V SA/Wa 287/17

Starszy referendarz sądowy Anna Nasiłowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi Z. P. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia ... stycznia 2016 r. nr ... w przedmiocie odmowy umorzenia nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji programu rolnośrodowiskowego postanawia: przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A. M. K. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 590,40 zł (pięćset dziewięćdziesiąt złotych, czterdzieści groszy), w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 480 zł (czterysta osiemdziesiąt złotych) i tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 110,40 zł (sto dziesięć złotych, czterdzieści groszy). Zgodnie art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), wyznaczony adwokat (...) otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, (...) w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Obecnie obowiązującym aktem prawnym regulującym powyższe zasady jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714, dalej: "rozporządzenie z 2016 r."). Zgodnie z § 22 tego rozporządzenia, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Na podstawie § 24 rozporządzenie weszło w życie 2 listopada 2016 r. W niniejszej sprawie postępowanie wszczęte zostało skargą Z. P, dalej: "Strona" lub "Skarżący" w dniu 2 lutego 2016 r. i zakończyło się postanowieniem wydanym w dniu 6 lipca 2016 r. o odrzuceniu skargi z powodu nieuiszczenia wpisu. Wyznaczony w związku z przyznanym prawem pomocy adwokat w dniu 10 października 2016 r. złożył zażalenie na postanowienie z 6 lipca 2016 r. Wniósł w nim o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu, ponieważ koszty nie zostały uiszczone w całości ani w części. Od 1 stycznia 2016 r. zasady przyznawania wynagrodzenia w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków regulowało rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801; dalej: "rozporządzenie z 2015 r."). A zatem do rozpoznania wniosku pełnomocnika o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w toku postępowania zażaleniowego zastosowanie znajdują przepisy rozporządzenia z 2015 r. Stosownie do treści § 2 rozporządzenia z 2015 r. koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata. Zgodnie z § 4 pkt 1 rozporządzenia z 2015 r. opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. Na podstawie z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. d rozporządzenia z 2015 r. opłata maksymalna w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w drugiej instancji w postępowaniu zażaleniowym wynosi 240 zł. W niniejszej sprawie wyznaczony adwokat w dniu 6 października 2016 r. przeglądał w czytelni akt WSA w Warszawie akta sprawy oraz sporządził i złożył 10 października 2016 r. zażalenie od orzeczenia wydanego przez Sąd I instancji. Mając na uwadze § 4 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia z 2015 r., a szczególnie liczbę stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, obszerności akt administracyjnych ocenić należy, że aktywność pełnomocnika w wypełnianiu obowiązków w toku postępowania zażaleniowego nie przekraczała granic zwykłej staranności wymaganej od profesjonalnego pełnomocnika. W świetle powyższego przyjąć trzeba, że w sprawie brak jest podstaw do zasądzenia opłaty maksymalnej tytułem wynagrodzenia, która wynosi 240 zł. Pełnomocnik nie wskazał żadnych szczególnych okoliczności wymagających zwiększonego nakładu pracy. W świetle powyższego za zasadne uznać należy przyznanie wynagrodzenia w kwocie 120 zł, tj. w wysokości co najmniej ½ opłaty maksymalnej. Postanowieniem z 19 stycznia 2017 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie z 6 lipca 2016 r. o odrzuceniu skargi. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Sąd I instancji wyrokiem z 21 czerwca 2017 r. oddalił skargę. Pełnomocnik Skarżącego stawił się na rozprawę przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oraz oświadczył, że koszty pomocy prawnej nie zostały pokryte przez stronę skarżącą w całości ani w części. Po rozpoznaniu sprawy i wydaniu wyroku oddalającego skargę pełnomocnik złożył wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Po otrzymaniu odpisu uzasadnienia wyroku ustanowiony adwokat złożył opinię z 28 września 2017 r. o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Pełnomocnik wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oraz oświadczył, że koszty pomocy prawnej nie zostały pokryte przez stronę skarżącą w całości ani w części. W związku z tym, że od 2 listopada 2016 r. obowiązuje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. koszty nieopłaconej pomocy prawnej należy przyznać na podstawie rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r. Zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji opłaty w sprawie innej niż taka, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna wynoszą – 240 zł. Wobec tego adwokatowi należne jest wynagrodzenie z tytułu reprezentowania Skarżącego przed Sądem I instancji w wysokości 240 zł. Na podstawie § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r. opłata w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50% opłaty określonej w punkcie 1, a jeżeli w drugiej instancji sprawy nie prowadził ten sam adwokat - 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. W niniejszej sprawie Skarżący otrzymał prawo do nieopłaconej pomocy prawnej przez wydaniem wyroku przez Sąd I instancji. Po wyroku pełnomocnik sporządził opinię o braku podstaw do złożenia skargi kasacyjnej. Wobec tego adwokatowi należne jest wynagrodzenie z tytułu sporządzonej opinii w wysokości 50% stawki minimalnej, tj. w wysokości 120 zł. Mając na uwadze powyższe łączne wynagrodzenie pełnomocnika z tytułu reprezentowania Strony w postępowaniu zażaleniowym, w postępowaniu prowadzonym przed Sądem I instancji oraz z tytułu sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 480 zł (240 zł, 120 zł, 120 zł). Biorąc powyższe pod uwagę oraz wobec oświadczenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu, że koszty pomocy prawnej nie zostały pokryte przez stronę skarżącą – na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.