniem [...] lutego 2011 r. prowadzenie gospodarstwa rolnego i złożył potwierdzone za zgodność załączniki, w tym akt notarialny Repertorium A nr [...], mocą którego nabył grunty rolne o pow. 4.77 ha za kwotę 30.000 zł. W dniu [...] lutego 2012 r. skarżący zwrócił się do Dyrektora OR ARiMR w P. o wyrażenie zgody na zmianę założeń biznes planu polegającą na zakupie gruntów rolnych o powierzchni 3,4583 ha za kwotę 52.500zł zamiast planowanego ciągnika. W dniu [...] marca 2012 r. skarżący złożył do organu potwierdzony za zgodność przez pracownika Agencji akt notarialny nr [...] z dnia [...] września 2011 r., z którego wynika, że kupił działkę rolna nr [...] o powierzchni 3.4583 ha , w tym 600 m2 lasu (o wartości 500zł) za łączną kwotę 52.500 zł., jak również dokument stanowiący wykaz dokumentów potwierdzających poniesione koszty zgodnie z rozporządzeniem wykonawczym. Z dokumentu tego wynika, że skarżący wykazał poniesienie wydatku w wysokości 52.500 zł., przy czym miał obowiązek wypełnić rubryki (1-11), zaś pracownicy Agencji wypełniając pozostałe rubryki zapisali jako kwalifikowany wydatek w wysokości 52.000zł zaś 500 zł jako wydatek niekwalifikowany. W związku ze złożonym wnioskiem pismem z dnia [...] września 2012 r. skarżący został wezwany do uzupełnienia wniosku we wskazanym w piśmie zakresie tj. konieczności uwzględnienia zakupionej w ramach inwestycji pow. 3,39 ha w tabeli 2.2 biznesplanu, lecz nie został poinformowany, że zakwestionowano wydatek 500 zł poniesiony na część działki w postaci lasu. W dniu [...] września 2012 r. Dyrektor OR wydał decyzję w sprawie zmiany biznesplanu stanowiącego załącznik do złożonego wniosku. W dniu [...] stycznia 2014 r. Organ I instancji w obszernym piśmie działając na podstawie art. 9 Kpa pouczył skarżącego o konieczności przedstawienia wymienionych w piśmie dokumentów oraz o ich formie i ewentualnych sankcjach za ich niezłożenie. W piśmie wskazano datę (tj. [...].06.2014 r.), w której upływał termin na wydatkowanie co najmniej 70% przyznanej kwoty pomocy na inwestycję zgodną z założeniami biznesplanu ale również nie poinformowano nim skarżącego, że zdyskwalifikowano jako niekwalifikowaną kwotę 500 zł dotyczącą płatności za część działki, na której rósł las. Dopiero w piśmie z [...] lutego 2015 r. w sposób jednoznaczny wskazano na zastrzeżenia dotyczące części działki stanowiącej las odwołując się jednocześnie do zapisów § 18 pkt 2 rozporządzenia wykonawczego. W odpowiedzi przy piśmie z dnia [...] lutego 2015 r. skarżący złożył dokumenty, które jego zdaniem miały dowodzić spełnienia wymagań dotyczących wydatkowania środków, wniósł też o zaliczenie kosztu poniesionego aktem nr [...] i poinformował, że zasięgał telefonicznie informacji, czy złożone przez niego rozliczenie jest "w porządku" i uzyskał informację, że gdyby było coś nie tak, to pracownicy Agencji skontaktowaliby się z nim. Dokonując w świetle przedstawionych okoliczności prawidłowości decyzji organów należy przypomnieć, że art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 07.03.2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 2013 r" poz. 173 z późn. zm) stanowi, że z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Zgodnie zaś z ust. 2 przedmiotowego przepisu w postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. Wskazane wyżej zasady wprost mają zastosowanie do przyznawania pomocy i siłą rzeczy mają również zastosowanie w sprawach – takich jak niniejsza- dotyczących zwrotu pomocy gdzie przedmiotem oceny jest prawidłowość przyznania pomocy dokonywana przez pryzmat prawidłowości jej wykorzystania przez beneficjenta. Treść przytoczonego przepisu nakazuje organowi w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, przy czym dokonując tej oceny, organ musi zdaniem Sądu działać w zgodzie z treścią art. 8 Kpa, zaś w świetle posiadanych informacji pochodzących właśnie z zebranego materiału dowodowego, stosować w sposób adekwatny do tych informacji - art. 9 Kpa. Organ miał świadomość potrzeby zastosowania w sprawie art. 9 Kpa czego dowodzi okoliczność, że w piśmie z 7 stycznia 2014 r. prosząc o złożenie określonych dokumentów, powołał się na ten ogólny przepis. Należy zaznaczyć, że posiadanie przez organ dokumentów dowodzących wydatkowania kwot na zakup gruntów, które łącznie przekraczały co najmniej 70% udzielonej pomocy i mając świadomość treści biznesplanu oraz tego, że kwota 500 zł, jest wydatkiem niekwalifikowanym, nakazywało to organowi najpóźniej w tym piśmie poinformować o tym skarżącego - jakkolwiek wiedzę o tym fakcie organ posiadał od 2012 r- jeszcze przed wydaniem decyzji o zmianie biznesplanu. Pozwoliłoby to skarżącemu na złożenie w myśl § 21 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego ponownego wniosku o zmianę biznesplanu w sposób umożliwiający wykazanie wydatkowania koniecznej kwoty na realizację jego założeń. Brak takiej informacji, która stanowiła oczywisty wniosek wynikający z analizy posiadanej przez organ I instancji dokumentacji, jest naruszeniem wskazanych wyżej przepisów. Należy zauważyć przy tym, że przedstawienie tej informacji skarżącemu, nie wymagało od organu zbierania dodatkowego materiału dowodowego, czy też szczególnego jego potraktowania. Z dokumentacji wynika, że wydatki poniesione łącznie na zakup gruntów ornych bez wątpienia przekraczają konieczną wysokość wydatków, i że zostały one poniesione w wymaganym okresie 3 lat od daty wypłacenia pomocy a dowody tego dotyczące były w posiadaniu organu. Przy ocenie okoliczności faktycznych przedmiotowej sprawy, nie można pomijać celu jaki ma spełnić przyznawana młodym rolnikom pomoc, czyli chęć ułatwienia im działalności w rolnictwie w zakresie potrzeby pokonywania trudności związanych z samodzielnym prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Mając powyższe okoliczności na uwadze i uznając, że w związku z naruszeniem wskazanych powyżej przepisów postępowania doszło też do naruszenia przepisów prawa materialnego dotyczących obowiązku zwrotu przyznanej skarżącemu pomocy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło