V SA/Wa 34/12

Referendarz sądowy Anna Nasiłowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 15 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi S. I."T." na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o pomocy de minimis postanawia: odmówić zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego S. I. "T.", dalej: "skarżąca" albo "spółdzielnia" wystąpiła z wnioskiem, sporządzonym na urzędowym formularzu PPPr, o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że prowadzona działalność gospodarcza od trzech lat przynosi stratę. W roku 2011 r. skarżąca sprzedała majątek uzyskując z tego tytułu kwotę 504.000 zł, a dokonana transakcja wpłynęła na zakończenie roku bilansowego zyskiem w wysokości 52.643,24 zł. Ponadto skarżąca nie ma podpisanej umowy z radcą prawnym i nie dysponuje środkami finansowymi na wynajęcie profesjonalnego pełnomocnika. Do formularza PPPr skarżąca załączyła zeznania podatkowe CIT za lata 2010 – 2011, wyciągi z rachunków bankowych na koniec maja, czerwca, lipca 2012 r., bilanse i rachunki zysków i strat za lata 2008 – 2011. W oświadczeniu o majątku i dochodach skarżąca wskazała, iż kapitał zakładowy spółdzielni wynosi 786.157,50 zł, zysk za 2011 r. wyniósł 52.643,24 zł, natomiast w dniu 31 maja 2012 r. skarżąca wykazywała stratę w kwocie 199.562,36 zł. Ponadto skarżąca posiada środki trwałe o wartości 1.522.617,12 zł (według bilansu za ostatni rok). Z oświadczenia o majątku i dochodach wynika również, że skarżąca posiada środki pieniężne na dwóch rachunkach bankowych w kwocie 5.402,27 zł oraz w kwocie 5.067,40 zł. Ponieważ oświadczenia zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz złożone wyjaśnienia okazały się niewystarczające do oceny stanu majątkowego skarżącej, spółdzielnię wezwano do udzielenia dodatkowych informacji oraz złożenia dodatkowych dokumentów. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca złożyła kserokopie deklaracji dla podatku od towarów i usług VAT-7 złożonych w 2012 r., wykaz środków trwałych wraz wydrukiem z programu finansowo-księgowego "Środki trwałe", kserokopie wyciągów bankowych za czerwiec, lipiec, sierpień 2012 r., kserokopie dokumentów stwierdzających nabycie i sprzedaż ruchomości i nieruchomości o wartości ponad 10.000 zł oraz informację o wierzytelnościach i zobowiązaniach spółdzielni. Skarżąca poinformowała, że nie uzyskuje dotacji. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje. Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej " p.p.s.a", właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do art. 258 § 1 p.p.s.a. czynności w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy mogą wykonywać referendarze sądowi. Sąd może przyznać osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy jednostka taka wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, a zwolnienie z części kosztów postępowania, jest możliwe jeśli jednostka wykaże, że nie ma dostatecznych środków na pełne ich poniesienie (art. 246 § 2 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a.). Przystępując do rozpoznania wniosku, przypomnieć należy, że co do zasady, każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia. Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Prawo pomocy ma charakter szczególny i dlatego z uprawnienia tego mogą skorzystać jedynie podmioty, które wykażą, że znajdują się w wyjątkowo trudnej sytuacji materialnej. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, oraz stan faktyczny sprawy, brak uzasadnienia dla przyznania skarżącej prawa pomocy w żądanym zakresie, bowiem skarżąca nie wykazała, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Na obecnym etapie postępowania na skarżącej ciąży obowiązek uiszczenia wpisu w kwocie 100 zł od skargi kasacyjnej, którą skarżąca zamierza złożyć, opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł za sporządzenie uzasadnienia do wyroku oraz koszt opłacenia profesjonalnego pełnomocnika w związku z zamiarem złożenia skargi kasacyjnej. W oświadczeniu o majątku i dochodach skarżąca wskazała, że posiada środki trwałe o wartości 1.522.617,12 zł, a więc majątek o znacznej wartości. Wymienione składniki majątkowe stanowią przede wszystkim maszyny i urządzenia związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, ale również grunty i budynki, co wynika z przedstawionej ewidencji środków trwałych. Przedstawione kserokopie dokumentów księgowych, w tym bilans, rachunek zysków i strat, zeznania i deklaracje podatkowe wskazują, że skarżąca prowadzi działalność w dużych rozmiarach. W zeznaniu podatkowym CIT-8 za 2010 rok skarżąca wykazała stratę, ale uzyskała przychody w wysokości 2. 278.185,59 zł oraz poniosła koszty uzyskania przychodów w wysokości 3.039.214,29 zł. W 2011 roku skarżąca uzyskała dochód, osiągając przychody oraz ponosząc koszty uzyskania przychodów w wartościach przekraczających 3 mln zł. Wysokość obrotu wskazuje, że spółka prowadzi działalność gospodarcza w znacznych rozmiarach. Przedstawione deklaracje dla podatku od towarów i usług (VAT-7), za okres od stycznia 2012 r. do lipca 2012r. również wskazują, że skarżąca prowadzi aktywną działalność gospodarczą. Analizując przedstawione informacje oraz złożone dokumenty wskazać należy, że skarżąca posiada środki finansowe na jednym rachunku bankowym. Na rachunku prowadzonym przez [...] S.A., w dniu 31 sierpnia 2012 r. skarżąca dysponowała kwotą 10.114,18 zł. Rachunek bankowy prowadzony przez [...] wykazywał w dniu 31 sierpnia 2012r. saldo ujemne w wysokości 171.403,10 zł, ale na wyciągu za dzień 31 lipca 2012 r. skarżąca posiadała środki w kwocie 5.402,27 zł. W tym miejscu zauważyć należy, że skarżąca została wezwana do nadesłania pełnych wyciągów z posiadanych rachunków bankowych. Skarżąca nie wykonała wezwania w tym zakresie, przedstawiła bowiem jedynie wyciągi bankowe z ostatnich dni kolejnych trzech miesięcy, co uniemożliwia ustalenie wpływu i wypływu środków na rachunkach bankowych. Odnosząc się do przedstawionego wyciągu bankowego, który wskazuje ujemne saldo zauważyć należy, że przedsiębiorcy uzyskują inne warunki prowadzenia rachunków bankowych niż osoby fizyczne. Dlatego też inaczej należy oceniać okoliczność braku środków finansowych na ich rachunkach bankowych. Zauważyć należy, że skarżąca zawarła z bankiem [...] umowę kredytową w rachunku bieżącym. Koszty bieżącej działalności stanowią również wydatki na postępowanie sądowe. W ocenie referendarza, skarżąca jest w stanie (chociażby ze środków z kredytu na finansowanie bieżącej działalności) uiścić wymagane na obecnym etapie postępowania sądowego koszty. Wyjaśnić należy, iż wpis sądowy jako wydatek wiąże się z bieżącą działalnością, wpływa na wysokość strat finansowych ogółem, zatem winien być traktowany na równi z innymi wydatkami, które powinny zostać pokryte z bieżących dochodów. Pokrywanie strat z bieżącej działalności nie jest argumentem przemawiającym za zwolnieniem od kosztów sądowych. Koszty sądowe jako należności budżetu państwa należy uiszczać na równi z innymi koniecznymi wydatkami obciążającymi skarżącego, a zobowiązania publicznoprawne nie korzystają z pierwszeństwa w ich zaspokojeniu, przed kosztami sądowymi. Skarżąca zawarła również z bankiem [...] umowę o kredyt inwestycyjny. Istotne jest również, że skarżąca inwestuje w przedsiębiorstwo, czego dowodem może być zakup "[...]" za kwotę 135.300 zł. Nawet jeśli skarżąca sfinansuje ten zakup dzięki umowie kredytu bankowego, zauważyć należy, że bank kredytując zakup ocenił, iż skarżąca jest w stanie wywiązać się z zobowiązań nałożonych umową kredytową. Reasumują, w ocenie referendarza sądowego skarżąca jest w stanie ponieść koszty postępowania sądowego, nie wykazała bowiem, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Mając na względzie całość powyższej argumentacji, na podstawie art. 246 § 2 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.