V SA/Wa 2962/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska (spr.), Protokolant starszy specjalista - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2011 r. sprawy ze skargi W. S. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... września 2010 r. nr ... w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych; oddala skargę W. S. (zwany dalej: skarżącym) w dniu ... lipca 2010 r. złożył w P. Oddziale Regionalnym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. (dalej zwanym również: ARiMR) wniosek o przyznanie pomocy finansowej w ramach działania 312 "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. Rozpatrując powyższy wniosek ARiMR pismem z ... września 2010 r. (znak ...) poinformowała skarżącego o odmowie przyznania pomocy finansowej z uwagi na zaistnienie okoliczności określonych w § 4 pkt 1 lit. f rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 139 poz. 883 ze zm.). Uzasadniając odmowę przyznania wnioskowanej pomocy ARiMR przytaczając treść § 4 powyższego rozporządzenia wyjaśniła, że o pomoc może się ubiegać osoba fizyczna, której miejsce zamieszkania znajduje się w miejscowości o liczbie mieszkańców nie przekraczającej 5 tys. zaś weryfikacja wniosku wskazuje, że miejscem zamieszkania skarżącego jest miejscowość o liczbie mieszkańców przekraczającej 5 tys. mieszkańców. Po rozpatrzeniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa, ARiMR pismem z ... grudnia 2010 r. nr ... (znak ...) poinformowała skarżącego o negatywnym rozpatrzeniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa. W jego uzasadnieniu wyjaśniono, iż z analizy dokumentacji sprawy na etapie wezwania do usunięcia naruszenia prawa wynika, że miejscem zamieszkania skarżącego jest miejscowość S. tj. miejscowość w gminie wiejsko-miejskiej licząca powyżej 5 tys. mieszkańców. Z akt sprawy wynika również, że zmiana miejsca prowadzenia działalności gospodarczej skarżącego z miejscowości G., na miejscowość S. nastąpiła w dniu ... lipca 2010 r., tj. w dniu ubiegania się o pomoc finansową, co skutkuje, w ocenie organu, niespełnieniem w momencie ubiegania się o przyznanie pomocy warunku określonego w przepisie § 4 pkt 1 lit. f rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 r. Dodatkowo ARiMR zwróciła uwagę, iż skarżący dopiero na etapie wezwania do usunięcia naruszenia prawa złożył dokumenty świadczące o jego zameldowaniu na pobyt czasowy gdzie indziej. Nie składając takich dokumentów wcześniej oraz oświadczając we wniosku o prawdziwości przedstawionych w nim danych wskazywał na inne fakty w sprawie. Ponadto organ wskazał, iż poprzez zameldowanie się skarżącego na pobyt czasowy do dnia ... września 2012 r. w miejscowości G., skarżący nie spełniał również warunku, o którym mowa w § 9 ust. 1 pkt 2 powyższego rozporządzenia, który określa, iż pomoc jest przyznawana osobie fizycznej wykonującej we własnym imieniu działalność gospodarczą, która spełnia warunki określone w § 4 pkt 1 lit. b, d-g i której został nadany numer identyfikacyjny; (...)". W skardze z ... listopada 2010 r. skarżący wniósł o zmianę zawartego w piśmie z dnia ... września 2010 r. (znak ...) zaskarżonego rozstrzygnięcia zarzucając: - sprzeczność ustaleń z rzeczywistym stanem faktycznym i prawnym przez błędne przyjęcie, że zamieszkuje w miejscowości powyżej 5 tys. mieszkańców gdzie w rzeczywistości w dniu złożenia wniosku zamieszkiwał w miejscowości R. na terenie gminy W., która ma kilkaset mieszkańców natomiast aktualnie zamieszkuje w miejscowości G., gm. S., która liczy również kilkaset mieszkańców a co zostało potwierdzone dokumentami urzędowymi załączonymi do wezwania do usunięci naruszenia prawa; - naruszenie art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427 z późn. zm.); - naruszenie rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach w/w działania objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. W dalszej części uzasadnienia skargi skarżący podniósł, iż na dzień ... lipca 2010 r., tj. na dzień składania wniosku o przyznanie pomocy faktycznie zamieszkiwał w R. nr ... gm. W. woj. p., która to miejscowość liczy poniżej 5 tys. mieszkańców. Ponadto, w ocenie skarżącego, osoba składająca wniosek powinna mieć prawo do wyjaśnienia i sprostowania błędu zawartego we wniosku o przyznanie pomocy tym niemniej, że zasady przyznawania pomocy w tej kwestii były niejasne i niejednoznaczne. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu wniósł o jej oddalenie wskazując, iż w toku postępowania w przedmiotowej sprawie, nie naruszono ani przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego (ewentualnie – stwierdzenie jego wydania z naruszeniem prawa, v. art. 145 § 1 p.p.s.a.). Dokonując kontroli legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia wydanego przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu, tj. badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności zarówno z przepisami procesowymi, jak i z normami prawa materialnego Sąd uznał, że nie narusza ono przepisów prawa materialnego oraz, że przy jego wydawaniu nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, w stopniu uzasadniającym jego uchylenie (czy też stwierdzenie nieważności). Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu zaskarżone z dnia ... września 2010 r. rozstrzygnięcie ARiMR jest zgodne z prawem. Szczegółowe warunki i tryb przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania 312 "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 zostały uregulowane w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, które to rozporządzenie wydane zostało w oparciu o delegacje ustawową tj. art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich. Wymienione rozporządzenie określa przesłanki konieczne do przyznania pomocy poczynając od regulacji dotyczących szczególnych wymagań jakim powinien odpowiadać wniosek i załączniki do niego - § 1 pkt 2 w zw. z § 17. Z wymienionych paragrafów wynika, iż skarżący powinien złożyć sformalizowany wniosek. We wniosku tym powinien wskazać wymagane dane wg rubryk, ich tytułów i informacji pomocniczych tam zawartych. Wypełnieniu wniosku pomagała również Instrukcja jego wypełnienia. Do wniosku musiały być załączone dokumenty wymienione w jego pkt VI pt. "Informacja o załącznikach". Wniosek zawierał też pkt VII, w którym skarżący składał stosowne oświadczenia woli co do znajomości przepisów prawnych dotyczących przyznania przedmiotowej pomocy, w tym również znajomości wymienionej "Instrukcji wypełniania wniosku o przyznanie pomocy". Ponadto składał oświadczenie co do prawdziwości przedstawionych danych. Wypełniając powyższe wymagania § 1 i § 17 w/w rozporządzenia skarżący złożył wniosek o przyznanie pomocy, w którym wprost w rubryce 6 i 7 działu dotyczącego identyfikacji wnioskodawcy (I) wskazał, że jego miejscem zamieszkania jest miejscowość S. oraz nie podając adresu do korespondencji wskazywał, że jego pobyt z zamiarem stałego przebywania jest w S. Potwierdził to kopią dokumentu tożsamości z adresem zamieszkania – czyli załącznikiem złożonym do wniosku – opisanym w pkt 1 A "Osoba fizyczna", działu VI wniosku, Informacja o załącznikach (k-... wniosku). Potwierdził to również drugim załącznikiem do wniosku w postaci zaświadczenia o wpisie do ewidencji prowadzenia działalności gospodarczej z dnia ... lipca 2010 r. wydanym przez Burmistrza S. (pkt ... Informacji o załącznikach do wniosku). Z wymienionego załącznika wynika, iż w dacie jego wystawienia na wniosek skarżącego dokonano zmiany wpisu w ewidencji działalności gospodarczej pod nr ... w punktach dotyczących adresu zamieszkania skarżącego i prowadzenia działalności gospodarczej z miejscowości G. na S., co dodatkowo potwierdza przebywanie i zamiar dalszego pobytu w miejscowości S. Oświadczył o tym, czyli o prawdziwości przedstawionych danych w pkt 5 działu VII wniosku pt. "Oświadczenie wnioskodawcy". W myśl § 4 pkt 1 lit. f powyższego rozporządzenia o pomoc może ubiegać się osoba fizyczna, która w przypadku podmiotów innych niż podmioty podejmujące lub wykonujące działalność gospodarczą obejmującą świadczenie usług dla gospodarstw rolnych lub leśnictwa, ma miejsce zamieszkania w miejscowości należącej do gminy wiejskiej lub miejsko-wiejskiej, z wyłączeniem miast liczących powyżej 5 tys. mieszkańców, lub miejskiej, z wyłączeniem miejscowości liczących powyżej 5 tys. mieszkańców. Z powyższego zapisu wynika, że jednym z podstawowych warunków przyznania pomocy w ramach działania 312 jest spełnienie przez wnioskodawcę kryterium miejsca zamieszkania w określonego rodzaju miejscowości, które to zamieszkiwanie winno być spełnione w sposób ciągły, od dnia złożenia wniosku o przyznanie pomocy do dnia zawarcia umowy, w okresie ubiegania się o przyznanie pomocy. Regulacja ta uzależnia zatem możliwość przyznania pomocy od posiadania przez wnioskodawcę zamieszkania w określonego rodzaju miejscowości. W przypadku braku spełnienia w/w warunku, w myśl art. 22 ust. 3, podmiot wdrażający informuje wnioskodawcę, w formie pisemnej, o odmowie przyznania pomocy z podaniem przyczyn odmowy. Pojęcie "miejsce zamieszkania" zdefiniowane zostało w art. 25 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny ( Dz. U. Nr 16, poz. 93 z późn. zm), zgodnie z którym miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Przedstawione we wniosku dane poparte złożonymi załącznikami nie mogły budzić wątpliwości organu co do ich treści. Zatem wydanie rozstrzygnięcia o odmowie przyznania pomocy ze wskazaniem podstaw prawnych z § 4 rozporządzenia wykonawczego oraz art. 22 ust. 3 w/w ustawy z dnia 7 marca 2007 r. było w pełni uzasadnione. Brak jest jakichkolwiek zasadności zarzutu skargi aby organ w tym stanie faktycznym był zobligowany do wzywania skarżącego do wyjaśnień w tej kwestii. Przedstawione przez skarżącego dodatkowe dokumenty przy wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa (dwa potwierdzenia zameldowania na pobyt czasowy) nie dość, że są składane po wydaniu rozstrzygnięcia w sprawie to jeszcze pozostają w sprzeczności z danymi wskazywanymi we wniosku. Zatem ich ocena przez organ rozpoznający wezwanie do usunięcia naruszenia prawa musiała być dokonywana przez pryzmat celu jakim służy instytucja wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Słusznie organ uznał, że jest to przedsądowa kontrola rozstrzygnięcia o odmowie przyznania pomocy z wniosku, kontrola sprawdzająca czy w toku postępowania w sprawie przyznania pomocy naruszono prawo. Skoro w toku kontrolowanego postępowania organ nie miał przedłożonych dokumentów, to trudno mówić o naruszeniu prawa co do ich oceny. Organ słusznie uznał też, że wniosek podpisany przez skarżącego nie zawierał braków, które uzasadniałyby wezwanie do wyjaśnień w sprawie. Mając, tym samym na uwadze, tak przedstawiony stan faktyczny sprawy poparty zgromadzonym materiałem dowodowym ARiMR w piśmie z dnia ... września 2010 r. prawidłowo orzekła o odmowie przyznania skarżącemu wnioskowanej pomocy przyjmując, iż skarżący, jako osoba zamieszkująca w miejscowości przekraczającej 5 tys. mieszkańców, nie spełnia warunków określonych w § 4 pkt 1 lit. f rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 r. Na etapie wezwania do usunięcia naruszenia prawa jak i w skardze skarżący oświadczył, że przyczyną nieprawidłowo wskazanego adresu zameldowania było dodatkowo kierowanie się adresem siedziby miejsca wykonywania działalności gospodarczej tj. S., ul. S.... W tym miejscu Sąd ponownie zauważa, iż skarżący składając wniosek o przyznanie pomocy w ramach działania 312 "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw", świadomy był zasad przyznawania przedmiotowej pomocy, w których to zasadach i przesłankach bardzo istotny był adres zamieszkania wnioskującego o pomoc, a dowodem tej świadomości jest złożony przez skarżącego podpis pod oświadczeniem zamieszczonym na stronie 2 wniosku o przyznanie pomocy finansowej - sekcja VII Oświadczenia wnioskodawcy, że znane są mu zasady przyznawania pomocy określone w przepisach rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 r. (...) oraz wymagania uszczegółowione w Instrukcji wypełniania wniosku o przyznanie pomocy. Skarżący w pkt 5 sekcji VII oświadczył również, że informacje zawarte we wniosku oraz jego załącznikach są prawdziwe i zgodne ze stanem prawnym i faktycznym. Na tę okoliczność przedstawił wybrane przez siebie dokumenty. Wobec powyższych oświadczeń trudno dopatrywać się błędu w działaniach skarżącego, a nadto nie można podzielić poglądu skarżącego wyrażonego w skardze, że cyt. "zasady przyznawania pomocy w tej kwestii były niejasne i niejednoznaczne". Na dzień składania wniosku tj. na dzień ... lipca 2010 r. przedstawione przez skarżącego dane poparte dokumentami urzędowymi wskazywały, że miejscem zamieszkania skarżącego jest miejscowość S. ul. S. ..., która to miejscowość, jak wyżej wspomniano, liczy ponad 5 tys. mieszkańców, co zasadnie skutkowało odmową przyznania wnioskowanej pomocy (art. 22 ust. 3 powyższej ustawy z dnia 7 marca 2007 r.) wobec niespełnienia kryterium określonego w § 4 pkt 1 lit. f rozporządzenia MRiRW z dnia 17 lipca 2008 r. Tak też ARiMR wydając w sprawie zaskarżone rozstrzygnięcie z dnia ... września 2010 r., oparła je na prawidłowo ustalonym stanie faktycznym i prawnym sprawy i to w dniu jego wydania, co czyni podniesione w tym zakresie zarzuty skargi za nieuzasadnione. Skarżący przedstawiając natomiast dopiero na etapie wezwania do usunięcia naruszenia prawa tj. po doręczeniu rozstrzygnięcia o odmowie przyznania wnioskowanej pomocy, inny adres zamieszkania aniżeli na etapie składanego wniosku mógł, jak zasadnie w tym kontekście podniósł pełnomocnik organu w odpowiedzi na skargę, sztucznie stworzyć warunki celem uzyskania pomocy, mając na względzie, iż dokonał meldunku czasowego w miejscowości R. ... gm. W. woj. p. zaledwie na tydzień przed złożeniem wniosku o przyznanie pomocy, a następnie raz jeszcze zmieniając adres czasowy w dniu ...09.2010 r. na miejscowość G. Nie bez znaczenia dla sprawy jest fakt, iż pierwszy adres czasowy jest tylko trzymiesięczny, drugi zaś adres czasowy jest dłuższy (do ...12.2012 r.) ale zmieniony już po dacie otrzymania rozstrzygnięcia organu o odmowie przyznania pomocy. Skarżący otrzymał ...09.2010 r. powyższe rozstrzygnięcie, a ...09.2010 r. dokonywał kolejnej zmiany meldunku czasowego. Powyższe czynności, daty ich dokonania uprawniają do przyjęcia twierdzenia o sztucznym tworzeniu warunków do przyznania pomocy finansowej. W żaden sposób nie można w sprawie dopatrzyć się zwykłego błędu pisarskiego skarżącego popełnionego przy składaniu wniosku o pomoc. Analizują zatem wszystkie przedstawione w sprawie okoliczności Sąd uznał, że zarzuty skarżącego są chybione, natomiast organ administracji I i II instancji w sposób prawidłowy zebrały materiał dowodowy, należycie go oceniły, a wydane na jego podstawie zaskarżone rozstrzygnięcie z ... września 2010 r. odpowiadają prawu. Z tych względów, w oparciu o art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku.