V SA/Wa 2783/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący - sędzia WSA Dorota Mydłowska po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi K. B. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lipca 2008 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi W dniu 9 września 2008 r. (data nadania pocztowego) K.B. wniósł za pośrednictwem Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję wyżej wymienionego organu z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...]. Do skargi został załączony wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Do przedmiotowego pisma skarżący dołączył zaświadczenie lekarskie z 28 sierpnia 2008 r., z którego wynika że skarżący w okresie od 28 sierpnia 2008 r. do 10 września 2008 r. był niezdolny do pracy z powodu choroby. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Jednocześnie zgodnie z art. 87 § 1, § 2 i § 4 p.p.s.a, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Zaskarżona decyzja Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa została doręczona skarżącemu w dniu 8 sierpnia 2008 r. (dowód zwrotne potwierdzenie odbioru doręczenia zaskarżonej decyzji znajdujące się w aktach administracyjnych) i od tej też daty należało liczyć termin do wniesienia skargi, który w niniejszej sprawie upływał z dniem 8 września 2008 r. Natomiast skarga została wniesiona przez skarżącego w dniu 9 września 2007 r. (data nadania skargi w urzędzie pocztowym, k. 14 akt sąd.), a więc z naruszeniem terminu ustawowego przewidzianego na dokonanie tej czynności. Należy zaś wyjaśnić, iż czynność w postępowaniu sądowym -w tym przypadku polegająca na złożeniu skargi- podjęta przez stronę po terminie jest bezskuteczna (art. 85 p.p.s.a.). Prawidłowo w tej sytuacji postąpił skarżący występując o przywrócenie terminu. Następnie, Sąd zważył, iż skarżący wniosek o przywrócenie terminu złożył w dniu 9 września 2008 r., a więc z zachowaniem terminu wymienionego w art. 87 § 1 p.p.s.a. Jednocześnie skarżący dopełnił czynności, której nie dokonał w terminie, i tym samym spełnił kolejną przesłankę wynikającą z przywołanej regulacji prawnej. Jednakże -w ocenie Sądu- skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminu, a wobec tego nie spełnił równie ważnej przesłanki warunkującej zastosowanie instytucji przywrócenia terminu, regulowanej przepisami art. 86 i nast. p.p.s.a. Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się -zgodnie z orzecznictwem i literaturą przedmiotu- z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Uchybienie terminu może być przykładowo poczytane jako zawinione przez nią, "jeśli strona nie chciała dopełnić czynności w terminie albo chciała czynności dopełnić, lecz nie dopełniła z powodu jakiejś przeszkody, którą mogła przezwyciężyć" (v. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz wyd. 7, Wydawnictwo C.H. Beck. W-wa 2005, str. 334). Warunkiem dopuszczalności przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności procesowej, jest zatem uprawdopodobnienie przez stronę, że mimo całej staranności nie mogła dokonać czynności w terminie, to znaczy, że zachodziły przeszkody od niej niezależne oraz istniejące przez cały czas biegu terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej (v. wyrok NSA z 13 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1656/97). Przywrócenie terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, iż niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. Z uzasadnienia wniosku K. B., o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, nie wynika natomiast, aby taka sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie. Nie stanowią bowiem przesłanki uzasadniającej przywrócenie terminu podnoszone przez skarżącego okoliczności, sprowadzające się do choroby. Nie można przyjąć, że K. B. uprawdopodobnił, iż uchybienie terminu do wniesienia skargi było przez niego niezawinione. Skarżący nie wykazał bowiem, aby charakter jego choroby, potwierdzonej zaświadczeniem lekarskim, uniemożliwiał mu terminowe nadanie na poczcie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Z przedstawionego dokumentu wynika jedynie tyle, że skarżący w okresie od 28 sierpnia 2008 r. do 10 września 2008 r. był niezdolny do pracy z powodu choroby. W zaświadczeniu wskazano, że skarżący powinien leżeć. Natomiast nie wynika z niego, iż skarżący był obłożnie chory, a choroba uniemożliwiała mu poruszanie się. A zatem nie wyklucza to tego, że osobiście mógł nadać w urzędzie pocztowym wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W orzecznictwie i literaturze przedmiotu również wyrażany jest pogląd co do tego, iż zwolnienie lekarskie nie jest potwierdzeniem braku winy zainteresowanego w uchybieniu terminu. Nie wyklucza ono bowiem możliwości dokonania czynności procesowej przez skarżącego z zachowaniem terminu, osobiście lub korzystając z pomocy innych osób (v. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz wyd. 7, Wydawnictwo C.H. Beck, W-wa 2005, str. 335, wyrok NSA z 1.03.1999 r., sygn. II SA 45/99, LEX 46785, wyrok NSA z 4.11.1998 r., sygn. akt III SA 1243/97, LEX 36902 ). Konkludując, w ocenie Sądu, okoliczności na które powołał się skarżący we wniosku nie mają charakteru okoliczności wyjątkowych i nie przesądzają o braku winy w uchybieniu terminowi dokonania czynności procesowej. W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu, skarżący nie dopełnił należytej staranności przy podjęciu czynności w postępowaniu sądowym. Jednocześnie, zauważyć należy, iż w swoich wyjaśnieniach skarżący nie wykazał, że podjął wszelkie możliwe w danych okolicznościach starania by można było uznać, że działał z należytą starannością i mimo jej zachowania nastąpiło uchybienie zakreślonego terminu. W szczególności nie wykazał, iż w dokonaniu czynności nie mógł posłużyć się innymi osobami np. członkami rodziny. Biorąc pod uwagę powyższy rozważania, stwierdzić należy, iż w ocenie Sądu przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Odnosząc się natomiast do omawianego kryterium braku winy, należy uznać, iż o braku winy można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.