V SA/Wa 368/14

PostanowienieWSA w Warszawie2016-11-14

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym powinny być zasądzone według przepisów obowiązujących w dacie wszczęcia postępowania kasacyjnego, czy według przepisów wchodzących w życie w trakcie jego trwania?
Ratio decidendi
Koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym powinny być zasądzone według przepisów obowiązujących w dacie wszczęcia postępowania kasacyjnego, jeśli postępowanie to nie zostało zakończone przed dniem wejścia w życie nowych przepisów. W tym przypadku zastosowanie znalazło rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznawał wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu adwokatowi T.S. w sprawie ze skargi W.P. na postanowienie Ministra Finansów w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną. Postępowanie obejmowało skargę do WSA, skargę kasacyjną do NSA, która została oddalona. Pełnomocnik adwokat T.S. ponownie wystąpił z wnioskiem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
Rozstrzygnięcie
Zasądzono ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata T.S., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 221,40 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi W. P. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] listopada 2013 r. Nr [...] w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną p o s t a n a w i a : zasądzić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata T.S., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 221,40 zł (słownie: dwieście dwadzieścia jeden złotych i czterdzieści groszy), w tym: tytułem wynagrodzenia kwotę 180,00 zł (słownie: sto osiemdziesiąt złotych) oraz tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 41,40 zł (słownie: czterdzieści jeden złotych i czterdzieści groszy). Postanowieniem z dnia 3 czerwca 2014 r. referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przyznał stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, w tym poprzez ustanowienie adwokata z urzędu. Wyrokiem z dnia 3 listopada 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę oraz zasądził na rzecz ustanowionego adwokata – T.S. – koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W dniu 2 stycznia 2015 r. pełnomocnik sporządził i wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną, w której zawarł wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu, oświadczając jednocześnie, iż koszty te nie zostały zapłacone w całości ani w części. Wyrokiem z dnia 11 sierpnia 2016 r. o sygn. akt II GSK 288/15 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Pismem z dnia 5 września 2016 r. pełnomocnik ponownie wystąpił z wnioskiem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawne udzielonej z urzędu. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zgodnie art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; zwanej dalej: p.p.s.a.), wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Obecnie obowiązującym aktem prawnym regulującym powyższe zasady jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714). Zgodnie z § 22 tego rozporządzenia, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Jednocześnie w myśl § 24, rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 2 listopada 2016 r. Wobec tego, iż postępowanie wywołane skargą kasacyjną zostało w niniejszej sprawie wszczęte i niezakończone przed 2 listopada 2016 r., a zatem przed dniem wejścia w życie wskazanego powyżej rozporządzenia, należało odwołać się do przepisów dotychczasowych, tj. przepisów rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801). Rozporządzenie to w § 21 również wprowadza przepis przejściowy, zgodnie z którym do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Rozporządzenie to wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. (§ 23 rozporządzenia). Mając zatem na uwadze wskazany przepis przejściowy, zauważyć należało, iż postępowanie kasacyjne zostało w niniejszej sprawie również wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r., tj. przed dniem 1 stycznia 2016 r. (skarga kasacyjna złożona w dniu 2 stycznia 2015 r.). W konsekwencji, należne wynagrodzenie adwokata należy ustalić w oparciu o przepisy dotychczasowe przed dniem wejścia w życie rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r., tj. w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461; zwane dalej: "rozporządzeniem"). Zgodnie z § 19 pkt 1 rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5. Stawki minimalne w postępowaniu przed sądem administracyjnym zostały określone w Rozdziale 5 rozporządzenia. W niniejszej sprawie, której przedmiotem nie jest należność pieniężna, stawka minimalna wynosi 240 zł, zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia. W myśl § 18 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia, stawka minimalna za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wynosi – 75% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam adwokat – 100% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Mając zatem na uwadze, iż wyznaczony w sprawie adwokat został ustanowiony w postępowaniu sądowym w pierwszej instancji, w którym brał udział, sporządził i wniósł skargę kasacyjną oraz stawił się na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, zasądzić należało na jego rzecz wynagrodzenie w wysokości 75% stawki minimalnej, tj. w wysokości 180 zł. Jednocześnie stosownie do treści § 20 rozporządzenia, wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub części. Zgodnie natomiast z § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty (...) sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Biorąc powyższe pod uwagę oraz wobec oświadczenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu, że koszty pomocy nie zostały zapłacone przez skarżącą stronę, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło