V SA/Wa 2928/08
WyrokWSA w Warszawie2009-02-03
Skład orzekający: Beata Krajewska, Piotr Piszczek, Irena Jakubiec - Kudiura
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o wydaleniu cudzoziemca z terytorium RP, wydana na podstawie prawomocnego wyroku skazującego na karę pozbawienia wolności, może zostać uchylona z powodu niezebrania przez organy administracyjne pełnego materiału dowodowego dotyczącego potencjalnego zagrożenia dla życia lub zdrowia cudzoziemca w kraju docelowym oraz nieprzetłumaczenia i nierozważenia przez organy dokumentu złożonego przez cudzoziemca?Ratio decidendi
Decyzja o wydaleniu cudzoziemca z terytorium RP, oparta na prawomocnym wyroku skazującym, może zostać uchylona, jeśli organy administracyjne nie przeprowadziły pełnego postępowania dowodowego. W szczególności, jeśli nie rozważono dokumentów złożonych przez cudzoziemca, które mogą wskazywać na zagrożenie jego życia lub zdrowia w kraju docelowym, a także jeśli nie przesłuchano cudzoziemca w celu wyjaśnienia podnoszonych przez niego okoliczności. Naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących ustalania stanu faktycznego, rozpatrywania materiału dowodowego i informowania stron o ich prawach, może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Skarga dotyczyła decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymującej w mocy decyzję Wojewody o wydaleniu cudzoziemca z terytorium RP. Cudzoziemiec został skazany prawomocnym wyrokiem sądu na karę pozbawienia wolności. W odwołaniu i skardze podnosił, że jego wydalenie może zagrażać jego życiu i zdrowiu ze względu na złożone zeznania obciążające członków grupy przestępczej. Organy administracyjne nie przesłuchały cudzoziemca, nie przetłumaczyły i nie rozważyły dokumentu złożonego przez niego w języku obcym, a także nie pouczyły go o jego prawach procesowych.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono koszty nieopłaconej pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Sędzia WSA - Irena Jakubiec - Kudiura, Protokolant - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lutego 2009 r. sprawy ze skargi A M na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie wydalenia z terytorium RP; 1) uchyla zaskarżoną decyzje oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r., nr [...] 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3) zasądza od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. Z T – Kancelaria Adwokacka, ul. [...].[...] W tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu kwotę 292,80 zł (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote, osiemdziesiąt groszy), w tym: tytułem opłaty kwotę 240 zł. (dwieście czterdzieści złotych), tytułem 22% podatku od towarów i usług kwotę 52,80 zł. (pięćdziesiąt dwa złote, osiemdziesiąt groszy).
Przedmiotem rozpoznania w sprawie jest skarga A M na decyzję Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2007 r., Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...], Nr[...], z dnia [...] kwietnia 2007 r. orzekającą o wydaleniu Cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z zastosowaniem konwoju policyjnego na koszt Skarbu Państwa po zakończeniu procedur zezwalających na wydalenie.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym.
Prawomocnym wyrokiem z [...] maja 2006 r. Sądu Okręgowego w C, sygn. akt [...], A M został skazany na karę [...] lat pozbawienia wolności za popełnienie przestępstwa z art. 148 § 1 i 278 § 1 kodeksu karnego.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r., Nr[...] , Wojewoda [...] orzekł o wydaleniu Cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z zastosowaniem konwoju policyjnego na koszt Skarbu Państwa po zakończeniu procedur zezwalających na wydalenie. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż Cudzoziemiec spełnił przesłanki określone w art. 88 ust. 1 pkt 3 i 5 ustawy o cudzoziemcach (Dz. U. Nr 234, poz. 1694 ) z uwagi na orzeczoną wobec niego karę [...] lat pozbawienia wolności. Organ wskazał, iż postępowanie cudzoziemca wskazuje jednoznacznie na łamanie obowiązującego w naszym kraju porządku prawnego i nie daje gwarancji, iż będzie on przestrzegał prawa i porządku publicznego w przyszłości. Wojewoda [...]uznał, iż dalszy pobyt zainteresowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stanowiłby zagrożenie dla bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego albo naruszałby interes Rzeczypospolitej Polskiej. Ponadto organ stwierdził, iż nie zachodzą przesłanki do udzielenia cudzoziemcowi zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP.
Pismem z dnia [...] kwietnia 2007 r. Zainteresowany złożył odwołanie od powyższej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r. W treści pisma Skarżący wskazał, iż jego pobyt w zakładzie karnym [...]może zagrażać jego bezpieczeństwu, zdrowiu a nawet życiu z uwagi na fakt, iż złożył zeznania obciążające [...] członków grupy przestępczej ,, [...], w wyniku których zostali skazani na kary pozbawienia wolności. Zaznaczył, iż członkowie tej grupy przestępczej mają silne wpływy w więzieniach [...].
Decyzją z dnia [...] lipca 2007 r., Nr [...], Prezes Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] , Nr[...] , z dnia [...] kwietnia 2007 r. orzekającą o wydaleniu Cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z zastosowaniem konwoju policyjnego na koszt Skarbu Państwa po zakończeniu procedur zezwalających na wydalenie. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż decyzja o wydaleniu cudzoziemca jest zasadna, gdyż został on skazany w Polsce prawomocnym wyrokiem sądowym na karę [...] lat pozbawienia wolności. W ocenie organu istnieją podstawy do przekazania Zainteresowanego za granice w celu dalszego wykonania orzeczonej wobec niego kary. Prezes Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców podniósł, iż dalszy pobyt Cudzoziemca w naszym kraju naruszałby interes Rzeczypospolitej Polskiej. Zdaniem organu brak jest podstaw by uznać, iż w kraju pochodzenia skazany będzie miał gorsze warunki odbywania kary lub że będzie zagrożone jego bezpieczeństwo. Organ odwoławczy wskazał, iż w przedmiotowej sprawie nie zaistniały podstawy do nie wydania decyzji o wydaleniu Cudzoziemca lub nie wykonania wydanej decyzji o wydaleniu. Jednocześnie skorygował podstawę prawną rozstrzygnięcia organu I instancji, w której błędnie powołano art. 88 ust 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach w sytuacji, gdy Cudzoziemiec przebywa w zakładzie karnym na podstawie prawomocnego wyroku a zatem nie można mu zarzucić braku środków finansowych niezbędnych do pokrycia kosztów pobytu.
Pismem z dnia [...] sierpnia 2007 r. A M złożył bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2007 r.
W treści skargi Skarżący wskazał, iż w przypadku jego wydalenia z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w celu wykonania orzeczonej kary pozbawienia wolności w zakładzie karnym [...] może zostać zagrożone jego bezpieczeństwo zdrowie, a nawet życie. W uzasadnieniu swojego stanowiska powołał się na treść art. 1 i 3 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka oraz treść art. 30, art. 40 i art. 41 § 4 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej ( Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483).
W dniu [...] września 2007 r. skarga ta została przesłana przez Sąd do organu, który przy piśmie z [...] listopada 2007 r. przekazał ją wraz z odpowiedzią - noszącą datę [...] listopada 2007 r. - do WSA.
Skarga wraz z odpowiedzią na nią wpłynęły do Sądu w dniu [...] grudnia 2007 r.
Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie decyzji Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2007 r., Nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody, Nr, z dnia [...] kwietnia 2007 r.
W uzasadnieniu swego stanowiska organ wskazał, iż organy obu instancji nie zebrały niezbędnych dowodów na podnoszone przez Skarżącego okoliczności dotyczące ewentualnego zagrożenia jego życia i zdrowia w przypadku jego wydalenia z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w celu wykonania orzeczonej kary pozbawienia wolności. Organ zaznaczył, iż Skarżący w odwołaniu od decyzji organu I instancji i w skardze do WSA powoływał się na dokument[...] dotyczący zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa. Podkreślił, iż dokument ten znajduje się w aktach sprawy i nie jest przetłumaczony na język polski a Zainteresowanego nie wezwano do złożenia tłumaczenia tego dokumentu. Nie mógł on zatem zostać uznany za dowód w postępowaniu. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wskazał, iż w związku z argumentami podnoszonymi przez cudzoziemca w toku postępowania administracyjnego należało uzupełnić materiał dowodowy o przesłuchanie Zainteresowanego na podnoszone przez niego okoliczności, czego nie uczyniono. Ponadto organ zaznaczył, iż w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania nie pouczono Zainteresowanego o jego procesowych uprawnieniach.
Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę wobec przekroczenia terminu z art. 53 § 1 ppsa.
Na wniosek pełnomocnika Skarżącego, działającego z urzędu, postanowieniem z dnia [...] października 2008 r. Sąd przywrócił termin do wniesienia skargi, która została uzupełniona przez pełnomocnika Strony w piśmie z dnia [...] czerwca 2008 r.
Wnosząc o uchylenie decyzji Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców z dnia [...] lipca 2007 r., Nr [...]oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r. w trybie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ppsa pełnomocnik Cudzoziemca zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
1) art. 77 § 1 , art. 75 § 1 oraz art. 10 § 1 w zw. z art. 7 kpa poprzez nie przesłuchanie A M co do podnoszonych przez niego okoliczności a konsekwencji nie zgromadzenie pełnego materiału dowodowego oraz nie wyjaśnienie pełnego stanu faktycznego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
2) art. 9 kpa w związku z art. 10 ustawy o cudzoziemcach poprzez niedoinformowanie zainteresowanego o konieczności przetłumaczenia złożonego przez niego dokumentu w języku obcym, oraz nie pouczenie cudzoziemca o jego uprawnieniach procesowych, a także poprzez nie poinformowanie strony w sposób należyty i wyczerpujący o okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy co mogło mieć wpływ na jej wynik.
W uzasadnieniu skargi zaznaczył, iż w toku postępowania nie przesłuchano Strony na okoliczności podawane przez nią m. in. co do zagrożeń ze strony [...]. Podkreślił, iż pomimo powoływania się na wielu etapach postępowania na dokument w języku [...] mający jego zdaniem duże znaczenie dla sprawy organ nie wezwał Skarżącego do przedłożenia tłumaczenia przysięgłego oraz nie poinformował go o konieczności przetłumaczenia tego dokumentu na język polski. Ponadto wskazał, iż organ nie pouczył go o jego uprawnieniach procesowych w toczącym się postępowaniu. Nie udzielając mu wskazówek i wyjaśnień nie dochował obowiązku czuwania by Cudzoziemiec nie poniósł szkody z powodu nieznajomości prawa. Zaznaczył, iż niedochowanie obowiązku informowania o uprawnieniach procesowych oraz stanie sprawy i wpływu czynności jakie są dokonywane lub jakie należy dokonać spowodowało, iż nie zebrano pełnego materiału dowodowego w sprawie w tym m.in. w zakresie okoliczności dotyczących zagrożenia życia Strony w przypadku wydalenia z terytorium RP, co mogło mieć istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia.
W piśmie z dnia [...] sierpnia 2008 r. Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców podtrzymał stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę z dnia [...] listopada 2007 r. ponownie wnosząc o uwzględnienie skargi Cudzoziemca i uchylenie decyzji organów administracji obu instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga jest w pełni zasadna z powodów podnoszonych w niej i przyznanych przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Organy administracyjne obu instancji w żadnym stopniu nie odniosły się do wskazywanych przez Skarżącego okoliczności związanych z jego rolą i postawą w prowadzonym postępowaniu karnym, które mogą mieć istotny wpływ na ocenę zagrożenia dla Strony w razie przekazania go za granicę w celu dalszego wykonywania orzeczonej wobec niego kary pozbawienia wolności. Przede wszystkim nie został przetłumaczony na język polski a w konsekwencji nie rozważony przy orzekaniu w sprawie dokument w języku [...] załączony przez Stronę do odwołania z dnia [...] kwietnia 2007 r.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego organ administracji nie podjął wszelkich niezbędnych kroków dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy czym naruszył art. 7 kpa, wbrew dyspozycji art. 77 § 1 kpa nie rozpatrzył wnikliwie całego materiału dowodowego a uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie wyczerpuje wymogów sprecyzowanych w art. 107 § 3 kpa. W toku postępowania doszło także do naruszenia art. 9 i 10 kpa. Naruszenie wskazanych przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Powyższe nieprawidłowości winny być wyeliminowane przy ponownym rozpoznawaniu sprawy.
Wobec powyższych ustaleń Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji w oparciu o art. 135 i 145 § 1 pkt 1 lit. c prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Podstawę stwierdzenia, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku stanowi art. 152 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło