V SA/Wa 2754/08

WyrokWSA w Warszawie2009-04-23

Skład orzekający: Jolanta Bożek, Irena Jakubiec-Kudiura, Izabella Janson

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na podstawie art. 18 ustawy z dnia 24 maja 2007 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw, może zostać utrzymana w mocy przez organ II instancji, jeśli jednocześnie zmieniono termin opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, co skutkuje pojawieniem się dwóch różnych terminów?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji w części dotyczącej zobowiązania do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Uznał, że organ II instancji, utrzymując decyzję w mocy, a jednocześnie modyfikując termin opuszczenia kraju, naruszył art. 138 § 1 k.p.a. i art. 110 k.p.a., co skutkowało nieważnością decyzji w tej części na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. W pozostałej części skargę oddalono, uznając, że cudzoziemka nie spełniła warunków do uzyskania zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na podstawie art. 18 ustawy z dnia 24 maja 2007 r., ponieważ wcześniej złożyła wniosek na podstawie art. 154 ustawy o cudzoziemcach.
Stan faktyczny
Skarżąca M. T. złożyła wniosek o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony w ramach tzw. abolicji. Wojewoda odmówił udzielenia zezwolenia i zobowiązał ją do opuszczenia terytorium RP, wskazując na wcześniejsze złożenie wniosku na podstawie art. 154 ustawy o cudzoziemcach. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, kwestionując m.in. brak wstrzymania wykonania decyzji nakazującej opuszczenie kraju. Sąd częściowo uwzględnił skargę, stwierdzając nieważność decyzji w części dotyczącej zobowiązania do opuszczenia terytorium RP z powodu naruszeń proceduralnych.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] w części zobowiązującej skarżącą do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W pozostałej części skargę oddalono. Zasądzono zwrot części kosztów postępowania sądowego. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja w części, w której stwierdzono jej nieważność, nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jolanta Bożek, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Izabella Janson (spr.), Protokolant - Małgorzata Broniarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2009r. sprawy ze skargi M. T. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] czerwca 2008r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony oraz zobowiązania do opuszczenia terytorium RP I. Stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] z [...] marca 2008r. nr [...] w części zobowiązującej skarżącą do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. II. W pozostałej części skargę oddala. III. Zasądza od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na rzecz M. T. kwotę 150 zł (sto pięćdziesiąt) tytułem zwrotu części kosztów postępowania sądowego. IV. Stwierdza, że zaskarżona decyzja w części, w której stwierdzono jej nieważność nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. M. T. wnioskiem z [...] października 2007 r. zwróciła się do Wojewody [...] o udzielenie jej zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony w ramach tzw. abolicji. Wnioskodawczyni wskazała, że przebywa w Polsce od co najmniej 1997 r. z niewielkimi przerwami. Decyzją z [...] marca 2008 r. nr [...] [...]-Wojewoda [...] orzekł o odmowie wydania cudzoziemce zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony i zobowiązał ją do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie 7 dni od otrzymania decyzji. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda przytoczył treść art. 18 ust. 1 ustawy z 24 maja 2007 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2007 nr 120, poz. 818), która weszła w życie 20 lipca 2007 r. i wskazał, że zgodnie z tym przepisem cudzoziemcowi, którego pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w dniu wejścia w życie ustawy jest nielegalny, wojewoda właściwy ze względu na miejsce pobytu cudzoziemca udzieli zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony 1 roku, o ile nie spowoduje to zagrożenia dla obronności lub bezpieczeństwa państwa albo bezpieczeństwa i porządku publicznego, albo obciążenia dla budżetu państwa lub nie naruszy interesu Rzeczypospolitej Polskiej, jeśli cudzoziemiec spełnia łącznie warunki wymienione w tym przepisie. Wojewoda wskazał, że jednym z warunków jest to, ażeby przed złożeniem wniosku cudzoziemiec nie złożył uprzednio wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na podstawie art. 154 ustawy o cudzoziemcach. Ponieważ w przypadku cudzoziemki taka okoliczność miała miejsce, bo złożyła on wniosek na podstawie art. 154 ustawy o cudzoziemcach. Okoliczność ta sprawiła w ocenie Wojewody, że cudzoziemka nie spełniła kumulatywnie warunków zawartych w art. 18 ust. 1 powoływanej ustawy. W konsekwencji należało więc wydać decyzję odmowną i zobowiązać cudzoziemkę do opuszczenia terytorium RP. Od decyzji tej pełnomocnik wnioskodawcy złożyła odwołanie, w którym zakwestionowała decyzję Wojewody wnosząc o jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Decyzji tej zarzuciła w szczególności niezastosowanie art. 18 ust. 4 ustawy z dnia 24 maja 2007 r. "w zakresie w jakim nie wydano skarżącej wizy pobytowej na okres pobytu do czasu wydania decyzji ostatecznej w sprawie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony". Decyzją z [...] czerwca 2008 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy i nakazał cudzoziemce opuszczenie terytorium kraju w terminie 7 dni od dnia otrzymania decyzji. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców po ponownym rozpoznaniu sprawy dokonując analizy stanu faktycznego uznał, że cudzoziemka nie spełnia wszystkich przesłanek określonych treścią art. 18 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy o cudzoziemcach i niektórych innych ustaw, ponieważ przed złożeniem wniosku w przedmiotowej sprawie złożyła w dniu [...] października 2003 r. wniosek o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na podstawie art. 154 ustawy o cudzoziemcach. Takie też zezwolenie uzyskała na podstawie decyzji Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców z dnia [...] października 2005 r. W tej sytuacji decyzja Wojewody jest prawidłowa. Od decyzji tej skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o jej uchylenie w całości. Zaskarżonej decyzji zarzuciła błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego przede wszystkim poprzez zaniechanie wydania orzeczenia w zakresie wstrzymania wykonania decyzji nakazującej skarżącej opuszczenie terytorium RP. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymał argumentacje użytą w zaskarżonej edycji. Zarzuty skarżącej dotyczące niewłaściwej oceny materiału dowodowego organ administracji uznał za niezasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – patrz art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269). Uzupełnieniem powyższego jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – dalej: p.p.s.a., w którym wskazano, iż sądy stosują środki określone w ustawie. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia. Wyjaśnić również należy, że stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpatrując niniejszą sprawę Sąd dopatrzył się naruszeń prawa, skutkujących częściowym uwzględnieniem skargi ale dotyczy to tylko kwestii związanej z nakazem opuszczenia terytorium Polski. Jeśli bowiem chodzi o udzielenie cudzoziemce zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony to treść art. 18 ustawy z 24 maja 2007 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw, nie pozostawia wątpliwości, że możliwość uzyskania zezwolenia na podstawie tego przepisu jest wyłączona, jeśli w przeszłości cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony w oparciu o treść art. 154 ustawy o cudzoziemcach z 13 czerwca 2003 r. W sprawie jest niewątpliwe, że cudzoziemka wniosek taki złożyła [...] października 2003 r. i uzyskała na jego podstawie pozytywną decyzję z [...] października 2005 r. nr [...]. Okoliczność ta sprawia, że bez znaczenia pozostaje fakt, iż cudzoziemiec spełnia pozostałe wymogi art. 18 ustawy z 24 maja 2007 r. Odnosząc się natomiast do nakazu opuszczenie terytorium RP wskazać należy, że treść art. 18 ustawy z 24 maja 2007 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw kwestię tę reguluje właściwie w ust. 6 ale i w ust. 3, w którym stanowi, że w postępowaniu w sprawie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony nie stosuje się art. 53-57 ustawy, przy czym art. 57 ust. 6 ustawy o cudzoziemcach w dotychczasowym brzmieniu, dotyczy opuszczenia terytorium RP przez cudzoziemca, którego pobyt jest niepożądany w przypadku decyzji odmownej, co wskazywałoby w ocenie Sądu na pewną niedokładność. Uznając jednak, że ze względu na to, że treść art. 18 ustawy z 24 maja 2007 r. jest przepisem szczególnym co powoduje, że samodzielnie reguluje on również problem opuszczenia terytorium kraju wskazać należy, że rozstrzygnięcie organów administracji w tej części ze względu na sformułowanie obydwu decyzji - nie może jednak zostać uznane za prawidłowe. Stoi temu na przeszkodzie treść art. 138 k.p.a., który jako przepis proceduralny ma zastosowanie w przypadku wydawania decyzji przez organ II instancji w przedmiotowej sprawie w związku ze złożonym odwołaniem. Z treści art. 138 § 1 k.p.a., który w sprawie miał zastosowanie wynika, że organ II instancji może jedynie utrzymać zaskarżoną decyzję w mocy, uchylić zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzec co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję umorzyć postępowanie pierwszej instancji, albo umorzyć postępowanie instancyjne. Tak więc w sytuacji gdy organ II instancji uznając zaskarżoną decyzję za trafną utrzymuje ją w mocy, to uczynić to może w odniesieniu do całości decyzji. W sprawie niniejszej decyzja I instancji została utrzymana w mocy, z tym, że jednocześnie doszło do zmiany terminu opuszczenia kraju, co powoduje, że de facto pojawiły się dwa takie terminy. Mając to na względzie organ powinien więc uchylić zaskarżoną decyzję w części i ponownie orzec, co się jednak nie stało. W tym stanie rzeczy doszło zdaniem Sądu do rażącego naruszenia treści art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., co w konsekwencji doprowadziło do nieważności decyzji w części dotyczącej nakazania opuszczenia terytorium Polski – art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Mając powyższe okoliczności na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 pkt 2 w zw. z art. 134 p.p.s.a orzekł o nieważności części zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej (w odniesieniu do tej ostatniej ze względu na sposób określenia terminu, który jest nieprawidłowy ze względu na treść art. 110 k.p.a.), w pozostałej zaś części skargę jako niezasadną oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji w części w jakiej stwierdzona została jej nieważność WSA orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a, a o kosztach na podstawie art. 206 p.p.s.a zasądzając je w części stosownie do wyniku sprawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło