V SA/Wa 2886/14
WyrokWSA w Warszawie2015-04-10
Skład orzekający: Ewa Wrzesińska - Jóźków, Mirosława Pindelska, Piotr Kraczowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek wzywać stronę do uzupełnienia lub korekty wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, jeśli dostrzeże w nim błędy, czy też odpowiedzialność za treść wniosku spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie ma obowiązku aktywnie poszukiwać najlepszych rozwiązań prawnych dla strony ani wzywać do korekty wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, jeśli dostrzeże w nim błędy. Postępowanie w sprawach przyznania pomocy finansowej ma charakter wnioskowy, a wnioskodawca ponosi pełną odpowiedzialność merytoryczną za treść wniosku, żądania oraz za udowodnienie faktów. Organ jest zobowiązany jedynie do sprawdzenia, czy żądanie odpowiada prawu.Stan faktyczny
Skarżący F. Z. złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej w dwóch pakietach: 4 (poza Natura 2000) i 5 (na obszarach Natura 2000). Organ I instancji, weryfikując wniosek, ustalił, że jedna z działek zgłoszonych do pakietu 4 leży na terenie Natura 2000, a działka zgłoszona do pakietu 5 leży poza tym obszarem. W konsekwencji, część działki została wykluczona z płatności w pakiecie 4, a płatność w pakiecie 5 odmówiono. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów KPA, w tym brak wezwania do wyjaśnień i korekty wniosku.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Ewa Wrzesińska - Jóźków, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska (spr.), Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Protokolant st. sekr. sąd. - Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi F. Z. na decyzję Dyrektora M. Oddziału Regionalnego ARIMR w W. z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości; oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2014r., nr. [...], Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej Dyrektor [...] OR ARiMR, lub Dyrektor Oddziału) utrzymał w mocy decyzję kierownika Biura Powiatowego ARiMR W. z/s w W. z dnia [...] maja 2014r., nr. [...], przyznającą F. Z. płatność rolnośrodowiskową w łącznej wysokości 12.032,00 zł, z tytułu pakietu 4: ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000, wariantu 4.1 ochrona siedlisk lęgowych ptaków oraz odmawiającą przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pakiecie 5: ochrona zagrożonych gatunków i ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000, wariancie 5.1:ochrona siedlisk lęgowych ptaków Natura 2000.
Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
W dniu [...] maja 2013r. F. Z. (dalej skarżący) złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2013r. w pakiecie 4: ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000, wariancie 4.1 ochrona siedlisk lęgowych ptaków -- do powierzchni deklarowanej 53,03 ha, na działkach rolnych: 1). "[...]"- położonej na działce ewidencyjnej [...] w województwie [...], powiecie p., gminie O.; 2). "[...]" oraz "[...]" położonych na działce ewidencyjnej [...] w województwie [...], powiecie l., gminie K. oraz w pakiecie 5: ochrona zagrożonych gatunków i ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000, wariancie 5.1:ochrona siedlisk lęgowych ptaków Natura 2000.—do powierzchni deklarowanej 8,04 ha, na działce rolnej "[...]" położonej na działce ewidencyjnej [...] w województwie [...], powiecie o., gminie D. Do wniosku został załączony plan działalności rolnośrodowiskowej, w którym wskazane działki i warianty rolnośrodowiskowe odpowiadały treści wniosku skarżącego.
Organ I instancji zweryfikował położenie wymienionych działek rolnych i ustalił w oparciu o system informacji geograficznej, że deklarowana do wariantu 4.1 Ochrona siedlisk lęgowych ptaków poza obszarami Natura 2000 działka rolna "[...]" położona na działce o nr. ewidencyjnym [...] leży na terenach zakwalifikowanych do Natura 2000. Natomiast deklarowana do wariantu 5.1 Ochrona siedlisk lęgowych ptaków na obszarach Natura 2000- działka rolna "[...]" położona na działce o nr ewidencyjnym [...] leży poza obszarami kwalifikowanymi do Natura 2000.
Wobec powyższego działka "[...]" o powierzchni 44,67 ha została wykluczona z płatności w pakiecie 4, wariancie 4.1. W wariancie 4.1 przyznano płatność do działki [...] o powierzchni 4,56 ha i działki [...] o powierzchni 3.80 ha. Orzeczenie organu I instancji zostało oparte na § 12 ust.4 pkt.3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013r., poz. 361 ze zm., dalej rozporządzenie z 13 marca 2013r.). Uwzględniona powierzchnia wyniosła 8,36 ha Zastosowana stawka wyniosła 1200 zł za 1 ha na rok. Przyznano też 2000zł kosztów transakcyjnych. Łączna kwota przyznanej płatności w tym wariancie wyniosła 12.032 zł.
W odniesieniu do działki rolnej "[...]" organ wykluczył ją z płatności w pakiecie 5, wariancie 5.1 jako nie spełniającej wymogu położenia na obszarach Natura 2000 w myśl ww. § 12 ust.4 pkt.3 rozporządzenia z 13 marca 2013r.
W dniu [...].05.2014rF. Z. złożył odwołanie od decyzji organu I instancji wskazując, że deklaracja poszczególnych działek we wniosku oparta była o ekspertyzę ornitologiczną. Do odwołania dołączył korektę dokumentacji przyrodniczo ornitologicznej na potrzeby programu rolnośrodowiskowego z dnia [...] maja 2014r.
Organ II instancji, po przeanalizowaniu całokształtu materiału dowodowego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji, nie stwierdzając zmiany stanu faktycznego i prawnego, które to dałyby podstawę do wydania innej decyzji w przedmiotowej sprawie.
Organ odwoławczy podkreślił zgodność wniosku skarżącego ze sporządzonym planem działalności rolnośrodowiskowej na lata 2013-2018. Stwierdził, że zarówno w sporządzonym planie jak i w przedłożonym wniosku zobowiązanie w zakresie realizacji wariantu 4.1 na działce rolnej "[...]" oraz wariantu 5.1 na działce rolnej "[...]" zostało określone w sprzeczności z ww. § 12 ust. 4 rozporządzenia z 13 marca 2013r. Dalej organ omówił treść obowiązujących przepisów w zakresie przyznawania płatności rolnośrodowiskowej. Zauważył, że postępowanie w sprawach przyznania tej pomocy ma charakter wnioskowy, co oznacza, że jest ono wszczynane na wniosek zainteresowanego podmiotu i prowadzone w zakresie określonym przez niego we wniosku. Oświadczenia zainteresowanego płatnością obejmują przede wszystkim powierzchnie działek ewidencyjnych, w stosunku do których rolnik ubiega się o przyznanie płatności oraz informacje o sposobie wykorzystania działek rolnych. Postępowanie jest sformalizowane, a organ jest związany danymi wskazanymi we wniosku. Obowiązkiem organu jest sprawdzenie czy wniosek spełnia wymogi określone w przepisach szczególnych i ewentualne wezwanie do usunięcia braków formalnych wniosku. Jednak za treść merytoryczną wniosku, w tym także w zakresie żądanych płatności, odpowiada wnioskodawca. W ocenie organu odwoławczego niekorzystne rozstrzygnięcie zapadłe wbrew zamiarowi skarżącego jest wynikiem jego braku należytej staranności.
Pismem z dnia [...] września 2014 r. skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego w W. z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...]., zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1). art.7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. kodeks postepowania administracyjnego ( Dz. U. z 2013r., poz. 267 j.t., ze zm., dalej k.p.a.) poprzez brak podjęcia przez organ I i II instancji wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli przez dostrzeżenie przy rozpoznawaniu wniosku skarżącego o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013 błędów wniosku i brak podjęcia jakichkolwiek działań w celu wyjaśnienia tej okoliczności pomimo, iż takie wyjaśnienie przyczyniłoby się do możliwej na wczesnym etapie zmiany lub korekty wniosku, a w zamian tego przez wydanie decyzji, w której nie została ustalona rzeczywista wola skarżącego.
2). art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej przez brak wezwania skarżącego do złożenia wyjaśnień, korekt lub uzupełnień do złożonego wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej za rok 2013, oraz brak wezwania do zajęcia stanowiska w przedmiocie błędów wniosku, które organ dostrzegł, a co do których wyciągnął negatywne konsekwencje w postaci przyznania wnioskowanych płatności w wysokości pomniejszonej, pomimo iż skarżący posiadał prawo do złożenia stosownej korekty wniosku i uzyskania wówczas płatności w pełnej wysokości.
3). 9 k.p.a. poprzez brak należytego i wyczerpującego poinformowania skarżącego o okolicznościach faktycznych i prawnych, które miały istotny i przeważający wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego przez brak wskazania skarżącemu, iż złożony przez niego wniosek o przyznania płatności rolnośrodowiskowej zawiera błędy, zgodnie z którymi grunty zgłoszone jako należące do obszaru NATURA 2000 nie należą do takiego obszaru a zatem mogły zostać zgłoszone do innego pakietu programu rolnośrodowiskowego, zaś grunty nienależące do obszaru NATURA 2000 należą do takiego obszaru i mogły zostać do pakietu NATURA 2000 zgłoszone; brak poinformowania skarżącego o istniejących we wniosku błędach i możliwości dokonania stosownej korekty wniosku spowodował wydanie decyzji, w której organ wyciągnął wobec skarżącego sankcje i pomniejszył wartość płatności rolnośrodowiskowych otrzymanych przez tą stronę postępowania.
4). art. 10 § 1 k.p.a. poprzez brak zapewnienia skarżącemu, jako stronie, czynnego udziału w każdym stadium postępowania, które odnosiło się bezpośrednio do wniosku skarżącego o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, a przed wydaniem decyzji w tej konkretnej sprawie poprzez brak umożliwienia skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, co w efekcie spowodowało, iż organ I instancji wydał decyzję częściowo nieprzychylną skarżącemu, tj. przyznał płatność, jednakże w pomniejszonej wysokości, zaś skarżący o przyczynie podjęcia takiej decyzji uzyskał wiedzę dopiero na etapie doręczenia decyzji.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i z przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy. Nie jest jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art.134 § 1 p.p.s.a.).
Zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielił ustalenia faktyczne zawarte w jej uzasadnieniu czyniąc je integralną częścią ustaleń własnych.
Prawidłowo organ odwoławczy wskazał, że w świetle § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenie (WE) nr.1290/2005, (WE) nr.247/2006, (WE) nr. 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr. 1782/2003 ( Dz. U. UE L nr.30 str.16, dalej rozporządzenie nr. 73/2009), zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli:
1). został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym";
2). łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009, zwanych dalej "działkami rolnymi", wynosi co najmniej 1 ha;
3). realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. U. UE L 277 str. 1, ze. zm., dalej rozporządzenie nr. 1698/2005), zwane dalej" zobowiązaniem rolnośrodowiskowym" obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej;
4) spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu.
Zgodnie z ww. § 2 ust. 2 tegoż rozporządzenia plan działalności rolnośrodowiskowej sporządza się przed upływem 25 dni od dnia, w którym upływa termin składania wniosków o przyznanie płatności bezpośredniej w rozumieniu przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, przy udziale podmiotu prowadzącego działalność w zakresie doradzania odnośnie do sporządzania dokumentacji niezbędnej do uzyskania płatności rolnośrodowiskowej, zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich ( Dz. U. 2013r., poz. 173, dalej ustawa z 7 marca 2007r.), na formularzu udostępnionym przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, zwaną dalej "Agencją". Jeżeli plan działalności rolnośrodowiskowej został sporządzony w tym terminie, uznaje się, że zobowiązanie rolnośrodowiskowe jest realizowane od dnia 15 marca danego roku.
Zawartość planu działalności rolnośrodowiskowej jest określona w załączniku nr 1 do rozporządzenia z 13 marca 2013r.
Do zmiany planu działalności rolnośrodowiskowej przepis § 2 ust. 2 rozporządzenia z 13 marca 2013r. stosuje się odpowiednio ( § 2 ust.4).
Zgodnie z § 3 w/w rozporządzenia, podstawowymi wymaganiami, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 3, są:
1). wymogi i normy określone w przepisach o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego;
2). minimalne wymogi dotyczące stosowania nawozów i środków ochrony roślin, o których mowa w art. 39 ust. 3 akapit pierwszy rozporządzenia wymienionego w § 2 ust. 1 pkt 3, zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1698/2005", wymienione w załączniku nr 2 do rozporządzenia;
3). inne odpowiednie wymogi obowiązkowe, o których mowa w art. 39 ust. 3 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1698/2005, wymienione w załączniku nr 2 do rozporządzenia z 13 marca 2013r.
Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia z 13 marca 2013r., zobowiązanie rolnośrodowiskowe jest realizowane w ramach co najmniej jednego z następujących pakietów:
1. Pakiet 1. Rolnictwo zrównoważone;
2. Pakiet 2. Rolnictwo ekologiczne;
3. Pakiet 3. Ekstensywne trwałe użytki zielone;
4. Pakiet 4. Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000;
5. Pakiet 5. Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000;
6. Pakiet 6. Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie;
7. Pakiet 7. Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych zwierząt w rolnictwie;
8. Pakiet 8. Ochrona gleb i wód;
9. Pakiet 9. Strefy buforowe.
Rolnik realizujący zobowiązanie rolnośrodowiskowe:
1). zachowuje występujące w gospodarstwie rolnym i określone w planie działalności rolnośrodowiskowej trwałe użytki zielone w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) nr 1120/2009 z dnia 29 października 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania systemu płatności jednolitej przewidzianego w tytule III rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników ( Dz. U. UE L nr.316 str.1 ze zm., dalej rozporządzenie nr. 1120/2009) , zwane dalej "trwałymi użytkami zielonymi", oraz elementy krajobrazu rolniczego nieużytkowane rolniczo, tworzące ostoje dzikiej przyrody;
2). prowadzi na formularzu udostępnionym przez Agencję rejestr działalności rolnośrodowiskowej zawierający wykaz wypasów zwierząt oraz działań agrotechnicznych, w tym zastosowania nawozów i wykonania zabiegów przy użyciu środków ochrony roślin, przy czym rejestr ten w zakresie zastosowania nawozów prowadzi się dla całego gospodarstwa rolnego;
3). przestrzega innych wymogów określonych dla danego pakietu lub wariantu.
Wymogi dla poszczególnych pakietów i ich wariantów są określone w załączniku nr 3 do rozporządzenia z 13 marca 2013r. Natomiast zgodnie z § 12 ust 4 ww. rozporządzenia w przypadku pakietów wymienionych w § 4 ust. 1 pkt 4 (pakiet 4) i 5 (pakiet 5) płatność rolnośrodowiskowa jest przyznawana do działek rolnych:
1). użytkowanych jako trwałe użytki zielone, na których występują:
a). siedliska lęgowe ptaków z gatunków wymienionych w ust. 2 pkt 1 załącznika nr 4 do rozporządzenia - w przypadku wariantu pierwszego tych pakietów,
b). zbiorowiska roślinne wykazujące cechy jednostek fitosocjologicznych i siedlisk przyrodniczych wymienione w ust. 2 pkt 2-9 załącznika nr 4 do rozporządzenia - w przypadku wariantu drugiego, trzeciego, czwartego, piątego, szóstego, siódmego, ósmego i dziewiątego tych pakietów;
2). na których występują typy siedlisk przyrodniczych wymienione w ust. 2 pkt. 10 załącznika nr 4 do rozporządzenia z 13 marca 2013r.-- w przypadku wariantu dziesiątego tych pakietów;
3). położonych:
a). poza obszarem Natura 2000 - w przypadku pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt. 4 (pakiet 4),
b). na obszarze Natura 2000 - w przypadku pakietu, o którym mowa w § 4 ust. 1 pkt. 5 (pakiet 5).
Wymienione rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 zostało wydane w oparciu o delegację ustawową zawartą w art. 29 ust.1 ustawy z dnia 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich.
Wskazana ustawa stanowi w art. 5 ust. 1 pkt. 14 o działaniu w ramach programu rolnośrodowiskowego. Reguluje warunki i tryb przyznawania oraz wypłaty tej pomocy. Według treści jej art. 10 pomoc jest przyznawana na wniosek (osoby fizycznej, osoby prawnej, jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej), jeżeli wnioskodawca spełnia warunki przyznania pomocy określone w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt. 1 (ww. przepisy unijne) oraz w przepisach wydanych na podstawie art.29 ust.1 pkt.1 ( ww. rozporządzenia z 13 marca 2013r.). Zgodnie z treścią art. 20 tej ustawy pomoc w ramach działania programu rolnośrodowiskowego jest przyznawana w drodze decyzji administracyjnej. Natomiast według treści jej art. 21 ust. 1 do postępowań tych stosuje się przepisy k.p.a., chyba, że przepisy ustawy stanowią inaczej. W ramach tej innej regulacji ustawa zmienia ciężar dowodowy z art.77 § 1 k.p.a. (organ administracji publicznej jest zobowiązany w sposób wyczerpujący zebrać cały materiał dowodowy) w ten sposób, że zgodnie z brzmieniem art. 21 ust.3 ustawy ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Organ natomiast jest zobligowany wyczerpująco rozpatrzyć cały (dostarczony) materiał dowodowy (art.21 ust.2 pkt.2). Ustawa ograniczyła również zasadę informowania stron z art. 9 k.p.a. ( organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postepowania) do jej stosowania jedynie w warunkach wyraźnego zażądania strony (organ udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń –art.21 ust.2 pkt.3). Kolejna zmiana w postępowaniu prowadzonym z wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej dotyczy ograniczenia zasady czynnego udziału stron w postępowaniu z art. 10 k.p.a.( organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań) poprzez nałożenie na organ obowiązku zapewnienie stronom, czynnego udziału w każdym stadium postępowania tylko w warunkach wyraźnego zażądania strony (art. 21 ust.2 pkt.4).
Miał rację organ odwoławczy wskazując, że powyższe regulacje prawne oznaczają merytoryczną odpowiedzialność wnioskodawcy za treść wniosku, za treść żądania a także merytoryczną odpowiedzialność za udowodnienie wskazanego faktu. W przedmiotowej sprawie oznacza to odpowiedzialność skarżącego za treść wniosku, a w nim za treść dotyczącą jakie grunty i do jakiego pakietu w ramach programu rolnośrodowiskowego zostały zgłoszone i jak się to miało do treści przedłożonego dokumentu w postaci planu działalności rolnośrodowiskowej na lata 2013-2018., a w nim dokumentacji przyrodniczo ornitologicznej na potrzeby programu rolnośrodowiskowego.
Bezspornym w sprawie jest, że wniosek zgadzał się z treścią tej dokumentacji, że dopiero przy odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżący przedłożył korektę tej dokumentacji sporządzoną w dniu [...] maja 2014r., a więc daleko po terminie do złożenia wniosku o płatność na 2013r. ( do [...] maja 2013r.) i terminie przewidzianym do sporządzenia planu działalności rolnośrodowiskowej na 25 dni przed upływem terminu do złożenia wniosku oraz takim samym terminem do sporządzenia jego korekty merytorycznej, o czym stanowią wyżej omówione przepisy materialne.
Bezsporną w spawie jest okoliczność, iż skarżący nie występował do organu z żądaniem udzielenia mu niezbędnych pouczeń oraz zapewnienia mu czynnego udziału w tym postępowaniu. Zatem nie doszło w sprawie do naruszenia zasad postępowania z art. 21 ust.2 i 3 ustawy z dnia 7 marca 2007r. Skarżący nie może skutecznie podnosić zarzutu naruszenia przepisów z art. 9 i 10 k.p.a., gdyż nie miały one zastosowania we wskazanym brzmieniu. Tym samym nie znajduje uzasadnienia zarzut naruszenia art. 8 k.p.a.tj. zasady zaufania do organów państwa. Organy orzekające w sprawie nie naruszyły zasad rządzących tym postępowaniem, w tym nie naruszyły zasady prawdy obiektywnej z art. 7 k.p.a., powtórzonej przepisem art. 21 ust.2 pkt.1 ustawy z dnia 7 marca 2007r. Organy administracyjne orzekały w oparciu o przedłożone przez skarżącego dokumenty i wydały rozstrzygnięcia odpowiadające stanowi faktycznemu wynikającemu z tych dokumentów i żądań. Postępowanie mogące zaistnieć tylko na wniosek strony oznacza, że strona może z tego uprawnienia skorzystać lub nie. Może dochodzić prawa w całości lub części, czyli kreować zakres tegoż uprawnienia. Żądanie zawarte we wniosku jest tego wyrazem. Obowiązkiem organu jest tylko sprawdzenie czy żądanie odpowiada prawu, a nie poszukiwanie jak najlepszej wersji możliwych rozwiązań prawnych dla strony, czego oczekuje skarżący w przedmiotowej sprawie. Organ ma rozstrzygać sprawę, a nie być pełnomocnikiem strony w tej sprawie.
Z tych względów Sąd oddalił skargę, jako nieuzasadnioną, na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło