V SA/Wa 3101/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Sowiński po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. G. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z ... września 2016 r. Nr ... w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" postanawia - odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji - W związku ze złożoną na ww. decyzję skargą, T. G., reprezentowany przez pełnomocnika, pismem z 27 grudnia 2016 r. złożył wniosek o wstrzymanie jej wykonania, powołując na zaistnienie przesłanki wskazanej w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.); dalej: p.p.s.a. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik skarżącego zaznaczył, że osiągane przez skarżącego dochody oraz składniki majątkowe jego oraz jego rodziny nie wystarczą na natychmiastową spłatę orzeczonej w decyzji kwoty. Jednocześnie podkreślono, że skarżący jest obciążony zobowiązaniami kredytowymi w łącznej kwocie 1243551 zł, na ich spłatę przeznacza kwotę 6500 zł miesięcznie i mało prawdopodobne jest uzyskanie kolejnego, przeznaczonego na uiszczenie należności z tytułu zaskarżonej decyzji. Ponadto wykonanie decyzji może spowodować konieczność sprzedaży części składników gospodarstwa i znacząco zagrozić dalszemu prowadzeniu działalności rolniczej przez skarżącego. W ramach przedstawienia sytuacji majątkowej wskazano, że skarżący dysponuje 10,5 ha gruntów, z czego 5,5 ha to grunty dzierżawione, a 5 ha – grunty własne. Brak jest u skarżącego maszyn rolniczych o znacznej wartości. Brak zmagazynowanych płodów rolnych, których sprzedaż mogłaby pozwolić na pozyskanie środków. Na utrzymaniu skarżącego pozostają niesamodzielna siostra oraz chorująca matka, w ostatnim czasie poniesione zostały koszty jej diagnostyki i leczenia w wysokości 8000 zł. Wskazane koszty miesięcznego utrzymania wynoszą ok. 6500 zł. Dodatkowo wskazano jako stałe koszty wynajmu maszyn, paliwa i usług agrotechnicznych – ok. 9000 zł rocznie, podatku od nieruchomości – 18000 zł rocznie, podatku dochodowego – 1700 zł, składek KRUS – ok. 390 zł kwartalnie. W ocenie pełnomocnika, nawet w przypadku późniejszego zwrotu ściągniętej kwoty, szkody wyrządzone wykonaniem decyzji miałyby znaczne rozmiary i byłyby trudne do odwrócenia. Do wniosku dołączono m. in. potwierdzenia spłaty kredytów bankowych, faktury na zakup materiałów siewnych, decyzje w przedmiocie podatku od nieruchomości, formularze PIT-28 i PIT-28A za 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., Sąd na wniosek strony może wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja ta ma charakter wyjątku od zasady przewidującej, że ostateczna decyzja/postanowienie administracyjne korzystają z domniemania zgodności z prawem i podlegają wykonaniu. Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę (majątkową lub uszczerbek niemajątkowy), które nie będą mogły być wynagrodzone przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Żądając wstrzymania wykonania decyzji, strona skarżąca ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienia NSA z 14 listopada 2006 r., II FZ 585/06, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie wystarczy zatem ogólny tylko wywód strony. Jej twierdzenia powinny wyjaśniać, na czym polega niebezpieczeństwo powstania kwalifikowanych skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., a także znajdować potwierdzenie w dokumentach źródłowych dotyczących jej sytuacji finansowej i majątkowej. Podkreślić również należy, iż w judykaturze utrwalony jest już pogląd, zgodnie z którym, podmiot występujący o ochronę tymczasową nie może oczekiwać od sądu, aby ten, wyręczając go, niejako z urzędu poszukiwał usprawiedliwienia dla złożonego wniosku. Brak należytego uzasadnienia żądania o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wyklucza dokonywanie jego merytorycznej oceny (por. postanowienia NSA: z dnia 25 kwietnia 2012 r., II FSK 498/12; z dnia 10 maja 2011 r., II FZ 106/11;z dnia 9 września 2011 r., II FSK 1501/11; z dnia 28 września 2011 r., I FZ 219/11 i z dnia 26 listopada 2007 r., II FZ 338/07). Odnosząc powyższe rozważania do badanej sprawy Sąd stwierdza, że Skarżący nie wykazał w sposób dostateczny, że w przypadku wykonania zaskarżonej decyzji wystąpią skutki, o których mowa we wskazywanym przepisie p.p.s.a. Oczywistym jest bowiem, że wykonanie decyzji zobowiązującej do zwrotu jakiejkolwiek kwoty wiążę się z powstaniem niedogodności dla zobowiązanego, jednakże sama w sobie ta okoliczność nie może stanowić uzasadnienia dla wstrzymania wykonania aktu. Natomiast przedstawione przez pełnomocnika strony skarżącej uzasadnienie wniosku nie było dla Sadu przekonujące. W treści tego uzasadnienia wskazano m. in. koszty ponoszone w związku z utrzymaniem rodziny, które wynoszą ok. 6500 zł miesięcznie. Podniesiono także kwestię konieczności spłaty zobowiązań kredytowych w podobnej kwocie. Poruszono także kwestię zobowiązań podatkowych, z tytułu ubezpieczeń społecznych oraz związanych z prowadzoną działalnością rolniczą. Tu Sąd zauważa jednak, że koszty te są naturalną konsekwencją prowadzenia jakiejkolwiek działalności zarobkowej, z którą powinna liczyć się każda osoba podejmująca decyzję o jej prowadzeniu, więc nie mogą być uwzględniane one jako okoliczność szczególna. Natomiast co do dochodów skarżącego wskazano na kwoty pozyskiwane z płatności Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa – około 12000 zł rocznie, oraz bliżej nieokreślone "pożytki cywilne, jakie przynoszą zgromadzone składniki wspólnego majątku rodzinnego". Po pierwsze, budzi to pytania o kwestię opłacalności prowadzonej przez skarżącego działalności rolniczej i wysokości pozyskiwanych z jej tytułu dochodów, szczególnie w relacji do wskazanych ponoszonych wydatków. Po drugie, znaczne koszty utrzymania skarżącego i jego rodziny przy jednoczesnym braku wskazania konkretnych źródeł, z których pochodzą środki finansowe, budzą poważne wątpliwości Sądu co do rzetelności przedstawionego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie. Z załączonych przez skarżonego zeznań podatkowych wynika, iż w 2015 r. uzyskał on 234839,22 zł przychodu z tytułu najmu, podnajmu dzierżawy, poddzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze, co daje średni dochód miesięczny w wysokości ok. 20000 zł. Z kolei z decyzji wymiarowych dotyczących podatku od nieruchomości wynika, że Skarżący płaci podatki m. in. od budynków i nieruchomości w związku z prowadzoną na nich działalnością gospodarczą. Powyższe okoliczności nie zostały w żaden sposób opisane w uzasadnieniu wniosku. Stąd zdaniem Sądu, sytuacja majątkowa skarżącego została przedstawiona w sposób budzący wątpliwości co do jego kompletności, z pominięciem istotnych informacji dotyczących jego przychodów, a co za tym idzie, uniemożliwiający dokonanie rzetelnej oceny, czy w sprawie istotnie wystąpiły przesłanki zastosowania ochrony tymczasowej. Ponownego podkreślenia wymaga fakt, że to na stronie postępowania sądowego spoczywa obowiązek wykazania przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., a rolą Sądu jest zbadanie, czy przemawiają one za udzieleniem środka ochrony tymczasowej, jakim jest wstrzymanie wykonania decyzji. W niniejszej sprawie wniosek nie został uzasadniony w sposób przekonujący Sąd do ich wystąpienia. Mając na uwadze wskazane okoliczności, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił jak w sentencji.