V SA/Wa 3059/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący - Sędzia WSA Izabella Janson (spr.) po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. S.A. z siedzibą w B. na czynność Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] podlegającą na założeniu blokady ręcznej uniemożliwiającej wypłatę dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. postanawia: - odrzucić skargę D. S.A. z siedzibą w B., dalej "Skarżąca" lub "Spółka" złożyła w dniu [...] stycznia 2015 r. do Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, dalej "Prezes PFRON" lub "organ", wniosek o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (SOD) za grudzień 2014 r. Po złożeniu wniosku Spółka dowiedziała się, iż [...] lutego 2015 r. założona została blokada ręczna uniemożliwiająca wypłatę Skarżącej dofinansowania SOD. Według Spółki organ zakładając blokadę nie wyjaśnił motywów podejmowanych działań. Dnia [...] marca 2015 r. Skarżąca otrzymała od organu pismo zawierające informację, iż wszczęte zostało postępowanie w sprawie wstrzymania miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za grudzień 2014 r. Pismem z dnia [...] marca 2015 r. Spółka wezwała Prezesa PFRON do usunięcia naruszenia prawa, poprzez zdjęcie blokady oraz wypłatę zaległego dofinansowania. Organ nie odpowiedział na wezwanie. W dniu [...] maja 2015 r. Spółka złożyła skargę do tut. Sądu na czynność organu podlegającą na założeniu blokady ręcznej uniemożliwiającej wypłatę Skarżącej pomocy ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. W skardze wniosła o stwierdzenie bezskuteczności czynności z dnia [...] lutego 2015 r. polegającej na założeniu blokady ręcznej. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że założenie blokady uniemożliwiającej wypłatę dofinansowania w systemie SOD jest czynnością techniczną mającą na celu zapobiec wypłacie nienależnych środków. Czynnością rzeczywistą jest wstrzymanie wypłaty dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, w sprawie którego toczą się postępowania administracyjne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., Sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Natomiast zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest czynność Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych polegająca na założeniu blokady ręcznej uniemożliwiającej wypłatę Skarżącej dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. Na wstępnym etapie oceny skargi Sąd jest obowiązany zbadać, czy czynność wskazana przez Spółkę jako przedmiot zaskarżenia może być przedmiotem skargi na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Dopiero pozytywne rozstrzygnięcie tej kwestii przesądza o dopuszczalności badania legalności działania organu przez sąd administracyjny. W doktrynie i judykaturze przyjmuje się, że za rozstrzygnięcia opisane w cytowanym przepisie uważa się akty i czynności, które spełniają następujące warunki: akt lub czynność nie może mieć charakteru decyzji lub postanowienia wydawanych w postępowaniach jurysdykcyjnym, egzekucyjnym lub zabezpieczającym i zaskarżalnych na podstawie art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a; akt lub czynność muszą mieć charakter zewnętrzny, tj. muszą być skierowane do podmiotu niepodporządkowanego organizacyjnie, ani służbowo organowi wydającemu dany akt lub podejmującemu daną czynność (por. wyrok NSA z 4 lutego 1998 r., II SA 1367/97, ONSA 1998, nr 4, poz. 139); akt lub czynność muszą być skierowane do indywidualnego podmiotu; akt lub czynność musi mieć charakter publicznoprawny, a więc skarga może dotyczyć aktów i czynności tych państwowych i niepaństwowych jednostek organizacyjnych, które są uprawnione do prowadzenia działalności mieszczącej się w zakresie pojęcia "działalność administracji publicznej"; akt lub czynność musi dotyczyć uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa co oznacza, że dany akt lub czynność powinna ustalać (odmawiać ustalenia), stwierdzać (odmawiać stwierdzenia), potwierdzać (odmawiać potwierdzenia) określonych uprawnień lub obowiązków określonych przepisami prawa administracyjnego. Musi więc istnieć ścisły związek między ustaleniem, stwierdzeniem lub potwierdzeniem (oraz ich odmowami), a możliwością realizacji uprawnienia (lub obowiązku) wynikającego z przepisu prawa (podobnie J.P. Tarno, Prawo..., s. 30). Analizując powyższe kryteria Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona czynność polegająca na założeniu tzw. "blokady ręcznej" nie może być przedmiotem skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Organ administracji w tym przypadku ani nie stwierdza, ani nie przyznaje uprawnień Skarżącej, nie stwierdza jej obowiązków wynikających z przepisu prawa, ani nie konkretyzuje normy prawnej. Działania o charakterze władczym podejmowane przez organy administracji rozstrzygają o tym, czy konkretnemu podmiotowi przysługują określone uprawnienia wynikające z przepisu prawa albo czy ciążą na nim z mocy prawa określone obowiązki. Uczyniona przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu czynność organu ma wyłącznie charakter techniczny, a jej celem jest uniemożliwienie wypłaty nienależnych środków. W konsekwencji czynność ta nie spełnia kryteriów czynności podlegającej zaskarżeniu w trybie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Stwierdzić więc należy, brak kognicji Sądu do rozpoznania niniejszej sprawy. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji postanowienia.