V SA/Wa 3348/16

WyrokWSA w Warszawie2017-06-29

Skład orzekający: Marek Krawczak, Michał Sowiński, Jarosław Stopczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o umorzenie grzywny nałożonej w celu przymuszenia może zostać uwzględniony, jeśli obowiązek, którego wykonanie miało być przymuszone, nie został wykonany w całości?
Ratio decidendi
Grzywna nałożona w celu przymuszenia podlega umorzeniu tylko w przypadku wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym. Skoro obowiązek usunięcia odpadów nie został wykonany w całości, organy prawidłowo odmówiły umorzenia grzywny. Sąd nie bada zasadności prowadzonej egzekucji ani okoliczności związanych z nałożeniem grzywny w postępowaniu o umorzenie, a jedynie kwestie związane z wykonaniem obowiązku.
Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o umorzenie grzywny nałożonej w celu przymuszenia, która została nałożona z powodu niewykonania decyzji nakazującej usunięcie odpadów. Organ pierwszej instancji odmówił umorzenia, podobnie jak Samorządowe Kolegium Odwoławcze, które utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Strona wniosła skargę do WSA, podnosząc m.in. stan zdrowia, brak możliwości kontroli działki oraz fakt, że działki zostały doprowadzone do stanu pierwotnego, a także kwestie dotyczące zmiany właściciela nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Marek Krawczak (spr.), Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 29 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi G. N. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia ... listopada 2016 r. nr ... w przedmiocie odmowy umorzenia grzywny: oddala skargę. Postanowieniem z dnia ... września 2013 r. Nr ... Wójt Gminy R. na podstawie art. 125 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2014r., poz. 1619 z późń.zm., dalej: u.p.e.a.) po rozpoznaniu złożonego przez G. N. (dalej: Strona, Zobowiązana, Skarżąca) wniosku w sprawie umorzenia grzywny w celu przymuszenia odmówił umorzenia grzywny w wysokości ... zł nałożonej postanowieniem z dnia ... stycznia 2013 r. nr ... W uzasadnieniu organ podał, że decyzją z dnia .... czerwca 2012 r. nr .... Wójt Gminy R. (dalej: organ pierwszej instancji) nakazał Stronie – posiadaczowi odpadów – usunięcie z działek o nr ew. ... położonych w miejscowości ..., gmina R. odpadów w postaci mas ziemnych zmieszanych z gruzem i kamieniami. W trakcie wizji lokalnej w dniu 1 października 2012 r. stwierdzono niezrealizowanie przez zobowiązaną decyzji z dnia ... czerwca 2012 r. W związku z powyższym organ pierwszej instancji wystosował do Strony upomnienie z 2 października 2012 r., które okazało się bezskuteczne. W dniu 8 listopada 2012 r. przeprowadzono ponowną wizję lokalną i ponownie stwierdzono niezrealizowanie przez Zobowiązaną decyzji z dnia ... czerwca 2012 r. Organ pierwszej instancji postanowieniem z ... stycznia 2013 r. nr ... nałożył na stronę grzywnę w celu przymuszenia w wysokości ... zł. W dniu 26 sierpnia 2013 r. Strona złożyła wniosek o umorzenie grzywny. Postanowieniem z dnia ... września 2013 r. (bez numeru) organ pierwszej instancji odmówił umorzenia grzywny w celu przymuszenia. W zażaleniu na to postanowienie Skarżąca wnosiła o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu Skarżąca wskazała, że o postępowaniu egzekucyjnym dowiedziała się w połowie lipca 2013 r. i zaprzeczyła, by dokonywała składowania mas ziemnych na terenie swojej nieruchomości. Zdaniem Skarżącej, nie istnieje obowiązek usunięcia mas ziemnych nałożony decyzją z dnia ... czerwca 2012 r. Postanowieniem z dnia ... listopada 2016 r. Nr ... Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. (dalej: SKO, organ odwoławczy) na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 23 z późn. zm.) utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu SKO podało, że z uwagi na brak wykonania w całości obowiązku określonego w tytule wykonawczym nie ma podstaw do umorzenia grzywny w rozumieniu art. 125 § 1 u.p.e.a. Organ odwoławczy wskazał, że w postępowaniu objętym niniejszym zażaleniem organ odwoławczy może badać wyłącznie kwestie związane z wykonaniem obowiązku, a zatem nie może badać zasadności prowadzonej egzekucji czy też okoliczności związanych z nałożona grzywną. Stąd też argumentacja Strony podnoszona w zażaleniu mogłaby być rozważana na etapie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, czy też w przypadku kwestionowania zasadności nałożenia na skarżącą grzywny w celu przymuszenia, nie zaś w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 125 § 1 u.p.e.a. Zdaniem SKO strona skarżąca kwestionuje zasadność nałożenia na nią obowiązku usunięcia mas ziemnych decyzją Wójta Gminy R. z dnia ... czerwca 2012 r, lecz nie zaprzecza, by w toku postępowania egzekucyjnego dokonała czynności zmierzających do jego realizacji. Skargę na to postanowienie – w terminie i formie prawem przewidzianej złożyła Strona wnosząc o: 1. uchylenie zaskarżonego postanowienia;, 2. uwzględnienie zażalenia z dnia 19 września 2013 r. na postanowienie wójta Gminy R. z dnia ... września 2013 r. w sprawie nałożenia grzywny w celu przymuszenia, 3. umorzenie postępowania w niniejszej sprawie 4. zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych W uzasadnieniu Skarżąca podniosła, że z uwagi na ciężki stan zdrowia nie przebywała na przedmiotowych działkach i nie miała możliwości dokładnego sprawdzenia i kontrolowania stanu działki. Podkreśliła, że w roku 2013 siatka była porwana i zniszczona, na działkę wyrzucane były wszelkie nieczystości, wywożone odpady i ścieki, jak również piach i materiały budowlane. Powołała się na protokoły oględzin przeprowadzone 16 czerwca 2015 roku przez pracownika Urzędu Gminy w R.ie J. B., która wskazała, że działki nr ..., zostały doprowadzone do stanu pierwotnego, zaś w protokole pod pozycją nr "III Zastrzeżenia i uwagi stron do protokołu wraz z uzasadnieniem" - nie wpisano żadnych zastrzeżeń. Skarżąca wyjaśniła, że na podstawie pełnomocnictwa udzielonego w formie aktu notarialnego z dnia 23 stycznia 2015 r. upoważniła swoją córkę K. A. do sprzedaży, bądź darowizny niezabudowanej nieruchomości nr ... oraz nr ... i tym samym wszelkie pisma winny być kierowane do jej córki. Podobnie, Skarżąca w dniu 23 stycznia 2015 r. dokonała darowizny na rzecz swojego syna E. N. działki nr ... i pisma dotyczące owej działki winny być wysyłane do jej syna. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga podlega oddaleniu. Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej p.p.s.a.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, w tym postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem niniejszego postępowania była ocena legalności postanowień organów w zakresie negatywnego rozpoznania wniosku Skarżącej o umorzenie na podstawie art. 125 u.p.e.a. grzywny w kwocie ... zł nałożonej postanowieniem z ... stycznia 2013 r. nr ... celem przymuszenia wykonania obowiązku wskazanego w decyzji z dnia ... czerwca 2012 r. W niniejszej sprawie bezspornie ustalono, że obowiązek wskazany w tej decyzji dotyczył usunięcia z działek odpadów w postaci mas ziemnych zmieszanych z gruzem i kamieniami. Jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach administracyjnych sprawy, w dniach: 26 kwietnia 2010 r. (protokół k. 150 akt adm.), 18 kwietnia 2012 r. (protokół k. 199 akt adm.), 9 maja 2012 r. (protokół k. 212 akt adm.), 1 października 2012 r. (protokół k. 266 akt adm.), 8 listopada 2012 r. (protokół k. 275 akt adm.), 4 czerwca 2013 r. (k. 292 akt adm.) przeprowadzano na przedmiotowych działkach wizje lokalne, z których każdorazowo wynikało niezrealizowanie obowiązku nałożonego decyzją z dnia ... czerwca 2012 r. Zgodnie z art. 2 § 1 pkt 10 u.p.e.a. egzekucji administracyjnej podlegają obowiązki o charakterze niepieniężnym pozostające we właściwości organów administracji rządowej i samorządu terytorialnego lub przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie przepisu szczególnego. Jak wynika z art. 3 § 1 u.p.e.a. egzekucję administracyjną stosuje się do obowiązków określonych w powołanym powyżej przepisie, gdy wynikają one z decyzji lub postanowień właściwych organów. Jak wynika z akt sprawy, w związku z niewykonaniem obowiązku nałożonego orzeczeniem z dnia ... czerwca 2012 r. nakazującym Skarżącej usunięcia mas ziemnych organ po wystosowaniu upomnienia, o którym mowa w art. 15 u.p.e.a. z dnia 2 października 2012 r., wystawił tytuł wykonawczy z dnia 7 stycznia 2013 r. obejmujący ten obowiązek i wszczął na jego podstawie postępowanie egzekucyjne. W toku postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 119 § 1 u.p.e.a. została nałożona grzywna w celu przymuszenia postanowieniem z dnia ... stycznia 2013 r. w kwocie ... zł. Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowił art. 125 § 1 u.p.e.a., zgodnie z którym w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu. Dla umorzenia grzywny istotne jest ustalenie, czy obowiązek wynikający z tytułu wykonawczego został w całości wykonany. Jasność i jednoznaczność powyższej reguły nie pozwala na wiązanie możliwości takiego umorzenia z jakimikolwiek innymi przyczynami niż wykonanie obowiązku określonego w tytule wykonawczym (por. wyrok NSA z 24.02. 2012 r. sygn. akt II OSK 233/10). Nie może zatem budzić wątpliwości, że jedynie wykonanie obowiązku określonego w tytule wykonawczym powoduje umorzenie nałożonych a nieuiszczonych lub nieściągniętych grzywien w celu przymuszenia (por. wyrok WSA w Krakowie z 29 maja 2014r., II SA/Kr 393/14) . W tej sytuacji organy obu instancji wydały prawidłowo kontrolowane przez Sąd postanowienia. Przedmiotowy obowiązek nie został wykonany w całości. Sąd podziela pogląd organu, że wobec niewykonania obowiązku brak jest podstaw do uwzględnienia stanowiska Skarżącej. Słusznie organ odwoławczy wyjaśnił, iż w postępowaniu objętym niniejszym zażaleniem może badać wyłącznie kwestie związane z wykonaniem obowiązku, a zatem nie może badać zasadności prowadzonej egzekucji czy też okoliczności związanych z nałożoną grzywną. Z tej przyczyny nie było w sprawie istotne (wbrew temu, co wskazuje Skarżąca w skardze), czy w dniu wydania postanowienia drugiej instancji działki należały do Skarżącej. Dodatkowo Sąd stwierdza, że nie wydano decyzji stwierdzającej wygaśnięcie czy też nieważność decyzji organu pierwszej instancji z dnia ... czerwca 2012 r., zatem pozostaje ona w mocy. Sąd wyjaśnia także, że na mocy przepisów p.p.s.a. nie jest władny orzekać w przedmiocie uwzględnienia zażalenia na postanowienie wójta Gminy R. z dnia ... września 2013 r. w sprawie nałożenia grzywny w celu przymuszenia, ponieważ kwestia ta należała do SKO, który to organ prawidłowo wydał zaskarżone postanowienie. W tym stanie rzeczy Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło