V SA/Wa 3179/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-09-25
Skład orzekający: Anna Nasiłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, prowadząca gospodarstwo rolne i posiadająca nieruchomości, ale wykazująca niskie dochody i wysokie koszty utrzymania, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym. W przypadku skarżącego, mimo posiadania nieruchomości rolnych i budynków, niskie dochody z gospodarstwa rolnego, wysokie koszty utrzymania oraz fakt prowadzenia kilku postępowań sądowych uzasadniają przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.Stan faktyczny
Skarżący A. Sz. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wskazał na posiadanie gospodarstwa rolnego i nieruchomości, ale jednocześnie na niskie dochody roczne (3.000 zł z gospodarstwa i 7.000 zł dopłat) oraz wysokie koszty utrzymania. Wskazał również, że przed sądem toczą się cztery inne postępowania z jego skargami.Rozstrzygnięcie
Przyznano Skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, co obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Anna Nasiłowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 25 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi A. Sz. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2015 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek od kwoty nienależnie pobranych płatności p o s t a n a w i a: - przyznać Skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym tj.: 1. zwolnić od kosztów sądowych, 2. ustanowić adwokata z urzędu, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.
W złożonym na urzędowym formularzu (PPF) wniosku o przyznanie prawa pomocy A. Sz. (dalej: "Skarżący" lub "Strona") wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
W uzasadnieniu wniosku oraz oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, posiada dom o pow. 100 m² (pół domu zajmuje matka Skarżącego), nieruchomość rolną o pow. 5,85 ha oraz budynki gospodarcze. Skarżący nie posiada oszczędności pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Dochody roczne z prowadzonego gospodarstwa rolnego wynoszą 3.000 zł. Skarżący uzyskuje również roczne dopłaty do gruntów w wysokości 7.000 zł. Koszty utrzymania to: opał – około 2.000 zł (rocznie), energia - 250 zł (2 m-ce), woda – 25 zł – 30 zł (2 m-ce), gaz – 50 zł (3 m-ce). Pozostałe środki ledwo wystarczają na zakup żywności, skromne ubranie, środki chemiczne, higieniczne i leki.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje.
Na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1 oraz art. 258 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "p.p.s.a", referendarz sądowy może - na wniosek strony - przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
Zgodnie z art. 245 § 2 p.p.s.a prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Sąd może natomiast zwolnić osobę fizyczną z części kosztów postępowania, jeśli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a).
Skarżący złożył wniosek o ustanowienie adwokata oraz zwolnienie od kosztów sądowych, a więc o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Na obecnym etapie postępowania na wysokość obciążeń finansowych, do poniesienia których wnioskujący byłby zobowiązany składają się wpis od skargi (200 zł) oraz ewentualne wynagrodzenie dla profesjonalnego pełnomocnika. Uwzględnić również należy, że aktualnie przed tut. Sądem są prowadzone 4 postępowania wszczętych skargami Skarżącego. Łączne wpisy sądowe od zainicjowanych postępowań wynoszą 800 zł.
Mając na względzie przedstawione we wniosku okoliczności należało uznać, iż sytuacja materialna Skarżącego jest trudna i stanowi pozytywną przesłankę do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Wskazane dochody Skarżącego z pracy w gospodarstwie rolnym wystarczają na zaspokojenie jego podstawowych potrzeb życiowych i Skarżący nie jest w stanie poczynić z nich oszczędności, które mógłby przeznaczyć na koszty niniejszego postępowania. Zaświadczenie Burmistrza Gminy i Miasta W. z 23 stycznia 2015 r. potwierdza, że Skarżący jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni 5,8501 ha, co stanowi tylko 1,1705 ha przeliczeniowego i dowodzi, że posiadane grunty są klasyfikowane do najniższych klas. Dokument ten wskazuje, że przeciętny dochód roczny z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego w 2013 r. wyniósł 2.869 zł. Skarżący przedstawił faktury dokumentujące koszty utrzymania (np. faktura za zakup węgla), jak również wezwanie do zapłaty należności z tytułu korzystania z wody i kanalizacji oraz powiadomienie o zamiarze wstrzymania dostaw energii elektrycznej w związku z nieuregulowanymi należnościami z tytułu sprzedaży energii elektrycznej i świadczenia usługi dystrybucji.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło