V SA/Wa 377/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-11-25

Skład orzekający: Referendarz sądowy Anna Michałowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego jest zasadny, gdy strona została już zwolniona od kosztów sądowych i zamierza wnieść skargę kasacyjną?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego jest zasadny, gdy strona zamierza wnieść skargę kasacyjną, która wymaga sporządzenia przez adwokata lub radcę prawnego, a jej sytuacja materialna uzasadnia udzielenie takiej pomocy. Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy, jeśli strona została już od nich zwolniona.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, po tym jak Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił jego skargę na decyzję dotyczącą płatności obszarowych. Skarżący uzasadnił wniosek trudną sytuacją materialną swojej rodziny, wskazując na dochody z gospodarstwa rolnego, posiadany dom i budynek gospodarczy, a także korzystanie z pomocy MOPS i ograniczone środki finansowe. Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych był bezprzedmiotowy, ponieważ skarżący był już wcześniej zwolniony od ich ponoszenia.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienia od kosztów sądowych).

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Dyrektora ...Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia ... stycznia 2009 r. nr ... w przedmiocie płatności obszarowych postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu, o którego wyznaczenie zwrócić się do Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w W.; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Wyrokiem z 24 września 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę K. K. na decyzję Dyrektora... Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z ...stycznia 2009 r. W dniu ...listopada 2009 r. (data nadania w placówce pocztowej) skarżący złożył – na urzędowym formularzu PPF - wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku, jako fakty z których wynika, iż wniosek jest zasadny wskazał, iż gospodarstwo domowe prowadzi wraz z żoną i trójką uczących się dzieci. Oświadczył, iż cała rodzina utrzymuje się z dochodów pochodzących z gospodarstwa rolnego o powierzchni ... ha (przeliczeniowych) w rocznej wysokości ...złotych. Oświadczył ponadto, iż posiada dom o powierzchni ... m2 i budynek gospodarczy. Wnioskodawca wskazał również, iż jego rodzina korzysta z pomocy Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. – o ile dysponuje środkami finansowymi. Skarżący ponosi wydatki na utrzymanie domu w wysokości ... zł oraz z tytułu zakupu biletów miesięcznych dla córek w wysokości ... zł. Do wniosku załączył zaświadczenia o wielkości gospodarstwa rolnego, z których wynika, iż małżonkowie K. są właścicielami gospodarstwa rolnego o powierzchni ... ha (... ha przeliczeniowego) oraz, iż żona wnioskodawcy jest podatnikiem podatku rolnego z gospodarstwa rolnego o powierzchni ... ha (... ha przeliczeniowego). Ponadto załączył zaświadczenia z urzędu skarbowego w S., decyzję w sprawie umorzenia łącznego zobowiązania pieniężnego, decyzje o wydłużeniu wypłaty świadczeń rodzinnych (zasiłek rodzinny, dodatki do zasiłku rodzinnego oraz z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej) oraz decyzję z dnia ....09.2009 r. o odmowie przyznania świadczenia w postaci zakupu posiłków z powodu ograniczonej ilości środków finansowych. Ponadto skarżący załączył oświadczenie, iż nie posiada konta bankowego w żadnym banku ani też żadnej lokaty terminowej, dlatego nie jest w stanie przedłożyć wyciągów z rachunku bankowego. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Na wstępie wskazać należy, iż wniosek skarżącego nie jest zasadny w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem skarżący został już zwolniony od ich ponoszenia mocą postanowienia referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 22 maja 2009 r., które nie zostało uchylone ani zmienione. W tej sytuacji, skarżący nie ma obowiązku uiszczania dalszych kosztów sądowych, a zatem jego wniosek w tym zakresie, jest bezprzedmiotowy. Odnosząc się natomiast do wniosku o ustanowienie pomocy prawnej z urzędu zauważyć należy, iż zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest - zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Prawo pomocy stanowi wyjątek od tej zasady i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy p.p.s.a.). Powyższe oznacza, że omawiana instytucja, powinna być stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia, bądź środki te są bardzo ograniczone. W innej sytuacji strona powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli posiada jakiekolwiek środki majątkowe. Zasadność wniosku skarżącego rozpatrzono w dwóch aspektach, tj. z jednej strony uwzględniono wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie on zobowiązany ponieść w postępowaniu, z drugiej zaś strony jego możliwości finansowe. Biorąc pod uwagę znajdujące się w aktach sprawy oświadczenie o stanie majątkowym oraz nadesłane dokumenty i porównując je z obciążeniem wynikającym z zastępstwa profesjonalnego pełnomocnika oraz wobec faktu, iż skarga kasacyjna musi być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego (art. 175 § 1 ustawy p.p.s.a), należało uznać, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia skarżącemu prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. W związku z powyższym na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło