V SA/Wa 3048/16

WyrokWSA w Warszawie2017-11-27

Skład orzekający: Jadwiga Smołucha, Michał Sowiński, Piotr Piszczek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zawyżenie liczby uczniów przeliczeniowych w systemie informacji oświatowej, wynikające z braku aktualnych orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego na dzień 30 września 2010 r., stanowi podstawę do żądania zwrotu nienależnie uzyskanej części oświatowej subwencji ogólnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że do naliczenia części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2011 mogli być uwzględnieni jedynie uczniowie posiadający na dzień 30 września 2010 r. aktualne orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego, wydane zgodnie z art. 71b ust. 3 ustawy o systemie oświaty. Brak takich orzeczeń, nawet jeśli istniały wcześniejsze lub wydane na inny etap edukacyjny, skutkował zawyżeniem subwencji i obowiązkiem jej zwrotu na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego.
Stan faktyczny
Powiat L. został zobowiązany do zwrotu nienależnie uzyskanej części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2011 z powodu zawyżenia liczby uczniów przeliczeniowych w systemie informacji oświatowej na dzień 30 września 2010 r. Skarżąca gmina argumentowała, że wskazani uczniowie byli osobami niepełnosprawnymi i powinni zostać uwzględnieni przy ustalaniu subwencji, nawet jeśli brakowało aktualnych orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego. Minister Rozwoju i Finansów utrzymał w mocy decyzję zobowiązującą do zwrotu środków.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jadwiga Smołucha, Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia NSA - Piotr Piszczek (spr.), Protokolant st. specjalista - Anna Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2017 r. sprawy ze skargi P. L. na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia (...) października 2016 r. nr (...) w przedmiocie zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2011 oddala skargę. Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez Powiat L. (dalej także: "Powiat", "strona", "skarżąca") jest decyzja Ministra Rozwoju i Finansów (dalej: "Minister" lub "organ") z [...] października 2016 r., nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję własną z [...] listopada 2015 r., zobowiązującą Powiat do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2011 r. w kwocie [...] zł. Decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym. Decyzją z [...] listopada 2015 r. działając, m.in. na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 198 ze zm.; dalej: "u.d.j.s.t.", "ustawa o dochodach jednostek samorządu terytorialnego"), Minister zobowiązał Powiat L. do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2011 w wysokości [...] zł. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w systemie informacji oświatowej - według stanu na dzień 30 września 2010 r. - wskazano błędne dane o liczbie uczniów w: 1) Zasadniczej Szkole Zawodowej Nr 1 w L., wchodzącej w skład Zespołu Szkół Technicznych [...] w L. - zawyżono o 1 ucznia liczbę uczniów ogółem oraz przeliczanych wagą P2, P7, P8 i P40, 2) Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej w L. zawyżono o 4 uczniów liczbę uczniów przeliczanych wagą P38, 3) Liceum Ogólnokształcącym nr 1 [...] w L., wchodzącym w skład Zespołu Szkół Licealnych [...] w L. zawyżono o 1 ucznia liczbę uczniów przeliczanych wagą P29, 4) Liceum Profilowanym nr 2 w L., wchodzącym w skład Zespołu Szkół Technicznych [...] w L. zawyżono o 1 ucznia liczbę uczniów przeliczanych wagą P2 oraz zawyżono o 2 uczniów liczbę uczniów przeliczanych wagą P3, 5) Ośrodku Rewalidacyjno-Wychowawczym w L. zawyżono o 6 wychowanków liczbę wychowanków przeliczanych wagą P36. Zawyżenie liczby uczniów przeliczeniowych łącznie o 71,9436 uczniów spowodowało, że Powiat uzyskał kwotę części oświatowej subwencji ogólnej w 2011 r. wyższą od należnej o [...] zł. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania skarżąca zarzuciła: a) obrazę przepisów postępowania administracyjnego, tj.: - art. 7, 8, 10, 11, 76, 77 § 1, 78, 80, 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 j.t.; dalej: "k.p.a.") poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny, b) obrazę przepisów prawa materialnego, tj.: - art. 71b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2004 r., nr 256, poz. 2572 ze zm., dalej: "ustawa o systemie oświaty") w zw. z § 20 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 września 2008 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające, działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, poprzez błędne uznanie, że wnioskodawca nie spełniał wymogów określonych tym przepisem, - art. 1 pkt 5 i 5a w zw. z art. 71b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty poprzez uznanie, iż Powiat zawyżył liczbę uczniów przeliczeniowych, podczas gdy wskazani uczniowie był w rzeczywistości osobami niepełnosprawnymi, wobec czego powinni zostać uwzględnieni jako osoby wymagające kształcenia specjalnego przy ustalaniu ostatecznej kwoty subwencji ogólnej dla Powiatu za 2011 rok, - art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego poprzez przyjęcie, że Powiat L. jest zobowiązany do zwrotu części oświatowej subwencji ogólnej podczas, gdy przedmiotowa subwencja była zgodna z przepisami ustawy o systemie oświaty, wobec czego nie zachodzą przesłanki umożliwiające Ministrowi Rozwoju i Finansów domagania się zwrotu wypłaconej w tym zakresie części subwencji. Minister Rozwoju i Finansów, po ponownym rozpoznaniu sprawy, decyzją z dnia [...] października 2016 r., wskazaną na wstępie i zaskarżoną w niniejszej sprawie, utrzymał w mocy decyzję własną z [...] listopada 2015 r. W uzasadnieniu decyzji przypominał przebieg postępowania w sprawie, po czym wskazał na treść art. 28 ust. 5 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Podniósł jednocześnie, że Minister Edukacji Narodowej dokonał podziału części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2011 między poszczególne jednostki samorządu terytorialnego według algorytmu określonego w załączniku do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 16 grudnia 2010 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2011 (Dz.U. nr 249 poz. 1659 ze zm.). Do podziału części oświatowej subwencji ogólnej zostały przyjęte dane zgromadzone w bazie danych oświatowych, o których mowa w ustawie z dnia 19 lutego 2004 r. o systemie informacji oświatowej (Dz.U. nr 49 poz. 463 ze zm.; dalej: "ustawa o SIO"). Algorytm, na podstawie którego dokonano podziału części oświatowej na rok 2011, określony w załączniku do ww. rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 16 grudnia 2010 r., przewidywał odrębne wagi, m.in. wagę P2, P3 i P36, przy których mogli być uwzględniani jedynie uczniowie/wychowankowie wykazywani w systemie informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2010 r., którzy na dzień 30 września 2010 r. posiadali orzeczenia poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej, o których mowa wart. 71 b ust. 3-3b ustawy o systemie oświaty, tj. orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego wydane z uwagi na niepełnosprawności, o których mowa w opisie ww. wag. Ponadto algorytm określał wagę P38 dla dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju, m.in. w poradniach psychologiczno-pedagogicznych na podstawie opinii, o których mowa w art. 71b ust. 3 i 3a ustawy o systemie oświaty. Zatem jedyną podstawą do wykazania uczniów/wychowanków objętych kształceniem specjalnym, czy też wczesnym wspomaganiem rozwoju, w systemie informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września 2010 r., a następnie uwzględnienia przy naliczaniu części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2011, stanowiły wydane przez publiczne poradnie psychologiczno-pedagogiczne, w tym poradnie specjalistyczne, orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego oraz opinie o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, przy czym uczniowie posiadający orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego powinni zostać wykazani w systemie informacji oświatowej zgodnie z niepełnosprawnością wskazaną w tym orzeczeniu. W związku z powyższym, zdaniem Ministra, warunków do ujęcia w systemie informacji oświatowej, a następnie uwzględnienia przy naliczaniu części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2011 nie spełniali uczniowie, którzy według stanu na dzień 30 września 2010 r. nie posiadali orzeczenia, o którym mowa w art. 71b ust. 3 ustawy o systemie oświaty. Takie stanowisko zdaniem organu jest zgodne z poglądami prawnymi zaprezentowanymi w wyroku WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 998/10. Odnosząc powyższe do stanu faktycznego sprawy Minister zauważył, że w wyniku błędnych danych wykazanych w systemie informacji oświatowej, wg stanu na dzień 30 września 2010 r. przez dyrektorów: - Zasadniczej Szkoły Zawodowej Nr 1 w L., - Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej w L., - Liceum Ogólnokształcącego nr 1 [...] w L., - Liceum Profilowanego nr 2 w L., - Ośrodka Rewalidacyjno-Wychowawczego w L., liczba uczniów przeliczeniowych została zawyżona łącznie o 71,9436 uczniów. W związku z powyższym część oświatowa subwencji ogólnej na rok 2011 dla Powiatu L. została zawyżona o kwotę [...] zł. Organ dodał, że dane te zostały ustalone na podstawie wyjaśnień Ministerstwa Edukacji Narodowej przedstawionych w piśmie z 22 czerwca 2015 r. oraz wyniku kontroli Urzędu Kontroli Skarbowej w R. z 5 lutego 2015 r. Rozpatrując powtórnie sprawę, Minister Rozwoju i Finansów wyjaśnił, że część oświatowa subwencji ogólnej na rok 2011, o której Powiat został powiadomiony pismem z 11 lutego 2011 r. została skalkulowana z uwzględnieniem zawyżonej o 71,9436 liczby uczniów przeliczeniowych i wynosiła [...] zł. Po ponownym przeliczeniu, tj. bez uwzględnienia 71,9436 uczniów przeliczeniowych, część oświatowa subwencji ogólnej na 2011 r. wynosi [...] zł. Kwotę [...] zł stanowiącą różnicę pomiędzy kwotą części oświatowej subwencji ogólnej, którą otrzymał Powiat na rok 2011, a kwotą ustaloną na podstawie skorygowanych danych, należy uznać za kwotę nienależną. Kwota ta podlega zwrotowi do budżetu państwa. Zarzuty wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Minister uznał za nieuzasadnione. Zdaniem organu nie wystąpiła zatem konieczność zmiany stanowiska zawartego uprzednio w decyzji z [...] listopada 2015 r., w której organ stosownie do przepisów rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 16 grudnia 2010 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2011, prawidłowo odniósł się do wagi P2, P3 P36, przy których mogli być uwzględniani jedynie uczniowie/wychowankowie wykazywani w systemie informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2010 r., którzy na dzień 30 września 2010 r. posiadali orzeczenia poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej, o których mowa w art. 71 b ust. 3-3b ustawy o systemie oświaty, a przy wadzie P38 - opinie, o których mowa w art. 71b ust. 3 i 3a ww. ustawy. Stosownie do załącznika do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 16 grudnia 2010 r. wagą P2, P3 i P36 należało przeliczyć uczniów, którzy na dzień 30 września 2010 r. posiadali orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego wydane na podstawie art. 71 b § 1 pkt 3, ustawy o systemie oświaty, tj. zgodnie z przepisami prawa oświatowego, a w szczególności zgodnie, m.in. z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 września 2008 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych. Minister zaznaczył, że w związku z powyższym, na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego należało zobowiązać Powiat do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2011 w wysokości [...] zł. Powołany przepis bowiem jednoznacznie wskazuje, iż w przypadku, gdy ustalona dla jednostki samorządu terytorialnego część oświatowa subwencji ogólnej jest wyższa od należnej, minister właściwy do spraw finansów publicznych - w zakresie subwencji za lata poprzedzające rok budżetowy - w drodze decyzji zobowiązuje do zwrotu nienależnej kwoty, chyba że jednostka ta dokonała wcześniej zwrotu nienależnie otrzymanych kwot. Reasumując, zdaniem Ministra wskazane przez skarżącą zarzuty nie stanowią podstawy do uchylenia ww. decyzji z [...] listopada 2015 r. oraz odstąpienia od naliczenia nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej i zobowiązania jednostki do zapłaty tej kwoty. Pismem z 13 października 2016 r. Powiat L. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia [...] października 2016 r. Występując o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] listopada 2015 r. skarżąca zarzuciła naruszenie: 1) art. 71b ust. 3 — 3b ustawy o systemie oświaty w zw. z § 20 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 września 2008 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, poprzez niewłaściwe uznanie, że skarżący nie spełniał wymogów określonych tymi przepisami i nieprawidłowego przyjęcia, że podstawę do ewidencji danych w systemie informacji oświatowej stanowią tylko dane z orzeczeń wydanych na podstawie wskazanych wyżej przepisów, nie mogą stanowić natomiast dane z orzeczeń, wydanych na mocy innych przepisów; 2) § 20 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 września 2008 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych i błędnego przyjęcia, że nie zachowują mocy orzeczenia - odpowiednio o potrzebie kształcenia specjalnego, o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych oraz o potrzebie indywidualnego nauczania — wydane przed wejściem w życie ww. rozporządzenia i w związku z tym przyjęcia błędnej interpretacji, że przy kalkulacji części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2011 nie mogli zostać uwzględnieni uczniowie wykazani w systemie informacji oświatowej na podstawie danych z orzeczeń, wydanych na podstawie innych przepisów niż art. 71b ust. 3 - 3b ustawy o systemie oświaty; 3) art. 1 pkt 5 i 5a w zw. z art. 71 b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że Powiat L. zawyżył kwotę części oświatowej subwencji ogólnej za 2011 rok z uwagi na fakt, że nastąpiło zawyżenie liczby uczniów przeliczeniowych o 71,9436 podczas gdy wskazani uczniowie byli w rzeczywistości osobami niepełnosprawnymi, wobec czego powinni zostać uwzględnieni jako osoby wymagające kształcenia specjalnego przy ustalaniu ostatecznej kwoty subwencji dla Powiatu L. na 2011 rok; 4) art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, poprzez przyjęcie, że Powiat L. jest zobowiązany do zwrotu części oświatowej subwencji ogólnej za 2011 rok w wysokości [...] zł podczas, gdy przedmiotowa subwencja była zgodna z przepisami ustawy o systemie oświaty oraz rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 września 2008 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działają w publicznych poradniach psychologiczno- pedagogicznych, wobec czego nie zachody przesłanki do domagania się zwrotu tej części subwencji. Skarżąca podkreśliła, że zgodnie z § 20 ust. 1. ww. rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych zachowują moc orzeczenia odpowiednio o potrzebie kształcenia specjalnego, o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych oraz o potrzebie indywidualnego nauczania wydane przed dniem wejścia w życie ww. rozporządzenia. Natomiast do postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe. Następnie zarzucono, że w niniejszej sprawie postanowienia rozporządzenia zostały pominięte przez Ministra Rozwoju i Finansów i tym samym nieprawidłowości te doprowadziły do wydania niewłaściwej decyzji, w której bezpodstawnie zobowiązano Powiat L. do zwrotu rzekomo nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2011 w wysokości [...] zł, podczas gdy wskazani uczniowie w systemie informacji oświatowej byli w rzeczywistości osobami niepełnosprawnymi (czego potwierdzeniem były prawidłowo wydane orzeczenia, które zachowały swoją moc w myśl § 20 ust. 1. ww. rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej) i wobec czego powinni oni zostać uwzględnieni jako osoby wymagające kształcenia specjalnego przy ustalaniu ostatecznej kwoty subwencji ogólnej dla Powiatu L. za 2011 r. Minister Rozwoju i Finansów w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z niekwestionowanych ustaleń Ministra Rozwoju i Finansów, Powiat L. otrzymał subwencję ogólną w części oświatowej na 2011 r. w kwocie [...] zł. Kwota subwencji została ustalona w oparciu o błędne dane wykazane w systemie informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2010 r. Ustalono, iż liczba uczniów przeliczeniowych została zawyżona łącznie o 71,9436 uczniów. W ocenie organu powyższe spowodowało, iż kwota [...] zł, stanowiąca różnicę pomiędzy subwencją wypłaconą, a obliczoną bez uwzględnienia 71,9436 uczniów przeliczeniowych stanowi subwencję nienależną. Wskazać w tym miejscu wypada, iż stosownie do art. 71b ust.1 ustawy o systemie oświaty w brzmieniu obowiązującym od dnia 21 sierpnia 2003 r. do dnia 17 stycznia 2014 r. - kształceniem specjalnym obejmuje się dzieci i młodzież, o których mowa w art. 1 pkt 5 i 5a, wymagające stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy. Zgodnie z art. 71b ust. 3 ustawy o systemie oświaty w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie kształcenie specjalne organizowane jest na podstawie orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w tym w poradniach specjalistycznych. Orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego określa zalecane formy kształcenia specjalnego, z uwzględnieniem rodzaju niepełnosprawności, w tym stopnia upośledzenia umysłowego. Z kolei - zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 września 2008 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych (Dz.U. Nr 173, poz. 1072) - orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego wydaje się na okres roku szkolnego, etapu edukacyjnego albo okresu kształcenia w danej szkole. W myśl zaś § 9 ust. 2 cyt. rozporządzenia, orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego dla uczniów szkół podstawowych z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim wydaje się na okres każdego etapu edukacyjnego w tej szkole. Art. 71b ust. 5a ww. ustawy wskazywał, iż, jeżeli orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego zaleca kształcenie dziecka odpowiednio w przedszkolu specjalnym albo w przedszkolu, szkole podstawowej lub gimnazjum, ogólnodostępnych lub integracyjnych, odpowiednią formę kształcenia, na wniosek rodziców, zapewnia jednostka samorządu terytorialnego właściwa ze względu na miejsce zamieszkania dziecka, do której zadań własnych należy prowadzenie przedszkoli lub szkół. Należy również wyjaśnić, że w okresie, którego dotyczy rozpoznawana sprawa, obowiązywała ustawa z dnia 19 lutego 2004 r. o systemie informacji oświatowej. Stosownie do art. 4 ust. 1 tej ustawy szkoły i placówki oświatowe prowadziły bazy danych oświatowych obejmujące zbiory danych określone w ustawie, między innymi zbiór danych o uczniach, słuchaczach, wychowankach i absolwentach. Zbiór ten, stosownie do art. 3 ust. 3 pkt 1 lit. h) ustawy o SIO powinien obejmować między innymi zbiory danych o liczbie uczniów, słuchaczy, wychowanków oraz absolwentów z poprzedniego roku szkolnego, w tym niebędących obywatelami polskimi, według specjalnych potrzeb edukacyjnych wynikających z opinii lub orzeczeń, o których mowa w art. 71b ust. 3-3b ustawy o systemie oświaty, albo posiadania zezwolenia na indywidualny program lub tok nauki. Dane, o których mowa w art. 3 ust. 3 pkt 1, były aktualizowane i przekazywane według stanu na dzień 30 marca i 30 września każdego roku (art. 8 ust. 1 ustawy o SIO). Należy zatem zgodzić się z organem, że jedynym dokumentem uprawniającym do objęcia kształceniem specjalnym jest orzeczenie publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej o potrzebie kształcenia specjalnego. Przy naliczeniu części oświatowej subwencji ogólnej za 2011 r. nie mogli być uwzględnieni uczniowie, którzy - według stanu na 30 września 2010 r. – nie posiadali aktualnych orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego. Nawet jeśli uczeń posiadał orzeczenie na poprzedni etap edukacyjny lub na okres roku szkolnego, który upłynął, winien był uzyskać następne orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego. Organ prawidłowo zatem odniósł się do wagi P2, P3 P36, przy których mogli być uwzględniani jedynie uczniowie/wychowankowie wykazywani w systemie informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2010 r., którzy na dzień 30 września 2010 r. posiadali orzeczenia poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej, o których mowa w art. 71 b ust. 3-3b ustawy o systemie oświaty, a przy wadzie P38 - opinie, o których mowa w art. 71b ust. 3 i 3a ww. ustawy. Stosownie do załącznika do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 16 grudnia 2010 r. wagą P2, P3 i P36 należało przeliczyć uczniów, którzy na dzień 30 września 2010 r. posiadali orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego wydane na podstawie art. 71 b § 1 pkt 3, ustawy o systemie oświaty, tj. zgodnie z przepisami prawa oświatowego, a w szczególności zgodnie, m.in. z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 września 2008 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych. Art. 28 ust. 6 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego zawiera delegację, zgodnie z którą Minister właściwy do spraw oświaty i wychowania, po zasięgnięciu opinii ministra właściwego do spraw finansów publicznych oraz reprezentacji jednostek samorządu terytorialnego, określa, w drodze rozporządzenia, sposób podziału części oświatowej subwencji ogólnej między poszczególne jednostki samorządu terytorialnego, z uwzględnieniem w szczególności typów i rodzajów szkół i placówek prowadzonych przez te jednostki, stopni awansu zawodowego nauczycieli oraz liczby uczniów w tych szkołach i placówkach (brzmienie obowiązujące do 8 grudnia 2016 r.). W wykonaniu delegacji Minister Edukacji Narodowej wydał rozporządzenie z dnia 16 grudnia 2010 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2011 (Dz. U. Nr 288, poz. 1693 ze zm.). Minister Edukacji Narodowej, dysponując bazą danych systemu informacji oświatowej, zweryfikowaną przez jednostki samorządu terytorialnego, dokonał podziału części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2011 między poszczególne jednostki samorządu terytorialnego według algorytmu określonego w załączniku do ww. rozporządzenia. Zgodnie z algorytmem, wagami P2, P3 P36 mogli być przeliczani uczniowie na podstawie orzeczeń, o których mowa w art. 71b ust. 3-3b ustawy wymienionej w § 1 ust. 1 rozporządzenia). Ponadto algorytm określał wagę P38 dla dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju m.in. w poradniach psychologiczno- pedagogicznych na podstawie opinii, o których mowa w art. 71b ust. 3 i 3a ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty. Z powyższych przepisów jednoznacznie w ocenie Sądu wynika, że podstawą przyznania subwencji w określonej wysokości w okolicznościach niniejszej sprawy jest posiadanie orzeczenia wydanego zgodnie z art. 71b ust. 3 ustawy o systemie oświaty. Wskazuje na to przepis art. 71b ust. 5a ustawy o systemie oświaty, z którego wynika, iż jeżeli orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego zaleca kształcenie dziecka odpowiednio w przedszkolu specjalnym albo w przedszkolu, szkole podstawowej lub gimnazjum, ogólnodostępnych lub integracyjnych, odpowiednią formę kształcenia, na wniosek rodziców, zapewnia jednostka samorządu terytorialnego właściwa ze względu na miejsce zamieszkania dziecka, do której zadań własnych należy prowadzenie przedszkoli lub szkół. Tym samym podstawy przyznania takiej subwencji nie stanowi ocena placówki szkolnej o potrzebie takiego kształcenia, nawet jeśli była w rzeczywistości prawidłowa i została potwierdzona wydanym po 30 września 2010 r. orzeczeniem. Z tych względów za prawidłowe należy uznać działanie Ministra Finansów, który ustalił, że do obliczenia subwencji, o której mowa w niniejszej sprawie, mogą być uwzględnieni jedynie uczniowie posiadający na dzień 30 września 2010 r. orzeczenia, o których mowa w art. 71b ust. 3 ustawy o systemie oświaty. Odnosząc się do zarzutu naruszenia § 20 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 września 2008 r. wyjaśnić należy, że zgodnie z jego treścią zachowują moc orzeczenia odpowiednio o potrzebie kształcenia specjalnego, o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych oraz o potrzebie indywidualnego nauczania wydane przed dniem wejścia w życie rozporządzenia. Podstawą uprzednio wydawanych orzeczeń było rozporządzenie z 12 lutego 2001 r., zgodnie z którym orzeczenia te były wydawane na okres roku szkolnego, etapu edukacyjnego, okres kształcenia w danej szkole albo na czas nieokreślony (§ 7 ust. 3). Zgodnie zatem z treścią § 20 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 września 2008 r. orzeczenia te zachowały moc jednakże nie mogły obowiązywać po upływie wskazanego w nich roku szkolnego, etapu edukacyjnego, czy też okresu kształcenia w danej szkole. Jednocześnie zaznaczyć należy, iż wśród zawyżonej liczby uczniów, nie było takich którzy na dzień 30 września 2010 r. posiadaliby orzeczenia wydane na czas nieokreślony. Stosownie do art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w przypadku, gdy ustalona dla jednostki samorządu terytorialnego część oświatowa subwencji ogólnej jest wyższa od należnej, minister właściwy do spraw finansów publicznych, w drodze decyzji zobowiązuje do zwrotu nienależnej kwoty tej części subwencji, chyba że jednostka ta dokonała wcześniej zwrotu nienależnie otrzymanych kwot – w zakresie subwencji za lata poprzedzające rok budżetowy. Wobec powyższych ustaleń za niezasadne należy uznać zarzuty naruszenia przez Ministra art. 1 pkt 5 i 5a w zw. z art. 71b § 1 ust. 3 ustawy o systemie oświaty, jak i art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że wszystkie zarzuty skargi są niezasadne. Ponadto Sąd nie stwierdził żadnego innego naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności. Z tych względów Sąd nie dopatrując się podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) oddalił skargę, orzekając jak w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło