V SA/Wa 294/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Jolanta Bożek, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska – Urbaniak (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. - Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2011 r. sprawy ze skargi N.T. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego WE na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na rzecz N.T. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Cudzoziemiec, obywatel W. N.T. wystąpił [...] października 2009 r. za pośrednictwem pełnomocnika do Wojewody [...] z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego WE, który to wniosek uzasadnił faktem długoletniego pobytu w Polsce oraz pracą zawodową. Po rozpoznaniu wniosku, Wojewoda [...] decyzją z [...] lipca 2010 r. odmówił udzielenia zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego WE. Uzasadniając swoje stanowisko organ I instancji wskazał, iż zgodnie z dyspozycją art. 65 ust. 1 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz.U. z 2006 r. nr 234, poz. 1694 ze zm.) zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego WE udziela się cudzoziemcowi przebywającemu na terytorium RP, bezpośrednio przed złożeniem wniosku legalnie i nieprzerwanie, co najmniej przez 5 lat, który posiada stabilne i regularne źródło dochodu wystarczającego do pokrycia kosztów utrzymania siebie i członków rodziny pozostających na jego utrzymaniu oraz ubezpieczenie zdrowotne w rozumieniu przepisów o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym lub potwierdzenie pokrycia przez ubezpieczyciela kosztów leczenia na terytorium RP. Jak wskazał organ rozpatrujący sprawę, cudzoziemiec przebywa w Polsce nieprzerwanie od [...] grudnia 2003 r. na podstawie wiz oraz zezwoleń na zamieszkanie na czas oznaczony i tym samym spełnia przesłankę 5-letniego, nieprzerwanego pobytu w Polsce, posiada także ubezpieczenie zdrowotne. Jednak N.T. nie spełnia przesłanki dotyczącej posiadania stabilnego i regularnego źródła dochodu. Organ wskazał, że zgodnie z art. 65 ust. 3 ustawy o cudzoziemcach – dochód po odliczeniu kosztów zamieszkania, przypadający na każdego członka rodziny pozostającego na utrzymaniu cudzoziemca lub na cudzoziemca, gdy jest on osobą samotną, musi być wyższy niż wysokość dochodu, od której przyznaje się świadczenia pieniężne z pomocy społecznej na podstawie ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Organ wyjaśnił, że choć dochód cudzoziemca ([...] zł netto miesięcznie) – uzyskiwany z tytułu umowy o pracę w firmie "S." – jest wyższy niż kwota, od której przyznaje się świadczenia pieniężne z pomocy społecznej (477 zł), to analiza dokumentów znajdujących się w posiadaniu organu wskazuje, iż dochód ten nie jest stabilny. Organ podkreślił, iż dochód wnioskodawcy, obliczony zgodnie z art. 65 ust. 3 ustawy o cudzoziemcach w zw. z art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej wyniósł w 2006 r. [...] zł miesięcznie, w 2007 r. [...] zł, w 2008 r. [...] zł, w okresie od stycznia do sierpnia 2009 r. [...] zł, a od września do grudnia 2009 r. [...] zł. Wojewoda [...] wskazał, iż z powyższego wynika, że dochody cudzoziemca nie mają stabilnego charakteru, ich wysokość jest zmienna i spada poniżej wymaganego minimum, gdyż cudzoziemiec jedynie w 2008 r. osiągnął dochód wystarczający do pokrycia kosztów utrzymania w Polsce. Wobec powyższego nie można stwierdzić, iż w przyszłości, tj. po uzyskaniu wnioskowanego zezwolenia, dochody cudzoziemca nie ulegną zmianie i nie będzie zmuszony korzystać z pomocy społecznej. Cudzoziemiec działając poprzez pełnomocnika nie zgodził się z rozstrzygnięciem przyjętym przez Wojewodę [...], gdyż jego zdaniem narusza ono art. 65 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach oraz treść art. 7 i 77 k.p.a. w związku z rozpatrzeniem sprawy bez uwzględniania wszelkich istotnych jej elementów i wydaniem orzeczenia naruszającego słuszny interes strony. W opinii odwołującego się, kwota jego miesięcznego dochodu wypełnia przesłanki i warunki określone ustawą. Po rozpatrzeniu odwołania, Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców (dalej: Szef Urzędu) decyzją z [...] listopada 2010 r. utrzymał w mocy decyzję pierwszo-instancyjną. W uzasadnieniu decyzji Szef Urzędu podzielił stanowisko przyjęte przez Wojewodę [...], że cudzoziemiec nie udokumentował, iż spełnia ustawową przesłankę dotyczącą posiadania stabilnego i regularnego źródła dochodu wystarczającego do pokrycia kosztów utrzymania. Jak podał organ odwoławczy ustalenie czy w konkretnej, indywidualnej sytuacji cudzoziemiec posiada dochody spełniające cechy stabilności i regularności, implikuje ustalenie prognoz co do możliwości ich uzyskiwania w przyszłym okresie. Posiadanie takiego źródła dochodu stwarza realne podstawy do przyjęcia, że również po otrzymaniu wnioskowanego statusu dochody te cudzoziemiec będzie nadal uzyskiwał i nie będzie zmuszony do korzystania z pomocy społecznej. Organ zauważył, iż ocena taka jest możliwa po uprzednim przeanalizowaniu wysokości dochodów uzyskiwanych przez cudzoziemca w przeszłości, a uzyskiwane przez wnioskodawcę w ciągu ostatnich kilku lat dochody uniemożliwiają stwierdzenie, że dochód cudzoziemca jest stabilny i regularny. Decyzja Szefa Urzędu z [...] listoapda 2010 r. stała się przedmiotem skargi do Sądu, w której cudzoziemiec wniósł o uchylenie decyzji obu instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, 77 i art. 8 k.p.a. oraz przepisów prawa materialnego tj. art. 65 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach. Skarżący nie podzielił stanowiska organu odwoławczego, że nie spełnia przesłanek z art. 65 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, w jego opinii przebywa legalnie i nieprzerwanie na terytorium RP przez co najmniej 5 lat, posiada stabilne i regularne źródło dochodu wystarczającego do pokrycia kosztów utrzymania oraz ubezpieczenie zdrowotne. Podał, że organ nie wziął pod uwagę, iż skarżący przebywa i pracuje w Polsce już od wielu lat, a obecnie uzyskuje wynagrodzenie w kwocie [...] zł brutto miesięcznie. Zauważył, iż Szef Urzędu nieprawidłowo odmówił mu udzielenia wnioskowanego zezwolenia, wskazując na brak stabilnego i regularnego źródła dochodu, gdyż uprzednio, na podstawie tych samych dokumentów kilkakrotnie udzielono mu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Następnie, odnosząc się do okresu, który poddany został analizie, w celu oceny dochodów cudzoziemca, zainteresowany zauważył, iż ustawa nie nakłada na cudzoziemca posiadania w okresie co najmniej 5 lat poprzedzających złożenie wniosku, stabilnego i regularnego źródła dochodu. Podsumowując zarzucił naruszenie art. 8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych, wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. oraz art. 37 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Szef Urzędu w odpowiedzi na skargę zwrócił się o uchylenie zaskarżonej decyzji, wskazując na naruszenie art. 7, 77 i 80 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Zgodnie z art. 65 ust. 1 ustawy z 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach (Dz.U. 2006 r. nr 234, poz. 1694 ze zm.) zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego WE udziela się cudzoziemcowi przebywającemu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, bezpośrednio przed złożeniem wniosku, legalnie i nieprzerwanie, co najmniej przez 5 lat, który posiada: 1) stabilne i regularne źródło dochodu wystarczającego do pokrycia kosztów utrzymania siebie i członków rodziny pozostających na jego utrzymaniu; 2) ubezpieczenie zdrowotne w rozumieniu przepisów ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym lub potwierdzenie pokrycia przez ubezpieczyciela kosztów leczenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Sąd uznał, że organ prawidłowo ustalił, że skarżący spełniła przesłankę 5-letniego, nieprzerwanego legalnego pobytu w Polsce. Ponadto skarżący posiada ubezpieczenie zdrowotne w rozumieniu przepisów o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym, co stanowi spełnienie przez niego wymogów określonych w art. 65 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach. Jednak w ocenie organu wydającego zaskarżoną decyzję nie można przyjąć, że skarżący spełniła w całości przesłankę z art. 65 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach tzn., że posiada stabilne źródło dochodów i z tego względu wniosek skarżącego nie został uwzględniony. W szczególności, organ wskazał, że wysokość uzyskiwanych przez wnioskodawcę w ciągu ostatnich kilku lat dochodów uniemożliwia stwierdzenie, że dochód cudzoziemca jest stabilny i regularny. W ocenie Sądu dokonana przez organ ocena jest przedwczesna, wydana bez uprzedniego, dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz należytego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Występując w dniu [...] października 2009 r. do Wojewody [...] z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego WE, skarżący wskazał, iż jest zatrudniony na stanowisku kucharza w firmie "S." Sp. z o.o. Zaskarżona decyzja Szefa Urzędu została natomiast wydana w dniu [...] listopada 2001 r., tj. po ponad roku od podjęcia przez cudzoziemca pracy w "S." Sp. z o.o. Wobec powyższego, w ocenie Sądu niezbędnym, było ustalenie, czy cudzoziemiec nadal jest zatrudniony, na jakich warunkach oraz czy pobierał i nadal pobiera wynagrodzenie. Ustalenie powyższych okoliczności było niezbędne dla wydania oceny dotyczącej posiadania przez cudzoziemca stabilnego źródła dochodu, tym bardziej, że ww. umowa o pracę wygasła z dniem [...] października 2010 r. podobnie jak pozwolenie na pracę cudzoziemca. Ponadto organ nie zwrócił uwagi, że w 2009 r. skarżący pracował jedynie przez siedem miesięcy – na co sam cudzoziemiec wskazuje w odwołaniu – a przez pozostałą część roku utrzymywał się z oszczędności. Z powyższego wynika zatem, że organ nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego i nie dokonał należytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Odnosząc się do zarzutu skarżącego, iż organ uzależnił udzielenie wnioskowanego zezwolenia od posiadania przez cudzoziemca, stabilnego dochodu przez cały okres pięciu lat poprzedzających złożenie wniosku Sąd wyjaśnia, iż w zaskarżonej decyzji brak takiego stwierdzenia organu. Jednocześnie zaznaczyć należy, iż wątpliwości organu, co do uzyskiwanego przez wnioskodawcę dochodu były uzasadnione niespójnymi twierdzeniami cudzoziemca. Zauważyć trzeba, że w złożonym przez cudzoziemca wniosku z [...] października 2009 r., wskazano, iż źródło dochodu wnioskodawcy stanowi wynagrodzenie otrzymywane w związku z zawartą przez niego umową o pracę, tymczasem ze znajdującej się w aktach administracyjnych umowy wynika, że została ona zawarta dopiero w dniu [...] października 2009 r. Ponadto, w toku postępowania administracyjnego, sam skarżący wskazał, że od maja 2009 r. do końca października tego roku pozostawał bez pracy. Zauważyć również należy, że w przypadku gdyby cudzoziemiec w istocie świadczył pracę już w dniu [...] października 2009 r., to wykonywałby ją bez stosowanego zezwolenia, które wydane zostało dopiero [...] października 2009 r. Wobec powyższego organ prawidłowo poddał ocenie dochody cudzoziemca uzyskiwane nie tylko na podstawie umowy z [...] października 2009 r. ale również, te z 2006, 2007 i 2008 r. Ponadto – jak słusznie zauważył organ – ocena, czy cudzoziemiec posiada stabilne i regularne źródło dochodów jest możliwa m.in. na podstawie analizy dochodów uzyskiwanych przez cudzoziemca w przeszłości. Posiadanie takiego źródła dochodów stwarza podstawy do przyjęcia, że również po otrzymaniu wnioskowanego statusu dochody te cudzoziemiec będzie nadal otrzymywał i nie będzie zmuszony do korzystania z pomocy społecznej (v. wyrok WSA z 9.10.2008 r., sygn. akt V SA/Wa 1187/08). Skarżący zarzucił również, że skoro w przeszłości otrzymywał zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, a jego źródło dochodu oceniano jako stabilne, to i obecnie, w postępowaniu toczącym się na podstawie art. 65 ust. 1 ww. ustawy, należy ocenić je w ten sam sposób. W ocenie Sądu nie można zgodzić się z powyższą argumentacją, a to z uwagi na fakt, że zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony dotyczy krótszej perspektywy czasowej niż bezterminowe zezwolenie, o które cudzoziemiec zwrócił się w przedmiotowej sprawie, w której organ udzielając zezwolenia winien mieć pewność, że dochody cudzoziemca nie zmienią się, tj. nie spadną poniżej określonego przepisami minimum przez dłuższy czas. Za nieuzasadniony Sąd uznał również zarzut naruszenia art. 8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych, wolności oraz art. 37 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, gdyż wbrew przekonaniu cudzoziemca, ww. akty nie nakładają na organy bezwzględnego obowiązku zalegalizowania pobytu w formie wybranej przez cudzoziemca. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził w niniejszej sprawie naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 65 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy, a ponadto Sąd stwierdził naruszenie przepisów art. 7, 77 i 80 k.p.a., które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Rozpoznając sprawę ponownie organ II instancji będzie zobowiązany dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz należytego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, w szczególności zaś do zbadania wszystkich wskazanych wyżej okoliczności sprawy. Z tych względów opierając się na treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit c) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.