V SA/Wa 3018/12
WyrokWSA w Warszawie2013-09-04
Skład orzekający: Piotr Piszczek, Joanna Zabłocka, Michał Sowiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy do obliczenia terminu składania wniosku o płatność w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, określonego w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, stosuje się przepisy art. 57 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że do obliczania terminów wskazanych w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" należy stosować przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym art. 57 § 3 k.p.a. Brak jest podstaw prawnych do wyłączenia stosowania tych przepisów. Uchybienie terminowi materialnemu powoduje wygaśnięcie praw lub obowiązków.Stan faktyczny
Spółdzielnia została wpisana do rejestru grup producentów rolnych. Złożyła wniosek o płatność, jednak Dyrektor Oddziału ARiMR odmówił wszczęcia postępowania, uznając wniosek za złożony po terminie. Prezes ARiMR utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Spółdzielnia wniosła skargę, zarzucając organom błędne nieuwzględnienie art. 57 § 3 k.p.a. przy obliczaniu terminu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Prezesa ARiMR oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Oddziału ARiMR.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka (spr.), Sędzia WSA - Michał Sowiński, Protokolant spec. - Justyna Macewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2013 r. sprawy ze skargi S. na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... października 2012 r. nr ... w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora ... Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia ... września 2012 r.
Przedmiotem skargi wniesionej przez Spółdzielnię (...) w W. (zwanej dalej: Grupą lub Spółdzielnią) jest postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (zwanego dalej Prezesem ARiMR) z dnia (...)października 2012 r., Nr (...) utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora (...) Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (zwanego dalej Dyrektorem Oddziału ARiMR) nr (...) z dnia (...)września 2012 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie przyznania płatności w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętych Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.
Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym:
Decyzją Marszałka Województwa (...) z dnia 23 lipca 2009 r. Spółdzielnia została wpisana do rejestru grup producentów rolnych prowadzonego przez Marszałka Województwa (...).
W dniu 22 sierpnia 2012 r. Grupa złożyła wniosek o płatność w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 za okres od dnia 23 lipca 2011 r. do dnia 22 lipca 2012 r., tj. w trzecim roku korzystania z pomocy.
Dyrektor Oddziału ARiMR postanowieniem z dnia [...] września 2012 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wniosku Skarżącej o płatność w ramach działania "Grupy Producentów Rolnych". Organ wyjaśnił, że w sprawie termin złożenia wniosku o płatność, o którym mowa w § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 kwietnia 2007 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U., Nr 81,. poz. 550, ze zm., zwanego dalej rozporządzeniem MRiRW), pomoc wypłacana w formie rocznych płatności obejmuje okresy kolejnych 12 miesięcy prowadzenia działalności przez grupę, liczone od dnia wydania decyzji o wpisie grupy do rejestru. Zgodnie z §6 ust.2 rozporządzenia MRiRW wniosek o płatność składa się w oddziale regionalnym ARiMR , właściwym ze względu na siedzibę grupy w terminie 30 dni od dnia upływu okresu, o którym mowa w ust. 1.
Dodatkowo Dyrektor Oddziału ARiMR stwierdził, że w myśl art. 61a § 1 k.p.a., gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Dlatego też w związku z uchybieniem terminu materialnego do złożenia wniosku, o którym mowa § 6 ust. 2 rozporządzenia, powstał skutek prawny wygaśnięcia praw lub obowiązków o charakterze materialnym.
Po rozpoznaniu wniesionego przez stronę zażalenia Prezes ARiMR zaskarżonym postanowieniem z dnia (...)października 2012 r. utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału ARiMR z dnia (...)września 2012r.
W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że kwestię terminu, w jakim należy złożyć wniosek o płatność reguluje § 6 ust. 2 rozporządzenia MRiRW , zgodnie z którym środki z tytułu pomocy wypłacane są na wniosek grupy złożony w terminie 30 dni od dnia upływu okresu prowadzenia działalności przez grupę tj. 12 miesięcy liczonych od dnia wydania decyzji o wpisie grupy do właściwego rejestru. Realizacją uprawnień z tytułu przyznanej pomocy są środki finansowe wypłacane w formie corocznych płatności, o których mowa w § 6 ust. 1 rozporządzenia MRiRW.
Prezes ARiMR wskazał, że okresy kolejnych 12 miesięcy prowadzenia działalności dla grupy producentów liczone są dla grupy indywidualnie, od daty wydania decyzji o wpisie Grupy do rejestru, a zatem i 30-dniowy termin na złożenie wniosku wraz z załącznikami o wypłatę środków w formie rocznej płatności będzie kończył się dla grup w różnych datach. Złożenie stosownych dokumentów i wniosku w terminie określonym w §6 ust.2 rozporządzenia jest warunkiem realizacji istniejącego uprawnienia grupy producentów rolnych.
W związku z powyższym wskazał, że Grupa została wpisana do rejestru Grup Producentów Rolnych Województwa (...) na mocy decyzji Marszałka Województwa (...) z dnia 23 lipca 2009 r. Dlatego też, jego zdaniem, termin na złożenie wniosku o płatność, wskazany przez Skarżącą w złożonym wniosku o płatność (od dnia 23 lipca 2011 r. do dnia 22 lipca 2012 r.) upłynął w dniu 21 sierpnia 2012 r., natomiast Spółdzielnia złożyła wniosek o płatność w dniu 22 sierpnia 2012 r., a więc uchybiając terminowi do jego złożenia.
Organ podkreślił, iż określony rozporządzeniem 30-dniowy termin do złożenia wniosku o płatność jest terminem prawa materialnego, a uchybienie takiemu terminowi powoduje wygaśnięcie praw lub obowiązków o charakterze materialnym.
Odnosząc się do złożonego przez stronę zażalenia przypomniał, że w odwołaniu Grupa podniosła, że wniosek o płatność został złożony w terminie liczonym zgodnie z art.57 k.p.a. Organ podkreślił, że ponieważ Grupa została wpisana do rejestru decyzją z dnia 23 lipca 2009 r., to kolejne 12 miesięczne okresy przypadają w każdym roku na okres od 23 lipca danego roku do 22 lipca roku następnego. Wskazał, że art.57 ust.3 k.p.a. nie ma zastosowania do liczenia tych okresów, gdyż zastosowanie tego przepisu oznaczałoby, że pierwszy okres pomocy obejmowałby czas od 23 lipca 2009 r. do 23 lipca 2010 r., kolejny zaczynałby się 23 lipca 2010 r. i trwał do 23 lipca 2011 r., w konsekwencji następujące po sobie okresy nie byłyby kolejnymi, albowiem dzień 23 lipca w każdym następującym po sobie roku nie mógłby zostać przypisany do żadnego okresu. Przyjęcie sposobu liczenia 12 miesięcznych okresów na podstawie art. 57 §3 k.p.a. spowodowałoby naruszenie obowiązków nałożonych przez prawo unijne przepisami rozporządzenia 1698/2005. Zgodnie z art. 35 ust.2 rozporządzenia 1698/2005 wsparcia udziela się w formie rocznych rat przez okres pierwszych 5 lat przypadających po dacie, w której grupa producentów została uznana.
Pismem z dnia 21 listopada 2012r. Spółdzielnia wniosła skargę na postanowienie Prezesa ARiMR z dnia (...) października 2012r. utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału ARiMR z dnia (...)września 2012r. wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu oraz postanowieniu organu I instancji zarzuciła, że niesłusznie organy uznały, że do obliczenia określonego w §6 ust. 1 rozporządzenia MRiRW w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grup Producentów Rolnych" objętej PROW na lata 2007-2013 nie ma zastosowania art. 57 §3 k.p.a., zgodnie z którym terminy określone w miesiącach kończą się z upływem tego dnia w ostatnim miesiącu, który odpowiada początkowemu dniowi terminu. Podniosła, że termin został określony w miesiącach, zarówno rozporządzenie MRiRW jak i rozporządzenie 1698/2005 nie zawierają uregulowania dotyczącego sposobu obliczania terminu w miesiącach. W konsekwencji wynikający z §6 ust.1 rozporządzenia MRiRW okres 12 miesięcy powinien być oceniany zgodnie z przepisami k.p.a. i kończyć się nie 22, ale 23 lipca 2012 r.
Prezes ARiMR w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumenty wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skargę jest zasadna.
Stan faktyczny sprawy jest bezsporny. Spór sprowadza się do odpowiedzi na pytanie czy do obliczania terminu, o którym mowa § 6 ust. 2 w związku z ust. 1 § 6 rozporządzenia MRiRW w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" ... stosuje się przepisy art. 57 § 3 k.p.a., jak twierdzi skarżąca, czy też ich się nie stosuje, jak twierdzi Prezes ARiMR.
Odpowiadając na powyższe Sąd stoi na stanowisku, że brak jest jakichkolwiek podstaw prawnych aby przy obliczaniu terminów wskazanych w rozporządzeniu zostały wyłączone przepisy kodeksu postępowania administracyjnego.
Należy zauważyć, że rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 20 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 zostało wydane w oparciu o delegację ustawową czyli w oparciu o treść art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy z 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz.U., Nr 64, poz. 427 ze zm.) i delegacji tej nie przekroczyło. W treści rozporządzenia określono m.in. treść wniosku o pomoc, treść wniosku o płatność oraz termin składania wniosku o płatność – ten ostatni w § 6 ust. 2 rozporządzenia MRiRW.
Zgodnie § 6 ust. 1 rozporządzenia MRiRW pomoc wypłacana w formie rocznych płatności obejmuje okresy kolejnych 12 miesięcy prowadzenia działalności przez grupę, liczone od dnia wydania decyzji o wpisie grupy do rejestru.
W myśl natomiast § 6 ust. 2 rozporządzenia MRiRW wniosek o płatność składa się do oddziału regionalnego Agencji właściwego ze względu na siedzibę grupy w terminie 30 dni od dnia upływu okresu, o którym mowa w ust. 1.
Mając powyższe na względzie termin złożenia wniosku o płatność powiązany jest z kolejnymi 12 miesięcznymi okresami prowadzenia działalności przez grupę wpisaną do rejestru i powiązany z datą wpisania grupy do rejestru, która to data jakkolwiek inna dla każdego wpisanego podmiotu jest datą pewną, wynikającą z dokumentu, jakim jest decyzja o wpisie doręczana stronie. Jest to data sprawdzalna i niepodważalna. Ustawodawca miał prawo powiązać termin składania wniosku z tego rodzaju datą i brak jest podstaw do twierdzenia, że przy obliczaniu terminów nie stosuje się przepisów kodeksu postępowania administracyjnego.
Zgodnie z treścią art. 57 § 3 k.p.a., który ma zastosowanie w sprawie, terminy określone w miesiącach kończą się z upływem tego dnia w ostatnim miesiącu, który odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia nie było - w ostatnim dniu tego miesiąca. Decyzja o wpisie Spółdzielni do rejestru została wydana została 23 lipca 2009 r. zatem termin 12 miesięcy, w którym Skarżąca prowadziła działalność upłynął 23 lipca następnego roku, bo to ten dzień odpowiadał początkowemu dniowi terminu. W tym stanie rzeczy termin 30 dni liczony po upływie terminu 12 miesięcy, w którym należało złożyć wniosek o płatność upłynął 22 lipca 2012r.
Należy również zauważyć, że interpretacja § 6 ust. 1 rozporządzenia MRiRW zaprezentowana przez organy w zaskarżonych postanowieniach nie została oparta na żadnym przepisie obowiązującego prawa.
W związku z tym Sąd stoi na stanowisku, że do obliczania terminów, o których mowa w § 6 ust. 1 rozporządzenia z 20 kwietnia 2007r. należy zastosować przepisy k.p.a. Powyższe jest również zgodnie ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartym w wyroku 15 października 2012r., sygn. akt II GSK 184/11 (orzeczenia.nsa.gov.pl), które to stanowisko Sąd w całości aprobuje. W ww. wyroku wskazano, że termin określony w § 6 ust. 1 rozporządzenia z 20 kwietnia 2007r. został określony w miesiącach. Zarówno omawiane rozporządzenie, jak i ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, a także powoływane przez Prezesa ARiMR rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz.Urz. UE L z 2005r., Nr 277, s. 1 – zwane dalej rozporządzeniem 1698/2005) nie zawierają uregulowania dotyczącego sposobu obliczania terminu określonego w miesiącach. Jednocześnie w tym zakresie przepisy krajowe nie wyłączają stosowania art. 57 k.p.a. Wobec powyższego wynikający z § 6 ust. 1 rozporządzenia okres 12 miesięcy, czyli przestrzeni czasowej obejmującej 12 miesięcy, winien być rozpatrywany w rozumieniu przepisów k.p.a.
Argument podniesiony przez Prezesa ARiMR w odpowiedzi na skargę, że przyjęcie stanowiska Skarżącej odnośnie sposobu liczenia terminów określonych w miesiącach spowoduje, że 12 miesięcy nie będzie kolejnymi miesiącami, jest argumentem niezrozumiałym. Powoływany przez organ art. 35 ust. 2 rozporządzenia 1698/2005 stanowi, że wsparcia udziela się w postaci zryczałtowanej pomocy w formie rocznych rat przez okres pierwszych 5 lat przypadających po dacie, w której grupa producentów została uznana. Oblicza się je na podstawie rocznej produkcji grupy skierowanej na rynek do pułapu określonego w załączniku I. Przepis ten nie wskazuje na sposób obliczania terminu i tym bardziej w żaden sposób nie wyłącza możliwości stosowania do obliczania terminów krajowych przepisów.
Rozpoznając sprawę ponownie Dyrektor Oddziału ARiMR weźmie pod uwagę ocenę prawną zawartą w wyroku i rozpozna merytorycznie wniosek Skarżącej.
Mając powyższe okoliczności na względzie i uznając, że doszło do naruszenia treści przepisów, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie oraz postanowienie organu pierwszej instancji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło