V SA/Wa 3301/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Anna Nasiłowska po rozpoznaniu w dniu 6 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi P. P. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia (...) czerwca 2015 r. nr (...) w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach o niskich wygranych bez zezwolenia zarządza: - wniosek o przyznanie prawa pomocy pozostawić bez rozpoznania. P. P. Sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej "Skarżąca") w skardze na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia (...) czerwca 2015 r. wydaną w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach o niskich wygranych bez zezwolenia, wniosła o przyznanie prawa pomocy. Ponieważ wniosek taki osoba prawna powinna złożyć na urzędowym formularzu PPPr, Skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału została wezwana do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy przez jego złożenie na urzędowym formularzu PPPr – w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Skarżącą poinformowano, w jaki sposób może nieodpłatnie uzyskać urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy. Przesyłka pocztowa została odebrana przez pełnomocnika w dniu 4 września 2015 r. W dniu 5 września 2015 r. (data nadania) Pełnomocnik złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy na formularzu PPPr, według wzoru określonego w Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz.U. z 2003, Nr. 227, poz. 2245). Mając na względzie powyższe zważono, co następuje. Zgodnie z art. 252 § 1 i § 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej "p.p.s.a., w brzmieniu przyjętym ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r., poz. 1191), wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie strony o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym, a oświadczenia, o których mowa w § 1, składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia". Klauzula ta zastępuje pouczenie sądu o odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Stosownie do art. 252 § 2 p.p.s.a. wniosek składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Zgodnie z art. 256 p.p.s.a. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia wzór i sposób udostępniania urzędowego formularza, o którym mowa w art. 252 § 2, odpowiadającego wymaganiom przewidzianym dla pism strony, szczególnym wymaganiom postępowania o przyznaniu prawa pomocy, zawierającego niezbędne pouczenie co do sposobu jego wypełnienia i skutków niedostosowania się do określonych wymagań oraz klauzulę, o której mowa w art. 252 § 1a (pkt 1). Na podstawie ustawowego upoważnienia, Rada Ministrów w dniu 19 sierpnia 2015 r. wydała rozporządzenie w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz.U. z 2015 r., poz. 1257). Konieczność wydania "nowego" rozporządzenia była skutkiem nowelizacji przepisów ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w ramach których zmieniono między innymi przepis art. 252 poprzez dodatnie do tej regulacji § 1a o treści: "Oświadczenia, o których mowa w § 1 (tj. wniosek o przyznanie prawa pomocy – dopisek referendarza sądowego) składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia". Klauzula ta zastępuje pouczenie sądu o odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Powołane rozporządzenie zostało opublikowane w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 28 sierpnia 2015 r. i stosownie do § 5 weszło w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia. W załączniku nr 2 do rozporządzenia określono nowy wzór formularza PPPr, dla wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej. Z powołanych regulacji wynika więc, że wymóg zachowania formy złożenia wniosku o przyznanie pomocy na urzędowym formularzu według określonego wzoru (podkreślenie referendarza sądowego) jest bezwzględnie obowiązujący. W konsekwencji uznać należy, że rozpoznaniu i ocenie może podlegać wniosek złożony na urzędowym formularzu i obowiązującym wzorze, a rozstrzygnięcie merytoryczne w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy każdorazowo musi być poprzedzone badaniem, czy wniosek ten spełnia wszystkie wymogi formalne. Przypomnieć należy, że ustawodawca upoważnił Radę Ministrów do opracowania jednolitych wzorów wniosków o przyznanie prawa pomocy i sposobów udostępniania urzędowego formularza (256 p.p.s.a.) i na tej podstawie Rada Ministrów w dniu 19 sierpnia 2015 r. wydała rozporządzenie w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy. Rozporządzenie weszło w życie w dniu 29 sierpnia 2015 r. i od tej daty ustalonym wzorem formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy dla osób prawnych jest wzór określony w załączniku nr 2 do rozporządzenia. Oznacza to, że wnioskujący o przyznanie prawa pomocy od 29 sierpnia 2015 r. obowiązany jest składać wniosek według wzoru stanowiącego załącznik nr 2 do rozporządzenia. Zauważyć również należy, że ustawa z 9 kwietnia 2015 r. nie zmieniła treści przepisu art. 257 p.p.s.a., zgodnie z którym wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. W konsekwencji w przypadku wniosku, który zawiera braki formalne, Sąd, działając na podstawnie art. 49 § 1 p.p.s.a., ma obowiązek wezwać wnioskodawcę do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy, przez jego złożenie na urzędowym formularzu lub do usunięcia innych braków formalnych wyznaczając termin do uzupełnienia wniosku (7 dni) oraz określając rygor nieusunięcia braków formalnych wniosku w terminie (pozostawienia wniosku bez rozpoznania). Podkreślić należy, że w niniejszej sprawie Sąd po otrzymaniu wniosku w formie pisemnej, wezwał Skarżącą do jego uzupełnienia. Ponieważ Skarżąca jest reprezentowania w sprawie przez profesjonalnego pełnomocnika – adwokata, Sąd kierując wezwanie do pełnomocnika poinformował, że wniosek należy złożyć na urzędowym formularzu PPPr oraz w jaki sposób pełnomocnik może nieodpłatnie uzyskać taki formularz. Wezwanie skutecznie doręczono pełnomocnikowi w dniu 9 września 2015 r. Termin do uzupełnienia braku formalnego wniosku upłynął 16 września 2015 r. Pełnomocnik reprezentujący Skarżącą nie nadesłał wniosku o przyznanie prawa pomocy na formularzu według wzoru obowiązującego od 29 sierpnia 2015 r. i uwzględniającego zmiany przepisów wprowadzone ustawą z 9 kwietnia 2015 r. Nadmienić należy, że w dniu 21 września 2015 r. Skarżąca uiściła wpis sądowy w wysokości 2000 zł. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 252 § 2, art. 257 oraz art. 258 § 2 pkt 6 p.p.s.a. – zarządzono, jak w sentencji.