V SA/Wa 2764/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Jolanta Bożek, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska (spr.), Protokolant - spec. Justyna Macewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2011 r. sprawy ze skargi U. K. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... września 2010 r. nr ... w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu dostosowania gospodarstw rolnych do standardów UE oddala skargę. U. K. złożyła w dniu [...] marca 2005 r. wniosek do Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o pomoc finansową na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów UE. Na podstawie decyzji Kierownika Biura z dnia [...] października 2006 r. Nr [...] wnioskodawczyni uzyskała pomoc na dostosowanie gospodarstwa rolnego do wymagań UE w zakresie przechowywania nawozów naturalnych i otrzymała pierwszą ratę płatności w kwocie 36 108, 00 zł. Warunkiem uzyskania drugiej raty płatności zgodnie z planem dostosowania gospodarstwa rolnego do standardów UE miało być zrealizowanie przedsięwzięcia polegającego na budowie płyty gnojowej o pow. 264 m2 oraz zbiornika zamkniętego na gnojówkę o pojemności 48 m2. W dniu [...] lutego 2008 r. przeprowadzono wizytację w gospodarstwie, w czasie której stwierdzono, że zbiornik na gnojówkę ma 6 m2, zaś płyta gnojowa 336,30 m2, wobec czego Kierownik Biura wystosował do strony zawiadomienie w dniu [...] lutego 2008 r. o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie uchylenia decyzji z dnia [...] października 2006 r. W dniu [...] maja 2008 r. Kierownik Biura decyzją nr [...] uchylił w całości decyzję własną z dnia [...] października 2006 r. Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego Dyrektor [...] Oddziału ARiMR w [...] decyzją z [...] lipca 2008 r. utrzymał w mocy decyzję z [...] maja 2008 r. Strona zaskarżyła powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...], który w dniu [...] czerwca 2009 r. stwierdził nieważność obydwu decyzji (sygn. akt [...]). Dyrektor Oddziału zawiadomieniem z dnia [...] lutego 2010 r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia nienależnie pobranych środków finansowych przyznanych stronie na mocy decyzji z [...] października 2006r. W dniu [...] czerwca 2010 r. decyzją nr [...] Dyrektor Oddziału ustalił beneficjentce kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów UE w wysokości 36 108,00 zł. Strona złożyła wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Prezes ARiMR) decyzją z dnia [...] września 2010 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, powołując się na art. 72 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenie Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) (Dz. Urz. UE. L. Nr 153 poz. 30). W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podkreślił, iż z akt sprawy wynika (wynik kontroli w gospodarstwie), że wybudowano zbiornik na gnojówkę o pow. 6 m2 oraz płytę gnojową o pow. 336,30 m2, natomiast w oświadczeniu o zrealizowaniu przedsięwzięcia i osiągnięciu żywotności ekonomicznej na minimalnym poziomie 4 EJW strona wskazała, że zrealizowała przedmiotowe przedsięwzięcie w terminie. Zdaniem organu strona musiała mieć zarówno wiedzę o tym, że nie dostosowała gospodarstwa rolnego do standardów UE, a zatem złożyła nieprawdziwe oświadczenie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania: 1. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 k.p.a. poprzez wydanie decyzji utrzymującej w mocy zaskarżoną decyzję, mimo iż z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ odwoławczy orzekł co do istoty sprawy w oparciu o inną podstawę prawną, co winno skutkować w pierwszej kolejności uchyleniem decyzji zaskarżonej odwołaniem oraz przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia w pierwszej instancji, 2. art. 138 § 2 k.p.a. wobec braku uchylenia w całości decyzji z 16 czerwca 2010 r. i braku przekazania do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, mimo wskazań Prezesa ARiMR co do rozważenia innego przepisu prawa materialnego przy wydawaniu decyzji oraz mimo zasadności zarzutów co do braku ustalenia okoliczności faktycznych związanych z zastosowaniem § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów UE. 3. art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. i 9 k.p.a. poprzez stwierdzenie niezgodnej ze stanem faktycznym okoliczności, że skarżąca złożyła w dniu [...] stycznia 2008 r. oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięcia i osiągnięciu przez gospodarstwo żywotności ekonomicznej na poziomie co najmniej 4 EJW, podczas gdy złożono je w dniu [...] stycznia 2008 r., jak również poprzez brak ustaleń, dlaczego nie podano małżonkowi skarżącej informacji o nowelizacji rozporządzenia Rady Ministrów z dnia [...] stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów UE, a także poprzez brak ustaleń faktycznych ze strony organu pierwszej instancji w zakresie przeprowadzenia inwestycji związanej z planem dostosowania w terminie do [...] lipca 2008 r. Strona zarzuciła również naruszenie prawa materialnego poprzez: 1. niewłaściwe zastosowanie § 10 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów UE objętej planem rozwoju obszarów wiejskich, 2. błędną wykładnię art. 72 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 817/2004. W odpowiedzi na skargę Prezes ARiMR podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie dopatrzył się w działaniu organu administracji ani naruszenia norm prawa materialnego, ani też naruszenia przepisów postępowania, które mogłyby skutkować uwzględnieniem skargi. Istotą przedmiotowej sprawy jest określenie, czy przedsięwzięcie określone w Planie dostosowania gospodarstwa rolnego do standardów UE zostało zrealizowane, gdyż w przeciwnym razie pojawia się konieczność zwrotu płatności, jaką wnioskodawczyni otrzymała na mocy decyzji z dnia [...] października 2006 r. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. Nr 98, poz. 634 z późn. zm.) Prezes Agencji ustala, w drodze decyzji administracyjnej, kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych: 1) pochodzących z funduszy Unii Europejskiej; 2) krajowych, przeznaczonych na: a) współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej, b) finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej. Zgodnie z art. 72 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 817/2004 ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenie Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) (Dz. U. UE L z dnia 30 kwietnia 2004 r.) każdy beneficjent, który złożył fałszywą deklarację, powstałą w wyniku poważnego zaniedbania, zostaje wykluczony ze wszystkich środków rozwoju obszarów wiejskich w ramach odpowiednich rozdziałów rozporządzenia (WE) nr 1257/1999, na dany rok kalendarzowy. Jak wynika z akt sprawy, skarżąca składając wniosek o pomoc finansową z [...] marca 2005 r. zobowiązała się do realizacji w terminie przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania gospodarstwa rolnego do standardów Unii Europejskiej, co wynikało z § 3 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 17 poz. 142 z późn. zm.). Zgodnie z §5 ust. 1 pkt 1 tego rozporządzenia przedsięwzięcie, o którym mowa w §3 pkt 3 lit. a polega na wyposażeniu gospodarstwa rolnego w płytę gnojową lub zbiornik na gnojowicę lub gnojówkę. Beneficjentka wnioskowała o przyznanie pomocy na budowę płyty gnojowej o pow. 264 m2 oraz zbiornika zamkniętego na gnojówkę o pojemności 48 m2, natomiast w toku postepowania okazało się, że zbiornik na gnojówkę ma 6 m2, zaś płyta gnojowa 336,30 m2. Kluczowy dla rozstrzygniecia w niniejszej sprawie jest fakt, iż skarżąca podpisując oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięcia wiedziała, że nie jest ono zgodne z prawdą. Sąd uznał, że przedmiotowe oświadczenie zostało złożone w dniu [...] stycznia 2008 r. Z powyższego wynika, że skoro zmiana rozporządzneia dotycząca przedłużenia terminu realizacji przedsięwzięcia do [...] lipca 2008 r. została ogłoszona w dniu [...] stycznia 2008 r., to nie mogła mieć ona zastosowania do oświadczenia, które zostało złożone w czasie obowiazywania poprzedniej wersji rozporządzenia. Ponadto, odnośnie zawartego w skardze zarzutu niepoinformowania męża skarżacej o nowelizacji rozporządzenia Sąd wskazuje, że organ nie ma obowiązku informacyjnego z urzędu wobec wnioskodawców w sprawach dopłat unijnych i czyni to jedynie na ich wniosek. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Prawidłowo ustalony stan faktyczny w sprawie dał organowi podstawę do stwierdzenia, że skarżąca nie zrealizowała planowanego przedsięwzięcia, co zgodnie z § 10 ust. 1 cytowanego rozporządzenia powoduje, iż pierwsza rata płatnosci podlega zwrotowi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę z mocy art. 151 p.p.s.a.