V SA/Wa 3068/24

WyrokWSA w Warszawie2024-12-05

Skład orzekający: Arkadiusz Tomczak, Bożena Zwolenik, Bożena Dąbkowska-Mastalerek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy produkcja pelletu opałowego ze słomy i siana, jako produktu nierolnego, może być objęta wsparciem finansowym w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności, jeśli wnioskodawcą jest rolnik lub małżonek rolnika?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że interpretacja organu, zgodnie z którą wsparcie finansowe może dotyczyć jedynie przetwarzania produktów rolnych na produkty spożywcze (jako produkty nierolne), jest błędna. Rozporządzenie i regulamin dopuszczają przetwarzanie produktów rolnych na produkty nierolne, a pellet opałowy ze słomy i siana kwalifikuje się jako taki produkt. W związku z tym ocena projektu została przeprowadzona z naruszeniem prawa.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o wsparcie finansowe na przedsięwzięcie polegające na budowie budynku do magazynowania i wprowadzania do obrotu pelletu ze słomy i siana, przeznaczonego na cele energetyczne. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) odmówiła przyznania wsparcia, uznając, że produkcja pelletu opałowego nie spełnia kryteriów wsparcia, ponieważ produkt nierolny musi być produktem spożywczym. Po ponownej ocenie ARiMR pozostawiła wniosek bez rozpatrzenia. Skarżąca wniosła skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Sąd uwzględnił skargę, stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Zasądził od ARiMR na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak, Sędzia WSA - Bożena Zwolenik, Asesor WSA - Bożena Dąbkowska-Mastalerek (spr.), Protokolant sek. sądowy Magdalena Walkowiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi [...] na informację Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 9 października 2024 r. nr OR07-84020-OR0700302/24 w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej 1.stwierdza,że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa; 2. zasądza od Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz [...] kwotę 697 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wydała w dniu 25 lipca 2024 r. rozstrzygnięcie nr OR07-84020-OR0700302/24, którym poinformowała [...]o nieobjęciu przedsięwzięcia wsparciem. ARiMR wskazała, że w wyniku dokonania oceny wniosku o objęcie wsparciem złożonego w dniu 2024-02-02 w ramach działania Wsparcie w zakresie przetwarzania lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, spożywczych, rybołówstwa lub akwakultury realizowanego w ramach inwestycji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w Krajowym Planie Odbudowy i Zwiększania Odporności, Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przedsięwzięcie nie podlega wsparciu. Organ wskazał, że zgodnie z § 3 ust. 1 pkt. 4) Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 września 2022 r. w sprawie szczegółowego przeznaczenia, warunków i trybu udzielania wsparcia w zakresie przetwarzania lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, spożywczych, rybołówstwa lub akwakultury w ramach Krajowego Planu Odbudowy Zwiększania Odporności (Dz. U. z 2022., poz. 1898 z póz. zm.), "Wsparcie może być udzielone osobie fizycznej prowadzącej lub rozpoczynającej prowadzenie działalności w zakresie przetwarzania lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, spożywczych, rybołówstwa lub akwakultury, jeżeli jest rolnikiem lub małżonkiem rolnika, podejmującym wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przetwarzania produktów rolnych, rybołówstwa lub akwakultury i wytwarzania w wyniku tego procesu produktów rolnych objętych załącznikiem I do Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej lub produktów nierolnych. Zgodnie z § 4 ust. 2 ww. Rozporządzenia wsparcia udziela się zgodnie z regulaminem wyboru przedsięwzięć do objęcia wsparciem z Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększenia Odporności związanego z częścią inwestycji A 1.4.1. "Wsparcie w zakresie przetwarzania lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, spożywczych, rybołówstwa lub akwakultury", obowiązującego dla naboru wniosków przeprowadzonego w roku 2024. Zgodnie z § 1 ust. 2 pkt 4 regulaminu wsparcia (Regulamin Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 2023-10-13): Wsparcie może być udzielone osobie fizycznej, która prowadzi lub rozpocznie działalność w zakresie przetwarzania lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, spożywczych, rybołówstwa lub akwakultury, jeżeli jest: - rolnikiem lub małżonkiem rolnika, podejmującym wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przetwarzania produktów rolnych, rybołówstwa lub akwakultury i wytwarzania w wyniku tego procesu produktów rolnych objętych załącznikiem I do Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej lub produktów nierolnych. Zgodnie z § 4 ust. 1 regulaminu wsparcia (Regulamin Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 2023-10-13) udziela się: 1) jeżeli wniosek jest kompletny i poprawny oraz zawiera wszystkie niezbędne załączniki wymienione w § 2 ust. 4; 2) jeżeli wnioskodawca spełnia warunki udzielenia wsparcia wynikające z przepisów dotyczących udzielania takiej wsparcia; 3) jeżeli wnioskodawca i przedsięwzięcie spełniają wszystkie kryteria wyboru przedsięwzięć, o których mowa w § 6 Regulaminu; 4) z uwzględnieniem kolejności składania wniosków do wyczerpania kwoty przeznaczonej na wsparcie przedsięwzięć w ramach działania. Zgodnie z drugim kryterium horyzontalnym "Kryteria wyboru przedsięwzięć" w § 6 Regulaminu sprawdzana jest "zgodność z planem rozwojowym". Warunkiem spełnienia kryterium jest zapewnienie przez wnioskodawcę zgodności przedsięwzięcia z KPO oraz z przepisami rozporządzenia, w tym zapewnienie, że: - przedsięwzięcie jest zgodne z zakresem wsparcia przewidzianym w opisie inwestycji. Kryterium weryfikowane przez Agencję na podstawie oświadczenia oraz danych podanych we wniosku. Zgodnie z szóstym kryterium horyzontalnym "Właściwie określone wydatki kwalifikowane"- sprawdzana jest kwalifikowalność, adekwatność i racjonalność wydatków planowanych do poniesienia w ramach przedsięwzięcia. Weryfikacja kwalifikowalności obejmuje warunki m.in. koszty finansowane w ramach przedsięwzięcia muszą być elementem katalogu kosztów kwalifikowalnych określonych w § 1 ust. 6 regulaminu. W dniu 02.02.2024 r. został złożony przez [...] wniosek o objecie przedsięwzięcia wsparciem w ramach działania "Wsparcie w zakresie przetwarzania lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, spożywczych, rybołówstwa lub akwakultury". Złożony wniosek, zgodnie z właściwością miejscowa został poddany ocenie przez Biuro Wsparcia Inwestycyjnego Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR. Procedura oceny przedsięwzięcia, zgodnie z § 4 ust. 1 pkt 1-3 regulaminu obejmowała m.in. sprawdzenie czy wniosek jest kompletny i poprawny i czy zawiera wszystkie niezbędne załączniki oraz czy wnioskodawca spełnia warunki udzielenia wsparcia wynikające z przepisów dotyczących udzielania takiego wsparcia, a także czy wnioskodawca i przedsięwzięcie spełniają wszystkie kryteria wyboru przedsięwzięć, o których mowa w § 6 w/w regulaminu. W trakcie oceny merytorycznej wniosku o objecie wsparciem oceniane, jest czy podmiot wnioskujący wpisuje się w katalog ostatecznych odbiorców wsparcia (OOW). Weryfikacji w pierwszej kolejności podlega, czy we wniosku prawidłowo określono rodzaj OOW (zgodnie ze stanem faktycznym), następnie weryfikowane jest, czy ostateczny odbiorca wsparcia jest podmiotem uprawnionym do otrzymania wsparcia, które będzie udzielone na realizację przedsięwzięcia i czy spełnia warunki ubiegania się o wsparcie. We wniosku odbiorca wsparcia dokonał wyboru "Rodzaj wnioskodawcy: rolnik lub małżonek rolnika, podejmujący wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przetwarzania produktów rolnych, rybołówstwa lub akwakultury i wytwarzania w wyniku tego procesu produktów rolnych objętych załącznikiem I do Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej lub produktów nierolnych." We wniosku wykazano realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku do magazynowania i wprowadzania do obrotu wyprodukowanego pelletu ze słomy i siana. W planie finansowym uwzględniono koszty związane z budową budynku gospodarczego, zakupem maszyn/urządzeń do przetwarzania, przygotowywania płodów rolnych (podajnik ślimakowy i granulator) oraz zakup sprzętu komputerowego wraz z oprogramowaniem. Przedstawione przedsięwzięcie ukierunkowane na produkcje pelletu na cele energetycznie świadczy o niewłaściwym wyborze rodzaju działalności przedstawionej w § 1 ust. 2 pkt 4 regulaminu wsparcia (Regulamin Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 2023-10-13): Wsparcie może być udzielone osobie fizycznej, która prowadzi lub rozpocznie działalność w zakresie przetwarzania lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, spożywczych, rybołówstwa lub akwakultury, jeżeli jest: - rolnikiem lub małżonkiem rolnika, podejmującym wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przetwarzania produktów rolnych, rybołówstwa lub akwakultury i wytwarzania w wyniku tego procesu produktów rolnych objętych załącznikiem I do Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej lub produktów nierolnych. Załącznik I do Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej nie uwzględnia tego rodzaju produktu finalnego, który w wyniku przedsięwzięcia strona chce wprowadzić na rynek. A zatem wnioskodawca i przedsięwzięcie nie spełniają warunku przyznania pomocy oraz kryteriów wyboru przedsięwzięć których mowa w § 6 Regulaminu, a mianowicie nie spełniono: Kryterium nr 2: Zgodność z planem rozwojowym - warunkiem spełnienia kryterium jest zapewnienie przez wnioskodawcę zgodności przedsięwzięcia z KPO oraz z przepisami rozporządzenia, w tym zapewnienie, ze przedsięwzięcie jest zgodne z rodzajem przedsięwzięć przewidzianym w opisie inwestycji, W wyniku dokonania oceny wniosku o objecie przedsięwzięcia wsparciem złożonego w dniu 02.02.2024 r., stwierdzono, iż wniosek nie spełnia kryteriów określonych w § 4 ust. 1 pkt. 2 i 3 regulaminu. W związku z powyższym zakres rzeczowy oraz rodzaj przedsięwzięcia wykazany przez wnioskodawcę nie może być objęty wsparciem. Wnioskodawczyni złożyła wniosek o ponowną ocenę przedsięwzięcia. ARiMR wydała w dniu 9 października 2024 r. rozstrzygniecie nr OR07-84020-OR0700302/24, którym poinformowała, że w wyniku weryfikacji wniosku o ponowną ocenę przedsięwzięcia, pozostawia wniosek o ponowną ocenę przedsięwzięcia bez rozpatrzenia. Mając na uwadze § 5 ust. 7 Regulaminu, Agencja dokonała ponownej oceny przedsięwzięcia. Organ wskazał, że ponowna weryfikacja potwierdziła, że wniosek nie spełnia warunków określonych w § 4 ust. 1 pkt 2 i 3 regulaminu. Organ nadmienił, że w trakcie oceny merytorycznej wniosku o objecie wsparciem oceniane jest, czy podmiot wnioskujący wpisuje się w katalog ostatecznych odbiorców wsparcia (OOW). Weryfikacji w pierwszej kolejności podlega, czy we wniosku prawidłowo określono rodzaj OOW (zgodnie ze stanem faktycznym), następnie weryfikowane, jest czy ostateczny odbiorca wsparcia jest podmiotem uprawnionym do otrzymania wsparcia, które będzie udzielone na realizację przedsięwzięcia i czy spełnia warunki ubiegania się o wsparcie. Organ nadmienił, że we wniosku strona dokonała wyboru "Rodzaju wnioskodawcy" rolnik lub małżonek rolnika podejmujący wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przetwarzania produktów rolnych, rybołówstwa lub akwakultury i wytwarzania w wyniku tego procesu produkty rolne objęte załącznikiem I do Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej lub produkty nierolne. W dalszej kolejności organ wskazał, że we wniosku o objecie wsparciem strona poinformowała, że planuje przetwarzać produkty rolne. Organ nadmienił, że pod pojęciem "przetwarzanie produktów rolnych wytwarzanych w gospodarstwie" należy rozumieć wszelkie czynności wykonywane na produkcie rolnym (z wyjątkiem czynności wykonywanych w gospodarstwach, niezbędnych do przygotowania produktów zwierzęcych lub roślinnych do pierwszej sprzedaży), w wyniku których powstaje produkt będący również produktem rolnym (tj. objętym załącznikiem nr 1 do Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej), jednak zostaje zmieniony charakter tego produktu. Przez produkty rolne należy rozumieć płody ziemi, produkty pochodzące z hodowli i rybołówstwa, jak również produkty pierwszego przetworzenia, które pozostają w bezpośrednim związku z tymi produktami. Zgodnie z treścią rozporządzenia wdrożeniowego oraz Regulaminu wyboru przedsięwzięć wsparcie w ramach Działaniu 3 KPO może być udzielone m. in. osobie fizycznej, która prowadzi lub rozpocznie działalność w zakresie przetwarzania lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, spożywczych, rybołówstwa lub akwakultury, jeżeli jest m. in. - rolnikiem lub małżonkiem rolnika podejmującym wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przetwarzania produktów rolnych, rybołówstwa lub akwakultury i wytwarzania ,w wyniku tego procesu produktów rolnych objętych załącznikiem I do Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej lub produktów nierolnych. Zdaniem organu w świetle przepisów rozporządzenia wdrożeniowego oraz Regulaminu działalność w zakresie przetwarzania lub wprowadzania do obrotu produktów wytworzonych z biomasy rolniczej która została ujęta w Załączniku I do Traktatu o funkcjonowaniu UE - kwalifikuje się do objęcia wsparciem jeśli jest przeznaczona na cele żywienia zwierząt. Wsparcie może dotyczyć jedynie przetwarzania produktów rolnych na rolne lub na nierolne. Ilekroć jest mowa o produktach nierolnych (nieobjęte Załącznikiem I do Traktatu o funkcjonowaniu UE), należy mieć na względzie produkty spożywcze. Wsparciu może podlegać podejmowanie przez rolnika działalności gospodarczej polegającej na przetwarzaniu biomasy rolniczej na cele żywienia zwierząt (pasza) tzn. nie na cele energetyczne. We wniosku o objęcie wsparciem oraz uproszczonym opisie przedsięwzięcia, strona wskazała na budowę budynku przeznaczonego do produkcji pelletu opałowego. Strona wskazała, że celem przedsięwzięcia jest utworzenie efektownego przedsiębiorstwa produkującego pellet ze słomy i siana. Klientami docelowymi firmy miały być gospodarstwa domowe, które korzystając z wydajnego i czystego sposobu ogrzewania swojego lokalu mieszkalnego. Organ wskazał, że brak jest możliwości wsparcia inwestycji na przedsięwzięcie które polega na produkcji pelletu nie w celu żywienia zwierząt (jako pasza) tylko w celach energetycznych tj. produkcja pelletu opałowego. Wnioskodawczyni wskazała, że produktem takiego procesu ma być pellet ze słomy i siana, dostarczony do gospodarstw jako paliwo do ogrzewania pieców na pellet, czyli produkt który można zakwalifikować , zgodnie z klasyfikacją GUS oraz nomenklaturą CN, do kodu taryfy 1213. Pozycja 1213 CN obejmuje "Słoma i plewy zbóż, niepreparowane, nawet siekane, mielone, prasowane lub w formie granulek". Niniejsza pozycja jest ograniczona do słomy i plew ze zbóż w stanie niepreparowanym, czyli takich, jakie otrzymuje się w czasie młócenia zbóż, lub siekanych, mielonych lub prasowanych, względnie w postaci granulek (tzn. zaglomerowane albo bezpośrednio przez sprasowanie, albo przez dodanie środka wiążącego w ilości nieprzekraczającej 3% masy), ale dalej niepreparowanych.)". Organ wyjaśnił, że produkcja pelletu w gospodarstwie miała nastąpić ze słomy i siana, zatem podany kod taryfy celnej jest błędny. Organ wskazał, że strona zarzuciła, że ARiMR nie skierowała do niej wezwania do uzupełnienia braków formalnych lub do złożenia wyjaśnień, co nakazuje wprost § 4 ust. 4 i 5 Regulaminu. Agencja podkreśliła, że odmawia wsparcia bez kierowania pism do uzupełnienia jeżeli zachodzą nie budzące wątpliwości przesłanki do odmowy przyznania wsparcia. W sprawie zdaniem Agencji całość przedsięwzięcia stanowią koszty niekwalifikowalne są to bowiem koszty budowy budynku magazynowo-gospodarczego z wyposażeniem tj. podajnikiem oraz granulatorem do przetwarzania siana i słomy w celu produkcji pelletu opałowego. Tylko w przypadku, gdy wniosek zawiera część kosztów kwalifikowalnych, a część niekwalifikowalnych, to w wezwaniu do uzupełnień organ wzywa do usunięcia kosztów niekwalifikowalnych, bez możliwości ich zamiany na inne koszty, które będą kwalifikowalne. W badanej sprawie całość przedsięwzięcia stanowiły koszty niekwalifikowane zatem Agencja nie wezwała strony do uzupełnień lub poprawek. Strona wskazała, że brak wezwania ARiMR uniemożliwił jej wyjaśnienie okoliczności dotyczących sprzedawanego produktu wówczas możliwa byłaby prosta zmiana przedsięwzięcia na działalność przetwórczą wytwarzająca produkt nierolny. Jednak organ wskazał, że taka zmiana nie byłaby możliwa z tego względu, że produkt nierolny musiałby być produktem spożywczym. Za produkty spożywcze żywność, artykuły spożywcze) uznaje się przetworzone, częściowo przetworzone lub nieprzetworzone substancje lub produkty, które są przeznaczone do spożycia. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa podtrzymała rozstrzygniecie z dnia 25 lipca 2024 r. o nieobjęciu przedsięwzięcia wsparciem. [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 9 października 2024 r. nr OR07-84020-OR0700302/24 o pozostawieniu wniosku o ponowną ocenę przedsięwzięcia bez rozpatrzenia. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu skarżąca zarzuciła: 1.naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 14lze ust. 4 Ustawy w zw. z art. 14lzd Ustawy w zw. z § 14 ust. 2 Rozporządzenia w zw. z § 3 ust. 4, § 4 ust. 2, § 5 ust. 5, § 5 ust. 6 oraz § 5 ust. 9 Regulaminu, poprzez bezpodstawne wydanie informacji o pozostawieniu wniosku o ponowną oceną przedsięwzięcia bez rozpatrzenia, w sytuacji, gdy skarżąca złożyła wniosek o ponowną ocenę z zachowaniem wymogów formalnych oraz przez formularz Internetowy PUE, a przy tym ARiMR nie wykazał jakiego rodzaju proceduralne uchybienie nakazywałoby pozostawienie wniosku bez rozpoznania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem doprowadziło do wydania Informacji bez podstawy prawnej, sprzecznie z przepisami określającymi zasady oceny wniosków w ramach Inwestycji oraz przepisów dot. pozostawiania wniosków o ponowną ocenę przedsięwzięcia bez rozpatrzenia; 2. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 14lze ust. 4 Ustawy w zw. z art. 14lze ust. 7 Ustawy w zw. z § 1 w zw. z § 2 pkt 1 oraz § 3 ust. 1 pkt 4 Rozporządzenia, a także w zw. z § 1 ust. 2 pkt 4 Regulaminu, poprzez bezpodstawne ograniczenie katalogu ostatecznych odbiorców wsparcia wyłącznie do podmiotów, które w wyniku przetwarzania produktów rolnych wytwarzają jedynie produkty spożywcze, a także nieuzasadnione stwierdzenie, że wytwarzany pellet ze słomy i siana nie stanowi produktu rolnego, wówczas gdy zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 4 Rozporządzenia oraz § 1 ust. 2 pkt 4 Regulaminu wynika wyłącznie obowiązek: (i) przetwarzania, (ii) przez rolnika, (iii) produktów rolnych określonych w Załączniku I TFUE i (iv) wytwarzanie z nich innych produktów rolnych lub (v) produktów nierolnych, tym samym w ramach Inwestycji dopuszczalnym jest wytwarzanie pelletu ze słomy i siana, który jest produktem rolnym, co potwierdziła nie tylko instytucja pośrednicząca - Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi - w swoich interpretacjach, ale potwierdzają również organy celne i podatkowe zaliczające pellet ze słomy przeznaczony na cele energetyczne do klasyfikacji CN 1213, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, doprowadziło bowiem Organ do uznania, bez podstawy prawnej, że z uwagi na wytwarzanie pelletu ze słomy i siana przedsięwzięcie Skarżącej me kwalifikuje się do objęcia wsparciem (nie jest ona ostatecznym odbiorca wsparcia), co doprowadziło do wydania błędnej Informacji; 3. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 14lzc Ustawy w zw. z § 1 Rozporządzenia w zw. z § 4 ust. 2 oraz § 11 ust. 3 Rozporządzenia oraz w zw. z § 4 ust. 4 - ust. 6 Regulaminu, poprzez naruszenie procedury rozpoznawania wniosku i wydanie Informacji bez wezwania choćby raz Skarżącej do uzupełnienia lub poprawy wniosku czy też dostarczenia dodatkowych dokumentów, wówczas gdy było to obowiązkiem ARiMR wynikającym wprost z Regulaminu, a jednocześnie, gdy z wątpliwości co do rodzaju produktu lub oznaczenia taryfy celnej produktów rolnych, które można byłoby wyjaśnić na skutek wezwania do złożenia wyjaśnień, ARiMR wyciągał negatywne dla Skarżącej konsekwencje (Informację), co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem doprowadziło do wydania Informacji wskutek pozbawienia Skarżącego prawa do złożenia wyjaśnień i ewentualnej korekty wniosku lub dokumentów. Skarżąca wniosła o przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dokumentów: - interpretacji Departamentu Rynków Rolnych i Transformacji Energetycznej Obszarów Wiejskich Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 grudnia 2023 r. (znak: DRE.prz.053.223.2023), - interpretacji Departamentu Rynków Rolnych i Transformacji Energetycznej Obszarów Wiejskich Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 31 stycznia 2024 r. (znak: DRE.prz.053.35.2024). Skarżąca wniosła o stwierdzenie przez Sąd, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazanie jednocześnie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wniosła o przyznanie zwrotu kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Z art. 14lzf ust. 1 i 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2024 r. poz. 324; dalej u.z.p.p.r.), do postępowania w zakresie wyboru przedsięwzięcia do objęcia wsparciem oraz ponownej oceny przedsięwzięcia nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem art. 24 oraz przepisów dotyczących doręczeń i sposobu obliczania terminów, które stosuje się odpowiednio. W przypadku ponownej negatywnej oceny przedsięwzięcia lub pozostawienia wniosku o ponowną ocenę przedsięwzięcia bez rozpatrzenia podmiot wnioskujący o objęcie przedsięwzięcia wsparciem może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. Na wstępie przywołać należy, że ramy prawne wyboru przedsięwzięć do objęcia wsparciem wynikają z ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 5 września 2022 r. w sprawie szczegółowego przeznaczenia, warunków i trybu udzielania wsparcia w zakresie przetwarzania lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, spożywczych, rybołówstwa lub akwakultury w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (Dz. U. poz. 1898 ze zm.) oraz regulaminu wyboru przedsięwzięć do objęcia wsparciem z Krajowego planu Odbudowy i zwiększania odporności: inwestycja: A1.4.1 inwestycje na rzecz dywersyfikacji i skracania łańcucha dostaw produktów rolnych i spożywczych oraz budowy odporności podmiotów uczestniczących w łańcuchu, wsparcie w zakresie przetwarzanie lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych spożywczych rybołówstwa lub akwakultury. W rozstrzygnięciu z 9 października 2024 r. organ wskazał, że brak jest możliwości wsparcia inwestycji na przedsięwzięcie, które polega na produkcji pelletu nie w celu żywienia zwierząt (jako pasza) tylko w celach energetycznych tj. produkcja pelletu opałowego. Organ wskazał, że w planie finansowym uwzględniono koszty związane z budową budynku gospodarczego, zakupem maszyn/urządzeń do przetwarzania, przygotowywania płodów rolnych (podajnik ślimakowy i granulator) oraz zakup sprzętu komputerowego wraz z oprogramowaniem. Przedsięwzięcie ukierunkowane jest na produkcje pelletu na cele energetycznie, co zdaniem organu świadczy o niewłaściwym wyborze rodzaju działalności przedstawionej w § 1 ust. 2 pkt 4 regulaminu wsparcia: Wsparcie może być udzielone osobie fizycznej, która prowadzi lub rozpocznie działalność w zakresie przetwarzania lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, spożywczych, rybołówstwa lub akwakultury. A zatem, w ocenie organu wnioskodawca i przedsięwzięcie nie spełniają warunku przyznania pomocy oraz kryteriów wyboru przedsięwzięć, o których mowa w § 6 Regulaminu. Nie spełniono kryterium nr 2: Zgodność z planem rozwojowym - warunkiem spełnienia kryterium jest zapewnienie przez wnioskodawcę zgodności przedsięwzięcia z KPO oraz z przepisami rozporządzenia, w tym zapewnienie, ze przedsięwzięcie jest zgodne z rodzajem przedsięwzięć przewidzianym w opisie inwestycji, Wniosek nie spełnia kryteriów określonych w § 4 ust. 1 pkt. 2 i 3 regulaminu. W związku z powyższym zakres rzeczowy oraz rodzaj przedsięwzięcia wykazany przez wnioskodawcę nie może być objęty wsparciem. Ponadto zdaniem organu w świetle przepisów rozporządzenia wdrożeniowego oraz regulaminu działalność w zakresie przetwarzania lub wprowadzania do obrotu produktów wytworzonych z biomasy rolniczej, która została ujęta w Załączniku I do Traktatu o funkcjonowaniu UE - kwalifikuje się do objęcia wsparciem jeśli jest przeznaczona na cele żywienia zwierząt. Wsparcie może dotyczyć jedynie przetwarzania produktów rolnych na rolne lub na nierolne. Ilekroć jest mowa o produktach nierolnych (nieobjęte załącznikiem I do Traktatu o funkcjonowaniu UE), należy mieć na względzie produkty spożywcze. Wsparciu może podlegać podejmowanie przez rolnika działalności gospodarczej polegającej na przetwarzaniu biomasy rolniczej na cele żywienia zwierząt (pasza) tzn. nie na cele energetyczne. W ocenie Sądu, taka interpretacja obowiązujących przepisów nie ma uzasadnionych podstaw. Sąd wskazuje, że z § 2 rozporządzenia z 5 września 2022 r. MRIRW (Dz. U. 2022 r. poz. 1898) wynika, że wsparcia udziela się na tworzenie lub modernizację miejsc przeznaczonych do przetwarzania (...) produktów rolnych, rybołówstwa lub akwakultury wraz z wyposażenie stacjonarnym i ruchomym linii produkcyjnych, zakupem nowych maszyn i urządzeń do przetwarzania lub przechowywania tych produktów (...). Z § 3 ust. 1 pkt 4 tego rozporządzenia wynika, że wsparcie udzielane jest rolnikowi, który podejmuje się wykonywania działalności gospodarczej w zakresie przetwarzania, produktów rolnych (...) i wytwarzania w wyniku tego procesu produktów rolnych objętych załącznikiem I do TFUE lub też produktów nierolnych. Z ww. rozporządzenia wynika zatem, że rolnik musi przetwarzać produkty rolne, albo produkty rybołówstwa, albo produkty akwakultury. Z tych produktów zobowiązany jest wytwarzać albo produkty rolne albo nierolne. O ile produkty rolne, które mogą być wytwarzane zostały ściśle określone jedynie do tych, które są objęte załącznikiem I do TFUE, to takie zawężenie nie ma zastosowania do produktów nierolnych. Gdyby ustawodawca chciał rzeczywiści ograniczyć to co powstanie w wyniku przetwarzania produktów rolnych (...), to takie ograniczenie zamieścił by właśnie w § 3 ust. 1 pkt 4 tego rozporządzenia. Tak jak to uczynił przy ograniczeniu dotyczącym wytwarzania produktów rolnych. Ponadto z regulaminu wyboru przedsięwzięć (§1 pkt 2) wynika, że wsparcie może być udzielone osobie fizycznej, która prowadzi lub rozpocznie działalność w zakresie przetwarzania lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, spożywczych, rybołówstwa lub akwakultury. Zgodnie z § 1 ust. 6 pkt 1 i 4 regulaminu do kosztów kwalifikowanych zalicza się koszty budowy budynków i m.in. zakup urządzeń, które są wykorzystywane do przetwarzania, przechowywania, przygotowania do sprzedaży lub wprowadzania do obrotu produktów rolnych, spożywczych, rybołówstwa lub akwakultury. Strona wniosła o objęcie wsparciem kosztów budynków i urządzeń do przetwarzania słomy i siana na pellet do ogrzewania domów. Pellet ma być wytwarzany z produktów rolnych, ponieważ ma być wytwarzany ze słomy i siana. Sąd wskazuje, że ww. rozporządzenie i regulamin dopuszcza przetwarzanie produktów rolnych (czyli słomy i siana), w taki sposób aby wytworzyć produkty nierolne. Produktem nierolnym jest m.in. pellet grzewczy. Dlatego też wniosek o wsparcie dotyczące wytwarzania pelletu grzewczego ze słomy i siana jest zgodny z planem rozwojowym – Kryteriami wyboru przedsięwzięć (§ 6 pkt 2 regulaminu). Efektem przetwarzania będzie produkt nierolny (zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia). Sąd podkreśla, że wbrew twierdzeniom organu, ani z regulaminu, ani też z rozporządzenia wykładanych łącznie, nie wynika, że produkt nierolny musi być koniecznie produktem spożywczym. Sąd podkreśla, że celem tego przedmiotowego wsparcia z KPO jest przetwarzanie albo produktów rolnych, albo produktów spożywczych, lub produktów rybołówstwa, lub produktów akwakultury. Ale także wprowadzanie do obrotu produktów rolnych, albo produktów spożywczych, lub produktów rybołówstwa, lub produktów akwakultury. Istotne jest zatem to aby przetwarzane były produkty rolne (lub spożywcze lub produkty rybołówstwa lub produkty akwakultury § 1 ust. 2). Istotne jest także to aby z tych produktów rolnych (lub spożywczych, lub produktów rybołówstwa, lub produktów akwakultury § 1 ust. 2) wytwarzane były produkty rolne objęte załącznikiem I do Traktatu o FUE, albo też produkty nierolne. Co do kwalifikacji tego co należy rozumieć pod pojęciem produktu nierolnego, organ dokonał zawężającej i niczym nie usprawiedliwionej interpretacji. Organ nie podał z jakiego przepisu rozporządzenia czy regulaminu wynika, że produkty nierolne to tylko produkty spożywcze. Sąd wskazuje, że nawet sam tytuł rozporządzenia MRiRW z 5 września 2022 r. wskazuje, że celem wsparcia jest przetwarzanie (albo wprowadzanie do obrotu) m.in. produktów rolnych. To co powstanie z tych produktów rolnych może być produktem nierolnym, a zatem także produktem przeznaczonym do ogrzewania. Rozpoznając sprawę ponownie organ zastosuje się do wskazań Sądu. Weźmie pod uwagę, że przedsięwzięcie jest zgodne z KPO oraz z przepisami rozporządzenia. Podkreślenia wymaga, że w ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju prawodawca (art. 14lzf ust. 1), zdecydował, że do postępowań w zakresie wyboru przedsięwzięcia do objęcia wsparciem oraz ponownej oceny przedsięwzięcia nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów, które stosuje się odpowiednio. Zapis ten został powtórzony w § 2 ust. 7 Regulaminu. Przepisy omawianej ustawy nakazują aby instytucja odpowiedzialna za realizację inwestycji dokonała wyboru przedsięwzięć w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz na podstawie przepisów właściwych dla realizacji określonej inwestycji lub jej części (art. 14lz ust. 1 i 3). W badanej sprawie naruszono przejrzystość postępowania. Przesłanka wskazana w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, uznanie że produkt nierolny oznacza wyłącznie produkt spożywczy, nie wynika z żadnych uregulowań, które mają znaczenie przy wyborze przedsięwzięcia. Sąd wskazuje, że uwzględnienie skargi nie oznacza, że wnioskowana pomoc zostanie stronie przyznana. Wniosek jednak podlegał będzie ponownej ocenie. Organ związany jest wskazaniem Sądu dotyczącym tego, że wsparciem objęte może być także przetwarzanie produktów rolnych (słomy i siana) i wytwarzanie produktów nierolnych, którym jest m.in. pellet przeznaczony do ogrzewania budynków. Organ naruszył zatem art. 14lza ust. 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju u.z.p.p.r. Nie wyjaśnił też dokładnie przyczyny wydania badanego rozstrzygnięcia, jak i jego podstawy prawnej. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 30c ust. 3 pkt 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, uwzględnił skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło