V SA/Wa 3158/08

Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi B. K. na decyzję Dyrektora ... Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia ... października 2008 r. Nr ... w przedmiocie odmowy przyznania jednolitej płatności obszarowej oraz płatności uzupełniającej p o s t a n a w i a: - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi B. K. złożył - na urzędowym formularzu PPF - wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku oświadczył, iż jego rodzina składa się z pięciu osób, oboje z żoną utrzymują troje dzieci, które nie osiągają żadnych dochodów. Starsze dzieci studiują, co wiąże się ze znacznymi kosztami. Młodsza córka uczęszcza do ... . Skarżący jest osobą .... Z kwoty ... zł znaczną część wydaje na leki i rehabilitację. Ponoszą również koszty eksploatacji mieszkania w kwocie ... zł miesięcznie, telefon ok. ... zł, światło ... zł oraz inne jak ubiór i wyżywienie. Posiadają mieszkanie o pow. ... m² oraz nieruchomość rolną o pow. ... ha. Utrzymują się z dochodów z pracy żony skarżącego oraz jego renty w łącznej wysokości brutto ... zł. Skarżący wskazał, iż nie posiada żadnych oszczędności pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. W dodatkowym oświadczeniu złożonym na wezwanie Sądu skarżący wskazał, iż łączne miesięczne wydatki na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych rodziny wynoszą ... zł. Z nadesłanego zaświadczenia Urzędu Miasta Gminy w M. wynika, iż dochód roczny gospodarstwa rolnego wynosi ... zł, ponadto skarżący otrzymuje dopłaty do gruntów rolnych - na rok 2007 dopłaty wyniosły ... . Wskazanych dochodów z gospodarstwa rolnego skarżący nie wskazał w swoim pierwotnym oświadczeniu. Z zaświadczenia z urzędu skarbowego wynika, iż skarżący oraz jego małżonka w 2007 r. uzyskali dochód netto w kwocie ... zł. Ponadto z nadesłanych wyciągów z rachunku bankowego za okres ostatnich 6 miesięcy wynika, iż saldo na rachunku we wskazanym okresie wynosiło od ...do ponad ...zł. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) – dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa. Treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym określa art. 245 §2 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. W myśl art. 245 §2 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a, zostaje przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Instytucja prawa pomocy stosowana jest w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Do osób tych można zaliczyć bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Analiza podanych przez skarżącego okoliczności oraz dokumentów finansowych dokonana w związku z przepisami ustawy uzasadnia stwierdzenie, iż nie zachodzą przesłanki przemawiające za uwzględnieniem jego wniosku, gdyż skarżący nie wykazał braku środków na pokrycie kosztów postępowania. Zauważyć należy, iż skarżący i jego małżonka uzyskują stałe dochody z pracy i renty, które według oświadczenia wynoszą brutto ponad ...zł. Posiadają mieszkanie o pow. ... m² oraz gospodarstwo rolne o pow. ... ha, które również przynosi dochody co najmniej w wysokości ... zł rocznie. Z wyciągu z rachunku bankowego przedstawionego przez skarżącego wynika natomiast, iż w okresie od sierpnia do stycznia 2009 r. saldo na rachunku wynosiło zawsze ponad ...zł, zatem nie wszystkie środki finansowe będące w posiadaniu skarżącego są pożytkowane na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych skarżącego i jego rodziny. Jeszcze raz podkreślenia wymaga fakt, iż to do skarżącego jako osoby zainteresowanej w uzyskaniu prawa pomocy należało wykazanie, że zachodzą ustawowe przesłanki w tym przedmiocie w odniesieniu do jego osoby. Wskazane powyżej okoliczności świadczą natomiast o tym, iż skarżący nie znajduje się w sytuacji ubóstwa rozumianego jako brak środków finansowych pozwalających na godną egzystencję i będzie w stanie pokryć koszty wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika jak i ewentualne przyszłe koszty sądowe. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.