V SA/Wa 3065/14

WyrokWSA w Warszawie2015-02-06

Skład orzekający: Andrzej Kania, Piotr Kraczowski, Dorota Mydłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wydatkowanie środków dotacji po terminie realizacji zadania publicznego, określonym w umowie, stanowi wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem w rozumieniu ustawy o finansach publicznych?
Ratio decidendi
Wydatkowanie środków dotacji po terminie realizacji zadania publicznego, określonym w umowie, stanowi wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem. Termin realizacji zadania, wskazany w umowie, wyznacza granicę czasową upoważnienia do wydatkowania środków dotacji. Niedochowanie tego terminu i dokonanie płatności po jego upływie oznacza, że dotacja została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem.
Stan faktyczny
Powiat otrzymał dotację celową na realizację zadania publicznego, które miało zakończyć się do określonego terminu. Powiat dokonał zapłaty za część zadania po tym terminie. Minister uznał to za wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem i nakazał zwrot części środków. Powiat wniósł skargę do sądu administracyjnego, kwestionując tę decyzję.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Powiatu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania (spr.), Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Protokolant st. spec. - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lutego 2015 r. sprawy ze skargi Powiatu [...] na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu części dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem oddala skargę Przedmiotem skargi wniesionej przez Powiat [...] (dalej: Powiat lub skarżący) jest decyzja Ministra Pracy i Polityki Społecznej (dalej: Minister lub organ) z [...] sierpnia 2014 r. nr [...] utrzymująca w mocy własną decyzję z [...] czerwca 2014 r. nr [...] zobowiązującą Powiat do zwrotu części dotacji udzielonej na realizację zadania publicznego w ramach ,,Resortowego programu wspierania rozwoju rodzinnej pieczy zastępczej na rok 2013’’ w kwocie 4.680 zł z tytułu wykorzystania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, naliczanych od dnia przekazania dotacji, tj. od dnia [...] grudnia 2013 r. do dnia zapłaty. Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym. W dniu [...] grudnia 2013 r. Minister Pracy i Polityki Społecznej zawarł z Powiatem [...] umowę o wsparcie realizacji zadania publicznego pod nazwą ,,Resortowy program wspierania rozwoju rodzinnej pieczy zastępczej na rok 2013’’ (dalej: umowa z [...] grudnia 2013 r.). W § 2 ust. 1 umowy stwierdzono, że termin realizacji zadania publicznego określa się od dnia [...] września 2013 r. do dnia [...] grudnia 2013 r. W dniu [...] grudnia 2013 r. Minister przekazał środki na realizację zadania określonego w umowie w kwocie 5.760 zł na rachunek Powiatu. Po otrzymaniu sprawozdania końcowego z realizacji zadania Minister zakwestionował wydatki z [...] grudnia 2013 r. poniesione przez Powiat na wynagrodzenia i podatek w łącznej kwocie 4.680 zł. Wobec powyższego Minister wezwaniem z [...] marca 2014 r. wystąpił do Powiatu o zwrot dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem wraz z odsetkami. W odpowiedzi na powyższe wezwanie Powiat pismem z [...] marca 2014 r. wystąpił o zmianę treści umowy poprzez przesunięcie daty zakończenia umowy z dnia [...] grudnia 2013 r. na [...] grudnia 2013 r. oraz o odstąpienie od żądania zwrotu dotacji. Wobec nie zwrócenia przez Powiat powyższej kwoty dotacji, zawiadomieniem z [...] maja 2014 r. Minister powiadomił Powiat o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie zwrotu dotacji wydatkowanej niezgodnie z przeznaczeniem w kwocie 4.680 zł, przyznanej na dofinansowanie realizacji zadania określonego w umowie z [...] grudnia 2013 r. Decyzją z [...] czerwca 2014 r. Minister, powołując w podstawie prawnej art. 169 ust. 1 pkt 1 i ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 885 ze zm.; dalej: ustawa o finansach publicznych) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.; dalej: k.p.a.) zobowiązał Powiat do zwrotu części dotacji w kwocie 4.680 zł z tytułu wykorzystania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, naliczanych od dnia przekazania dotacji do dnia zapłaty. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że środki określone w § 3 umowy z [...] grudnia 2013 r. są dotacją w rozumieniu ustawy o finansach publicznych. Wykorzystanie środków niezgodnie z warunkami określonymi w umowie, w szczególności wykorzystanie ich po terminie, stanowi wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem. Jednocześnie wyjaśnił, że na podstawie art. 168 ust. 4 ustawy o finansach publicznych, wykorzystanie dotacji następuje przez zapłatę za realizowane zadanie, na które dotacja była udzielona, albo zgodnie z ust. 5 tego przepisu w przypadku, gdy przepisy odrębne stanowią o sposobie udzielania i rozliczania dotacji, wykorzystanie następuje przez realizację celów wskazanych w tych przepisach. Wydatki w łącznej kwocie 4.680 zł poniesione po terminie zakończenia realizacji zadania (określonego w umowie na dzień [...] grudnia 2013 r.) uznane zostały za wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem. Ponadto organ stwierdził, że Powiat zgodnie z § 2 ust. 4 umowy z [...] grudnia 2013 r. mógł dokonać zmiany terminu realizacji zadania do dnia [...] grudnia 2013 r. o czym powinien był wcześniej poinformować Ministra. Powiat jednak takiego powiadomienia nie dokonał. Powiat od powyższej decyzji złożył w ustawowym terminie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zarzucił w nim naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 168 ust. 4 ustawy o finansach publicznych poprzez uznanie, iż wykorzystanie dotacji następuje poprzez zapłatę za zrealizowane zadanie w terminie wskazanym w umowie, mimo że literalna wykładnia przepisu wskazuje jedynie, iż wykorzystanie dotacji następuje poprzez zapłatę za zrealizowane zadanie, bez określania terminu zapłaty, oraz naruszenie art. 169 ust. 4 ustawy o finansach publicznych poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, bowiem w niniejszym stanie faktycznym sprawy brak jest przesłanek do uznania, że dotacja zastała wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem, ponieważ uzyskane środki zostały przeznaczone na realizację celu określonego w umowie z dnia [...] grudnia 2013 r. Ponadto Powiat zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj., przepisów art. 6, art. 8, art. 9 i art. 11 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek do wydania decyzji oraz zawarcie zbyt ogólnikowych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, a także przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, co miało doprowadzić do nietrafnego uznania przez Ministra, iż w niniejszej sprawie Powiat wykorzystał dotację niezgodnie z jej przeznaczeniem. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ stwierdził, że w sprawie nie doszło do naruszenia przepisu art. 168 ust. 4 ustawy o finansach publicznych. Wskazał, że przez wykorzystanie dotacji rozumieć należy zapłatę za zadania, na które dotacja została udzielona. Ustawowy zwrot "wykorzystanie dotacji" określony został w sposób kategoryczny, przepisy nie przewidują innego wykorzystania dotacji niż faktyczna zapłata. Twierdzenie Powiatu, że organ naruszył art. 168 ust. 4 ustawy o finansach publicznych, gdyż jego literalna wykładnia nie określa terminu zapłaty jest nieuzasadnione. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie bowiem wynika, że Powiat zobowiązał się w umowie, że zrealizuje zadanie publiczne do dnia [...] grudnia 2013 r. (§ 2 ust. 1 umowy). Mając powyższe na uwadze Minister uznał, że granicę korzystania ze środków finansowych pochodzących z dotacji celowej określa termin wynikający z ustawy lub czynności prawnej. Podobne stanowisko zajęła Główna Komisja Orzekająca w orzeczeniu z dnia [...] stycznia 2004 r., [...], w którym stwierdza się: "Dotacja celowa jest przeznaczona na określony cel i powinna być zrealizowana w wyznaczonym terminie. Jej wykorzystanie jest wydatkiem ze środków publicznych, a zatem granice upoważnienia do jego dokonania stanowi zakreślony termin i cel wykorzystania dotacji celowej. Po upływie wyznaczonego terminu nie ma podstaw do dokonania z dotacji określonego wydatku, bowiem środki publiczne stanowiące dotację celową nie pozostają już w dyspozycji jednostki, która ją otrzymała. Dokonanie wydatku z takich środków i w okolicznościach wyżej opisanych jest przekroczeniem zakresu upoważnienia do dokonywania wydatków ze środków publicznych." Zdaniem Organu beneficjent dotacji powinien mieć świadomość, iż działając w obrębie środków publicznych, a w szczególności uzyskując środki z dotacji przeznaczone na konkretny cel, podlega ograniczeniom wynikającym z faktu otrzymania dotacji. Minister stwierdził, że rozpoznając sprawę organ I instancji nie naruszył art. 169 ust. 4 ustawy o finansach publicznych. Podkreślił, że do naruszenia przepisu prawa materialnego może dojść wówczas gdy wystąpi błąd subsumpcji, a więc gdy prawidłowemu ustaleniu faktycznemu organ przypisze niewłaściwą kwalifikację prawną, organ nie zastosuje przepisu prawa materialnego, który ma obowiązek zastosować bądź też zastosuje przepis prawa materialnego, którego zastosować mu nie wolno. Z samej zaś argumentacji Powiatu wynika, że zarzut naruszenia przepisu art. 169 ust. 4 uzasadnia niewłaściwym ustaleniem stanu faktycznego, bowiem, zdaniem Powiatu, uzyskane z dotacji środki zostały wykorzystane zgodnie z przeznaczeniem. Zdaniem Ministra w świetle ustawy o finansach publicznych środki finansowe pochodzące z dotacji budżetowych powinny być rozliczane zgodnie z obowiązującą w budżecie zasadą kasowości, która stanowi, że dochody i wydatki są ponoszone w terminie ich zapłaty. Z prawidłowo ustalonego stanu faktycznego sprawy wynika, że Powiat dokonał zapłaty za realizowane zadania w dniu [...] grudnia 2013 r., co wynika wprost ze złożonego sprawozdania końcowego, a zatem naruszył postanowienie umowy z [...] grudnia 2013 r. i wykorzystał przyznaną dotację po terminie realizacji zadania. W konsekwencji powyższego organ I instancji zasadnie przyjął, że wniosek o wprowadzenie zmian w § 2 ust. 1 umowy z [...] grudnia 2013 r. w zakresie określenia terminu realizacji zadania od [...] września 2013 r. do [...] grudnia 2013 r., wyrażony w piśmie Powiatu z [...] marca 2014 r., był spóźniony w świetle postanowienia § 2 ust. 4 umowy, co przekłada się na stwierdzenie, że organ I instancji w niniejszym postępowaniu wbrew zarzutom Powiatu nie naruszył reguł prowadzenia postępowania dowodowego określonych w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., prawidłowo ustalając istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktyczne, a wyprowadzone z nich wnioski nie wykraczają poza swobodną ocenę dowodów. Organ uznał za bezpodstawne zarzuty dotyczące naruszenia art. 6, art. 8, art. 9 i art. 11 k.p.a., ponieważ Powiat znając treść Resortowego Programu wspierania rozwoju rodzinnej pieczy zastępczej na rok 2013, wiedział, że możliwe było refinansowanie już poniesionych wydatków, jak również dofinansowanie kosztów, które zostały poniesione do [...] grudnia 2013 r. Powiat mógł zatem samodzielnie, ze środków własnych, pokryć poniesione koszty realizacji zadania publicznego w terminie wynikającym z § 2 ust. 1 umowy a po tym terminie refinansować je ze środków przekazanej dotacji. Wnioskodawca powinien być zatem świadomy, że w razie niewykonania w terminie ciążącego na nim zobowiązania mogło być wszczęte postępowanie w sprawie zwrotu dotacji z wszelkimi jego konsekwencjami. W skardze na powyższą decyzję Powiat wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zarzucił, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem: a) przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj: - art. 168 ust. 4 ustawy o finansach publicznych poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, iż wykorzystanie dotacji następuje poprzez zapłatę za zrealizowane zadanie w terminie wskazanym w umowie mimo, iż literalna wykładnia przepisu wskazuje jedynie, iż wykorzystanie dotacji następuje poprzez zapłatę za zrealizowane zadanie, bez określenia terminu zapłaty, co w konsekwencji doprowadziło Ministra do wydania zaskarżonej decyzji, - art. 169 ust. 4 ustawy o finansach publicznych poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, iż dotacja została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem z uwagi na wydatkowanie uzyskanych środków po terminie wskazanym w umowie, b) przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - przepisu art. 6, 8, 9, 11 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek do wydania zaskarżonej decyzji oraz zawarcie zbyt ogólnikowych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, - przepisu art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, co doprowadziło do nietrafnego uznania, iż w niniejszej sprawie Powiat wykorzystał dotację niezgodnie z przeznaczeniem. W motywach skargi wskazano, że literalna wykładnia art. 168 ust. 4 ustawy o finansach publicznych – wskazującego, że wykorzystanie dotacji następuje przez zapłatę za zrealizowane zadania, na które dotacja była udzielona - nie określa terminu zapłaty, a jedynie konieczność jej faktycznego dokonania. Istotne jest zatem, że Powiat dokonał zapłaty za zrealizowane zadanie, na które dotacja była udzielona w dniu [...] grudnia 2013 r., a tym samym wykorzystał dotację zgodnie z treścią art. 168 ust. 4 powyższej ustawy. Z ostrożności procesowej skarżący zauważył, że dokonał zapłaty za zrealizowane zadanie w terminie, o którym mowa w umowie z [...] grudnia 2013 r. Wskazał, że w piśmie z [...] marca 2014 r. poinformował o zmianie terminu realizacji zadania w okresie od dnia [...] września 2013 r. do dnia [...] grudnia 2013 r. Podkreślił, iż umowa wprost wskazuje, że wystarczy poinformowanie o zmianie terminu realizacji zadania przez Powiat a nie wyrażenie zgody na zmianę terminu realizacji zadania przez Ministra. Co więcej § 2 ust. 4 umowy wskazuje tylko na nieprzekroczenie terminu realizacji zadania do dnia [...] grudnia 2013 r. Istotne jest, iż nie zakreślono terminu do kiedy zleceniobiorca może takie oświadczenie złożyć. Zdaniem Powiatu, poinformowanie Ministra o zmianie terminu realizacji zadania w piśmie z dnia [...] marca 2014 r. jest skuteczne, bowiem została zachowana forma pisemna, a zadanie zostało zrealizowane do dnia [...] grudnia 2013 r. Skarżący podniósł, że zgodnie z poglądami doktryny, wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem oznacza zapłatę ze środków pochodzących z dotacji za inne zadania niż te, na które dotacja była udzielona albo realizację innych celów, niż cele wskazane w przepisach odrębnych stanowiących o sposobie udzielenia i rozliczenia dotacji. Istotne jest, że Powiat zrealizował zadanie zawarte w umowie z [...] grudnia 2013 r., bowiem środki pochodzące z dotacji przeznaczył na szkolenie rodzin zastępczych, osób prowadzących rodzinne domy dziecka oraz dyrektorów placówek opiekuńczo - wychowawczego typu rodzinnego. Skarżący wskazał, że zgodnie z § 7 umowy Minister sprawował kontrolę prawidłowości realizacji zadania publicznego, jednak nigdy nie zgłaszał żadnych wniosków lub zaleceń w toku realizacji zadania. Natomiast w przypadku pokrycia wydatków związanych z realizacją celu, na który dotacja została udzielona, ze środków własnych skarżącego, niemożliwe byłoby uzupełnienie budżetu Powiatu z środków finansowych uzyskanych z Ministerstwa. Istotne jest, iż zgodnie z umową środki przekazane w ramach dotacji mogą być wykorzystane tylko na cel wskazany w umowie. W przypadku bowiem uzupełnienia budżetu Powiatu ze środków uzyskanych z dotacji, nastąpiłoby ich wydatkowanie niezgodnie z przeznaczeniem, co rodziłoby podstawę do jej zwrotu, zgodnie z art 169 ust. 4 ustawy o finansach publicznych. Skarżący stwierdził, że Minister pominął fakt, iż środki finansowe na realizację zadania publicznego, zostały przekazane Powiatowi [...] grudnia 2013 r., tj. w piątek, o godzinie 17:37:11, a więc po godzinach pracy urzędu. Dopiero w dniu [...] grudnia 2013 r. (poniedziałek) Powiat miał faktyczną możliwość powzięcia informacji o przekazanych środkach finansowych. Ponadto Minister doręczył przedmiotową umowę Powiatowi dopiero w dniu [...] grudnia 2013 r. W związku z tym, kluczowe jest, iż zapłata za wykonanie zadania, na które dotacja była udzielona, w terminie do dnia [...] grudnia 2013 r. stała się niemożliwa do wykonania z przyczyn leżących po stronie Zleceniodawcy. Powyższe wskazuje na pominięcie istotnych okoliczności sprawy i naruszenie przepisów zawartych w art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Nie odniesienie się przez Ministra w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do okoliczności utrudniających Powiatowi terminowe rozliczenie zadania, wskazuje na naruszenie zasady wyrażonej w art. 11 k.p.a. Zdaniem skarżącego żądana kwota jest nieadekwatna, nieracjonalna i niewspółmiernie dolegliwa, a postępowanie Ministra jest niezgodne z art. 8 k.p.a. Reasumując skarżący stanął na stanowisku, iż udzielona dotacja przez Ministra została wykorzystana zgodnie z celem określonym w umowie z dnia [...] grudnia 2013 r., zatem żądanie jej zwrotu nie znajduje oparcia w niniejszym stanie faktycznym i prawnym. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego (ewentualnie stwierdzenia jego wydania z naruszeniem prawa, vide: art.145 § 1 p.p.s.a.). Zgodnie z art.134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawą prawną. Sąd rozpoznając skargę korzysta ze wszystkich dowodów zebranych w toku postępowania administracyjnego, gdyż rozpoznaje sprawę na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.). Dokonując oceny zaskarżonej decyzji, w granicach kompetencji przysługujących na podstawie ww. ustaw, Sąd stwierdził, że skarga nie jest zasadna gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uwzględnienie. Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji, zobowiązującej Powiat do zwrotu części dotacji, jest przepis art. 169 ustawy o finansach publicznych. Stosownie do ust. 1 tego przepisu, dotacje udzielone z budżetu państwa: wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości – podlegają zwrotowi do budżetu państwa wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2. W przypadku nie dokonania zwrotu dotacji w terminie, o którym mowa w ust. 1 organ lub inny dysponent części budżetowej, który udzielił dotacji, wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki (art. 169 ust. 6 ustawy o finansach publicznych). Zgodnie z art. 169 ust. 5 ustawy o finansach publicznych odsetki od dotacji podlegających zwrotowi do budżetu państwa nalicza się, począwszy od dnia przekazania z budżetu państwa dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem. Definicję wykorzystania dotacji zawarto w art. 168 ust. 4 ustawy o finansach publicznych – zgodnie z którym wykorzystanie dotacji następuje przez zapłatę za zrealizowane zadania, na które dotacja była udzielona. Stosownie do treści art. 168 ust. 5 w przypadku, gdy odrębne przepisy stanowią o sposobie udzielenia i rozliczenia dotacji, wykorzystanie następuje przez realizację celów wskazanych w tych przepisach. W rozpatrywanej sprawie o sposobie udzielenia i rozliczenia dotacji nie stanowią przepisy odrębne lecz przepisy ustawy o finansach publicznych w związku z tym brak jest podstaw do przyjęcia, że wykorzystanie dotacji następuje poprzez zrealizowanie celu wskazanego w przepisach odrębnych. Zgodnie z art. 187 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. z 2013 r., poz. 135 ze zm.; dalej: ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej) do zadań ministra właściwego do spraw rodziny należy finansowe wsparcie gminnych programów wspierania rodziny i powiatowych programów dotyczących rozwoju systemu pieczy zastępczej. Jednostki samorządu terytorialnego mogą otrzymywać dotacje celowe z budżetu państwa na dofinansowanie zadań własnych z zakresu realizacji zadań wspierania rodziny oraz systemu pieczy zastępczej, przy czym wysokość dotacji nie może przekroczyć 50% wydatków przeznaczonych na realizację zadania, z zastrzeżeniem ust. 2 (art. 197 ust. 1 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej w brzmieniu obowiązującym w dacie przekazania dotacji Powiatowi). W rozpatrywanej sprawie Powiatowi udzielona została dotacja na podstawie umowy z [...] grudnia 2013 r. o wsparcie realizacji zadania publicznego pod nazwą Resortowy Program Wspierania Rodziny i Systemu Pieczy Zastępczej na rok 2013. Pieniądze w ramach dotacji przekazane zostały na konto Powiatu w piątek [...] grudnia 2013 r. W § 2 ust. 1 umowy z [...] grudnia 2013 r. przewidziano termin realizacji zadania obejmujący okres od [...] września 2013 r. do [...] grudnia 2013 r. Zgodnie z § 9 ust. 1 umowy z [...] grudnia 2013 r. przekazane środki finansowe z dotacji Powiat był zobowiązany wykorzystać do dnia zakończenia realizacji zadania publicznego, o której mowa w § 2 ust. 1, natomiast kwotę dotacji niewykorzystaną w terminie Powiat był zobowiązany zwrócić w terminie 15 dni od dnia zakończenia realizacji zadania publicznego, o którym mowa w § 2 ust. 1. W § 15 umowy przewidziano, że w zakresie nie uregulowanym umową stosuje się przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93, z późn. zm.) oraz ustawy o finansach publicznych. W zaskarżonym rozstrzygnięciu organ zakwestionował sfinansowanie dotacją wydatku w kwocie 4.680 zł poczynionego [...] grudnia 2013 r. czyli po terminie realizacji zadania publicznego określonego w § 2 ust. 1 umowy z [...] grudnia 2013 r. W tej sytuacji zdaniem organu doszło do wykorzystania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem, tj. jej wykorzystania (w części) na warunkach niezgodnych z treścią zawartej umowy. Zdaniem Sądu powyższe stanowisko Ministra jest zasadne, ma ono oparcie w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym sprawy i właściwej subsumpcji ustaleń faktycznych do stanu prawnego obowiązującego w sprawie. Należy zauważyć, że § 2 ust. 1 umowy z [...] grudnia 2013 r. zakreślał granicę czasową – do dnia [...] grudnia 2013 r. – upoważnienia Powiatu w zakresie wydatkowania środków dotacji. W tym stanie rzeczy dokonanie zapłaty przez Powiat w dniu [...] grudnia 2013 r. ze środków dotacji za realizowane zadanie, potwierdza wykorzystanie dotacji po terminie wynikającym z umowy z [...] grudnia 2013 r. Niedochowanie przez Powiat terminu realizacji zadania i wykorzystanie dotacji po terminie zakreślonym w umowie oznacza w ocenie Sądu, że kwota wydatkowana przez Powiat w dniu [...] grudnia 2013 r. stanowi część dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. Sąd stanął na stanowisku, że przeznaczenie dotacji wytycza nie tylko cel dotacji lecz również termin w jakim realizacja zadania ma nastąpić co oznacza, że przekroczenie dopuszczalnego terminu wykorzystania dotacji i dokonanie płatności ze środków dotacji po tym terminie nie może uzasadniać twierdzenia, że przeznaczenie dotacji zostało zachowane. Podkreślenia wymaga, że Powiat nie skorzystał z uprawnienia przewidzianego w § 2 ust. 4 umowy z [...] grudnia 2013 r., który stanowi, że Zleceniobiorca (Powiat) może, po poinformowaniu Zleceniodawcy (Ministra Pracy i Polityki Społecznej), dokonać zmiany terminu realizacji zadania, przy czym termin realizacji zadania nie może być późniejszy niż [...] grudnia 2013 r. Skarżący - jak sam twierdzi – dowiedział się o przekazanych środkach finansowych z tytułu dotacji w dniu [...] grudnia 2013 r., czyli już po upływie terminu realizacji zadania określonego w § 2 ust. 1 umowy z [...] grudnia 2013 r. Podniósł również, że Minister przekazał umowę Powiatowi dopiero w dniu [...] grudnia 2013 r. W świetle powyższego, zdaniem Sądu, brak było przeszkód aby Powiat dokonał zmiany terminu realizacji zadania do dnia [...] grudnia 2013 r. i w tym terminie wykorzystać dotację poprzez zapłatę za zrealizowane zadanie, nie narażając się tym samym na obowiązek zwrotu części dotacji jako wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. Zdaniem Sądu Powiat nie może skutecznie - w okolicznościach rozpatrywanej sprawy – twierdzić, że dokonał zmiany terminu realizacji zadania do [...] grudnia 2013 r. poprzez poinformowanie o tym organu w piśmie z [...] marca 2014 r. stanowiącym odpowiedź na wezwanie Powiatu przez organ - pismem z [...] marca 2014 r. - do zwrotu kwoty dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. Treść umowy z [...] grudnia 2013 r. wskazuje, że do zmiany terminu realizacji zadania wymagane jest ,,uprzednie’’ poinformowanie organu o zmianie, a następnie dopiero dokonanie płatności w przedłużonym terminie do [...] grudnia 2013 r. Poza tym umowa z [...] grudnia 2013 r. nie przewidywała instytucji przywrócenia terminu do zmiany terminu realizacji zadania. W świetle powyższych rozważań nieuzasadnione, w ocenie Sądu, są zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego. W rozpatrywanej sprawie brak jest podstaw do uznania zasadności stanowiska Powiatu, że przy ocenie kwestii wykorzystania dotacji na gruncie art. 168 ust. 4 ustawy o finansach publicznych nieistotny jest termin realizacji zadania zakreślony w umowie z [...] grudnia 2013 r. lecz sam fakt zapłaty za zrealizowane zadanie bez względu na jej datę. Organ orzekający prawidłowo zastosował art. 169 ustawy o finansach publicznych regulujący kwestie zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. Nieuzasadnione są również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postepowania administracyjnego. W toku postępowania zgromadzono kompletny materiał dowodowy, a poczynione na jego podstawie ustalenia faktyczne są prawidłowe. Organ wydający zaskarżoną decyzję miał na względzie przepisy obligujące organy administracji publicznej do podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, a także oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona (art. 7, 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a.). Fakt poczynienia odmiennej oceny dowodów i wyprowadzenia różnych od oczekiwanych przez Powiat konkluzji nie oznacza dowolności oceny. Brak jest również podstaw do uznania zasadności zarzutów dotyczących naruszenia zasad postępowania administracyjnego: legalności działania, pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej, informowania stron oraz przekonywania (art. 6, 8, 9 oraz 11 k.p.a). W ocenie Sądu przy wydaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia prawa uzasadniającego uwzględnienie skargi. Wobec powyższego należało na podstawie art. 151 p.p.s.a orzec jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło