V SA/Wa 3134/08

Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. Z. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia ... października 2008 r. Nr ... w przedmiocie cofnięcia indywidualnej ilości referencyjnej p o s t a n a w i a: - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym tj. zwolnienia od kosztów sądowych; W dniu 10 lutego 2009 r. (data nadania w placówce pocztowej) skarżąca wystąpiła - na urzędowym formularzu PPF - z wnioskiem o zwolnienie z kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku, jak i oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach podała, iż obecnie ani ona ani małżonek nie pracują i utrzymują się jedynie z gospodarstwa, które przynosi niewielkie dochody. Z dochodów tych muszą się utrzymać, opłacić KRUS i wszystkie opłaty związane z utrzymaniem budynków i ziemi. Pomagają im rodzice, ale z niewielkiej renty ojciec również musi utrzymać siebie i mamę i również musi opłacać KRUS, gdyż jest to renta ... . Brat, który z nimi mieszka nie może pracować gdyż jest ciężko chory, utrzymuje się z renty, ma jednak żonę i dwójkę małych dzieci. Jego żona obecnie również nie pracuje. Ponadto skarżąca wskazała, iż posiada dom o powierzchni ...m², nieruchomość rolną o pow. ... ha oraz inne nieruchomości o pow. ... m². Nie posiada oszczędności pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Dochody gospodarstwa domowego wynoszą ... zł. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) – dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa. Treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym określa art. 245 §3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. W myśl art. 245 §3 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a, może być przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stosowana jest w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Do osób tych można zaliczyć bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Analiza podanych przez skarżącą okoliczności dokonana w związku z przepisami ustawy uzasadnia stwierdzenie, iż nie zachodzą przesłanki przemawiające za uwzględnieniem jej wniosku. Na wstępie zauważyć należy, iż gospodarstwo domowe skarżącej składa się - zgodnie z oświadczeniem - z 8 osób, w tym dwójki dzieci, a jego dochody wynoszą ... zł. Skarżąca, poza przykładowym wyliczeniem co musi opłacać, nie wskazała jednak ile wynoszą miesięczne wydatki na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych jej rodziny. Wskazać również należy, iż w dniu 9 marca 2009 r. skarżąca uiściła wpis sądowy w kwocie 200 zł, zatem posiada środki finansowe na opłacenie kosztów sądowych. Jeszcze raz podkreślenia wymaga fakt, iż to do skarżącej jako osoby zainteresowanej w uzyskaniu prawa pomocy należało wykazanie, że zachodzą ustawowe przesłanki w tym przedmiocie w odniesieniu do jego osoby. Do uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wystarczy ogólnikowe twierdzenie o trudnej sytuacji finansowej skarżącej strony. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.