V SA/Wa 3370/25
WyrokWSA w Warszawie2026-01-15
Skład orzekający: Jadwiga Smołucha, Michał Sowiński, Łukasz Jarocki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Prezesa PGW Wody Polskie o odmowie zatwierdzenia taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków, oparta na podziale kosztów według granic administracyjnych gmin, jest zgodna z prawem w świetle lokalnych uwarunkowań świadczenia usług?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja Prezesa PGW Wody Polskie o odmowie zatwierdzenia taryfy jest zgodna z prawem, ponieważ taryfa powinna uwzględniać lokalne uwarunkowania świadczenia usług, które nie mogą być sprowadzone wyłącznie do granic administracyjnych gmin. Koszty powinny być alokowane na poszczególne systemy wodociągowe i kanalizacyjne, a następnie proporcjonalnie do wielkości sprzedaży w gminach, z wyłączeniem podatku od nieruchomości oraz kosztów inwestycji modernizacyjno-rozwojowych przypisanych bezpośrednio do gmin.Stan faktyczny
Spółka z o.o. w K. złożyła skargę na decyzję Prezesa PGW Wody Polskie z 28 października 2022 r., który utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej z 17 marca 2022 r. o odmowie zatwierdzenia taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków na terenie 8 gmin. Organ regulacyjny zarzucił spółce błędny podział kosztów według granic administracyjnych gmin, zamiast według systemów wodociągowych i kanalizacyjnych, oraz niewłaściwe ustalenie wielkości sprzedaży wody i ścieków.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jadwiga Smołucha (spr.), Sędzia WSA - Michał Sowiński, Asesor WSA - Łukasz Jarocki, Protokolant referent - Dariusz Bychawski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. w K. na decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 28 października 2022 r. nr KWT.70.30.2022 w przedmiocie zatwierdzenia taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków oddala skargę.
Przedmiotem skargi spółki z o.o. [...] w K. (dalej: "Spółka", "strona", "skarżąca") jest decyzja Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej: "Prezes PGW", "organ odwoławczy") z 28 października 2022 r. nr KWT.70.30.2022, w której utrzymano w mocy decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w Szczecinie (dalej: "organ regulacyjny") z 17 marca 2022 r. o odmowie zatwierdzenia taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków na terenie gminy Miasto K. oraz o nałożeniu na Spółkę obowiązku przedłożenia – w terminie 60 dni od daty doręczenia decyzji – poprawionego projektu taryfy wraz z poprawionym uzasadnieniem poprzez: opracowanie projektu taryfy w sposób zapewniający ochronę odbiorców usług przed nieuzasadnionym wzrostem cen i stawek opłat oraz eliminację dysproporcji w cenach i stawkach, którymi będą obciążani odbiorcy w poszczególnych gminach obsługiwanych przez Spółkę, poprzez zmianę sposobu podziału kosztów działalności zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków pomiędzy poszczególne gminy – nie według granic administracyjnych gmin, lecz na poszczególne systemy wodociągowe i system kanalizacyjny (które zostały zaprojektowane i wybudowane w projekcie "Zintegrowana gospodarka wodno-ściekowa w dorzeczu P." jako całości), a następnie – proporcjonalnie do wielkości sprzedaży – na odpowiednie gminy, a także weryfikację zaplanowanych wielkości sprzedaży wody i odbioru ścieków.
W uzasadnieniu decyzji organu regulacyjnego stwierdzono, że Spółka dokonała nieprawidłowego podziału kosztów według granic administracyjnych ośmiu obsługiwanych przez siebie gmin. Organ regulacyjny zwrócił uwagę, że eksploatowana sieć kanalizacyjna, z jedną oczyszczalnią ścieków położoną na terenie gminy K. (K.), stanowi całościowy system, który został zaplanowany i zrealizowany wspólnie przez 8 gmin w ramach jednego projektu "Zintegrowana gospodarka wodno-ściekowa w Dorzeczu P. – rejon II" (zwanego dalej: "Projektem") – jako komplementarna całość. Zdaniem organu regulacyjnego świadczy o tym również fakt zlikwidowania w ramach Projektu 11 lokalnych oczyszczalni ścieków na terenach gmin: D., G., R., S., S. Według organu regulacyjnego nieco inna sytuacja ma miejsce w przypadku sieci wodociągowej, z kilkoma niezależnymi systemami, które w niektórych przypadkach przekraczają granice gmin. Zdaniem organu regulacyjnego podstawę do wyodrębnienia poszczególnych grup odbiorców usług powinny stanowić przede wszystkim opłaty za usługi wodne, w zależności od celów zużycia wody przed odbiorcę końcowego, biorąc pod uwagę część zmienną składnika opłaty za usługi wodne. Kolejnym kryterium jest opłata abonamentowa, obejmująca koszt utrzymania w gotowości do świadczenia usług urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych, koszt usługi odczytu oraz koszt rozliczenia należności, która jest de facto elementem wyodrębniającym grupy taryfowe. Wybór struktury taryfy w pozostałym zakresie nie jest dowolny dla przedsiębiorstwa, gdyż powinna ona zostać ustalona na podstawie kryteriów, o których mowa w § 13 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 27 lutego 2018 r. w sprawie określania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie taryfy oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków (dalej "rozporządzenie taryfowe"), na podstawie którego ceny i stawki opłat powinny być różnicowane w taki sposób, aby zapewnić uzyskanie z wpłat odbiorców usług przychodów na poziomie zapewniającym samofinansowanie się działalności przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego oraz zysku z zakresu zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków; motywowanie odbiorców usług do racjonalnego korzystania z wody i ograniczania zanieczyszczenia ścieków; eliminowanie subsydiowania skrośnego; oraz łatwość obliczania i sprawdzania cen i stawek opłat. Zdaniem organu regulacyjnego Spółka konstruując taryfę winna kierować się tymi zasadami, natomiast nie może tego czynić w oderwaniu od lokalnych uwarunkowań świadczenia usług, takich jak rodzaj i charakter eksploatowanej infrastruktury, stanowiącej w przeważającej większości wspólnie utworzony system, położony na terenie ośmiu gmin. W ocenie organu regulacyjnego prezentowane przez Spółkę stanowisko w zakresie kalkulacji cen w obszarze danej gminy budzi uzasadnione wątpliwości, gdy weźmie się pod uwagę charakterystykę infrastruktury technicznej służącej do prowadzenia działalności wodociągowo-kanalizacyjnej, ponieważ Spółka kalkulując taryfę nie uwzględnia lokalnych uwarunkowań, o których mowa w art. 24b ust. 5 pkt 1 u.z.z.w., które powinny zapewnić wszystkim mieszkańcom eliminację nadmiernego obciążenia kosztami za świadczone usługi oraz eliminację dysproporcji w tych kosztach. Reasumując organ regulacyjny stwierdził, że podstawę do wyodrębnienia poszczególnych grup odbiorców usług powinny stanowić opłaty za usługi wodne, a kolejnym kryterium jest opłata abonamentowa i dopiero przy tak ustalonych grupach taryfowych Spółka powinna dokonać alokacji kosztów. Z uwagi na lokalne uwarunkowania podział kosztów powinien zostać dokonany nie według granic administracyjnych gmin, lecz na poszczególne systemy wodociągowe i system kanalizacyjny (które zostały zaprojektowane i wybudowane w Projekcie jako całość), a następnie – proporcjonalnie do wielkości sprzedaży w gminach – koszty te winny być alokowane do każdej z gmin. Organ regulacyjny zaznaczył przy tym, że kategorią kosztową, która powinna zostać wyłączona ze wskazanego sposobu alokacji i przypisana bezpośrednio do gmin są podatek od nieruchomości – jest on bowiem bezsprzecznie w sposób bezpośredni transferowany przez spółkę do budżetu danej gminy oraz koszty inwestycji modernizacyjno-rozwojowych zaplanowanych i wykonywanych w poszczególnych gminach niezależnie, zgodnie z wieloletnimi planami rozbudowy i modernizacji urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych, już po zakończeniu zrealizowanego wspólnie przez gminy Projektu, które mogą być alokowane bezpośrednio w koszty ponoszone przez odbiorców danej jednostki samorządu terytorialnego. Organ regulacyjny wskazał, że powodem decyzji odmownej były również wielkości sprzedaży wody i odbioru ścieków w okresie obrachunkowym poprzedzającym wprowadzenie nowej taryfy, które stanowią bazę dla prognoz sprzedażowych na lata obowiązywania nowej taryfy. Przedsiębiorstwo przyjęło jako podstawę wielkości sprzedaży okres od 1 do 12 miesiąca poprzedzającego wprowadzenie taryfy, podczas gdy § 2 rozporządzenia taryfowego stanowi, że okres obrachunkowy poprzedzający wprowadzenie nowej taryfy wynosi 36 miesięcy. Różnice w samej wielkości sprzedaży, przyjmując za Spółką bazę 12-miesięczną, dotyczą w głównej mierze Miasta K. – sprzedaż jest niższa od średniej 36-miesięcznej o ponad 150 tys. m3, zarówno dla wody, jak i dla ścieków, co skutkuje zarówno podwyższeniem cen w mieście K., jak też zwiększeniem udziału procentowego pozostałych gmin w ogólnej sprzedaży przedsiębiorstwa. Skutkuje to alokowaniem w tych gminach wyższych kosztów ogólnych oraz kosztów oczyszczalni ścieków.
W wyniku rozpoznania odwołania Spółki Prezes PGW w decyzji z 28 października 2022 r. utrzymał w mocy decyzję organu regulacyjnego z 17 marca 2022 r., podzielając co do zasady stanowisko organu regulacyjnego. Zdaniem organu odwoławczego, koszty zbiorowego odprowadzania ścieków powinny odpowiadać proporcji wielkości sprzedanych usług zbiorowego odprowadzania ścieków prowadzonych za pośrednictwem systemu kanalizacyjnego wspólnego dla tej gminy oraz 7 innych gmin, z wyjątkiem podatku od nieruchomości przypisywanego każdej gminie osobno oraz kosztów inwestycji niezwiązanych z systemem kanalizacyjnym zrealizowanym w ramach Projektu, natomiast koszty zbiorowego zaopatrzenia w wodę powinny odpowiadać wielkości sprzedaży wody poprzez system wodociągowy działający na terenie gminy.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Prezesa PGW z 28 października 2022 r. Spółka zarzuciła naruszenie następujących przepisów:
1) art. 24c ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 24c ust. 3 u.z.z.w. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnej ocenie projektu taryf oraz uzasadnienia, a w efekcie bezpodstawne uznanie, że zostały one sporządzone niezgodnie z przepisami ustawy, a także poprzez oparcie rozstrzygnięcia na przesłankach pozaustawowych, w szczególności w postaci odwołania się przez organ do konieczności zapewnienia powszechnej dostępności usług dostarczania wody i odprowadzania ścieków, minimalizowania dysproporcji w cenach i stawkach pomiędzy poszczególnymi gminami, na terenie których Spółka prowadzi działalność czy ograniczenia nadmiernego wzrostu cen i stawek opłat taryfowych;
2) § 3 pkt 1 lit. c) w zw. z § 2 pkt 7 rozporządzenia taryfowego w zw. z art. 23 ust. 1 pkt 1-3 w zw. z art. 20 ust. 2 i 4 u.z.z.w. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym uznaniu, że podziałem kosztów działalności Spółki (w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków) pomiędzy gminami, na terenie których działa Spółka, zapewniającym eliminowanie subsydiowania skrośnego, jest podział oparty na ilości wody dostarczanej do odbiorców usług oraz ilości ścieków odprowadzanych od odbiorców usług z terenu każdej z gmin, z wyłączeniem kosztów niepodlegających temu kluczowi w postaci podatku od nieruchomości oraz kosztów inwestycji modernizacyjno-rozwojowych wykonanych przez poszczególne gminy po zakończeniu wspólnie realizowanego przez te gminy Projektu infrastrukturalnego;
3) § 15 ust. 3 rozporządzenia taryfowego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym uznaniu, że planowaną wielkość świadczonych usług na okres obowiązywania nowych taryf oblicza się w oparciu o nieokreślony przepisami u.z.z.w. lub rozporządzenia taryfowego mechanizm "36-miesięcznego okresu obrachunkowy poprzedzający wprowadzenie nowej taryfy", co miało wpływ na wynika sprawy, albowiem wobec zaplanowania przez Spółkę ilości świadczonych usług zgodnie ze wskazanym przepisem, tj. jako sumy zweryfikowanej ilości świadczonych usług w okresie 12 miesięcy poprzedzających okres wprowadzenia nowych taryf oraz zmiany ilości świadczonych usług, w tym wynikającej w szczególności z planowanej realizacji wieloletniego planu, organ regulacyjny negatywnie ocenił projekt taryf opracowany przez Spółkę i odmówił ich zatwierdzenia, co następnie zostało utrzymane w mocy przez organ II instancji;
4) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm.; zwanej dalej: "k.p.a.") w zw. z art. 27c ust. 1 u.z.z.w. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na braku wszechstronnego i należytego rozważenia całokształtu materiału dowodowego zebranego w aktach postępowania i dokonaniu dowolnej, subiektywnej oraz wybiórczej jego oceny, a przy tym poczynieniu ustaleń sprzecznych z zebranym materiałem dowodowym, w tym w szczególności:
- błędne uznanie jakoby lokalne warunki prowadzenia działalności przez Spółkę implikowały podział wszystkich kosztów w oparciu o klucz ilości wody dostarczanej do odbiorców usług oraz ilości ścieków odprowadzanych od odbiorców usług z terenu każdej z gmin;
- dowolne, wybiórcze i pozbawione podstaw faktycznych oraz prawnych uznanie, że z klucza podziału kosztów należy wyłączyć jedynie podatek od nieruchomości oraz koszty inwestycji modernizacyjno-rozwojowych wykonanych przez poszczególne gminy po zakończeniu wspólnie realizowanego przez te gminy Projektu infrastrukturalnego;
- niezgodne ze zgromadzonym materiałem dowodowym (w tym zwłaszcza wyjaśnieniami Spółki) ustalenie co do zastosowanego przez Spółkę podziału kosztów i przyjęcie, że wszystkie koszty zostały podzielone przez Spółkę według miejsca ich powstawania;
- niezgodne ze zgromadzonym materiałem dowodowym (w tym zwłaszcza dokumentami, mapami oraz wyjaśnieniami) ustalenie co do jednolitości i spójnego kształtu system wodociągowego i kanalizacyjnego;
- niezgodne ze zgromadzonym materiałem dowodowym ustalenie, że Spółka zaplanowała wielkość sprzedaży w oparciu o ostatnie 12-miesięcy okresu obrachunkowego poprzedzającego wprowadzenie nowych taryf;
5) art. 24c ust. 3 in fine u.z.z.w. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na nieprawidłowym i niepełnym wskazaniu elementów projektu taryf i uzasadnienia wymagających poprawienia w związku z nałożeniem na Spółkę obowiązku przedłożenia poprawionego projektu taryf wraz z uzasadnieniem;
6) art. 8 § 1 i 2 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na prowadzeniu od marca 2018 r. kolejnych postępowań w przedmiocie zatwierdzenia taryf opracowanych przez Spółkę z rażącym naruszeniem zasady zaufania do władzy publicznej oraz odstąpieniu od swojej wcześniejszej praktyki i zapatrywań, w takim samym stanie faktycznym i prawnym, tj. oparcie decyzji na stanowisku (w przedmiocie zasad podziału kosztów), co do którego organu II instancji jeszcze w 2018 r. wyraził zapatrywanie, że jest ono sprzeczne z przepisami prawa, a nadto wreszcie braku możliwości na przestrzeni prawie 5 lat uzyskania spójnego, logicznego i opartego na przepisach prawa stanowiska organów wobec konstrukcji taryf opracowanych przez Spółkę.
Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania sądowego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Uczestnik postępowania – Prezydent Miasta K. – w piśmie z 30 maja 2023 r. poparł w całości skargę Spółki.
W piśmie procesowym z 11 czerwca 2023 r. Skarżąca podniosła dodatkowe zarzuty naruszenia § 11 ust. 3 oraz § 11 ust. 4 pkt 1 i 2 rozporządzenia taryfowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 27 czerwca 2023 r., sygn. akt V SA/Wa 51/23 uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa PGW z 28 października 2022 r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu regulacyjnego z 17 marca 2022 r. i zasądził od Prezesa PGW na rzecz skarżącej spółki 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu skargi Prezesa PGW, w wyroku z 9 września 2025 r. sygn. akt I GSK 903/24 uchylił wyrok WSA w Warszawie z 27 czerwca 2023 r., sygn. akt V SA/Wa 51/23 i przekazał sprawę sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu swojego wyroku NSA wskazał, że zgodnie z art. 24c § 1 u.z.z.w.o.ś organ regulacyjny, w terminie 45 dni od dnia otrzymania wniosku, o którym mowa w art. 24b ust. 2 ocenia projekt taryfy, o którym mowa w art. 24b ust. 4 pkt 1, oraz uzasadnienie, o którym mowa w art. 24b ust. 4 pkt 2, pod względem zgodności z przepisami ustawy, przepisami ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne (pkt 1) i analizuje zmiany warunków ekonomicznych wykonywania przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne działalności gospodarczej, w tym marżę zysku, oraz weryfikuje koszty, o których mowa w art. 20 ust. 4 pkt 1, pod względem celowości ich ponoszenia w celu zapewnienia ochrony interesów odbiorców usług przed nieuzasadnionym wzrostem cen. Treść przytoczonej wyżej regulacji, odczytywanej w kontekście całokształtu przepisów u.z.z.w.o.ś, do których odsyła art. 24c ust. 1 pkt 1 lit. a tego aktu, prowadzi do wniosku, że przepisy u.z.z.w.o.ś jako jedno z kryteriów oceny zgodności taryfy z jej unormowaniami, rozpatrywanymi poprzez pryzmat uzasadnienia tej taryfy, wskazują uwarunkowania lokalne. Do nich bowiem odsyła art. 24c § 1 w zw. z art. 24b ust. 4 pkt 2 i ust. 5 pkt 1 u.z.z.w.o.ś Ustawodawca w art. 24b ust. 5 pkt 1 u.z.z.w.o.ś wskazuje, że w uzasadnieniu, o którym mowa w ust. 4 pkt 2, zamieszcza się w szczególności informacje dotyczące zakresu świadczonych usług i lokalnych uwarunkowań ich świadczenia. Tak więc sama taryfa opłat za dostarczanie wody czy też odprowadzanie ścieków, której istotnym elementem jest jej uzasadnienie, nie tylko nie może abstrahować od tychże uwarunkowań, ale winna również odzwierciedlać wynikające z nich okoliczności. Innymi słowy lokalne uwarunkowania świadczenia usług stanowią niezwykle ważny wyznacznik (kryterium), jaki obowiązuje w zakresie opracowania taryfy opłat za dostarczanie wody i odprowadzanie ścieków, który nie może zostać pominięty czy też zmarginalizowany. Odniesienie się do lokalnych uwarunkowań świadczenia usług wymaga w pierwszej kolejności dokonania ustalenia postaci wszelkich związanych z tym okoliczności, na gruncie stanu faktycznego konkretnej sprawy, a także przypisania im odpowiedniego znaczenia. Może to oczywiście rodzić pewne wątpliwości odnośnie przypisania im kolejności w zakresie ważności, niemniej jednak w tym względzie zwrócić należy uwagę, że za najistotniejsze spośród nich uznać należy te, które odnoszą się do funkcjonowania systemu jako całości. NSA uznał, że sąd pierwszej instancji, stwierdzając niezgodność z prawem decyzji Prezesa PGWWP w sposób nieuprawniony zaaprobował wąską wykładnię tego pojęcia, sprowadzającą się do rozpatrywania owych lokalnych uwarunkowań świadczenia usług z czysto formalnego punktu widzenia, tj. granic administracyjnych poszczególnych gmin. Tymczasem, jak to przyjęto w okolicznościach przedmiotowej sprawy, co nie było kwestionowane, w jej stanie faktycznym mamy do czynienia z jednym systemem kanalizacyjnym, zrealizowanym w ramach wspólnego projektu 8 gmin, w ramach którego funkcjonuje jedna zbiorcza oczyszczalnia ścieków oraz wielością (więcej niż jednym) systemów wodociągowych, również zrealizowanych w ramach wspólnego projektu. Tak więc kryterium lokalnych uwarunkowań świadczenia usług winno być rozpatrywane w pierwszej kolejności przez pryzmat zindywidualizowanych cech poszczególnych systemów, tj. ich rodzaju, zasięgu, zakresu i sposobu działania. W tym wypadku podział administracyjny terytorium na którym funkcjonuje całościowo pojmowany konkretny system ma wtórne znaczenia i nie można mu przypisywać mu pierwszoplanowej roli. NSA podkreślił również, że niezasadnie WSA w Warszawie przyjął, że fakt połączenia infrastruktury "w mniej lub bardziej jednolity system" ma tu znaczenie wtórne, gdyż kluczowe w tym wypadku jest to jaką funkcję pełnią konkretne elementy tego systemu i w jakim zakresie służą świadczeniu usług na rzecz poszczególnych taryfowych grup odbiorców usług (zlokalizowanych na terenie poszczególnych gmin) i które koszty ponoszone są przez spółkę na rzecz odbiorców z terenu poszczególnych gmin. Przyjęcie bowiem jedności konkretnego sytemu wodociągowego czy kanalizacyjnego pozostaje bowiem cechą, przez pryzmat której przede wszystkim należy rozpatrywać osiągane za jego pomocą efekty. Tak więc wtórne znaczenie, wbrew stanowisku WSA w Warszawie, należy przypisać konkretnym elementom tego systemu, składającym się w efekcie na jedną, funkcjonalną całość. Ich znaczenie, ze swej istoty, musi mieć bowiem ograniczony i pomniejszy charakter, poza tym nie może rzutować bezpośrednio na ocenę funkcjonowania całości. Odnośnie tej niezwykle istotnej cechy, jaką stanowią lokalne uwarunkowania świadczenia usług podsumować więc należy, że wszelkie związane z tym aspekty rozpatrywać należy całościowo, ze szczególnym uwzględnieniem ostatecznego efektu funkcjonowania systemu i wynikających z tego korzyści dla wszystkich finalnych odbiorców usług. Skoro bowiem w przypadku systemu kanalizacyjnego ostatecznie wszystkie ścieki mają trafiać do jednej oczyszczalni, to brak jest podstaw do przyjęcia, że same granice administracyjne poszczególnych gmin mogą stanowić samoistne kryterium wyodrębniające poszczególne instalacje, funkcjonujące w granicach tych gmin, na odrębne systemy. NSA wskazał, że pewne instalacje doprowadzające, z czysto teoretycznego punktu widzenia, mogą wykazywać pewne odrębności, jednakże ewentualne rozróżnianie zasad ich funkcjonowania z tego punktu widzenia, musi być jasno i precyzyjnie uzasadnione tymi właśnie skonkretyzowanymi i zindywidualizowanymi uwarunkowaniami, obejmującymi całość tychże instalacji doprowadzających, nieograniczonych jedynie terytorialnie granicami poszczególnych gmin. Tak więc sprowadzanie różnic w opłatach, wynikających z alokacji niektórych kosztów, z punktu widzenia podziału na poszczególne gminy, nie znajduje właściwego odzwierciedlenia w odpowiednich lokalnych uwarunkowaniach świadczenia usług. Stąd więc, kwestionujące takie podejście stanowisko skarżącego kasacyjnie organu uznać należy za zasadne. NSA stwierdził, że skonstruowanie taryf bezpośrednio w oparciu o samą tylko długość poszczególnych systemów doprowadzających wodę i odprowadzających ścieki, zlokalizowanych na terenie poszczególnych gmin nie pozwala na przyjęcie, że konkretne uwarunkowania lokalne zostały właściwie wzięte pod uwagę. Takie kryterium abstrahuje bowiem od cech i sposobu funkcjonowania konkretnych systemów jako całości, nie uwzględnia też tego, że poszczególne instalacje przesyłowe, czy też ich fragmenty, nie muszą służyć jedynie mieszkańcom gmin na terenie których zostały posadowione, gdyż mogą być wykorzystywane do przesyłu wody i ścieków do i z innych gmin. Właściwe uwzględnienie lokalnych uwarunkowań świadczenia usług wymaga także odpowiedniego wyważenia uzyskiwanych za pomocą całego systemu korzyści przez poszczególne gminy. Niezbędne w tym wypadku jest kompleksowe podejście do nich, w świetle którego ocena realizowana z punktu widzenia granic administracyjnych gmin nie jest wystarczająca. NSA uznał, że Prezes PGWWP zasadnie wytknął spółce nieuwzględnienie, właściwie rozumianych lokalnych uwarunkowań świadczenia usług, w zakresie opracowania nowych taryf, gdyż zostały one sprowadzone jedynie do granic administracyjnych poszczególnych gmin. W ocenie NSA w kwestii różnicy stawek opłat w poszczególnych gminach, na obecnym etapie ustaleń, nie sposób jest jednoznacznie stwierdzić, że opłaty we wszystkich gminach, w każdym przypadku muszą być jednakowe, jednakże ich ewentualne zróżnicowanie musi być jasno i przekonująco wykazane w ramach poszczególnych, całościowo traktowanych systemów, co sprawia, że ewentualne różnice w wysokości opłat, ze swej istoty nie mogą przybrać znacznych rozmiarów. NSA uznał, że Prezes PGWWP zasadnie wykazał sprzeczność zaproponowanej przez spółkę taryfy z przepisami u.z.z.w.o.ś, właśnie poprzez niewłaściwe rozważanie uwarunkowań lokalnych oraz przypisanie im drugorzędnej cechy. Stwierdzenie zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku odnośnie niewskazania tej sprzeczności, w kontekście proporcjonalnego rozłożenia kosztów, nie zasługuje na akceptację. Organy obu instancji odwołały się bowiem w tym zakresie do przepisu § 11 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia taryfowego, który do tejże proporcjonalności odsyła. NSA podkreślił, że w kwestii alokacji kosztów na poszczególne gminy kryteria wynikające z § 11 rozporządzenia taryfowego wykładać również należy z uwzględnieniem nadrzędnej przesłanki, jaką stanowią lokalne uwarunkowania. To do niej odwołuje się bowiem prawodawca w § 11 ust. 3 rozporządzenia taryfowego, przed wyliczeniem poszczególnych, szczegółowych wskazań w tym właśnie zakresie. Stąd też bagatelizowanie tych właśnie uwarunkowań czy też przypisywanie im ograniczonego znaczenia, nie znajduje uzasadnienia. W tym więc aspekcie również uznać należy zasadność argumentów skarżącego kasacyjnie organu. NSA uznał, że WSA w Warszawie niezasadnie przyjął, iż kolejność wyliczenia poszczególnych przesłanek nie stanowi odzwierciedlenia gradacji ich ważności. Brak jest jurydycznych podstaw do przyjęcia, że pierwsza z przesłanek opracowania taryfy ma nadrzędne znaczenie. Z tego bowiem punktu widzenia wszystkie kryteria opracowania taryfy mają charakter równorzędny i podmiot przygotowujący taryfę jest zobligowany do dostosowania się do wszystkich z nich, a kontrola realizacji tego zadania została powierzona organowi regulacyjnemu. W tym zakresie NSA w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podzielił pogląd wyrażony w wyroku NSA z 7 lutego 2024 r., sygn. akt I GSK 1223/23. NSA wskazał, że WSA w Warszawie w zaskarżonym wyroku wyraził stanowisko z którego można wywnioskować, że kryterium opracowania taryfy, o którym mowa w § 3 pkt 1 lit. a ma znaczenie nadrzędne nad pozostałymi. Tymczasem zauważyć należy, że choć uzyskanie niezbędnych przychodów przez przedsiębiorstwo wodno-kanalizacyjne może być traktowane jako punkt wyjścia służący do opracowania taryfy, to jednak nie znosi ono pozostałych dyrektyw opracowania taryfy, wymienionych w § 3 pkt 1 lit b-e rozporządzenia taryfowego. W tym kontekście, między innymi ochrona przed nieuzasadnionym wzrostem cen musi być zapewniona, aby taryfa mogła zostać zatwierdzona. Poza tym brak jest sprzeczności pomiędzy potrzebą zapewnienia przedsiębiorstwu wodno-kanalizacyjnemu niezbędnych przychodów, a ochroną odbiorców przed nieuzasadnionym wzrostem cen. Obie te dyrektywy mogą zostać bowiem jednocześnie zrealizowane. NSA zwrócił uwagę, że skarżący kasacyjnie organ zaakcentował potrzebę ochrony odbiorców usług przed nieuzasadnionym wzrostem cen (organy operują w tym zakresie, niejako zamiennie, także pojęciem nadmiernego wzrostu cen, które jako takie nie jest określeniem adekwatnym, zbieżnym z terminologią jaką posługuje się prawodawca w rozporządzeniu taryfowym) i stawek opłat w kontekście ich nieuprawnionego różnicowania dla poszczególnych odbiorców usług. Innymi słowy wskazywał na nieuzasadniony wzrost tych opłat dla konkretnych odbiorców, co w żadnej mierze nie podważa dyrektywy nakazującej zapewnienie przedsiębiorstwu wodociągowo-kanalizacyjnemu uzyskania niezbędnych przychodów. Zrealizowanie tego ostatniego celu nie musi bowiem oznaczać obciążenia zwiększoną częścią kosztów zapewnienia tych przychodów jednej kategorii odbiorców, np. mieszkańców jednej gminy, co z natury rzeczy premiuje inną, zwłaszcza jeżeli mamy do czynienia ze świadczeniem usług w ramach jednego systemu wodociągowego czy kanalizacyjnego. NSA wskazał, że w ponownie przeprowadzonym postępowaniu sąd pierwszej instancji powinien dokonać oceny legalności zaskarżonej decyzji z uwzględnieniem stanowiska NSA wyrażonego w niniejszym wyroku. W pierwszej kolejności sąd pierwszej instancji ma wziąć pod uwagę potrzebę oceny przedstawionej przez spółkę taryfy, z punktu widzenia lokalnych uwarunkowań świadczenia usług, w ich całościowym wymiarze, zdefiniowanym zasadami działania i zasięgiem poszczególnych systemów wodno-kanalizacyjnych. W tym aspekcie będzie zobligowany do rozpatrzenia istotnych z tego punktu widzenia okoliczności, w odniesieniu do właściwości poszczególnych systemów. Ma również wziąć pod uwagę złożoność i zakres terytorialny poszczególnych systemów i w tym kontekście oceni zaistnienie podstaw do odmowy zatwierdzenia taryfy, nie ograniczając się jedynie do rozpatrzenia tego rodzaju problematyki z punktu widzenia granic administracyjnych poszczególnych gmin. Oprócz tego we wskazanym wyżej zakresie należy uwzględnić równorzędność dyrektyw opracowania taryfy z § 3 pkt 1 rozporządzenia taryfowego i brak konkurencji pomiędzy nimi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej: "p.p.s.a." sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2022 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, dokonywana przez sądy administracyjne kontrola działności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia pod względem jego zgodności z prawem, to znaczy ustalenie, czy organy orzekające w sprawie prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. Ponadto w rozpoznawanej sprawie sąd, stosownie do. 190 p.p.s.a., pozostawał związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 9 września 2025 r. sygn. akt I GSK 903/24.
Rozpoznając skargę według powyższych kryteriów sąd nie stwierdził przesłanek do jej uwzględnienia.
Stosownie do art. 190 p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Ocena prawna o wiążącym charakterze dokonywana jest w uzasadnieniu orzeczenia. Dotyczy ona właściwego zastosowania konkretnego przepisu czy też prawidłowej jego wykładni w odniesieniu do ściśle określonego rozstrzygnięcia podjętego w konkretnej sprawie. Związanie wykładnią oznacza, że sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, nie ma całkowitej swobody przy wydawaniu nowego orzeczenia. Przede wszystkim, "granice sprawy", o których mowa w art. 134 § 1 p.p.s.a. podlegają zawężeniu do granic, w jakich NSA rozpoznawał sprawę (art. 183 p.p.s.a.), i w jakich wydał orzeczenie na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a (wyrok NSA z 15 września 2020 r. sygn. akt II GSK 244/20). Ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten sąd, będzie on zawsze związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu, jeżeli nie zostanie ono uchylone lub nie ulegną zmianie przepisy. Te kwestie, które były już przedmiotem oceny sądu, i których także strona nie kwestionowała poprzez zaskarżenie orzeczenia sądowego, nie mogą być następnie powtórnie oceniane. Sąd oraz organ są obowiązane rozpatrzyć sprawę ponownie, stosując się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku, bez względu na poglądy prawne wyrażone w orzeczeniach sądowych w innych sprawach, jak również nie jest związany odmiennym poglądem co do wykładni przepisów prawa materialnego prezentowanym przez stronę (por. analogicznie wyrok NSA z 17 listopada 2011 r., sygn. akt GSK 961/09). Możliwość odstąpienia od zawartej w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni prawa istnieje tylko wówczas, gdy stan faktyczny ustalony w wyniku ponownego rozpoznania sprawy zmienił się tak istotnie, że nie mają do niego zastosowania przepisy interpretowane przez Naczelny Sąd Administracyjny, a ponadto w przypadku zmiany stanu prawnego po wydaniu orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego. W rozpoznawanej nie zaistniały przesłanki, umożliwiające odstąpienie od oceny prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W rozpoznawanej sprawie istotne znaczenie ma również okoliczność treści rozstrzygnięć WSA w Warszawie, dotyczących decyzji o odmowie zatwierdzenia taryf dla do pozostałych jednostek samorządu terytorialnego obsługiwanych w ramach sytemu wodno-kanalizacyjnego skarżącej, w sprawach rozstrzygniętych orzeczeniami z 29 stycznia 2025 r. o sygn. akt V SA/Wa 3473/24, V SA/Wa 3355/24 i V SA/Wa 3356/24, z 31 stycznia 2025 r. sygn. akt V SA/Wa 3474/24, z 23 kwietnia 2025 r. sygn. akt V SA/Wa 812/25 i V SA/Wa 813/25 oraz z 27 marca 2025 r. sygn. akt V SA/Wa 497/25. Wskazane wyroki zapadły w analogicznym stanie faktycznym i prawnym. Wyrażony w tych orzeczeniach pogląd prawny skład orzekający sądu w niniejszej sprawie w pełni podziela i posłuży się wskazaną w nich argumentacją w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia rozpatrywanej sprawy.
Analiza treści uzasadnienia wyroku NSA wydanego na gruncie rozpoznawanej sprawy prowadzi do wniosku, że NSA zakwestionował prawidłowość skonstruowania taryf dla poszczególnych 8 gmin, obsługiwanych przez skarżącą w oparciu o rozliczenie kosztów biorące pod uwagę jako punkt wyjścia granice administracyjne tych gmin. NSA w zaleceniach dla sądu I instancji wskazał m.in. na obowiązek oceny przedstawionej przez skarżącą taryfy z punktu widzenia lokalnych uwarunkowań świadczenia usług. Jednak należy zauważyć, że NSA omawiając poszczególne zarzuty skargi kasacyjnej wyraził stanowisko, że punkt wyjścia dla analizowania w jaki sposób powinny być rozliczone koszty dostarczania wody, ale przede wszystkim odprowadzania ścieków, powinien stanowić fakt, że system wodociągowo-kanalizacyjny uzyskał swój obecny kształt w wyniku realizacji projektu "Zintegrowana gospodarka wodno-ściekowa w Dolinie P.. Region II". Obecnie funkcjonuje system kanalizacyjny, który organy traktują jako jeden, gdyż chociaż funkcjonuje w nim kilka oddzielnych sieci kanalizacyjnych (w tym 3 główne), to jednak z uwagi na fakt, że doprowadzają one ścieki do wspólnej oczyszczalni, to należy potraktować je jako system spójny i działający co do zasady w ramach jednego systemu. Nie można pominąć faktu, że tak funkcjonująca sieć przynosi korzyść wszystkim, także Miastu Kołobrzeg, które już miało prawie kompletną sieć kanalizacyjną. Zróżnicowanie kosztów odprowadzania ścieków w sposób wskazany w zakwestionowanej taryfie doprowadziłoby do sytuacji, że w gminach najdalej położonych koszt ten byłby ok. 5 razy wyższy od kosztów w K., co w oczywisty sposób doprowadziłoby do sytuacji, że mieszkańcy nie przyłączaliby swoich domów do kanalizacji i cały projekt nie spełniłby swoich celów. Podkreślenia wymaga, że Prezes PGWP szczegółowo omawia w zaskarżonej decyzji założenia inwestycji wynikające z dokumentacji projektowej. Wskazuje m.in. na przyjęte założenia co do finansowania kosztów działania systemu wodno-ściekowego, uwzględniając eksploatację urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych wybudowanych w ramach Projektu, oraz na przyjęcie jednej metodyki wyznaczania poziomu opłaty wspólnej dla wszystkich gmin razem wziętych z danego Rejonu. Docelowo wszystkie koszty operatora danego rejonu (w tym skarżącej) zostały odniesione do spodziewanej sprzedaży wody oraz ścieków. Przyjmując powyższe wyliczono poziom niezbędnych opłat dla wszystkich gmin w danym rejonie jako jednakowy. Wskazano, że koszty wymagające pokrycia w taryfach wyznaczono jako koszty obecnie ponoszone przez system w danym rejonie, powiększone o spodziewane zmiany kosztów wynikające z realizacji Projektu. Wskazaną metodykę uwzględniono również w sytuacji wyznaczania osobnej taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków dla każdej z gmin danego rejonu z osobna. Wyliczając poziom opłat za usługi w Projekcie jako jednakowy dla rejonu założono rozłożenie kosztów związanych z funkcjonowaniem wszystkich urządzeń na danym rejonie na wszystkie gminy tego rejonu. Oczywiście odgórne przyjęcie jednolitych cen i stawek opłat za wodę i ścieki w każdej gminie, mogłoby być sprzeczne z wymogami stawianymi w zakresie taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków, co przyznaje sam organ. Jednak musi stanowić punkt wyjścia do konstruowania taryf dla odbiorców na terenie poszczególnych gmin. W realiach sprawy niniejszej oznacza to, że system kanalizacyjny powinien zostać potraktowany jako system jednolity, bo w ten właśnie sposób był tworzony, co także koresponduje z istniejącą legalną definicją systemu kanalizacji zbiorczej zawartą w art. 16 pkt 59 ustawy z 27 lipca 2017 r. Prawo wodne, wskazującą że jest to sieć w rozumieniu art. 2 pkt 7 uzzwoś, zakończona oczyszczalnią ścieków albo końcowym punktem zrzutu ścieków. Zgodnie zaś z art. 2 pkt 7 uzzwoś pojęcie "sieć" oznacza przewody wodociągowe lub kanalizacyjne wraz z uzbrojeniem i urządzeniami, którymi dostarczana jest woda lub którymi odprowadzane są ścieki, będące w posiadaniu przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego.
Sąd podziela także wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji pogląd, że podobne zasady rozliczania kosztów powinny być zastosowane do zaopatrzenia w wodę na terenie 8 gmin, gdyż obecny kształt systemu wodociągowego dostarczającego wodę stanowi realizację założenia przyjętego w Projekcie. Wynika z niego, że w celu zapewnienia bezpieczeństwa zaopatrzenia odbiorców wody konieczne jest połączenie wszystkich źródeł zasilania w wodę w jeden system, aby mogły one wzajemnie uzupełniać się pod względem ilości wody i jej odpowiedniego ciśnienia. Z uwagi na opisaną specyfikę świadczenia usług w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków za pośrednictwem wskazanego wspólnego systemu wodociągowego oraz wspólnego systemu kanalizacji, istotną dla możliwości kwalifikacji jako uzasadnionych kosztów związanych z funkcjonowaniem tychże systemów ujmowanych w projekcie taryfy dla każdej z gmin (dla dalszej alokacji ich na poszczególne grupy taryfowe przewidziane w projekcie taryfy opracowanym dla danej gminy) staje się kwestia uprzedniego podziału tychże kosztów na poszczególne gminy objęte przedmiotowym systemem wodociągowym oraz kanalizacyjnym.
Odnosząc się do uwarunkowań lokalnych, które mogłyby wpływać na różnicowanie cen w poszczególnych gminach, można powoływać się np. na: 1) podatek od nieruchomości, jako że jest w sposób bezpośredni transferowany przez skarżącą do budżetu danej gminy, 2) koszty inwestycji modernizacyjno-rozwojowych wykonanych przez poszczególne gminy niezależnie, już po zakończeniu wskazanego wyżej wspólnie realizowanego projektu. Wymienione powyżej koszty w sposób oczywisty stanowić muszą o różnicowaniu stawek taryfowych w poszczególnych gminach. Nie można oczywiście wykluczyć, że mogą występować też inne czynniki, które wpływają lokalnie na stawki opłat. Wykazanie ich należy jednak do przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego.
Skarżąca na poparcie prawidłowości przyjętego sposobu rozliczania kosztów powołuje się na wyrok Sądu Okręgowego w Szczecinie z 16 października 2018 r., VIII GC 344/18, wywodząc że rozstrzygnięcie w sprawie niniejszej nie może być sprzeczne z prawomocnym orzeczeniem sądu. Jest to stanowisko całkowicie chybione. Zgodnie z art. 365 § 1 kpc orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Stan związania orzeczeniami wydanymi w innych sprawach odnosi się wyłącznie do sentencji orzeczenia, a nie jego motywów. W orzecznictwie zwraca się przy tym uwagę, że powaga rzeczy osądzonej rozciąga się na motywy wyroku w granicach, w których stanowią one konieczne uzupełnienie rozstrzygnięcia, niezbędne dla wyjaśnienia jego zakresu, a przede wszystkim indywidualizacji sentencji wyroku jako rozstrzygnięcia o przedmiocie sporu, i w jakich motywy wyroku określają istotę danego stosunku prawnego. Sprawa rozstrzygana przez Sąd Okręgowy w Szczecinie dotyczyła żądania stwierdzenia nieważności uchwały nr 5/2018 Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników "Miejskie Wodociągi i Kanalizacja" spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. z 8 marca 2018 r. w sprawie zasad polityki inwestycyjnej i kształtowania cen, i zakres mocy wiążącej wydanego w tej sprawie wyroku z 16 października 2018 r. sygn. akt VIII GC 344/18 określa treść tego rozstrzygnięcia, czyli stwierdzenie nieważności wskazanej uchwały. Sama okoliczność stwierdzenia nieważności wskazanej uchwały wspólników jest prawnie irrelewantna dla rozpoznawanej sprawy, ponieważ zasady ustalania taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków są określone bezwzględnie obowiązującymi przepisami prawa (art. 20 – 23 uzzwoś oraz regulacjami zawartymi w rozporządzeniu taryfowym), stąd nie mogły zostać zmienione uchwałą wspólników przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego. Zatwierdzanie taryf odbywa się w trybie decyzji administracyjnych określonych w art. 24c uzzwoś, które podlegają kontroli sądów administracyjnych pod względem zgodności z prawem. Zatem w ramach przyznanych mu kompetencji to sąd administracyjny dokonuje oceny legalności decyzji w przedmiocie zatwierdzenia taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków i nie może być przy tym związany poglądem prawnym wyrażonym w tym przedmiocie w uzasadnieniu wyroku sądu powszechnego wydanego w innej sprawie.
Za niezasadny należy uznać zarzut naruszenia art. 24c ust. 3 in fine uzzwoś przez nieprecyzyjne określenie elementów taryfy, które wymagają poprawy. Zgodnie
z tym przepisem jeżeli wynik oceny, weryfikacji lub analizy, o których mowa w ust. 1, jest negatywny, organ regulacyjny odmawia, w drodze decyzji, zatwierdzenia taryfy oraz nakłada obowiązek w tej decyzji, w terminie w niej określonym, na przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne przedłożenia poprawionego projektu taryfy, o którym mowa w art. 24b ust. 4 pkt 1, lub poprawionego uzasadnienia, o którym mowa w art. 24b ust. 4 pkt 2, wskazując elementy projektu taryfy lub uzasadnienia wymagające poprawienia. Wskazać należy, że organ regulacyjny zobowiązał skarżącą do opracowania projektu taryfy "w sposób zapewniający ochronę odbiorców usług przed nieuzasadnionym wzrostem cen i stawek opłat oraz eliminację dysproporcji w cenach i stawkach, którymi będą obciążani odbiorcy w poszczególnych gminach obsługiwanych przez spółkę, poprzez zmianę sposobu podziału kosztów działalności zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków pomiędzy poszczególne gminy - nie według granic administracyjnych gmin, lecz na poszczególne systemy wodociągowe i system kanalizacyjny (które zostały zaprojektowane i wybudowane w projekcie jako całości), a następnie - proporcjonalnie do wielkości sprzedaży – na odpowiednie gminy, a także weryfikację zaplanowanych wielkości sprzedaży wody i odbioru ścieków". Decyzja organu regulacyjnego w sposób syntetyczny i klarowny przedstawia sposób w jaki taryfa powinna zostać skonstruowana. Ponieważ poprawa odnosiła się do samych podstawowych założeń przyjętych w taryfie, trudno żeby decyzja w sposób szczegółowy odnosiła się do poszczególnych pozycji. Zdaniem sądu, już na jej podstawie skarżąca miała możliwość skonstruowania taryfy w sposób prawidłowy. Nie sposób też zauważyć, że decyzja Prezesa PGWP wszystkie sporne czy budzące wątpliwość kwestie omawiała w sposób szczegółowy.
Natomiast za trafne należy uznać stanowisko skarżącej dotyczące bezpodstawnego zakwestionowania przez organ regulacyjny przyjęcia 12-miesięcznego okresu dla ustalenia cen za wodę i ścieki. Przepis § 15 ust. 3 rozporządzenia taryfowego wprowadza 12-miesięczny okres poprzedzający wprowadzenie nowej taryfy, z którego należy uwzględnić sumę zweryfikowanych ilości świadczonych usług, celem obliczenia planowanej ilości świadczonych usług. Z kolei ustalenie planowanej wielkości świadczonych usług służyć ma obliczeniu cen i stawek opłat, o czym jest mowa w § 15 ust. 2 rozporządzenia taryfowego. Wprawdzie rację ma Prezes PGWP, że zgodnie z § 2 pkt 5 rozporządzenia taryfowego, przez "okres obrachunkowy poprzedzający wprowadzenie nowej taryfy" rozumie się 36 kolejnych miesięcy obrachunkowych poprzedzających nie więcej niż o 120 dni dzień złożenia wniosku o zatwierdzenie taryfy, niemniej jednak dla ustalenia cen i stawek opłat nie ma znaczenia tak zdefiniowany 36-miesięczny okres obrachunkowy, który odnosi się wyłącznie do ustalenia niezbędnych przychodów przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego (§ 6 ust. 1 rozporządzenia taryfowego), planowania kosztów, o których mowa w § 6 ust. 1 pkt 1- 6 (§ 7 ust. 1 rozporządzenia taryfowego), czy ustalenia niepodzielonego zysku (§ 7 ust. 3 rozporządzenia taryfowego). Jednak okoliczność powyższa nie wpływa na fakt, że istniały niewątpliwe podstawy do odmowy zatwierdzenia taryfy.
Reasumując, sąd podziela stanowisko organów, że podstawę do wyodrębnienia poszczególnych grup odbiorców usług powinny stanowić opłaty za usługi wodne oraz opłata abonamentowa. Dopiero przy tak ustalonych grupach taryfowych skarżąca powinna dokonać alokacji kosztów. Biorąc pod uwagę wyżej wymienione lokalne uwarunkowania, podział kosztów powinien zostać dokonany nie według granic administracyjnych gmin, lecz na poszczególne systemy wodociągowe i system kanalizacyjny (które zostały zaprojektowane i wybudowane w projekcie "Zintegrowana gospodarka wodno-ściekowa w dorzeczu P." jako całości), a następnie - proporcjonalnie do wielkości sprzedaży w gminach - koszty te winny być alokowane do każdej z gmin. Natomiast kategorią kosztową, która powinna zostać wyłączona z tego sposobu alokacji i przypisana bezpośrednio do gmin, jest podatek od nieruchomości oraz koszty inwestycji modernizacyjno-rozwojowych, zaplanowanych i wykonywanych w poszczególnych gminach niezależnie, zgodnie z wieloletnimi planami rozbudowy i modernizacji urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych, już po zakończeniu wspólnie przez gminy realizowanego projektu "Zintegrowana gospodarka wodno-ściekowa w Dorzeczu P.8".
Mając powyższe na uwadze sąd uznał, że zaskarżone rozstrzygnięcie, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu i działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło