V SA/Wa 3624/15
WyrokWSA w Warszawie2016-09-27
Skład orzekający: Irena Jakubiec-Kudiura, Izabella Janson, Arkadiusz Tomczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy niewłaściwe reprezentowanie strony przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu, w tym niezłożenie skargi kasacyjnej w terminie, stanowi podstawę do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę o wznowienie postępowania, uznając, że niewłaściwe reprezentowanie strony przez pełnomocnika procesowego, w tym niezłożenie skargi kasacyjnej w terminie, nie jest tożsame z brakiem należytej reprezentacji w rozumieniu art. 271 pkt 2 p.p.s.a. i nie stanowi ustawowej podstawy do wznowienia postępowania. Strona ponosi ryzyko negatywnych konsekwencji niestarannego zachowania się swojego pełnomocnika.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, które zostało zakończone prawomocnym postanowieniem o umorzeniu postępowania w sprawie odmowy umorzenia grzywny. Skarżący zarzucił, że nie był należycie reprezentowany przez ustanowionego z urzędu pełnomocnika, który nie kontaktował się z nim, nie złożył w terminie skargi kasacyjnej i nie poinformował o odrzuceniu tej skargi. Sąd rozpoznał skargę o wznowienie postępowania, badając, czy zaistniały przesłanki wznowieniowe.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę o wznowienie postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Izabella Janson (spr.), Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak, Protokolant spec. - Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2016 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania sądowego w sprawie zakończonej postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2014 r. sygn. akt V SA/Wa 2096/14 w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu grzywny oddala skargę o wznowienie postępowania.
R. K. (dalej: "Skarżący" lub "Strona") reprezentowany przez opiekuna prawnego, w dniu 2 września 2015 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego prawomocnym postanowieniem tego Sądu z dnia 28 sierpnia 2014 r., sygn. akt V SA/Wa 2096/14.
Wskazanym postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2014 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie umorzył postępowanie sądowe w sprawie skargi na decyzję Ministra Finansów z [...] maja 2014 r. wydaną w przedmiocie odmowy umorzenia grzywny nałożonej w drodze mandatu karnego. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie Sąd wskazał, że na podstawie art. 161 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016r., poz. 718 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w następujących sytuacjach: jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę, w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania, oraz gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.
Sąd podkreślił, że organ administracji na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. uwzględnił w całości żądanie skargi i decyzją z dnia (...) sierpnia 2014 r. uchylił zaskarżoną decyzję z [...] maja 2014 r. i decyzję o odmowie umorzenia nałożonej grzywny z [...] grudnia 2010 r. oraz uwzględniając w całości wniosek umorzył nałożoną na Skarżącego grzywnę w wysokości 100 zł. Zaskarżona decyzja z [...] maja 2014 r. oraz decyzja organu dotycząca wniosku o umorzenie wymierzonej grzywny na mocy decyzji z dnia [...] sierpnia 2014 r. przestały istnieć, a pierwotne żądanie Skarżącego w zakresie umorzenia wymierzonej mu grzywny zostało w całości uwzględnione, dlatego Sąd uznał, iż postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe. Postanowienie stało się prawomocne w dniu 11 października 2014 r.
W dniu 27 grudnia 2014 r. ustanowiony z urzędu dla Skarżącego pełnomocnik wniósł skargę kasacyjną. Postanowieniem z 12 lutego 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 2096/14, WSA w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną wniesioną z powodu jej wniesienia z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 177 § 1 p.p.s.a.
W skardze z dnia 2 września 2015 r. o wznowienie postępowania sądowego Skarżący wskazał, że nie był należycie reprezentowany przez ustanowionego z urzędu adwokata, ponieważ pełnomocnik nie złożył w terminie skargi kasacyjnej, nie kontaktował się ze Skarżącym, nie poinformował o wydaniu przez Sąd postanowieniu o odrzuceniu skargi kasacyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Zgodnie z art. 270 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016r., poz. 718 ze zm.), dalej: "p.p.s.a." można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem w przypadkach przewidzianych w dziale VII. Zatem skarga o wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia zmierzającym do uchylenia lub zmiany prawomocnego orzeczenia kończącego postępowanie sądowoadministracyjne w wyjątkowych, ściśle określonych wypadkach. Wznowienie postępowania nie jest natomiast kolejnym środkiem zaskarżenia. Aby zatem doszło do ponownego rozpatrzenia sprawy muszą zaistnieć przesłanki wznowieniowe.
Podnieść należy, że rozpatrywanie skargi o wznowienie postępowania odbywa się w kilku etapach. W pierwszej kolejności sąd bada, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. Przy braku spełnienia jednej z tych przesłanek sad odrzuca skargę. W ocenie sądu w badanej sprawie nie występują przesłanki do odrzucenia skargi o wznowienie postępowania. W skardze zawarto oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, podano i uzasadniono podstawę wznowienia (art. 271 pkt 2 p.p.s.a.), a skarga została wniesiona w terminie określonym w art. 277 p.p.s.a. W związku z tym Sąd zbadał, czy zaistniały podstawy do wznowienia postepowania.
Skarżący wniósł skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2014 r., sygn. akt V SA/Wa 2096/14, którym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie umorzył postępowanie sądowe w sprawie skargi na decyzję Ministra Finansów z [...] maja 2014 r. wydaną w przedmiocie odmowy umorzenia grzywny nałożonej w drodze mandatu karnego w związku z uwzględnieniem w całości na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. przez organ administracji żądania skargi. Zauważyć bowiem należy, że Minister Finansów decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. uchylił własną decyzję z [...] maja 2014 r. i decyzję z [...] grudnia 2010 r. o odmowie umorzenia nałożonej grzywny oraz umorzył należność w kwocie 100 zł z tytułu grzywny nałożonej w drodze mandatu karnego kredytowanego.
Wskazując podstawy wznowienia postępowania sądowego Skarżący powołał się na art. 271 pkt 2 p.p.s.a., podnosząc że nie był należycie reprezentowany przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu, ponieważ ustanowiony adwokat nie kontaktował się ze Skarżącym, nie złożył w terminie skargi kasacyjnej, nie poinformował o wydaniu przez Sąd postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej.
W ocenie Sądu skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 271 pkt 2 p.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania.
Z akt sprawy o sygn. V SA/Wa 2096/14, w której wznowienia postępowania domaga się Skarżący, wynika, że był on reprezentowany przez adwokata ustanowionego z urzędu na mocy postanowienia referendarza sądowego WSA w Warszawie z dnia 12 września 2014 r. Postanowienie w przedmiocie przyznania prawa pomocy zostało wydane po zakończeniu postępowania toczącego się przed sądem I instancji (tj. po wydaniu postanowienia z 28 sierpnia 2014 r. w sprawie umorzenia postępowania sądowego). Pełnomocnik złożył skargę kasacyjną. Natomiast fakt, że adwokat złożył skargę kasacyjną z uchybieniem terminu, nie wniósł o przywrócenie terminu do jej wniesienia, nie kontaktował się ze Skarżącym, nie poinformował Skarżącego o wydaniu przez Sąd postanowieniu o odrzuceniu skargi kasacyjnej nie stanowią podstawy do wznowienia postępowania.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest bowiem pogląd, że nawet niewłaściwe reprezentowanie interesów strony przez jej pełnomocnika procesowego nie jest tożsame z brakiem należytej reprezentacji strony w postępowaniu w rozumieniu art. 271 pkt 2 p.p.s.a. Nie może więc stanowić ustawowej podstawy wznowienia postępowania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 lutego 2005r. sygn. akt OSK 1160/04, LEX nr 164939, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 maja 2010r., sygn. akt II SA/Gl 50/10, LEX nr 578123, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 14 lutego 2013r., sygn. akt III SAB/Lu 26/12, LEX nr 1343647). Co więcej zastrzeżenia mocodawcy co do sposobu wypełniania obowiązków przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu w ogóle nie mogą być przedmiotem oceny sądu administracyjnego.
Podkreślenia wymaga również, że zaniechanie wniesienia skargi kasacyjnej w ustawowym terminie powoduje, że negatywne konsekwencje wynikające z tego uchybienia obciążają samego Skarżącego. Zgodnie bowiem z utrwaloną linią orzeczniczą niedochowanie przez radcę prawnego lub adwokata ciążącego na nim obowiązku należytego dbania o interesy strony reprezentowanej powoduje, że ponosi ona ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się swojego pełnomocnika. W takiej sytuacji Skarżący ma jednak możliwość złożenia skargi na pełnomocnika do odpowiednich organów samorządu zawodowego
Jak wskazano wyżej skarga o wznowienie postępowania nie stanowi kolejnego środka zaskarżenia. Zatem Sąd nie jest uprawniony do ponownego rozpoznania sprawy w przypadku, gdy nie zaszły podstawy wznowieniowe.
W związku z powyższym na podstawie art. 282 § 2 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę o wznowienie postępowania sądowego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło