V SA/Wa 2951/08
WyrokWSA w Warszawie2009-07-01
Skład orzekający: Jolanta Bożek, Danuta Dopierała, Izabella Janson
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie przyznania płatności do gruntów rolnych z tytułu jednolitej płatności obszarowej jest zgodna z prawem, jeśli stwierdzono różnicę między zadeklarowaną a faktycznie użytkowaną powierzchnią gruntów przekraczającą 30%?Ratio decidendi
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy, w tym rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1973/2004, które przewiduje odmowę przyznania pomocy, gdy różnica między zadeklarowaną a stwierdzoną powierzchnią przekracza 30%. Kontrola została przeprowadzona prawidłowo, a zarzuty skarżącego dotyczące jej przebiegu nie znalazły potwierdzenia.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2007, deklarując powierzchnię 16,46 ha. W wyniku kontroli stwierdzono różnicę między zadeklarowaną a faktycznie użytkowaną powierzchnią wynoszącą 35,25%. Organy obu instancji odmówiły przyznania płatności, powołując się na przepisy rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004. Skarżący zarzucił nieprawidłowości podczas kontroli i brak możliwości złożenia wyjaśnień.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jolanta Bożek, Sędzia WSA - Danuta Dopierała, Sędzia WSA - Izabella Janson (spr.), Protokolant - Agnieszka Groszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lipca 2009 r. sprawy ze skargi Z. B. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] września 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności do gruntów rolnych; oddala skargę.
Przedmiotem skargi Z. B. jest decyzja Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "Dyrektor Oddziału") z [...] września 2008 r. utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. (dalej: "Kierownik Biura") z [...] kwietnia 2008 r. w przedmiocie odmowy przyznania płatności do gruntów rolnych na rok 2007 z tytułu jednolitej płatności obszarowej. Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco;
W dniu [...] kwietnia 2007r. Skarżący Z. B. – na podstawie art.18 ust.1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej (Dz.U. z 2007r., nr 35, poz.217 ze zm.) - złożył w Biurze Powiatowym ARiMR w O. wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2007. We wniosku zadeklarował do Jednolitej Płatności Obszarowej grunty o łącznej powierzchni 16,46 ha. W dniu [...] czerwca 2007r. wnioskodawca przedłożył zmianę do wniosku.
W wyniku przeprowadzonej w dniu [...] października 2007r. kontroli stwierdzono nieprawidłowości w postaci różnic pomiędzy powierzchnią działek rolnych zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią kwalifikującą się objęcia jednolitą płatnością obszarową stwierdzoną w trakcie kontroli. W związku z powyższym organ wezwał wnioskodawcę do złożenia wyjaśnień. Przedmiotowe pismo wnioskodawca odebrał osobiście w dniu 22 listopada 2007r. W odpowiedzi przesłał korektę wniosku załączając oświadczenie oraz wypis z rejestru gruntów.
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Kierownik Biura decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] odmówił przyznania jednolitej płatności obszarowej wskazując, iż wyliczona procentowa różnica pomiędzy powierzchnią działek zgłoszonych we wniosku do jednolitej płatności obszarowej a powierzchnia stwierdzoną w czasie kontroli wynosi 35,25%. Zgodnie natomiast z art.138 ust.1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004r. ustanawiającym szczegółowe zasady zastosowania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców (Dz.Urz. WE Nr L 345 z 20.11.2004r., str.1 z późn.zm.), jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną do jednolitej płatności obszarowej a powierzchnią stwierdzoną przekracza 30% lecz nie więcej niż 50% powierzchni stwierdzonej, nie przyznaje się pomocy w danym roku.
Orzekając na skutek odwołania Dyrektor Oddziału, po ponownym wyjaśnieniu sprawy, decyzją z dnia [...] września 2008r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, uznając, iż nie narusza ona przepisów prawa. Organ odwoławczy wskazał, iż nie stwierdził zmian stanu faktycznego ani prawnego, które dałyby podstawę do zmiany rozstrzygnięcia w sprawie. W uzasadnieniu podkreślił różnice pomiędzy zadeklarowaną we wniosku powierzchnią gruntów rolnych a stwierdzoną w wyniku kontroli. Ponadto wskazał, iż kontrola została przeprowadzona w sposób prawidłowy przez osoby do tego upoważnione.
Na ww. decyzję pismem z [...] października 2008r. Z. B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zarzucił nieprawidłowości podczas przeprowadzania kontroli i brak możliwości złożenia wyjaśnień co do stwierdzonych różnic powierzchni działek rolnych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału wniósł o jej oddalenie jako niezasadnej, podtrzymując stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Po myśli art. 1 §1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm. ), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Oznacza to, że sąd - o ile inne kryteria kontroli nie wynikają z przepisów szczególnych - bada, czy zaskarżony akt, w tym także decyzja, odpowiada przepisom prawa i uwzględnia skargę, gdy narusza ona prawo w sposób określony w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm. ), zwanej dalej p.p.s.a.
Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, ustalenia dokonane przez organ są prawidłowe a oparte na nich wnioski są spójne i logiczne.
Na wstępie należy wyjaśnić, iż na podstawie art.18 ust.1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej (Dz.u. z 2007r. nr 35 poz.217 ze zm.) płatności bezpośrednie przyznawane są na wniosek rolnika. Powyżej cytowana ustawa określa również tryb i zasady przyznawania płatności.
W przypadku wszczęcia postępowania na wniosek strony, jak to ma miejsce w przypadku płatności do gruntów rolnych, zgodnie z art. 61 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej "k.p.a.") tylko i wyłącznie strona określa zakres skierowanego do organu żądania. A zatem organ związany jest zakresem żądania strony określonym we wniosku i przyznając płatności obszarowe wydaje decyzję, w której uwzględnia żądanie strony w oparciu o ustalony w trakcie postępowania stan faktyczny w zakresie obowiązujących przepisów.
W myśl art. 7 ust 1 ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej rolnikowi przysługuje płatność bezpośrednia na będące w jego posiadaniu grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego kwalifikujące się do objęcia płatnościami bezpośrednimi zgodnie z art. 143b ust. 4 rozporządzenia 1782/2003, jeżeli utrzymuje wszystkie grunty zgodnie z normami. Jak wynika z powyższego w trakcie kontroli na miejscu nie zostają zakwalifikowane powierzchnie całych działek ewidencyjnych ale tylko te ich części, które na podstawie obowiązujących przepisów kwalifikują się do objęcia płatnościami (faktycznie użytkowane zgodnie z obowiązującymi normami).
Zgodnie natomiast z art. 7 ust. 4 powołanej ustawy wysokość płatności obszarowych w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn deklarowanej przez rolnika powierzchni kwalifikującej się do objęcia płatnościami obszarowymi, po uwzględnieniu zmniejszeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości i stawek płatności obszarowych na 1 ha tej powierzchni.
Wysokość płatności jest zatem uzależniona od zadeklarowanej powierzchni gruntów rolnych. Jednocześnie jednak, stosownie do art. 68 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. U. UE L 141 z dnia 30 kwietnia 2004 r., str. 18 ze zm.), który w odniesieniu do systemu jednolitej płatności obszarowej znajduje zastosowanie w oparciu o art. 136 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych gruntów do produkcji surowców (Dz. U. UE L 345 z dnia 20 listopada 2004 r., str. 1 ze zm.), obniżki i wyłączenia, przewidziane w rozdziale 1, nie mają zastosowania w przypadku, gdy rolnik złożył wniosek poprawny pod względem faktycznym lub, gdy może wykazać, że nie jest winny nieprawidłowości.
Zmniejszenie pomocy stosuje się zatem, gdy rolnik zawyżył we wniosku deklarowaną powierzchnię gruntów rolnych, o ile było to działanie zawinione. Jest to więc zasadnicza okoliczność, która musi być bezspornie ustalona w toku postępowania administracyjnego.
W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji orzekły, iż Skarżący błędnie zadeklarował powierzchnię działek, tj. zawyżył powierzchnię kwalifikowaną do objęcia płatnościami na działce rolnej o symbolu [...] - z uwagi na brak prowadzenia na tych działkach działalności rolniczej oraz zawyżył powierzchnie kwalifikowaną działki rolnej [...] o 0,13 ha. Powyższe ustalenia organy oparły na wynikach kontroli przeprowadzonej w gospodarstwie wnioskodawcy.
W tym miejscy należy podkreślić, że przedmiotowa kontrola w gospodarstwie wnioskodawcy przeprowadzona została w sposób prawidłowy i rzetelny, w oparciu o obowiązujące w tym zakresie przepisy, w szczególności § 2 ust. 1 pkt 3 lit. a,b,c rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2007r ( Dz.U. 2007 nr 57 póz. 383). Zgodnie z powołanymi wyżej przepisami przeprowadzenie kontroli może być powierzone jednostce organizacyjnej która zatrudnia, w liczbie zapewniającej sprawne wykonywanie powierzonych kontroli, osoby, które:
a) posiadają wykształcenie wyższe w zakresie rolnictwa lub ogrodnictwa, lub wykształcenie średnie rolnicze lub ogrodnicze albo wykształcenie wyższe w zakresie geodezji i kartografii lub wykształcenie średnie geodezyjne - odpowiadające zakresowi powierzonych im czynności kontrolnych,
b) posiadają, w przypadku osób zatwierdzających raporty z prac w zakresie ustalania
powierzchni działek rolnych, uprawnienia zawodowe w zakresie określonym w art. 43 pkt l, 2, 5 lub 7 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, póz. 2027, z 2006 r. Nr 170, póz. 1217 oraz z 2007 r. Nr 21, póz. 125),
c) zostaną przed podjęciem czynności kontrolnych przeszkolone, w zakresie odpowiadającym powierzonym im czynnościom.
Wyniki przedmiotowej kontroli, które to wpłynęły zasadniczo na treść zaskarżonej decyzji, zostały potwierdzone po dokonaniu czynności weryfikujących w trakcie postępowania odwoławczego przez jednostkę właściwą w tym zakresie.
Sąd nie dopatrzył się uchybień w trakcie przeprowadzenia kontroli.
Podkreślenia wymaga, iż w sytuacji, gdy wnioskodawca nie zgadza się z ustaleniami zawartymi w raporcie z kontroli, może zgłosić umotywowane zastrzeżenia, co do ustaleń w nim zawartych, dyrektorowi oddziału regionalnego Agencji w terminie 14 dni od dnia doręczenia raportu (...) w myśl art. 31 ust 7 ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej. Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy, raport został wnioskodawcy przesłany w dniu 14.11.2007r. Skarżący ograniczył się jednak do ogólnych twierdzeń, nie wskazując żadnych konkretnych zarzutów ani uwag.
Odnosząc się natomiast do zarzutów podniesionych przez Skarżącego w skardze, a dotyczących tego, iż kontrola trwała zbyt krótko aby skontrolować wszystkie zadeklarowane działki - należy wyjaśnić, iż kontrolerzy to osoby merytorycznie przygotowane do przeprowadzenia powierzonych im czynności kontrolnych i dokonują tych czynności w ściśle określonym zakresie niezbędnym do prawidłowej oceny deklarowanych gruntów pod względem ich kwalifikacji do objęcia wnioskowanymi płatnościami zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa.
Reasumując - w ocenie Sądu - zaskarżona decyzja wydana została na podstawie przepisów prawa i zawiera - zgodnie z dyspozycją art.107 § 3 k.p.a. wyczerpujące uzasadnienie faktyczne i prawne, oparte na podstawie prawidłowo zebranego materiału dowodowego, który uzasadnia oceny i rozstrzygnięcia orzekającego w sprawie organu, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów wyrażoną w art.80 k.p.a.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem i na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło