V SA/Wa 3020/04
WyrokWSA w Warszawie2005-01-26
Skład orzekający: Sędzia NSA Piotr Piszczek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wysiedlenie z Warszawy po Powstaniu Warszawskim, połączone z pobytem w obozie przejściowym, stanowi podstawę do przyznania uprawnień kombatanckich na podstawie ustawy o kombatantach?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu procesowemu i materialnemu. Organ administracji prawidłowo ustalił stan faktyczny i zastosował przepisy prawa materialnego. Obóz przejściowy w P., w którym przebywała skarżąca, nie został wymieniony w rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów określającym miejsca odosobnienia, co wyklucza przyznanie uprawnień kombatanckich na podstawie obowiązujących przepisów.Stan faktyczny
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych odmówił E. F. przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu wysiedlenia z Warszawy po Powstaniu Warszawskim i pobytu w obozie przejściowym. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją tego samego organu. Skarżąca wniosła skargę, opisując swoje tragiczne losy i domagając się dokładnej analizy dokumentów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Piszczek, , , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi E. F. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] sierpnia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich - oddala skargę -
Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...].03.2004 r. - na podstawie art. 1 - 4 oraz art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 24.01.1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. Nr 42 z 2002 r., poz. 371 ze zm.) - odmówił E. F. przyznania uprawnień kombatanckich. W motywach wskazano, że ww. wystąpiła o przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu wysiedlenia z Warszawy po Powstaniu Warszawskim. Fakt ten zaś - w świetle obowiązujących regulacji - nie stanowi podstaw do nadania tychże uprawnień.
Tenże akt administracyjny został utrzymany w mocy decyzją tego samego organu z dnia [...].08.20004 r. stosownie do treści art. 127 § 3 i 138 § 1 pkt 14 kpa. W motywach zwrócono dodatkowo uwagę, że Kierownik Urzędu nie ma możliwości samodzielnego ustalania przesłanek nabycia uprawnień kombatanckich, ponieważ jest zobowiązany do stosowania regulacji zawartych w odpowiednich aktach normatywnych.
W skardze E. F. opisała przebieg postępowania przed Kierownikiem Urzędu, Rzecznikiem Praw Obywatelskich, akcentując bezduszność rozstrzygnięć tego pierwszego i życzliwe nastawienie drugiego organu. W kwestii zaś istotnej podniosła, że jako 6 - letnie dziecko została wywieziona - w czasie Powstania Warszawskiego - do obozu w P., w którym - wraz z rodziną - przebywała "jakiś czas". W efekcie - po przedstawieniu tragicznych losów w czasie niemieckiej okupacji - skarżąca wniosła o dokładną analizę zawartych w aktach dokumentów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Na wstępie zauważyć należy, że sądy administracyjne w tym sąd wojewódzki, sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - patrz art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269). Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), w którym wskazano, iż owe sądy stosują środki określone w ustawie (akt ten cyt. jest dalej jako Pr. o p.p.s.a.).
Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią - bez wątpienia - sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. Nie ulega też wątpliwości, że podstawowym celem tejże kontroli jest eliminowanie z porządku prawnego aktów (zwłaszcza decyzji i postanowień), a także czynności organów administracji publicznej niezgodnych z prawem i dążenie do przywrócenia stanu, który nie będzie z nim pozostawał w sprzeczności. Ta funkcja kontroli sądowej jest istotna zarówno z punktu widzenia podmiotu skarżącego, jak i całego aparatu administracyjnego państwa, który winien być żywo zainteresowany w eliminowaniu z obrotu prawnego niezgodnych z prawem aktów i czynności swoich funkcjonariuszy.
Prawidłowość podejmowanych działań, a tym samym legalność działania organów administracyjnych, stanowi bowiem istotny element efektywności i ważną przesłankę istnienia społecznej akceptacji działania aparatu administracyjnego państwa. Stopień zaś akceptacji owego działania organów administracji rządowej, jak też samorządowej, przenoszony jest na ocenę funkcjonowania całego państwa.
W powyższym kontekście - oceniając wniesiony środek zaskarżenia - wskazać trzeba, iż w toku postępowania Kierownik Urzędu zebrał w całości materiał dowodowy prawidłowo ustalając stan faktyczny. Stosując zaś przepisy prawa materialnego wskazane w podstawach rozstrzygnięć, nie naruszył dyrektyw ich stosowania.
Trafnie Kierownik Urzędu podkreśla - szkoda tylko, że czyni to dopiero w odpowiedzi na skargę - że obóz przejściowy w P. nie został wymieniony w rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów z dnia 20.09.2001 r. w sprawie określenia miejsc odosobnienia, w których były osadzone osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości (Dz.U. Nr 106, poz. 1154), który wskazuje inne miejsca odosobnienia określone w art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. b) i c) powołanej ustawy o kombatantach. Niewątpliwie organ wydający decyzję nie jest uprawniony do czynienia samodzielnych ustaleń, czy przedmiotowy obóz spełnia charakter obozów wymienionych w art. 4 ustawy kombatanckiej.
Postulat zgłoszony w skardze może być traktowany jako wniosek de lege ferenda, a to wymaga zmian aktów normatywnych w określonym - przez Konstytucję - trybie.
Mając na względzie powyższe należało - stosownie do treści art. 151 Pr. o p.p.s.a. - uznać, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu procesowemu i materialnemu i orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło