V SA/Wa 362/18
PostanowienieWSA w Warszawie2018-03-28
Skład orzekający: Sędzia WSA Arkadiusz Tomczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji zobowiązującej do zwrotu środków pieniężnych może zostać uwzględniony, gdy skarżący nie uprawdopodobnił groźby wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ skarżący nie uprawdopodobnił zaistnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 PPSA. Obowiązek zwrotu świadczenia pieniężnego nie jest z natury nieodwracalny, a skarżący nie wykazał, że grozi mu szkoda znaczna, przekraczająca zwykłe następstwa wykonania decyzji, w oparciu o rzetelną i przejrzystą prezentację swojej aktualnej sytuacji finansowej.Stan faktyczny
Skarżąca spółka wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, która zobowiązała ją do zwrotu środków przekazanych tytułem refundacji składek na ubezpieczenie społeczne osób niepełnosprawnych. Spółka argumentowała, że brak wstrzymania wykonania decyzji może doprowadzić do szkody w mieniu i trudnych do odwrócenia skutków, w tym blokady środków z PFRON, co może zachwiać jej budżetem i wymusić redukcję zatrudnienia. Do wniosku dołączyła szereg dokumentów finansowych i dotyczących zatrudnienia.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Arkadiusz Tomczak po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. w B. na decyzję Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu środków przekazanych tytułem refundacji składek na ubezpieczenie społeczne osób niepełnosprawnych postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji
W skardze [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: "Skarżąca" lub "Spółka") wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, na podstawie, której zobowiązano Spółkę do zwrotu środków przekazanych tytułem refundacji składek na ubezpieczenie społeczne osób niepełnosprawnych w wykości [...] zł.
Na wstępie skarżąca spółka stwierdziła, że brak jest podstaw do przyjęcia poglądu, że przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", nakładają na nią obowiązek uprawdopodobnienia (a tym bardziej udowodnienia) określonych w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a. przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego do tego sądu aktu lub czynności. Jej zdaniem do Skarżącego - w świetle treści analizowanego przepisu - należy jedynie złożenie "wniosku" o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności.
Następnie wskazała, że brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji może doprowadzić do wyrządzenia szkody w mieniu oraz spowodować trudne od odwrócenia skutki.
Podniosła, iż zaskarżona decyzja jest decyzją ostateczną, a przez to wykonalną, co skutkuje uznaniem przez organ, że łączna kwota zaległości wobec Funduszu przekracza kwotę 100 zł. To zaś skutkowało założeniem przez Fundusz w dniu [...] stycznia 2018 r. blokady ręcznej, uniemożliwiającej wypłacenie Spółce środków z Funduszu począwszy od stycznia 2018
Wskazała, iż Fundusz wszczął względem Spółki postępowanie w sprawie wstrzymania miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za grudzień 2017 r. w związku z dokonaną blokadą, co oznacza z dużym prawdopodobieństwem, że w konsekwencji organ wyda decyzję wstrzymującą wypłatę dofinansowania do wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych za grudzień 2017 r., jak i za kolejne okresy, jeżeli wykonalność decyzji nie zostanie wstrzymana.
Podkreśliła, iż brak wstrzymania wykonalności oznacza dla niej przede wszystkim blokadę środków z PFRON, które są przeznaczane na dofinansowanie wynagrodzeń aż 25 niepełnosprawnych pracowników, których zatrudnia Spółka. Brak tego dofinansowania może zachwiać budżet Spółki, szczególnie w najbliższych miesiącach. Zaznaczyła, że dodatkową działalnością, z której Spółka czerpie przychody jest m.in. wydobywanie piasku. Jednakże jest to działalność, która jest ściśle uzależniona od pór roku i w okresie od listopada do marca Spółka nie czerpie z niej w zasadzie żadnych przychodów (podczas gdy to właśnie przychody z tej działalności stanowią dla Spółki główne źródło dochodu). Odmowa wstrzymania wykonalności decyzji, a co za tym idzie obowiązek uiszczenia nałożonego zobowiązania przy jednoczesnej blokadzie wypłaty dofinansowania z PFRON może spowodować po stronie Spółki konieczność redukcji zatrudnienia, a tym samym wpłynąć na ogólną sytuację Spółki. Odpowiednia liczba personelu jest bowiem konieczna dla prawidłowego prowadzenia działalności w branży hotelowo - gastronomicznej.
Do wniosku dołączyła:
informację Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...].01.2018 r. o wprowadzenie blokady ręcznej [...];
zawiadomienie z dnia [...] stycznia 2018 r. o wszczęciu postępowania w sprawie wstrzymania miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za grudzień 2017 r.;
zestawienie średnie miesięczne kosztów i przychodów za IV kwartał w ramach całej działalności prowadzonej przez Spółkę [...] sp. z o.o.;
4) przychody i koszty z działalności hotelowo - gastronomicznej za IV kwartał 2017 r.;
listę pracowników niepełnosprawnych zatrudnionych w Spółce w grudniu 2017 r.;
listę pracowników pełnosprawnych zatrudnionych w Spółce w grudniu 2017 r.;
zestawienia list płac za IV kwartał 2017 r.;
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
W myśl art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", zasadą jest, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Zgodnie natomiast z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może - po przekazaniu mu skargi - na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Wymaga zaznaczenia, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu musi być poprzedzone analizą umotywowania wniosku pod kątem spełnienia przesłanek z ww. art. 61 § 3 p.p.s.a. Ocena wniosku jest bowiem możliwa i w dużym stopniu zależy od uzasadniania przedstawionego przez wnioskodawcę. W judykaturze od dawna utrwalone jest stanowisko, że to na nim ciąży obowiązek przedstawienia argumentacji i poparcia jej dowodami pozwalającymi na dokonanie merytorycznej oceny wniosku. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu występowały w sprawie. Sąd musi mieć o nich wiedzę. Uzasadnienie wniosku powinno zatem odnosić się do konkretnych zdarzeń lub okoliczności, jednakże w taki sposób, aby sąd miał możliwość ich weryfikacji.
W ocenie Sądu umotywowanie rozpatrywanego wniosku nie pozwala na zastosowanie wobec Skarżącej wyjątkowej instytucji jaką jest wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu.
Przede wszystkim rodzaj obowiązku nałożony na Spółkę nie wywołuje stanu, który byłby nieodwracalny, bowiem zaskarżoną decyzją zobowiązano spółkę do zwrotu środków przekazanych tytułem refundacji składek na ubezpieczenie społeczne osób niepełnosprawnych w wykoście [...] zł. Chodzi zatem o świadczenie pieniężne, którego spełnienie z natury rzeczy jest odwracalne (por. post. NSA z dnia 28 kwietnia 2009 r., sygn. akt II GZ 80/09 dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). W sytuacji ewentualnego uwzględnienia skargi istnieje możliwość zwrotu uiszczonych środków.
Należy także przypomnieć Stronie, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego. Oczywiste jest zatem, że w wyniku dobrowolnej zapłaty lub przymusowej egzekucji kary dojdzie do pomniejszenia majątku Spółki. Skarżąca winna więc wykazać, że na skutek zapłaty kwoty [...] zł grozi jej szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa wydanej decyzji, gdyż przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. wyraźnie stanowi o szkodzie znacznej, a nie o szkodzie jakiejkolwiek.
Skoro grożącą Spółce znaczną szkodą ma być utrata płynności finansowej, koniecznej jest odniesienie wysokości ciążącej na niej kary do jej aktualnej kondycji majątkowej i możliwości płatniczych (postanowienie NSA z dnia 26 września 2013 r., sygn. akt II FZ 718/13). Jedynie bowiem w oparciu o aktualne dane można oceniać prawdopodobieństwo zaistnienia w przyszłości zdarzeń, których obawia się Strona. Skarżąca spółka winna więc rzetelnie i przejrzyście zobrazować swoją aktualną sytuację finansową, a twierdzenia poprzeć odpowiednimi, aktualnymi dokumentami, a nie tylko jak twierdzi wystarczy jedynie złożyć wniosek.
Złożone dokumenty jedynie wybiórczo przedstawiają sytuacje finansową skarżącej spółki i dotyczą tylko IV kwartału 2017 r. Wskazują na przychód który jest dość znaczny i wynosi [...] zł oraz koszty [...] zł. Pozostałe dokumenty dotyczą wynagrodzeń pracowników.
W ocenie Sądu przedstawiona przez skarżącą Spółkę dokumentacja nie przedstawia w pełni jej sytuacji majątkowej, co prowadzi do wniosku, że w sprawie nie zachodzą konsekwencje, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Podsumowując, skarżąca Spółka nie uprawdopodobniła zaistnienia przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. że wykonanie zaskarżonej decyzji rodziłoby dla niego skutek w postaci groźby wyrządzenia mu znacznej szkody lub że powstałe skutki byłyby trudne do odwrócenia. Ponadto z analizy akt administracyjnych oraz akt sądowych nie wynika, aby istniały takie przesłanki do uwzględnienia wniosku. Sąd nie ma zatem do czynienia z sytuacją, która uzasadniałaby zastosowanie wobec skarżącej wyjątkowego rozwiązania prawnego jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło