V SA/Wa 2956/08
PostanowienieWSA w Warszawie2009-04-29
Skład orzekający: Referendarz sądowy Anna Michałowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, uznając oświadczenie skarżącego za nierzetelne i niewiarygodne. Skarżący nie wykazał w sposób wystarczający swojej trudnej sytuacji materialnej, nie ujawniając m.in. otrzymywanych dopłat do gruntów i upraw oraz nie podając szczegółowych informacji o zaciągniętym kredycie i ponoszonych wydatkach. Ciężar dowodu w zakresie wykazania przesłanek do przyznania prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy.Stan faktyczny
Skarżący J. N. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym po tym, jak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił jego skargę na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego. Skarżący argumentował trudną sytuacją finansową młodego rolnika, posiadaniem obciążeń finansowych i brakiem środków na koszty sądowe i adwokata. Wskazał na posiadany majątek i dochody, a także na trudną sytuację w rolnictwie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi J. N. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia ... września 2008 r. Nr ... w przedmiocie zmniejszenia kwoty indywidualnej dostaw p o s t a n a w i a: - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym
Postanowieniem z dnia 11 lutego 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę J. N. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego.
Skarżący złożył - na urzędowym formularzu PPF - wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, w którym oświadczył, iż jako młody rolnik jest w trudnej sytuacji finansowej. Posiada z zaszłości duże obciążenia finansowe i nie stać go na poniesienie kosztów sądowych i adwokata. We wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje wraz z matką. Posiada budynek mieszkalno-gospodarczy o pow. ... m², mieszkanie o pow. ...m² oraz nieruchomość rolną o pow. ...ha. Z przedmiotów wartościowych jakie posiada wymienił ciągnik z maszynami rolniczymi obciążone kredytem oraz ... sztuk bydła. Matka nie posiada żadnych przedmiotów wartościowych, a jej dochodem jest wyłącznie emerytura rolnicza w wysokości ... zł brutto. Miesięczne dochody skarżącego kształtują się zgodnie z oświadczeniem w wysokości ... zł brutto, z czego ¾ jest pobierane na spłatę zadłużenia kredytowego, pobierane przez komornika. Ponadto na poparcie swojego wniosku skarżący podniósł również trudną sytuacje ogólną w rolnictwie polskim.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) – dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa.
Treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym określa art. 245 §2 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. W myśl art. 245 §2 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a, zostaje przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Instytucja prawa pomocy stosowana jest w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Do osób tych można zaliczyć bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe.
Jak wynika z przedstawionych okoliczności faktycznych skarżący w oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu nie przedstawił w sposób rzetelny swojej sytuacji materialnej.
Zauważyć należy, iż skarżący nie ujawnił faktu, iż otrzymuje pomoc w postaci dopłat do gruntów i upraw. Z wykazu rolników dotyczących przyznanych płatności, znajdującego się na stronie internetowej Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wynika, iż w 2007 wysokość przyznanych środków finansowych wyniosła ... zł. Zatem wysokość dochodu w gospodarstwie skarżącego z samych tylko dopłat wynosi miesięcznie netto ponad ... zł. Ponadto w swoim oświadczeniu skarżący poza określeniem, iż spłaca kredyt nie wskazał żadnych informacji dotyczących wysokości zaciągniętego kredytu, celu, terminu jego spłaty oraz wysokości raty. Nie określił również wysokości ponoszonych wydatków związanych z zaspokojeniem niezbędnych potrzeb życiowych własnych oraz matki.
W tej sytuacji oświadczenie skarżącego należało uznać za nierzetelne, budzące wątpliwości, a zatem niewiarygodne, aby na jego podstawie dokonać właściwej oceny sytuacji materialnej w jakiej znajduje się skarżący. Oświadczeniem o przedstawionej treści skarżący uniemożliwił porównanie wysokości obciążeń finansowych związanych z tokiem postępowania sądowoadministracyjnego z jego możliwościami płatniczymi.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło