V SA/Wa 320/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Piotr Piszczek (spr.), Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Protokolant - st. spec. Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi Gminy [...] na rozstrzygnięcie Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia protestu bez rozpoznania; oddala skargę. Gmina S. (dalej strona Skarżąca) wystąpiła z wnioskiem o dofinansowanie projektu pn. "[...]". Projekt został złożony w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 2014-2020 (dalej PO liŚ). Pismem z [...] grudnia 2017 r. [...], Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego poinformowało wnioskodawcę, iż projekt uzyskał 39 pkt z 54 możliwych do zdobycia, jednak kwota przeznaczona na dofinansowania projektów w konkursie nie pozwala na wybranie go do dofinansowania. Jak wyjaśniono projekt został złożony w ramach Głównego Typu Projektu: Infrastruktura zabytkowa oraz nie został włączony do załącznika 1b Kontraktu Terytorialnego, zatem aby osiągnąć minimalny pułap punktowy powinien uzyskać co najmniej 27 pkt. Osiągnięcie ww. minimum punktowego nie gwarantuje pozytywnej oceny projektu na etapie oceny merytorycznej I stopnia. Zgodnie z pkt 88 Regulaminu konkursu projekty, które uzyskały ww. minimalny próg punktacji, w kolejności od pierwszego do wyczerpania alokacji dostępnej w ramach konkursu mają status projektów podstawowych (pozytywna ocena). Pozostałe projekty, które uzyskały minimalny próg punktacji określony w Regulaminie konkursu, ale dla których nie wystarczyło alokacji, są projektami rezerwowymi. Zgodnie z art. 53 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. 2017, poz. 1460 ze zm.), dalej ustawa wdrożeniowa, projekty rezerwowe uzyskają ocenę negatywną. W konkursie, do którego został złożony projekt, pozytywną ocenę merytoryczną I stopnia w ramach Głównego Typu Projektu: Infrastruktura zabytkowa uzyskały projekty, które otrzymały na etapie oceny merytorycznej I stopnia co najmniej 44 punkty. Projekty złożone do konkursu, które uzyskały na etapie oceny merytorycznej I stopnia 43 punkty i niżej uzyskały ocenę negatywną (z uwagi na brak alokacji w konkursie lub z uwagi na nieosiągnięcie minimalnego progu punktowego). Zgodnie z pkt 125 Regulaminu konkursu projekt może otrzymać dofinansowanie w wyniku procedury odwoławczej pod warunkiem, że uzyska co najmniej taki poziom możliwych do uzyskania punktów, jaki przyjęto jako uprawniający do uzyskania dofinansowania w ramach danego konkursu oraz pod warunkiem dostępności środków. Wnioskodawca złożył protest pismem z 3 stycznia 2018 r., w którym nie zgodził się z podjętym przez organ rozstrzygnięciem. Zarzucił naruszenie kryterium oceny merytorycznej nr 12 pn. "Oferta kulturalno-edukacyjny" poprzez błędne uznanie, że projekt nie spełnia przesłanki nr 2, 3 oraz 4 określonych dla ww. kryterium, a w konsekwencji nieprawidłowe przyznanie trzech spośród sześciu możliwych do uzyskania w ramach kryterium punktów. Minister Rozwoju i Finansów pismem z [...] lutego 2018 r. nr [...] poinformował skarżącego, że jego protest pozostawia bez rozpatrzenia. Jak wskazano kwota alokacji głównej w Działaniu 8.1 PO liŚ na lata 2014-2020 wynosi 439 262 000 euro, co przy obecnym kursie euro, obowiązującym w okresie pomiędzy 6 lutego 2018 r. a dniem 5 marca 2018 r., wynosi 1 823 213 465,00 zł. W związku z tym, co podkreślił Minister, powyższa wartość zakontraktowanych środków w Działaniu 8.1 PO IiŚ przekracza wartość kwoty alokacji głównej 11 427 299,30 zł, co tym samym – w rezultacie – oznacza, iż kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w ramach przedmiotowego działania została wyczerpana. Dlatego w okresie pomiędzy dniem 6 lutego 2018 r. a dniem 5 marca 2018 r. limit kontraktacji, tj. wysokość środków pozostałych do wykorzystania na zawarcie umów o dofinansowanie projektów w ramach alokacji przewidzianej w Działaniu 8.1 PO IiŚ, wynosi 0 zł. W odniesieniu do okoliczności analizowanej sprawy instytucja odwoławcza wskazała, że w Działaniu 8.1 PO liŚ 2014-2020, w ramach którego miałby zostać dofinansowany przedmiotowy projekt, wyczerpana została kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów, a zatem protest Wnioskodawcy podlega pozostawieniu bez rozpatrzenia, zgodnie z art. 66 ust. 2 ustawy wdrożeniowej. Wyżej opisane rozstrzygnięcie zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Gmina S. zarzucając naruszenie art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej poprzez: 1. Nieprawidłową, negatywną ocenę wniosku o dofinansowanie projektu konkursowego w ramach działania 8.1 PO IiŚ, wydaną przez Komisję Oceny Projektów na podstawie Kart Oceny Merytorycznej, w zakresie uzyskania przez projekt 39 na 54 możliwych do zdobycia punktów przy jednoczesnym wyczerpaniu kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów w konkursie, co skutkuje niewybraniem projektu do dofinansowania, podczas gdy prawidłowa ocena wniosku winna prowadzić do przyznania projektowi większej ilości punktów w zakresie kryterium nr 12 oceny merytorycznej I stopnia, a co za tym idzie osiągnięcia wyższej pozycji na liście projektów do dofinansowania. Naruszenie wskazane w pkt 1 nastąpiło w szczególności ze względu na: a. nieprawidłową, negatywną ocenę wniosku o dofinansowanie projektu konkursowego w ramach działania 8.1 PO IiŚ, wydaną przez Komisję Oceny Projektów na podstawie Kart Oceny Merytorycznej, w zakresie uznania braku spełnienia przez projekt przesłanki nr 2) w ramach kryterium nr 12 oceny merytorycznej I stopnia, tj. uznania, iż projekt nie wprowadza nowych elementów merytorycznych do dotychczasowej działalności Skarżącego w zakresie działalności kulturalno-edukacyjnej, podczas gdy prawidłowa ocena wniosku winna prowadzić do uznania, że projekt zarówno wprowadza nową ofertę kulturalno-edukacyjną która zawiera w sobie elementy już istniejące w rozszerzonym zakresie jak również zupełnie nowe nieistniejące wcześniej działania, co powinno doprowadzić do przyznania większej liczby punktów z zakresie przesłanki nr 2) kryterium 12; b. negatywną ocenę wniosku o dofinansowanie projektu konkursowego w ramach działania 8.1 PO IiŚ, wydaną przez Komisję Oceny Projektów na podstawie Kart Oceny Merytorycznej, w zakresie uznania braku spełnienia przesłanki nr 3) w ramach kryterium nr 12 oceny merytorycznej I stopnia, tj. uznania, iż nowa oferta kulturalno-edukacyjną przedstawiona we wniosku skierowana jest do tych samych grup odbiorców co oferta dotychczasowa, podczas gdy Skarżący skierował nowy program kulturalno-edukacyjny do zupełnie nowych grup odbiorców, co powinno prowadzić do przyznania większej liczby punktów w zakresie przesłanki nr 3) kryterium nr 12; c. nieprawidłową, negatywną ocenę wniosku o dofinansowanie projektu konkursowego w ramach działania 8.1 PO IiŚ, wydaną przez Komisję Oceny Projektów na podstawie Kart Oceny Merytorycznej, w zakresie uznania braku spełnienia przesłanki nr 4) w ramach kryterium nr 12 oceny merytorycznej I stopnia, tj. uznania, iż wpływ nowej oferty kulturalno-edukacyjnej nie jest znaczący dla wzrostu kompetencji kulturalnych i kreatywności społeczeństwa w porównaniu do wcześniej prowadzonych działań, podczas gdy projekt zakłada działalność kulturalno-edukacyjną o różnorodnym i bogatym w nowe elementy charakterze oraz cechujące się wysoką jakością merytoryczną prowadzonych działań; 2. Nieprawidłową, negatywną ocenę wniosku o dofinansowanie projektu konkursowego w ramach działania 8.1 PO IiŚ, wydaną przez Komisję Oceny Projektów na podstawie Kart Oceny Merytorycznej, w zakresie sposobu oceny projektu dla kryterium nr 18 tj. zgodność projektu z Kontraktem Terytorialnym, która zdaniem Skarżącego jest wadliwa poprzez rażąco niesprawiedliwą konstrukcję wag oceny projektów w kryterium oraz naruszenie podstawowych zasad wyboru projektów w zakresie spełnienia podstawowego celu: wyboru projektów najlepiej odpowiadających celom działania 8.1 PO liŚ. 3. Brak rzetelności, przejrzystości i prawidłowości rozpoznania protestu z 3 stycznia 2018 r., polegający na powielaniu argumentacji i nie dostrzeżeniu ewidentnych uchybień poczynionych w ramach oceny wniosku o dofinansowanie projektu. W dalszej części skargi jej Autor wskazał, że w jego ocenie instytucje oceniające wniosek czynią to w sposób pobieżny, nacechowany niedopuszczalnym w tego rodzaju czynnościach automatyzmem w zakresie dokonywanych ocen i powielanych błędów, bez wczytywania się w dokumentację konkursową i samą treść wniosku, ponieważ nie dysponują wyspecjalizowaną i doświadczoną kadrą oraz odpowiednimi warunkami (w szczególności chodzi o czas przeznaczony na ocenę wniosków w stosunku do ich ilości). W piśmie z 20 grudnia 2017 r., co podkreślano, informującym o wyniku oceny merytorycznej I stopnia KOP podała w dwóch miejscach dwie różne punktacje projektu. Na pierwszej stronie wskazano, iż projekt uzyskał 42/54 punktów. Różnica 3 punktów wskazuje jednoznacznie na fakt, iż początkowo przyznano maksymalną punktację w ramach przedmiotowego kryterium i przygotowano pismo do Skarżącego. Jednak ostatecznie ocena ta została zmieniona. Skarżący jest przekonany, że w efekcie zaplanowanej realizacji projektu uda się stworzyć bardzo szeroki i bogaty program kulturalno-edukacyjny Gminy np. prowadzenie żywych lekcji historii poprzez umożliwienie empirycznego doświadczenia emocji jakie mogły towarzyszyć żołnierzom w oblężonej twierdzy oraz towarzyszące temu wystawy stałe i czasowe, jak również nowe trasy zwiedzania, różne warsztaty i działania edukacyjne, czy pakiety zwiedzania wykorzystujące ofertę kulturalną i edukacyjną (m. in. seanse filmowe, konferencje, sympozja, sesje naukowe itp.). W związku z powyższym Gmina wniosła o uwzględnienie skargi poprzez stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, a naruszenie miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, nadto o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, jak również o nieprzekazywanie sprawy do ponownego rozpatrzenia z uwagi na wyczerpanie kwoty przeznaczonej do dofinansowania. Do pisma załączono m.in. zestawienie umów zawartych w ramach Działania 8.1., a także pisma Instytucji Zarządzającej na okoliczność wyczerpania kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. W ocenie Sądu pozostawienie protestu bez rozpatrzenia znajduje uzasadnienie w tym, iż w dacie rozpoznawania protestu, tj. 1.02.2018 r., JOK poinformowała IZPO liŚ, iż łączna kwota zakontraktowanych środków, a więc łączna wartość dofinansowania w ramach zawartych umów o dofinansowanie, odnośnie Działania 8.1 PO liŚ na lata 2014 – 2020 Ochrona dziedzictwa kulturowego i rozwój zasobów kultury na koniec stycznia 2018 r. wynosiła 1 834 640 764,30 zł nieznacznie przekraczając kwotę alokacji głównej wynoszącej w tym Działaniu 439 262 000 euro. Szczegółowe dane zawierają załączniki do odpowiedzi na skargę, zwłaszcza jest to wykaz umów zawartych w ramach Działania 8.1. Uwzględniając powyższe należy uznać za bezcelowe rozpoznanie zarzutów podniesionych w skardze w kwestii wad oceny przedłużonego projektu. Zwrócić bowiem należy uwagę, że Skarżącą przystępując do konkursu akceptowała zapis ustawy wdrożeniowej, że w sytuacji wyczerpania kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów protest podlega pozostawieniu bez rozpatrzenia, stosowanie do art. 66 ust. 2 tej ustawy. Jest oczywiste, że powyższy zapis – jako wyjątek od ogólnego modelu postępowania wyrażający się stworzeniem stronie możliwości pełnego wykorzystania środków zaskarżenia – podlega wykładni ścieśniającej. Sąd – w składzie rozpoznającym sprawę – uważa, iż powyższa regulacja – jako wyjątek od reguły – uniemożliwia zastępowania i wyręczanie Organu w kwestii rozpoznania zarzutów protestu. Tak więc, zarzuty skargi dotyczące tej materii nie będą merytorycznie oceniane. Na koniec wypada też wyjaśnić w kwestii dostrzeżonego braku podpisu w znajdującym się w aktach sądowych uwierzytelnianym przez pełnomocnika Skarżącej proteście, że Sąd odstąpił od jej wyjaśnienia, a mianowicie, czy strona – przez uwierzytelnieniem – okazała swemu pełnomocnikowi dokument podpisany, czy też niepodpisany (co wymagałoby odroczenia rozprawy) wobec stwierdzenia na rozprawie przez pełnomocnika Organu, iż w podręcznych aktach administracyjnych znajduje się dokument prawidłowo podpisany. De facto w toczącym się postępowaniu – z racji złożenia podpisanego protestu – nie naruszono prawa, zaś dogłębne wyjaśnienie tej okoliczności pozostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia. Uwzględniając powyższe należało – stosowanie do treści art. 151 p.p.s.a. – orzec jak w sentencji.