V SA/Wa 346/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-03-23
Skład orzekający: Referendarz sądowy Anna Michałowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona nie przedstawiła wystarczających danych o swojej sytuacji majątkowej i nie wykonała wezwania do złożenia dodatkowych oświadczeń?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ strona skarżąca nie wykazała w sposób wystarczający swojej sytuacji majątkowej, nie przedstawiła wymaganych dokumentów potwierdzających dochody i wydatki, a także nie wykonała wezwania do złożenia dodatkowych oświadczeń. Brak tych informacji uniemożliwił ocenę rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawcy.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację majątkową związaną z prowadzoną działalnością gospodarczą i kredytami. We wniosku podała ogólne informacje o swoim majątku i dochodach. Sąd wezwał skarżącą do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów potwierdzających jej sytuację finansową, jednak wezwanie to nie zostało wykonane.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B.O. – ... na decyzję Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia ... listopada 2011 r. Nr ... w przedmiocie zwrotu dotacji rozwojowej postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym tj. zwolnienia od kosztów sądowych;
Skarżąca wystąpiła - na urzędowym formularzu PPF – z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W jego uzasadnieniu oświadczyła, iż we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje wraz z niepełnoletnią córką. Skarżąca wskazała, iż poza działką o wartości około ... zł oraz samochodem osobowym (... ), nie posiada żadnych nieruchomości, ani przedmiotów wartościowych i oszczędności pieniężnych. Dochody Skarżącej z prowadzonej działalności gospodarczej wynoszą ...zł brutto, córka nie otrzymuje alimentów. W związku ze wstrzymaniem wypłaty transz dofinansowania Skarżąca zaciągnęła kredyty i pożyczki na dokończenie realizacji projektu oraz przeznaczyła wszystkie własne oszczędności. Po uruchomieniu dofinansowania cześć długów spłaciła, ale nie dysponuje środkami na opłacenie skargi.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) – dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa.
Zgodnie z art. 244 §1 ustawy p.p.s.a. - prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego (...). W myśl art. 245 §1 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z §3 powołanego przepisu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego (...).
Prawo pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a., zostaje przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Spełnienie tej przesłanki obliguje do przyznania prawa pomocy w stosownym zakresie. Osoba ubiegająca się o zwolnienie powinna zatem we wniosku o przyznanie prawa pomocy zawrzeć oświadczenie zawierające prawdziwe i dokładne dane o stanie rodzinnym, majątku i dochodach. W przeciwnym razie sąd, zgodnie z art. 255 cytowanej ustawy, wezwie ją do złożenia dodatkowego oświadczenia, na podstawie którego będzie mógł dokonać oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego wnioskodawcy. Oświadczenie ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy jest nieodzowną przesłanką, po weryfikacji zawartych w nim danych, przyznania zwolnienia od kosztów sądowych.
W sprawie skarżąca we wniosku o przyznanie prawa pomocy nie przedstawiła w sposób wystarczający swojej sytuacji majątkowej, a wezwanie do podania dodatkowych informacji pozwalających na ocenę jej sytuacji finansowej nie zostało w ogóle wykonane. Skarżąca nie wyjaśniła m.in. gdzie zamieszkuje i jakie ponosi z tego tytułu wydatki, ile wynoszą jej wydatki na zakup żywności, ubrania i leczenie oraz nie nadesłała dokumentów potwierdzających wydatki mieszkaniowe, dokumentów potwierdzających wysokość uzyskiwanych dochodów oraz wyciągów z posiadanych rachunków bankowych. W tej sytuacji nie można było ustalić jak w rzeczywistości wygląda sytuacja materialna skarżącej.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy p.p.s.a, należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło