V SA/Wa 3054/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Cezary Kosterna (spr.), Protokolant st. spec. - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi W. J. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie zmiany wysokości renty strukturalnej oddala skargę Decyzją z dnia [...]października 2014 r. Dyrektor [...]Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa po rozpatrzeniu odwołania W.J. (dalej jako skarżący), utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...]z dnia [...]sierpnia 2014 r. o zmianie wysokości renty strukturalnej. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, że w dniu [...]czerwca 2014 r. skarżący złożył w Biurze Powiatowym ARiMR w [...]informację o nabyciu od A. J. (przejmującej gospodarstwo rolne w ramach przyznania renty strukturalnej) gospodarstwo rolne o powierzchni 11,39 ha. Wraz z przedmiotową informacją beneficjent renty strukturalnej przekazał decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) z dnia [...]maja 2012 r. o przyznaniu mu zaliczki emerytury od [...]marca 2012 r., decyzję z dnia [...]grudnia 20012 r. o przyznaniu emerytury od dnia [...]marca 2012 r. oraz decyzję ZUS z dnia [...]marca 2012 r. o zawieszeniu wypłaty emerytury od [...]czerwca 2012 r. przyznanej ww. decyzjami. Decyzja o zawieszeniu emerytury była podjęta na wniosek zainteresowanego. Podjęta przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...]informacja o przyznaniu emerytury skarżącemu była podstawą wydania postanowienia z dnia [...]lipca 2014 r. o wznowieniu postępowania administracyjnego w sprawie renty strukturalnej, której wysokość została ostatnio ustalona w wysokości [...]zł kolejną decyzją Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...]z [...]lutego 2014 r. o zmianie wysokości renty strukturalnej. Jako podstawę wznowienia postępowania wskazano przepis art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 267 ze zmianami, dalej: Kpa). W wyniku wznowienia postępowania Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...]wydał decyzję z dnia [...]sierpnia 2014 r. o zmianie wysokości renty strukturalnej od kwietnia 2012 r. zmniejszając dotychczasową jej wysokość do 00,00 zł, gdyż przyznana emerytura z ZUS była wyższa od renty strukturalnej. Podstawą prawną podjętego działania był przepis § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Renty strukturalne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 109, poz. 750 z późn. zm.). Odwołanie od decyzji organu I instancji wniósł skarżący, w którym wskazał na błędy w postępowaniu administracyjnym. Odwołujący się wniósł o uchylenie w całości decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Zarzucił naruszenia art. 7, 8, 9, 10 i 77 kpa w ten sposób, że materiał dowodowy w sprawie został zgromadzony i oceniony w sposób uproszczony, bez przeprowadzenia analizy procesu wolicjonalnego odwołującego, a nadto nie umożliwiono mu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów. Twierdził, ze nie otrzymywał od organów odpowiednich pouczeń, nie wnosił o naliczenie i wypłatę świadczenia emerytalnego z ZUS, lecz jedynie o udzielenie mu informacji, w jakiej wysokości otrzymywałby emeryturę, gdyby w danej chwili wyraził wolę pobierania takiego świadczenia. Organ II instancji po zapoznaniu się z całością materiału zgromadzonego w sprawie wskazał na przepis § 14 ust. 1 ww. Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 czerwca 2007 r. stanowiący: Jeżeli uprawniony do renty strukturalnej w trakcie jej pobierania nabędzie prawo do emerytury, rentę strukturalną zmniejsza się o kwotę tej emerytury. W następstwie przyznania skarżącemu emerytury z ZUS, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...]wypełniając ww. przepis rozporządzenia wydał decyzję o zmianie wysokości renty strukturalnej. W wyniku przeanalizowania dokumentów oraz odwołania od decyzji, organ odwoławczy stwierdził, że wysokość renty strukturalnej określona w zaskarżonej decyzji po zmniejszeniu o przyznaną emeryturę z ZUS, tj. 00,00 zł, jest właściwa. Organ odwoławczy nie mógł uznać zasadności podstawowego zarzutu odwołującego polegającego na niewłaściwej (uproszczonej) ocenie materiału dowodowego przez organ I instancji oraz uniemożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Organ II instancji w oparciu o stanowisko organu I instancji przesłane z odwołaniem od decyzji i akta sprawy stwierdził, że odwołujący był informowany osobiście o następstwie przyznanego prawa do emerytury i nie był w żaden sposób ograniczany do wnoszenia uwag do wszczętego postępowania. Przy ustalonym stanie faktycznym, tj. w warunkach przyznanego prawa do emerytury przez beneficjenta renty strukturalnej w świetle przepisu § 14 ust. 1 ww. rozporządzenia, niezależnie od podnoszonych przez odwołującego zarzutów, zmniejszenie renty strukturalnej o wysokość przyznanej emerytury w świetle prawa było nieuchronne. Zawieszenie wypłaty emerytury na wniosek skarżącego, nie zmienia faktu przyznanego prawa do emerytury na podstawie wydanych wcześniej decyzji przez ZUS, skutkującego jednoznacznym zmniejszeniem renty strukturalnej. Organ II instancji nie zgodził się też z zarzutem braku dostatecznego działania organu, tak aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, do czego zobowiązuje art. 9 Kpa. Od rozpoczęcia wdrażania działań pomocowych Unii Europejskiej (UE), tj. po akcesji Polski do UE nierozłącznym działaniem ARiMR są szkolenia zainteresowanych i ciągłe przekazywanie informacji poprzez różne formy przekazu w zakresie zasad i warunków przyznawania wsparcia, w tym również z zakresu przyznawania rent strukturalnych. Świadome przystępowanie do programów pomocowych wnioskodawcy potwierdzają własnoręcznym podpisem m. in. oświadczenia zamieszczonego we wniosku o przyznaniu pomocy o znanych jemu zasadach przyznawania i wypłaty pomocy. Przedmiotowe oświadczenie podpisał odwołujący się na wniosku o przyznaniu renty strukturalnej. Ponadto każdy beneficjent renty w czasie jej pobierania renty może w każdej interesującej go sprawie uzyskać stosowne informacje w jednostkach organizacyjnych ARiMR. W świetle zaistniałej sytuacji organ odwoławczy wskazał, że odwołujący nie wywiązał się z obowiązku wynikającego z § 23 ww. rozporządzenia, którego treść brzmi; "Uprawniony do pobierania renty strukturalnej informuje kierownika biura powiatowego Agencji o zaistnieniu wszelkich okoliczności mających wpływ na prawo do wypłaty wysokości renty strukturalnej, w terminie 14 dni od dnia ich zaistnienia." O obowiązku poinformowania kierownika biura powiatowego ARiMR terminie 14 dni o uzyskaniu prawa do emerytury wskazywały także kolejne decyzje ZUS. Niezależnie od powyższego organ odwoławczy stwierdził, że kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...]podejmując informację o nabyciu prawa do emerytury przez beneficjenta renty strukturalnej skarżącego, nieuprawnienie wydał postanowienie z dnia [...]lipca 2014 r. o wznowieniu postępowania administracyjnego, gdyż zaistniała okoliczność (przyznanie prawa do emerytury) nie była okolicznością odpowiadająca treści art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, a tylko odnosi się do prawa materialnego wynikającego z przepisu § 14 ust. 1 ww. rozporządzenia ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Ponieważ efektem postępowania administracyjnego było wydanie właściwej decyzji, tj. decyzji o zmniejszeniu renty strukturalnej, dlatego koniecznym i wystarczającym będzie umorzenie przez kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...]wznowionego postępowania administracyjnego. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł skarżący. Zaskarżonej decyzji zarzucił: 1. naruszenie przepisów art. 7, 8, 9, 10 i 77 par. 1 i 80 Kpa, które miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, poprzez prowadzenie postępowania w sposób niepogłębiający zaufania skarżącego do władzy publicznej, a to z uwagi na to, że materiał dowodowy w sprawie został zgromadzony i oceniony w sposób uproszczony, bez przeprowadzenia analizy procesu wolicjonalnego odwołującego, a nadto organ administracji publicznej nie wywiązał się z obowiązku umożliwienia odwołującemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, a także nie pouczył go o takim jego uprawnieniu, czym doprowadził do nadużycia zaufania ww. do tegoż organu, 2. naruszenie przepisu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, które miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, w ten sposób, że organ ten rażąco naruszył prawo utrzymując w mocy decyzję wydaną w postępowaniu, które miało miejsce po jego nieuprawnionym wznowieniu w drodze wydania postanowienia z dnia 29 lipca 2014r. na podstawie art. 145 par. 1 pkt 5 kpa, a tym samym zaaprobował sytuację, w której przesłanki mające uzasadniać wznowienie postępowania nie stanowiły dostatecznego ku temu powodu, a co więcej, samo ich zaistnienie wynika z faktu, że skarżący działał w dobrej wierze i w zaufaniu do organu państwa, 3. błąd w ustaleniach faktycznych, że skarżący chciał uzyskać emeryturę z ZUS i nabył takie prawo, podczas gdy skarżącemu chodziło tylko o uzyskanie informacji z ZUS w sprawie wysokości ewentualnego przyszłego świadczenia emerytalnego ze środków ZUS. Wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji organów obu instancji, ewentualnie ich uchylenie, a także o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Dodatkowo organ podniósł, że zawieszenie wypłaty emerytury, jak to uczynił skarżący, nie znosi nieodwracalnego przyznanego prawa do emerytury, na którym zasadza się przepis § 14 ust 1 rozporządzenia w sprawie rent strukturalnych. Decyzje skarżącego takie jak wnioskowanie o przyznanie emerytury oraz zawieszenie wypłaty emerytury były podejmowane bez wiedzy organów ARiMR, i dlatego organy te nie mogły mieć wpływu na ich podejmowanie i tym samym nie mogą ponosić odpowiedzialności za skutki tych decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1259 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Przywołany przepis nie pozostawia zatem wątpliwości, co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom podatkowym można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Ze skargi wynika, że skarżący nie zgadza się z merytorycznym rozstrzygnięciem w sprawie. W konsekwencji stan faktyczny nie jest między stronami sporny, a Sąd rozpatrując sprawę nie znalazł podstaw do stwierdzenia naruszenia prawa procesowego. Istotą stanu faktycznego mającego znaczenie dla sprawy jest to, że skarżący z [...]marca 2012 r. to jest od osiągnięcia wieku emerytalnego nabył prawo do emerytury z ZUS. Fakt złożenia przez niego do ZUS wniosku o tymczasowe wstrzymanie się z wypłacaniem należnej emerytury i nie podejmowanie przesłanej mu emerytury nie niwelują skutków prawnych nabycia prawa do emerytury i wpływu tego zdarzenia na prawo do renty strukturalnej. Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowi §14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "renty Strukturalne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013/. Zgodnie z tym przepisem w przypadku gdy uprawniony do renty strukturalnej w trakcie jej pobierania nabędzie prawo do emerytury, rentę strukturalną zmniejsza się o kwotę tej emerytury. Od nabycia prawa do emerytury należy odróżnić przyznanie prawa do renty. W przypadku przyznania prawa do renty zgodnie z § 14 ust. 2 rozporządzenia beneficjent może nadal otrzymywać rentę strukturalną, jeżeli wycofa wniosek o przyznanie renty. Nie dotyczy to jednak emerytury, która jest odmiennym od renty świadczeniem. Z powołanych regulacji wyraźnie wynika, że w sytuacji nabycia prawa do świadczeń emerytalnych uprawniony otrzymujący jednocześnie rentę strukturalną nie ma prawa wyboru tych świadczeń. Oświadczenie woli w tej kwestii jest zatem prawnie bezskutecznie, a organ będąc związany treścią §14 rozporządzenia, ma obowiązek postąpić zgodnie z dyspozycją tego przepisu i pomniejszyć rentę strukturalną o kwotę przyznanej emerytury z ZUS. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Zdaniem Sądu organy obu instancji zasadnie obniżyły skarżącemu rentę strukturalną do zera, gdyż świadczenie emerytalne należne skarżącemu ( w wysokości [...]zł miesięcznie) jest wyższe od renty strukturalnej w ostatnio przyznanej wysokości ([...]zł). Trafnie organ II instancji wskazał, że oba świadczenia funkcjonują równolegle, natomiast w sytuacji, gdy świadczenie emerytalne jest w niższej wysokości niż renta strukturalna, nadal obok emerytury wypłacana będzie renta strukturalna, ale w wysokości zmniejszonej o wysokość świadczenia emerytalnego. Sąd nie dopatrzył się w postępowaniu organu odwoławczego naruszeń przepisów postępowania, a w szczególności art. 7, 8, 9, 19, 77, 80 i art. 156 § 1 pkt 2 Kpa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stan faktyczny został w sprawie ustalony prawidłowo w zakresie okoliczności istotnych dla sprawy, to jest co do nabycia prawa do emerytury. Okoliczność, że skarżący nie chciał pobierać emerytury, wniósł o jej zawieszenia nie była przez organ odwoławczy kwestionowana, nie miała jednak znaczenia dla sprawy. Organ I instancji niepotrzebnie wznawiała postępowania, co trafnie zauważył organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji, jednak uchybienie to nie miało znaczenia dla prawidłowości zaskarżonej decyzji. Sąd nie dopatrzył się też wpływu nieudzielenia skarżącemu terminu do wypowiedzenia się w sprawie materiału dowodowego na prawidłowość decyzji, skoro wzięte zostały pod uwagę wszystkie dowody zebrane w sprawie w sposób jednoznaczny wskazujące na nabycie przez skarżącego prawa do emerytury. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę uznając ją za bezzasadną.