V SA/Wa 2888/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Irena Jakubiec – Kudiura, Sędzia WSA - Cezary Kosterna, Sędzia WSA - Artur Kot (spr.), , Protokolant sekr. sąd. - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lipca 2015 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego; oddala skargę. 1. Zaskarżoną decyzją z [...] listopada 2013 r., Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (dalej: "Dyrektor ARiMR"), po rozpatrzeniu odwołania W. S. (dalej: "skarżący"), utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...]. (dalej: "Kierownik ARiMR" lub "organ I instancji") z [...] października 2013 r. Przedmiotem tych decyzji było ustalenie kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010 ([...] zł). Jako podstawę prawną decyzji Dyrektor ARiMR wskazał między innymi art. 29 ust. 1 i 2 ustawy z 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. Nr 98, poz. 634 ze zm.; dalej: "ustawa o Agencji"), art. 80 ust. 1 – 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz.Urz.UE.L.2009.316.65 ze zm.; dalej: "rozporządzenie Komisji Nr 1122/2009) i art. 40 ustawy z 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051 ze zm.; dalej: "ustawa o płatnościach"). 2. Stan faktyczny. 2.1. Kierownik ARiMR pierwotną decyzją z [...] listopada 2010 r., po rozpatrzeniu wniosku, który wpłynął do organu [...]0 kwietnia 2010 r., przyznał skarżącemu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w łącznej kwocie [...] zł, w tym [...] zł z tytułu Jednolitej Płatności Obszarowej (dalej także jako "JPO"). Płatność została zrealizowana [...] stycznia 2011 r. W wyniku rozpatrzenia sprawy po raz trzeci (w związku z dwukrotnych uchylaniem decyzji organu I instancji przez organ odwoławczy), Kierownik ARiMR ostateczną decyzją z [...] marca 2013 r. przyznał skarżącemu płatności bezpośrednie na 2010 r. w łącznej kwocie [...] zł, w tym [...] zł z tytułu JPO. Kierownik ARiMR zawiadomieniem z [...] lipca 2013 r. poinformował skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, a decyzją z [...] października 2013 r. ustalił skarżącemu nienależnie pobranych płatności w kwocie [...] zł. 2.2. Dyrektor ARiMR, po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wyjaśnił, że w związku z ostateczną decyzją Kierownika ARiMR z [...] marca 2013 r. przyznającą skarżącemu płatności bezpośrednie na 2010 r. w kwocie mniejszej od pierwotnie ustalonej i wypłaconej, powstała konieczność wydania decyzji ustalającej nienależnie pobrane płatności. Zauważył, że decyzja organu I instancji dotyczy tylko nienależnie pobranych płatności z tytułu JPO w wysokości [...] zł, z uwagi na art. 40 ustawy o płatnościach, choć łącznie skarżącemu wypłacono zawyżone płatności o [...] zł. Dodał, wskazując na art. 80 ust. 3 rozporządzenia Komisji Nr 1122/2009, że płatność została dokonana na skutego pomyłki właściwej władzy (tj. kierownika ARiMR, który wypłacił płatności na podstawie wadliwej decyzji z [...] listopada 2010 r., pomijając maksymalną powierzchnię kwalifikującą się do płatności, tzw. PEG), ale błąd ten mógł zostać wykryty przez rolnika, który złożył wadliwy wniosek o przyznanie płatności, zawyżając powierzchnię gruntów kwalifikujących się do płatności. Dyrektor ARiMR działając reformatoryjnie konwalidował wady uzasadnienia decyzji organu I instancji. 3. Postępowanie sądowe. 3.1. Pismem z [...] listopada 2013 r. skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej także jako "Sąd" lub "WSA") na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję Dyrektora ARiMR. Oświadczył, że nie zgadza się "z uzasadnieniem decyzji". 3.2. W odpowiedzi na skargę Dyrektor ARiMR wystąpił o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Zauważył, że skarżący nie przedstawił żadnych zarzutów dotyczących zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 4.1. Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się zatem do zbadania, czy organy administracji (podatkowe) w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w sposób przewidziany w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "u.p.p.s.a."). Dodać należy, że zgodnie z art. 134 § 1 u.p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. 4.2. Ramy materialnoprawne. Zgodnie z art. 29 ust. 1 – 2 ustawy o Agencji, ustalenie kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych: 1) pochodzących z funduszy Unii Europejskiej; 2) krajowych, przeznaczonych na: a) współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej, b) finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej - następuje w drodze decyzji administracyjnej (ust. 1). 2. Właściwym w sprawie ustalenia kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych w decyzji, o której mowa w ust. 1, jest organ właściwy do rozstrzygnięcia w sprawie przyznania płatności lub pomocy finansowej ze środków publicznych, o których mowa w ust. 1. Z art. 80 ust. 1 – 3 rozporządzenia Komisji Nr 1122/2009 wynika, że: 1. W przypadku dokonania nienależnej płatności, rolnik zwraca przedmiotową kwotę powiększoną o odsetki naliczone zgodnie z ust. 2. 2. Odsetki nalicza się za okres między terminem zwrotu płatności przez rolnika wyznaczonym w nakazie odzyskania środków, który nie może przekraczać 60 dni, a datą zwrotu lub odliczenia. Stosowana stopa odsetek obliczana jest zgodnie z przepisami prawa krajowego, ale nie jest niższa niż stopa procentowa stosowana na mocy przepisów krajowych przy odzyskiwaniu kwot. 3. Obowiązek zwrotu, o którym mowa w ust. 1, nie ma zastosowania, jeżeli dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwego organu lub innego organu oraz jeśli błąd nie mógł zostać wykryty przez rolnika w zwykłych okolicznościach. Jednak w przypadku gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego związanych z obliczaniem przedmiotowej płatności, akapit pierwszy stosuje się jedynie, jeśli decyzja o odzyskaniu nie została przekazana w terminie 12 miesięcy od płatności. W świetle art. 40 ust. 1 ustawy o płatnościach, Kierownik biura powiatowego Agencji odstępuje od ustalenia kwot nienależnie lub nadmiernie pobranych jednolitej płatności obszarowej, wsparcia specjalnego, oddzielnej płatności do owoców miękkich, płatności uzupełniającej, płatności cukrowej lub płatności do pomidorów, o którym mowa w art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, w przypadku gdy kwota każdej z tych płatności nie jest wyższa od kwoty stanowiącej równowartość 100 euro przeliczonej na złote według kursu euro ustalonego zgodnie z art. 3 rozporządzenia nr 1913/2006. 4.3. Przedmiotem sporu jest decyzja Dyrektora ARiMR w sprawie ustalenia skarżącemu kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010 ([...] zł). Organ odwoławczy przyjął, że w świetle decyzji ostatecznej Kierownika ARiMR z [...] marca 2013 r. przyznającą skarżącemu płatności bezpośrednie na 2010 r. w kwocie mniejszej od pierwotnie ustalonej wadliwą (uchyloną) decyzją z [...] listopada 2010 r. i wypłaconej [...] stycznia 2011 r., powstała konieczność wydania decyzji ustalającej nienależnie pobrane płatności. W realiach niniejszej sprawy odnośnie nienależnie pobranych płatności z tytułu JPO wystąpiły przesłanki do zastosowania art. 80 ust. 1 rozporządzenia Komisji Nr 1122/2009 i nie wystąpiły przesłanki do odstąpienia od nałożenia obowiązku zwrotu nienależnie pobranych płatności z tytułu JPO na podstawie art. 80 ust. 3. Nienależnie pobrana płatność z tytułu JPO jest większa od równowartości 100 euro, w związku z czym brak jest podstaw do odstąpienia od nałożenia na skarżącego obowiązku jej zwrotu, czyli zastosowania art. 40 ust. 1 ustawy o płatnościach na podstawie (przepis ten stanowił podstawę do odstąpienia od ustalenia kwoty innych nienależnie pobranych płatności bezpośrednich na 2010 r. (uzupełniających i do upraw na roślin). Skarżący nie zgadza się z uzasadnieniem zaskarżonej decyzji. 5.1. Zdaniem Sądu, skarżącemu zostały wypłacone nienależnie pobrane płatności na 2010 r. na podstawie wadliwej decyzji z [...] listopada 2010 r., która została wyeliminowana z obrotu prawnego przez Dyrektora ARiMR. Prawidłowa kwota płatności bezpośrednich na 2010 r. została skarżącemu ustalona ostateczną decyzją Kierownika ARiMR z [...] marca 2013 r. Z decyzji tej wynika, że skarżącemu faktycznie wypłacono [...] zł jako kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu JPO. Odnośnie tej kwoty nie wystąpiły przesłanki uzasadniające odstąpienie od nałożenia na skarżącego obowiązku jej zwrotu. Stan faktyczny rozpoznawanej sprawy jest przy tym bezsporny. 5.2. Sąd, w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, nie dopatrzył się wystąpienia przesłanek, o których mowa w przepisach art. 145 § 1 u.p.p.s.a., uzasadniających wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji Dyrektora ARiMR. Organ ten zasadnie przyjął, że w świetle ostatecznej decyzji organu I instancji z 7 marca 2013 r. przyznającej skarżącemu płatność z tytułu JPO w kwocie mniejszej od wypłaconej na podstawie wadliwej i uchylonej decyzji, wystąpiły przesłanki do zastosowania przepisów art. 29 ust. 1 i 2 ustawy o Agencji oraz art. 80 ust. 1 rozporządzenia Komisji Nr 1122/2009 r. Organ odwoławczy zasadnie przyjął nadto, że w realiach niniejszej sprawy nie wystąpiły przesłanki do odstąpienia od nałożenia na skarżącego obowiązku zwrotu kwoty [...] zł jako nienależnie pobranych płatności z tytułu JPO, gdyż jest to kwota wyższa od równowartości 100 euro, tj. od kwoty wskazanej w art. 40 ust. 1 ustawy o płatnościach. W realiach niniejszej sprawy nie wystąpiły także wszystkie przesłanki, o których mowa w art. 80 ust. 3 rozporządzenia Komisji Nr 1122/2009. Skarżący kontestując działania Kierownika ARiMR dotyczące przyznania płatności bezpośrednich na 2010 r., wprowadził ten organ w błąd bezpodstawnie deklarując zawyżoną powierzchnię gruntów kwalifikujących się do płatności. Organ I instancji wydał wadliwą decyzję opierając się na powierzchni wykazanej przez skarżącego we wniosku. Jednak okoliczność ta nie ma wpływu na wynik niniejszej sprawy w świetle ostatecznej decyzji Kierownika ARiMR z [...] marca 2013 r. Dodać należy, że skarżący kwestionuje działania organów administracji publicznej, ale nie wskazuje żadnych okoliczności faktycznych lub (i) prawnych, które dawałyby podstawę do przyznania skarżącemu racji i uchylenia zaskarżonej decyzji. Nie stawia zarzutów dotyczących zaskarżonej decyzji. W świetle lakonicznej argumentacji skargi, Sąd stwierdza, że nie doszło w realiach rozpoznawanej sprawy do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego lub (i) prawa materialnego, w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Z uwagi na brak zarzutów dotyczących zaskarżonej decyzji, Sąd nie znalazł podstaw do kontynuowania rozważań dotyczących zasadności nałożenia na skarżącego obowiązku zwrotu nienależnie pobranych płatności z tytułu JPO na 2010 r. 6. Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 151 u.p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, czyli oddalił skargę.