V SA/Wa 3055/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący sędzia NSA- Piotr Piszczek po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi sprawy ze skargi H. [...] Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] września 2008 r. Nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług; postanawia: odmówić przywrócenia terminu; H. [...] Sp. z o.o. w W. wnosząc skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] września 2008 r., wystąpiła jednocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Wyjaśniła, że ww. spółkę reprezentuje jedyny członek zarządu - K. M., który jest obywatelem [...], przebywającym stale w W. i jedynie okazjonalnie przyjeżdżającym do Polski. Profesjonalny pełnomocnik skarżącej wskazał, iż w ostatnim czasie wskutek znacznego pogorszenia sytuacji finansowej został złożony wniosek do Sądu o ogłoszenie upadłości Spółki. Biuro firmy zostało zlikwidowane, umowy o pracę zostały rozwiązane i na dzień złożenia wniosku o przywrócenie terminu spółka nie posiada żadnego majątku i pozbawiona jest jakichkolwiek urządzeń biurowych. Korespondencja pocztowa, nawet gdyby była odbierana przez przypadkowe osoby, nie była przekazywana p. M. do A., wobec czego nie mógł on niezwłocznie reagować na pisma sądowe oraz urzędowe. Ponadto zostały wypowiedziane wszystkie pełnomocnictwa procesowe i w związku z tym skarżący nie miał możliwości skorzystania z fachowej pomocy. Po dniu [...] września 2008r. p. M. przebywał w Polsce tylko raz w okresie od 6 do 7 listopada w celu dokonania niezbędnych czynności związanych z upadłością firmy i wówczas została mu przekazana decyzja Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] września 2008r. Zarządzeniem z 30 stycznia 2009r. pełnomocnik skarżącej został wezwany do uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu. Pismem z 12 lutego 2009r. pełnomocnik skarżącej powtórzył argumenty zawarte we wniosku o przywrócenie terminu oraz załączył kserokopię [...] prawa jazdy p. M., wniosek o ogłoszenie upadłości z 26 listopada 2008r., umowę najmu lokalu zawartą pomiędzy P. Sp. z o.o., a M. [...] Gmbh z A. Zarządzeniem z 2 marca 2009r. pełnomocnik skarżącej został wezwany do wyjaśnienia, czy pracownik spółki M. [...] GmbH był upoważniony do odbioru korespondencji adresowanej do H. [...] Sp. z o.o. oraz do wykazania: 1. w jakich datach po wydaniu decyzji przez Dyrektora Izby Celnej w W., p. M. przebywał w Polsce, 2. kiedy został złożony wniosek o ogłoszenie upadłości - czy po dacie 30 listopada 2008r. jak mogłoby to wynikać z wniosku załączonego do pisma z 12 lutego 2009r., czy też wcześniej, 3. kiedy zostało zlikwidowane biuro spółki i z jaką datą zostały rozwiązane umowy o pracę, 4. kiedy zostały rozwiązane pełnomocnictwa procesowe, o których mowa we wniosku o przywrócenie terminu. Pismami z 13 marca i 20 marca 2009r. pełnomocnik skarżącej wskazał, iż pracownik M. [...] Gmbh, nie była upoważniona do odbioru korespondencji kierowanej do H. [...] Sp. z o.o. Właściciel spółki p. M. przebywał w Polsce w dniach 6 i 7 listopada 2008r. i nie jest w stanie wykazać tej okoliczności, gdyż nie przechowuje biletów lotniczych. Ponadto stwierdził, iż wniosek o ogłoszenie upadłości został złożony 31 października 2008r., biuro Spółki zostało zlikwidowane w lutym 2008r., umowy z pracownikami rozwiązano w grudniu i lutym 2008r., natomiast pełnomocnictwa wypowiedziano 8 sierpnia i 17 grudnia 2008r. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje. Stosownie do treści przepisu art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Warunkami skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu są: - uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu; - spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony w zakresie postępowania sądowego; - złożenie wniosku o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu; - równoczesne ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu dokonanie czynności uchybionej. Zgodnie z literalnym brzmieniem art. 86 § 1 p.p.s.a oraz jednolitą linią orzecznictwa, przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej uzależnione jest od kryterium braku winy. Jak to zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004r. (Sygn. akt GZ 139/04), chodzi o to, że strona, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym musi wykazać dołożenie szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Przy zachowaniu tego miernika, przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu, skarżąca nie uprawdopodobniła, iż uchybienie terminowi nastąpiło bez jej winy, zaś brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej stanowi konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Zasadniczym powodem odmowy przywrócenia terminu jest sprzeczność w złożonych wyjaśnieniach. Mianowicie zarówno we wniosku o przywrócenie terminu z 10 listopada 2008r. jak i w odpowiedzi na wezwanie Sądu skarżący oświadczył, iż w Polsce po [...] września 2008r. p. M. przebywał tylko w okresie od 6 do 7 listopada 2008r., natomiast z wniosku o ogłoszenie upadłości z 31 października 2008r. wynika, że ww. osoba przebywała w Polsce również 31 października 2008r. Świadczy o tym podpis pod wnioskiem (K. M.), miejsce sporządzenia, (W.), data sporządzenia (31 października 2008r.) i data złożenia w Sądzie Rejonowym (31 października 2008r.). Ponadto należy zwrócić uwagę, iż mimo, że decyzja zgodnie z wyjaśnieniem skarżącej, została doręczona osobie nie upoważnionej do odbioru korespondencji, to skarżąca Spółka, jest profesjonalnym podmiotem gospodarczym i winna tak zorganizować pracę swojego biura, aby korespondencja trafiała do rąk osoby upoważnionej. Natomiast w wypadku zlikwidowania biura, skarżąca o tym fakcie winna poinformować organ administracji, wraz z podaniem nowego adresu do korespondencji (art. 146 Ordynacji podatkowej), a nie nadal podawać nieaktualny adres do korespondencji (pismo skarżącej z 15 września 2008r. - karta 231 akt administracyjnych). Wskazać trzeba także, że biuro skarżącej i spółki M. [...] Gmbh jest w tym samym lokalu, którym najemcą jest M. [...] Gmbh (umowa najmu - karta 39 akt sądowych), również wcześniejsza korespondencja organu celnego doręczna była w taki sam sposób jak decyzja (karta 227-228 akt administracyjnych). Skarżąca w żaden sposób nie kwestionowała sposobu doręczenia tego pisma i nie podała ewentualnie nowego adresu. Ponadto obie spółki, polską i austriacką łączą inne związki, mianowicie zgodnie z wyjaśnieniami pełnomocnika skarżącej posiadały tych samych profesjonalnych pełnomocników, gdyż w odpowiedzi na wezwanie Sądu dotyczące pełnomocników, skarżąca nadesłała wypowiedzenia dotyczące M. [...] Gmbh. W konkluzji stwierdzić trzeba, że przywrócenie terminu jest instytucją służącą ochronie zainteresowanego podmiotu przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu. Taka ochrona przysługuje jednak wyłącznie w przypadku, kiedy skarżąca nie mogła dokonać czynności procesowej w terminie z przyczyn od siebie niezależnych. Z przytoczonych przez stronę skarżącą okoliczności nie wynika, aby taka sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie. Ustalając niniejszy stan faktyczny zdaniem Sądu skarżąca nie uprawdopodobniła, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.