V SA/Wa 2887/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia NSA - Piotr Piszczek (spr.), Protokolant specjalista - Justyna Macewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2015 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARIMR w W. z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oddala skargę Zaskarżoną decyzją z (...) listopada 2013 r., Dyrektor (...) Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (dalej: "Dyrektor ARiMR"), po rozpatrzeniu odwołania W. S. (dalej: "skarżący"), utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ż. (dalej: "Kierownik ARiMR" lub "organ I instancji") z (...) października 2013 r. Przedmiotem tych decyzji było ustalenie kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2009 ( (...) zł). Jako podstawę prawną decyzji Dyrektor ARiMR wskazał między innymi art. 29 ust. 1 i 2 ustawy z 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. Nr 98, poz. 634 ze zm.; dalej: "ustawa o Agencji"), art. 73 ust. 1 – 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 nr 73/2009 oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz.Urz. UE L 141 z 30.04.2004 , str. 18 z późn. zm. ; Dz.Urz. UE Polskie wydanie specjalne , rozdz. 3, t. 44, str. 243 z późn. zm. ). i art. 40 ustawy z 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051 ze zm.; dalej: "ustawa o płatnościach"). Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym : Kierownik ARiMR pierwotną decyzją z (...) lutego 2010 r., po rozpatrzeniu wniosku, który wpłynął do organu (...) kwietnia 2009 r., przyznał skarżącemu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w łącznej kwocie (...) zł, w tym (...) zł z tytułu Jednolitej Płatności Obszarowej (dalej także jako "JPO"). Płatność została zrealizowana (...) grudnia 2010 r. W wyniku rozpatrzenia odwołania wniesionego przez skarżącego, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Ż. w oparciu o art. 132 § 1 Kpa decyzją nr (...) z (...) marca 2010 r. uchylił decyzję dotychczasową w sprawie i przyznał W. S. płatności w łącznej wysokości (...) zł. Skarżący odwołał się od tej decyzji, a Dyrektor (...) Oddziału Regionalnego ARiMR w W. decyzją nr (...) z (...) czerwca 2010 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Decyzją Nr (...) z dnia (...) lipca 2010 r. w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Ż. przyznał W. S. płatności w łącznej wysokości (...) zł. Skarżący nie wniósł odwołania od tej decyzji, a płatność została zrealizowana 20 sierpnia 2010 r. W dniu 24 listopada 2011 r. Dyrektor (...) Oddziału Regionalnego ARiMR w W. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Ż. Dyrektor (...) Oddziału Regionalnego ARiMR w W. wydał w dniu (...) grudnia 2011 r. decyzję Nr (...) o stwierdzeniu nieważności decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Ż. Nr (...) z dnia (...) lipca 2010 r. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Ż. wydał w dniu (...) marca 2012 r. Decyzję Nr (...) w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, na mocy której przyznał skarżącemu płatności w łącznej wysokości (...) zł. W wyniku rozpatrzenia odwołania wniesionego przez skarżącego, Dyrektor (...) Oddziału Regionalnego ARiMR w W. decyzją nr (...) z dnia (...) kwietnia 2012 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W dniu (...) marca 2013 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Ż. decyzją nr (...) w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, przyznał skarżącemu płatności w łącznej wysokości (...) zł. Skarżący odwołał się od ww. decyzji. Dyrektor (...) Oddziału Regionalnego ARiMR w W. postanowieniem nr (...) z dnia (...) czerwca 2013 r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Skarżący nie wniósł skargi do WSA na przedmiotowe rozstrzygnięcie. Kierownik ARiMR zawiadomieniem z 2 lipca 2013 r. poinformował skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, a decyzją z (...) października 2013 r. ustalił skarżącemu nienależnie pobranych płatności w kwocie (...) zł. Dyrektor ARiMR, po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wyjaśnił, że w związku z ostateczną decyzją Kierownika ARiMR z (...) marca 2013 r. przyznającą skarżącemu płatności bezpośrednie na 2009r. w kwocie mniejszej od pierwotnie ustalonej i wypłaconej, powstała konieczność wydania decyzji ustalającej nienależnie pobrane płatności. Dodał, wskazując na art. 73 ust. 4 rozporządzenia Komisji Nr 796/2004, że płatność została dokonana na skutego pomyłki właściwej władzy (tj. kierownika ARiMR, który wypłacił płatności na podstawie wadliwej decyzji z (...) lipca 2010 r., pomijając maksymalną powierzchnię kwalifikującą się do płatności, tzw. PEG), ale błąd ten mógł zostać wykryty przez rolnika, który złożył wadliwy wniosek o przyznanie płatności, zawyżając powierzchnię gruntów kwalifikujących się do płatności. Pismem z (...) listopada 2013 r. skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej także jako "Sąd" lub "WSA") na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję Dyrektora ARiMR. Oświadczył, że nie zgadza się "z uzasadnieniem decyzji". W odpowiedzi na skargę Dyrektor ARiMR wystąpił o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Zauważył, że skarżący nie przedstawił żadnych zarzutów dotyczących zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się zatem do zbadania, czy organy administracji (podatkowe) w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w sposób przewidziany w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "u.p.p.s.a."). Dodać należy, że zgodnie z art. 134 § 1 u.p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 29 ust. 1 – 2 ustawy o Agencji, ustalenie kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych: 1) pochodzących z funduszy Unii Europejskiej; 2) krajowych, przeznaczonych na: a) współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej, b) finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej - następuje w drodze decyzji administracyjnej (ust. 1). 2. Właściwym w sprawie ustalenia kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych w decyzji, o której mowa w ust. 1, jest organ właściwy do rozstrzygnięcia w sprawie przyznania płatności lub pomocy finansowej ze środków publicznych, o których mowa w ust. 1. Z art. 73 ust. 1 – 4 rozporządzenia Komisji Nr 796/2004 wynika, że: 1. W przypadku dokonania nienależnej płatności, rolnik zwraca przedmiotową kwotę powiększoną o odsetki naliczone zgodnie z ust. 3. 3. Odsetki naliczane są za okres między powiadomieniem rolnika o konieczności zwrotu oraz zwrotem lub potrąceniem. Stosowana stopa odsetek jest obliczana zgodnie z przepisami prawa krajowego, lecz nie jest ona niższa niż stopa procentowa stosowana w przepisach krajowych w odniesieniu do przypadków zwrotu kwot pieniężnych. 4. Obowiązek zwrotu określony w ust. 1 nie ma zastosowania, jeżeli dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwego organu lub innego organu oraz jeśli błąd nie mógł zostać wykryty przez rolnika. Jednakże w przypadku gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego związanych z obliczaniem danej płatności, akapit pierwszy stosuje się jedynie, jeśli o decyzji o zwrocie nie powiadomiono zainteresowanego w terminie 12 miesięcy od płatności. W świetle art. 40 ust. 1 ustawy o płatnościach, Kierownik biura powiatowego Agencji odstępuje od ustalenia kwot nienależnie lub nadmiernie pobranych jednolitej płatności obszarowej, wsparcia specjalnego, oddzielnej płatności do owoców miękkich, płatności uzupełniającej, płatności cukrowej lub płatności do pomidorów, o którym mowa w art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, w przypadku gdy kwota każdej z tych płatności nie jest wyższa od kwoty stanowiącej równowartość 100 euro przeliczonej na złote według kursu euro ustalonego zgodnie z art. 3 rozporządzenia nr 1913/2006. Przedmiotem sporu jest decyzja Dyrektora ARiMR w sprawie ustalenia skarżącemu kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2009 ((...) zł). Organ odwoławczy przyjął, że w świetle decyzji ostatecznej Kierownika ARiMR z (...) marca 2013 r. przyznającą skarżącemu płatności bezpośrednie na 2009 r. w kwocie mniejszej od pierwotnie ustalonej decyzjami z (...) lutego 2010 r. i wypłaconej 16 grudnia 2009 r., z dnia (...) lipca 2010 r. w kwocie (...) zł i wypłaconej w dniu 20.08.2010 r., powstała konieczność wydania decyzji ustalającej nienależnie pobrane płatności. W realiach niniejszej sprawy odnośnie nienależnie pobranych płatności z tytułu JPO wystąpiły przesłanki do zastosowania art. 73 ust. 1 rozporządzenia Komisji Nr 796/2004 i nie wystąpiły przesłanki do odstąpienia od nałożenia obowiązku zwrotu nienależnie pobranych płatności z tytułu JPO na podstawie art.73 ust. 4. Nienależnie pobrana płatność z tytułu JPO jest większa od równowartości 100 euro, w związku z czym brak jest podstaw do odstąpienia od nałożenia na skarżącego obowiązku jej zwrotu, czyli zastosowania art. 40 ust. 1 ustawy o płatnościach . Zdaniem Sądu, skarżącemu zostały wypłacone nienależnie pobrane płatności na 2009 r. na podstawie decyzji z (...) lipca 2010 r., która została wyeliminowana z obrotu prawnego przez Dyrektora ARiMR. Prawidłowa kwota płatności bezpośrednich na 2009 r. została skarżącemu ustalona ostateczną decyzją Kierownika ARiMR z (...) marca 2013 r. Z decyzji tej wynika, że skarżącemu faktycznie wypłacono (...) zł jako kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu JPO, UPO i oraz uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych (PZ) . Odnośnie tej kwoty nie wystąpiły przesłanki uzasadniające odstąpienie od nałożenia na skarżącego obowiązku jej zwrotu. Stan faktyczny rozpoznawanej sprawy jest przy tym bezsporny. Sąd, w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, nie dopatrzył się wystąpienia przesłanek, o których mowa w przepisach art. 145 § 1 u.p.p.s.a., uzasadniających wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji Dyrektora ARiMR. Organ ten zasadnie przyjął, że w świetle ostatecznej decyzji organu I instancji z (...) marca 2013 r. przyznającej skarżącemu płatność z tytułu JPO, UPO i PZ w kwocie mniejszej od wypłaconej na podstawie wadliwej i uchylonej decyzji, wystąpiły przesłanki do zastosowania przepisów art. 29 ust. 1 i 2 ustawy o Agencji oraz art. 73 ust. 1 rozporządzenia Komisji Nr 796/2004 r. Organ odwoławczy zasadnie przyjął nadto, że w realiach niniejszej sprawy nie wystąpiły przesłanki do odstąpienia od nałożenia na skarżącego obowiązku zwrotu kwoty (...) zł jako nienależnie pobranych płatności z tytułu JPO, UPO i PZ gdyż jest to kwota wyższa od równowartości 100 euro, tj. od kwoty wskazanej w art. 40 ust. 1 ustawy o płatnościach. W realiach niniejszej sprawy nie wystąpiły także wszystkie przesłanki, o których mowa w art. 73 ust. 4 rozporządzenia Komisji Nr 796/2004. Skarżący kontestując działania Kierownika ARiMR dotyczące przyznania płatności bezpośrednich na 2009 r., wprowadził ten organ w błąd bezpodstawnie deklarując zawyżoną powierzchnię gruntów kwalifikujących się do płatności. Organ I instancji wydał wadliwą decyzję opierając się na powierzchni wykazanej przez skarżącego we wniosku. Jednak okoliczność ta nie ma wpływu na wynik niniejszej sprawy w świetle ostatecznej decyzji Kierownika ARiMR z (...) marca 2013 r. Dodać należy, że skarżący kwestionuje działania organów administracji publicznej, ale nie wskazuje żadnych okoliczności faktycznych lub (i) prawnych, które dawałyby podstawę do przyznania skarżącemu racji i uchylenia zaskarżonej decyzji. Nie stawia zarzutów dotyczących zaskarżonej decyzji. W świetle lakonicznej argumentacji skargi, Sąd stwierdza, że nie doszło w realiach rozpoznawanej sprawy do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego lub (i) prawa materialnego, w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Z uwagi na brak zarzutów dotyczących zaskarżonej decyzji, Sąd nie znalazł podstaw do kontynuowania rozważań dotyczących zasadności nałożenia na skarżącego obowiązku zwrotu nienależnie pobranych płatności bezpośrednich na 2009 r. Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 151 u.p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, czyli oddalił skargę.