V SA/Wa 3398/15

PostanowienieWSA w Warszawie2017-01-20

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przy ustalaniu wysokości kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, należy stosować przepisy rozporządzenia z 2015 r., jeśli postępowanie w pierwszej instancji zakończyło się przed wejściem w życie rozporządzenia z 2016 r.?
Ratio decidendi
Do ustalenia wysokości kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, należy stosować przepisy rozporządzenia z 2015 r., jeżeli postępowanie w pierwszej instancji zostało zakończone przed wejściem w życie rozporządzenia z 2016 r. Koszty te obejmują wynagrodzenie ustalone na podstawie przepisów rozporządzenia oraz podatek od towarów i usług.
Stan faktyczny
Sąd administracyjny rozpoznał wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu adwokatowi A.B. przez skarżącą M.M. w sprawie ze skargi na postanowienie Ministra Finansów. Postępowanie w pierwszej instancji zostało zakończone wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 5 maja 2016 r. oddalającym skargę. Adwokat został ustanowiony z urzędu w celu sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.
Rozstrzygnięcie
Zasądzono ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata A.B. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 442,80 zł, w tym wynagrodzenie w kwocie 360,00 zł oraz podatek VAT w kwocie 82,80 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi M.M. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia p o s t a n a w i a : zasądzić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata A.B., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 442,80 zł (czterysta czterdzieści dwa złote i osiemdziesiąt groszy), w tym: tytułem wynagrodzenia kwotę 360,00 zł (trzysta sześćdziesiąt złotych) oraz tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 82,80 zł (osiemdziesiąt dwa złote i osiemdziesiąt groszy). Wyrokiem z dnia 5 maja 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. M. Postanowieniem z dnia 6 września 2016 r. referendarz sądowy ustanowił dla skarżącej adwokata z urzędu. Wyznaczony pełnomocnik – adwokat A.B.– wystąpił z wnioskiem z dnia [...] r. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu oświadczając, że koszty te nie zostały opłacone. Jednocześnie przedstawił opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, której odpis został przesłany skarżącej. Rozpoznając wniosek należało zważyć, co następuje: Zgodnie art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; zwanej dalej: p.p.s.a.), wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Obecnie obowiązującym aktem prawnym regulującym powyższe zasady jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714). Zgodnie z § 22 tego rozporządzenia, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Jednocześnie w myśl § 24, rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 2 listopada 2016 r. Wobec tego, iż postępowanie w niniejszej sprawie zostało zakończone w pierwszej instancji wyrokiem z dnia 5 maja 2016 r., a więc przed wejściem w życie obecnie obowiązującego rozporządzenia, do rozpoznania wniosku pełnomocnika z dnia [...] r. zastosowanie znajdują przepisy dotychczasowe, tj. przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801; zwanego dalej: "rozporządzeniem z 2015 r."). Chodzi bowiem o nieopłaconą pomoc prawną udzieloną przez pełnomocnika z urzędu po zakończeniu postępowania w pierwszej instancji (opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej), kiedy to obowiązywały przepisy rozporządzenia z 2015 r., które weszły w życie od dnia 1 stycznia 2016 r. (§ 23 rozporządzenia z 2015 r.). Zgodnie z § 2 rozporządzenia z 2015 r. koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata. W myśl § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia z 2015 r., opłata maksymalna za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji – 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł. Opłata maksymalna w niniejszej sprawie wynosi 480 zł, stosownie do przepisu § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia z 2015 r. W przedmiotowej sprawie adwokat został ustanowiony w czasie, kiedy biegł termin do wniesienia skargi kasacyjnej, celem jej sporządzenia i wniesienia, czyli nie brał udziału w postępowaniu sądowym w pierwszej instancji, wobec czego przyznać należało na jego rzecz wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w wysokości 75% opłaty maksymalnej, tj. w wysokości 360 zł. Obliczone w ten sposób wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu należało podwyższyć o kwotę podatku od towarów i usług, o czym stanowią przepisy § 4 ust. 3 rozporządzenia z 2015 r. Biorąc powyższe pod uwagę oraz wobec oświadczenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu, że koszty pomocy nie zostały uiszczone w całości ani w części – na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło