V SA/Wa 2844/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-05-16
Skład orzekający: Joanna Kruszewska – Grońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowoadministracyjnego podlega umorzeniu?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy podlega umorzeniu, jeżeli zostało zainicjowane po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowoadministracyjnego, ponieważ w takiej sytuacji rozpoznanie wniosku staje się zbędne. Prawo pomocy może być przyznane stronie przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania, ale nie po jego prawomocnym zakończeniu.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (opłaty kancelaryjnej) po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowoadministracyjnego. Postępowanie w sprawie głównej zostało zakończone wyrokiem oddalającym skargę, który uprawomocnił się przed złożeniem wniosku o prawo pomocy. Sąd uznał, że wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony po prawomocnym zakończeniu postępowania jest zbędny.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie z wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska – Grońska po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. F. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. F. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o odmowie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2011 p o s t a n a w i a: umorzyć postępowanie z wniosku skarżącego A. F. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącej Wydziału V Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 kwietnia 2016 r., pismem Sądu z 28 kwietnia 2016 r. skarżący A. F. został wezwany do uiszczenia opłaty kancelaryjnej w wysokości 100 zł za odpis orzeczenia z uzasadnieniem sporządzanym i doręczanym na wniosek – w terminie 7 dni od dnia doręczenia niniejszego wezwania pod rygorem ściągnięcia ww. opłaty od strony. Powyższe wezwanie doręczono skarżącemu 2 maja 2016 r., a 7 maja 2016 r. skarżący nadał w urzędzie pocztowym wniosek o przyznanie prawa pomocy (złożony na urzędowym formularzu PPF), w którym zażądał zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że wnosi o zwolnienie z obowiązku uiszczenia opłaty kancelaryjnej z uwagi na trudną sytuację materialną.
W tym miejscu podkreślić należy, iż postępowanie sądowoadministracyjne w niniejszej sprawie zostało zakończone prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 stycznia 2016 r. oddalającym skargę A. F. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia (...) maja 2015 r. nr (...) w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o odmowie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2011. Powyższe orzeczenie jest prawomocne od dnia 7 kwietnia 2016 r.
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie wskazać należy, że z dniem 15 sierpnia 2015 r. na podstawie art. 1 pkt 65 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658) uchylono przepis art. 243 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym przyznanie prawa pomocy przed lub w toku postępowania rozpoznawczego obejmuje także postępowanie egzekucyjne.
Przyjęte rozwiązanie oznacza, że aktualnie wniosek o przyznanie prawa pomocy jest dopuszczalny w każdym stadium postępowania sądowego, ale wyłącznie do zakończenia sprawy prawomocnym orzeczeniem - wyrokiem lub postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie.
Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, iż merytoryczne rozpoznanie wniosku skarżącego z dnia 7 maja 2016 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie jest możliwe ze względu na fakt, że postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało prawomocnie zakończone przed złożeniem tego wniosku, a w dacie złożenia ww. wniosku nie obowiązywał już przepis art. 243 § 2 p.p.s.a., według którego przyznanie prawa pomocy przed lub w toku postępowania rozpoznawczego obejmowało także postępowanie egzekucyjne.
Natomiast w myśl art. 249a p.p.s.a. jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.
W świetle art. 243 § 1 p.p.s.a oraz art. 249a p.p.s.a. rozpoznawanie złożonego przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy po uprawomocnieniu się orzeczenia kończącego postępowanie sądowoadministracyjne jest zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 243 § 1 p.p.s.a. i art. 249a p.p.s.a. w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło