V SA/Wa 3351/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Tomasz Zawiślak po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. z siedzibą w W. na rozstrzygnięcie Kancelarii Prezesa Rady Ministrów z dnia 11 września 2025 r. znak DOB.ZAP.6601.16.2025 w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od negatywnej oceny wniosku o dofinansowanie projektu postanawia 1. odrzucić skargę; 2. odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi; 3. wypłacić na rzecz strony skarżącej S. z siedzibą w W. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi, wpisanego do rejestru opłat sądowych pod poz. 34634 w dniu 1 października 2025 r. W dniu 16 września 2025 r. (zpo k. 30) S. z siedzibą w W. (dalej: "skarżący", "strona", "stowarzyszenie") odebrało rozstrzygnięcie Kancelarii Prezesa Rady Ministrów (dalej: "KPRM" lub "organ") z 11 września 2025 r. znak DOB.ZAP.6601.16.2025 w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od negatywnej oceny wniosku o dofinansowanie projektu. Rozstrzygnięcie zawierało pouczenie o przysługującej skardze do sądu administracyjnego w terminie 14 dni. W dniu 30 września 2025 r. stowarzyszenie, za pośrednictwem KPRM, wniosło skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarga została zwrócona stronie, do której organ wystosował też pismo z 6 października 2025 r. informujące o terminie i trybie wnoszenia skargi, tj. w terminie 14 dni bezpośrednio do wojewódzkiego sądu administracyjnego, i wskazujące podstawy prawne. Pismo z 6 października 2025 r. zostało doręczone stowarzyszeniu 8 października 2025 r. (zpo k. 33). W dniu 12 listopada 2025 r. stowarzyszenie wniosło skargę na rozstrzygnięcie z 11 września 2025 r. bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wraz ze skargą stowarzyszenie wniosło o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu skarżący podał, że pismo z 6 października 2025 r. odebrał dopiero 5 listopada 2025 r., choć pismo zostało dostarczone 8 października 2025 r. na adres przy ul. S., gdzie działa (...) Centrum Wspierania Organizacji Pozarządowych. Strona posiada bowiem swój adres do korespondencji właśnie pod adresem SCWOP. Działa to w ten sposób, że korespondencja kierowana jest do skrytek poszczególnych organizacji, ale bieżąca działalność strony nie jest tam prowadzona, a zatem nikt z pracowników czy współpracowników skarżącego nie bywa tam stale, a jedynie pracownik odbiera pocztę ze skrytki na początku każdego miesiąca lub gdy skarżący otrzyma informację o korespondencji. Stowarzyszenie powinno otrzymać e-mail dotyczący otrzymanej korespondencji ale niestety w przypadku pisma organu z 6 października 20205 r. pracownicy Centrum nie poinformowali strony o jej wpłynięciu, tylko włożyli do skrytki pocztowej, w związku z czym pracowniczka odebrała pocztę dopiero na początku kolejnego miesiąca - 5 listopada 2025 r. W tym czasie skarżący wielokrotnie i aktywnie sprawdzał system SOWA poprzez logowanie się w celu sprawdzenia, czy na profilu znajduje się jakakolwiek aktualizacja, czy informacja dotycząca dalszego biegu sprawy. Nie było żadnych wpisów. Wobec tego, dopiero 5 listopada 2025 r. skarżący mógł zapoznać się z treścią pisma organu i pouczeniem co do wniesienia skargi bezpośrednio do WSA, zatem 5 listopada 2025 r. ustała przyczyna uchybienia terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. W niniejszej sprawie zastosowanie ma ustawa z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (Dz.U. z 2025 r. poz. 1733), dalej: "uzrz", która określa szczególne zasady zaskarżenia rozstrzygnięć właściwej instytucji do wojewódzkiego sądu administracyjnego. W myśl art. 76 uzrz w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: "ppsa") dotyczące aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, art. 150 i art. 152 tej ustawy. Zgodnie z art. 73 ust. 2 uzrz skarga jest wnoszona przez wnioskodawcę w terminie 14 dni od dnia otrzymania zaskarżonej informacji wraz z kompletną dokumentacją w sprawie bezpośrednio do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Skarga podlega wpisowi stałemu. Stosownie do wskazanych przepisów, termin do wniesienia skargi jest zachowany gdy w terminie czternastu dni, od dnia doręczenia stronie rozstrzygnięcia w sprawie skarga zostanie: 1) złożona we właściwym wojewódzkim sądzie administracyjnym lub wysłana do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego albo 2) wprowadzona do systemu teleinformatycznego właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego. Oznacza to, że strona ma 14 dni na przesłanie skargi w formie dokumentu elektronicznego na elektroniczną skrzynkę podawczą właściwego sądu bądź złożenie skargi w formie papierowej na biurze podawczym w siedzibie właściwego sądu bądź nadanie jej na adres właściwego sądu w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe, którym w dniu nadania przedmiotowej skargi była Poczta Polska S.A. Stosownie do art. 83 § 3 ppsa data nadania przesyłki w polskim urzędzie pocztowym jest datą wniesienia skargi do sądu. W myśl art. 83 § 5 ppsa datą wniesienia pisma w formie dokumentu elektronicznego jest określona w urzędowym poświadczeniu odbioru data wprowadzenia pisma do systemu teleinformatycznego sądu lub właściwego organu. Stosownie natomiast do art. 87 § 1 ppsa pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W myśl zaś art. 88 ppsa spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. W ocenie Sądu, gdyby w sprawie dopuszczalne było doręczanie pism przez organ za pośrednictwem Poczty Polskiej S.A. to skarga podlegałaby odrzuceniu jako wniesiona z uchybieniem terminu a wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia podlegałby odrzuceniu jako spóźniony. Przyczyna uchybienia termin, tj. niepełne pouczenie o trybie wnoszenia skargi, ustałaby 8 października 2025 r., czyli w dniu doręczenia pisma organu z 6 października 2025 r. pod wskazanym przez stronę adresem korespondencyjnym, bez względu na to kiedy skarżący faktycznie się z pismem zapoznał. Strona ponosi bowiem pełną odpowiedzialność za wybrany sposób zarządzania swoją korespondencją, w tym także za uchybienia osób, którymi się w tym celu posłużyła. W przypadku doręczenia za pośrednictwem Poczty Polskiej S.A. decydująca jest data na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, które ma walor dokumentu urzędowego. Zdaniem jednakże Sądu w sprawie nie było dopuszczalne doręczanie pism przez organ za pośrednictwem Poczty Polskiej S.A., co w konsekwencji oznacza, że zaskarżone rozstrzygnięcie z 11 września 2025 r. nie zostało stowarzyszeniu skutecznie doręczone. Stosownie do art. 50 ust. 1 oraz ust. 2 uzrz w celu wyboru projektów do dofinansowania właściwa instytucja przeprowadza nabór wniosków o dofinansowanie projektu, a warunkiem tego jest przyjęcie regulaminu wyboru projektów oraz udostępnienie regulaminu potencjalnym wnioskodawcom. Jak stanowi art. 51 ust. 1 pkt 9 uzrz Regulamin wyboru projektów określa w szczególności sposób komunikacji między wnioskodawcą a właściwą instytucją. Na podstawie ww. przepisów KPRM przyjęła Regulamin Wyboru Projektów nr FERS.04.12-IP.04-001/24 pod nazwą Wypracowanie rozwiązań wspierających budowę oraz rozwój sieci, federacji i koalicji NGO, w tym rozwój współpracy międzysektorowej oraz wsparcie współpracy międzynarodowej w poszczególnych obszarach usług publicznych oraz wzmocnienie potencjału instytucjonalnego do sieciowania wewnątrz sektora (dalej" "Regulamin") – pkt 2. Regulaminu wskazujący podstawę prawną. Jak stanowi pkt 4.6. Regulaminu aby aplikować o uzyskanie dofinansowania należy złożyć wniosek o dofinansowanie za pośrednictwem internetowego Systemu Obsługi Wniosków Aplikacyjnych (SOWA EFS+), zgodnie z opublikowaną w SOWA EFS+ Instrukcją wypełniania wniosku o dofinansowanie projektu w ramach Programu Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego 2021-20274. Wedle zaś pkt 4.23. po zakończeniu okresu naboru wniosków o dofinansowanie, komunikacja między ION a wnioskodawcami odbywa się w formie elektronicznej, za pośrednictwem SOWA EFS+. Nabór zaś (pkt 1.10. Regulaminu) to okres, w którym wnioskodawcy mogą składać wnioski o dofinansowanie, a rozpoczyna się w dniu, w którym ION udostępnia formularz wniosku w sposób umożliwiający jego wypełnienie i złożenie przez wnioskodawcę. Nabór wniosków prowadzony był w terminie od 31 grudnia 2024 r. do 28 lutego 2025 r. (pkt 4.4. Regulaminu). Regulamin wprowadza zatem ogólną zasadę komunikacji z wnioskodawcami w formie elektronicznej za pośrednictwem SOWA EFS+. Regulamin również wyraźnie wskazuje, w jakich sytuacjach dopuszczalna jest inna forma komunikacji – np. pkt 11.9. określający dopuszczalne formy złożenia protestu. Zgodnie z pkt 10.10. Regulaminu każdorazowo, po zakończeniu danego etapu oceny, ION przekazuje do wnioskodawcy, za pośrednictwem systemu SOWA EFS+, informację o wyniku oceny. W przypadku negatywnej oceny, informacja ta zawiera pouczenie o możliwości złożenia protestu. Wedle pkt 10.17. Regulaminu negocjacje prowadzone są elektronicznie, za pośrednictwem SOWA EFS+, a pkt 10.24. stanowi, że informacja o wyniku postępowania, tj. wyborze projektu do dofinansowania lub ocenie negatywnej i możliwości złożenia protestu, przekazywana jest niezwłocznie przez ION do wnioskodawcy, za pośrednictwem systemu SOWA EFS+. Regulamin nie precyzuje w jaki sposób należy doręczyć wnioskodawcy rozstrzygnięcie wydane wskutek wniesienia protestu. Nie regulują tego również przepisy rozdziału 16 uzrz, do których odsyła pkt 11.2. Regulaminu. W ocenie Sądu należało zatem doręczyć to rozstrzygnięcie w formie elektronicznej, za pośrednictwem SOWA EFS+, jak tego wymaga pkt 4.23. Regulaminu. Nieskuteczne było zatem doręczenie zaskarżonego rozstrzygnięcia z 11 września 2025 r. za pośrednictwem Poczty Polskiej S.A., a w konsekwencji nie weszło ono do obrotu prawnego. Tym samym nie otworzył się również termin do wniesienia skargi na to rozstrzygnięcie do wojewódzkiego sądu administracyjnego. W tym celu konieczne jest ponowne doręczenie stowarzyszeniu rozstrzygnięcia z 11 września 2025 r., tym razem prawidłowo, tj. w formie elektronicznej za pośrednictwem SOWA EFS+. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ppsa (mającego zastosowanie w sprawie na podstawie art. 76 uzrz) Sąd odrzuci skargę jeżeli z przyczyn inne niż określone w art. 58 § 1 pkt 1-5a ppsa jej wniesienie jest niedopuszczalne. Niedopuszczalność wniesienia skargi ma miejsce m.in. wówczas, gdy skarga została złożona przed rozpoczęciem biegu terminu do jej wniesienia, który nie otworzył się wskutek nieskutecznego doręczenie zaskarżonego aktu. Wedle art. 58 § 3 ppsa Sąd odrzuca skargę postanowieniem, które może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W kwestii wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi Sąd wskazuje na art. 88 ppsa stanowiący, iż spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Przywrócenie terminu jest możliwe tylko wówczas, gdyż strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym (art. 86 § 1 ppsa). Jeżeli termin w ogólne nie rozpoczął biegu, to terminowi nie uchybiono a wniosek o jego przywrócenie jest niedopuszczalny z mocy ustawy. Tak sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ppsa w zw. z art. 76 uzrz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w punkcie 1 sentencji. Na podstawie art. 88 ppsa w zw. z art. 76 uzrz, Sąd postanowił jak w punkcie 2 sentencji. O zwrocie wpisu sądowego orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 ppsa w zw. z art. 76 uzrz.