V SA/Wa 288/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska (spr.), Sędzia WSA - Matylda Arnold - Rogiewicz, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 6 lipca 2017 r. sprawy ze skargi J. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania: oddala skargę. Decyzją z dnia [...] września 2016 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. (dalej: "Naczelnik Urzędu") określił J. Sp. z o.o. (dalej: "skarżąca" lub "spółka") kwotę cła oraz objął procedurą dopuszczenia do obrotu towar w postaci samolotu cywilnego z wyposażeniem model [...] objęty zgłoszeniem nr [...] z dnia [...] września 2015 r. Od powyższej decyzji spółka odwołała się pismem datowanym na [...] października 2016 r. Dyrektor Izby Celnej w W. (dalej: "Dyrektor Izby" lub "organ odwoławczy"), postanowieniem z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...], stwierdził, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu określonego w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja Podatkowa (Dz.U. z 2015 r. poz. 1880 ze zm.), dalej "O.p.". Uzasadniając swoje rozstrzygniecie organ odwoławczy podał, że zgodnie z art. 223 § 1 i § 2 pkt 1 O.p. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Dyrektor Izby ustalił, że ww. decyzja Naczelnika Urzędu została doręczona w dniu [...] września 2016 r. T.K. upoważnionemu do jej odbioru przez J.B. - Prezesa Zarządu skarżącej spółki. Decyzja zawierała prawidłowe pouczenie o przysługującym od niej środku odwoławczym, a termin do wniesienia odwołania upływał w dniu [...] października 2016 r. Odwołanie spółki zostało złożone osobiście w kancelarii Urzędu w dniu [...] października 2016 r., a więc z uchybieniem czternastodniowego terminu do jego wniesienia. Spółka zaskarżyła powyższe postanowienie Dyrektora Izby do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o jego uchylenie i zasądzenie od organu odwoławczego kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 122 w zw. z 187 § 1 O.p. oraz art. 223 § 2 pkt 1 O.p. Strona zaznaczyła, iż odwołanie nadała przesyłką kurierską w ostatnim dniu terminu do jego wniesienia, tj. [...] października 2016 r., korzystając z profesjonalnej firmy świadczącej powszechne usługi pocztowe, tj. U. Wpłynęło ono do Naczelnika Urzędu w dniu [...] października 2016 r., jednakże art. 12 § 6 pkt 2 O.p. gwarantuje stronie zachowanie terminu, jeżeli przed jego upływem nada pismo w placówce pocztowej operatora wyznaczonego. Zdaniem spółki dla przyjęcia czy dany podmiot jest operatorem wyznaczonym, konieczne jest ustalenie, iż świadczy on powszechne usługi pocztowe. Takim podmiotem, oprócz Poczty Polskiej, może być również inna firma świadcząca w Polsce powszechne usługi pocztowe. I takim podmiotem jest U. - wykonawca usługi doręczenia spornej przesyłki. Strona uważa zatem, że skoro pismo zostało wysyłane za pośrednictwem kuriera zatrudnionego w profesjonalnej firmie świadczącej powszechne usługi pocztowe, o zachowaniu terminu nie decyduje termin fizycznego wpływu pisma do organu, lecz fakt nadania (złożenia) pisma w tym terminie u operatora świadczącego ww. usługi. Skarżąca dokonała takiej czynności nadając przesyłkę zawierającą odwołanie w firmie kurierskiej U. w dniu [...] października 2016 r., tj. przed upływem terminu do wniesienia odwołania. Dalej spółka przyznała, iż jest świadoma, że w dniu nadania odwołania operatorem wyznaczonym była Poczta Polska S.A. Uważa jednak, że fakt ten nie przekreśla możliwości świadczenia usług powszechnych przez inne podmioty działające w Polsce. Na poparcie swojego stanowiska wskazała zmianę, która nastąpiła w Kodeksie Postępowania Karnego, gdzie od dnia 9 listopada 2013 r. termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w placówce podmiotu zajmującego się doręczaniem korespondencji na terenie Unii Europejskiej. Strona powołała się również na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2015 r. o sygn. akt II FZ 1951/14 gdzie wyrażono pogląd, iż w przypadku braku pouczenia strony o obowiązku korzystania z usług Poczty Polskiej S.A. w postępowaniu sądowym, prokonstytucyjna wykładnia celowościowa, funkcjonalna i systemowa przepisów prowadzi do uznania, że nadanie pisma przez stronę postępowania za pośrednictwem innych operatorów pocztowych jest dopuszczalne, tj. korzysta z domniemania wniesienia przesyłki do sądu w dacie jej nadania u innego operatora pocztowego. Skarżąca zaznaczyła, iż organ celny nie pouczył jej o konieczności nadania przesyłki przez ww. operatora pocztowego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa przez organy orzekające, które dawałyby podstawę do uchylenia, czy stwierdzenia nieważności w całości lub w części zaskarżonego postanowienia. Skarga nie zasługuje więc na uwzględnienie. Istotą sporu w niniejszej sprawie jest ocena, czy nadanie odwołania w terminie otwartym do jego wniesienia, w placówce pocztowej doręczyciela innego niż operator wyznaczony w rozumieniu ustawy z dnia 12 czerwca 2003 r. Prawo pocztowe (Dz.U. z 2016 r. poz. 1113 ze zm.), dalej także jako "P.p.", skutkuje zachowaniem terminu, jeżeli przesyłka wpłynęła do właściwego organu po upływie czternastu dni od dnia doręczenia stronie decyzji organu I instancji. W ocenie Sądu w takiej sytuacji termin nie jest zachowany. Przypomnieć należy, że w myśl art. 223 § 1 i § 2 pkt 1 O.p. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Z kolei art. 12 § 6 pkt 2 O.p. (w brzmieniu obowiązującym w dniu nadawania odwołania przez skarżącą) stanowi, że termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. poz. 1529) lub w placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej lub otrzymane przez polską placówkę pocztową operatora wyznaczonego po nadaniu w państwie spoza Unii Europejskiej albo złożone w polskim urzędzie konsularnym. Treść art. 12 § 6 pkt 2 O.p. nie pozostawia żadnych wątpliwości, że aby termin był zachowany, tj. aby data nadania pisma stanowiła równocześnie datę jego wniesienia do organu, pismo musi zostać nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy Prawo pocztowe. Przepis jest jasny i precyzyjny w tej kwestii, a także nie stwarza trudności interpretacyjnych. Zgodnie z art. 3 pkt 13 P.p. operatorem wyznaczonym jest operator pocztowy obowiązany do świadczenia usług powszechnych. Wbrew wywodom skargi celem ustalenia, czy dany podmiot jest operatorem wyznaczonym nie jest wystarczające jedynie ustalenie, czy świadczy on powszechne usługi pocztowe. Koniecznej jest przede wszystkim odwołanie się do art. 71 ust 1 P.p., który stanowi, że operator wyznaczony jest wybierany na okres 10 lat przez Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej, w drodze decyzji, spośród operatorów pocztowych wyłonionych w drodze konkursu ogłaszanego przez Prezesa UKE. Mocą decyzji Prezesa UKE z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...], operatorem wyznaczonym od dnia 1 stycznia 2016 r. do dnia 31 grudnia 2025 r. jest Poczta Polska S.A. Oznacza to, że w postępowaniach do których stosuje się przepisy O.p. jedynie w przypadku skorzystania z usług Poczty Polskiej S.A. data nadania przesyłki zawierającej pismo będzie równocześnie datą jego wniesienia do organu. Nie oznacza to oczywiście, że strona nie może skorzystać z usług innego operatora pocztowego do doręczenia pisma. Może jak najbardziej, jednak musi mieć świadomość, że w takiej sytuacji datą wniesienia jej pisma będzie data jego wpływu do organu. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy należy przypomnieć, że skarżąca nadała odwołanie przesyłką kurierską w dniu [...] października 2016 r., korzystając z usług U. Sp. z o.o. z siedzibą w W. Podmiot ten jest operatorem pocztowym uprawnionym do świadczenia usług pocztowych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, lecz nie jest operatorem wyznaczonym w rozumieniu art. 3 pkt 13 w zw. z art. 71 ust. 1 P.p. Tym samym dla ustalenia w jakiej dacie skarżąca wniosła odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu podstawowe znaczenie ma dzień wpływu odwołania do tego organu. Miało to miejsce [...] października 2016 r. Skoro więc ostatnim dniem czternastodniowego terminu do złożenia odwołania był [...] października 2016 r. (co jest w sprawie bezsporne), to Dyrektor Izby prawidłowo uznał, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu. Wobec pozostałych wywodów skarżącej mających uzasadnić słuszność jej stanowiska należy wyjaśnić, że wynikający z art. 7 Konstytucji RP obowiązek organów działania na podstawie i w graniach prawa polega m.in. na stosowaniu w danych przypadkach norm, które zostały uchwalone celem regulowania takich właśnie przypadków. Postępowanie podatkowe jest postępowaniem autonomicznym i niezależnym od innych postępowań, w tym od postępowania karnego. Reguluje je ustawa Ordynacja podatkowa, która jest aktem kompletnym, normującym ogół czynności organu podatkowego prowadzącego takie postępowanie. Żaden przepis prawa nie pozwala na stosowanie norm Kodeksu postępowania karnego do ustalania w postępowaniu podatkowym, czy strona zachowała termin do wniesienia odwołania jeżeli złożyła je za pośrednictwem operatora pocztowego innego, niż operator wyznaczony. Nietrafny jest więc argument spółki, iż w postępowaniu karnym nie ma wymogu skorzystania z usług operatora wyznaczonego, aby zachować termin. Pamiętać należy, że odmienności w uregulowaniach różnych typów postępowań wynikają z odmienności materii, której dotyczą, celów, którym służą oraz funkcji, które spełniają. Podobnie trzeba ocenić powołanie się przez skarżącą na postanowienie NSA z dnia 13 stycznia 2015 r. sygn. akt II FZ 1951/14. NSA analizował w tym orzeczeniu art. 83 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), dalej "p.p.s.a.". Biorąc jednak po uwagę, że przepis ten w sposób zbliżony do art. 12 § 6 pkt 2 O.p. reguluje kwestie ustalania zachowania terminu w przypadku nadania pisma za pośrednictwem operatora pocztowego, wypada wspomnieć o późniejszej uchwale NSA podjętej 19 października 2015 r. sygn. akt I OPS 1/15. W uchwale tej NSA orzekł, że oddanie przed upływem przewidzianego prawem terminu pisma procesowego, w sprawie sądowoadministracyjnej, w polskiej placówce pocztowej innego operatora niż operator wyznaczony w rozumieniu art. 83 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 178 ust. 1 P.p. nie skutkuje zachowaniem terminu w sytuacji, gdy pismo dostarczono sądowi po jego upływie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę jako niezasadną.