V SA/Wa 380/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: sędzia WSA Beata Blankiewicz-Wóltańska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. B., D. B. na postanowienie Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia [...] stycznia 2018 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie przyznania pomocy finansowej postanawia: odrzucić skargę D. B. Pismem z 1 lutego 2018 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) J. B. i D. B. zaskarżyli postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z [...] stycznia 2018 r. utrzymujące w mocy postanowienie Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z [...] grudnia 2017 r. o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie przyznania pomocy finansowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga D. B. podlega odrzuceniu. Stosownie do art. 50 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej p.p.s.a.) uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi. Jest to przepis ogólny, który doznaje doprecyzowania poprzez regulacje art. 32 i art. 33 p.p.s.a. W myśl pierwszego przepisu stronami, w wąskim rozumieniu tego pojęcia, w postępowaniu sądowoadministracyjnym są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Zgodnie z art. 33 § 1 p.p.s.a. osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Stosownie do art. 33 § 2 p.p.s.a. udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Obie kategorie uczestników postępowania należy traktować tak jak strony w szerokim rozumieniu stosownie do art. 12 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie postępowanie administracyjne wszczął J. B., poprzez złożenie wniosku o udzielenia pomocy finansowej dla producentów rolnych, w których gospodarstwach rolnych lub działach specjalnych produkcji rolnej powstały szkody w wysokości co najmniej 70 % danej uprawy na powierzchni występowania tej uprawy w wyniku przymrozków wiosennych w 2017 r. Postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego zostało skierowane więc do J. B., jako osoby, która złożyła wniosek. Pisma wydawane w toku postępowania o udzielenie pomocy również były kierowane do J. B.. Skarżący złożył odwołanie od postanowienia z [...] grudnia 2017 r. Natomiast skargę na postanowienie z [...] stycznia 2018 r. r. utrzymujące w mocy postanowienie z [...] grudnia 2017 r. wniósł J. B. oraz D. B. . W literaturze przedmiotu pojęcie "interesu prawnego" pojmowane jest jako związek między sferą indywidualnych praw i obowiązków danego podmiotu, a zaskarżonym aktem lub czynnością (A. Kabat [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2005, komentarz do art. 50 P.p.s.a.; J. Zimmermann, glosa do postanowienia NSA z dnia 19 sierpnia 2004 r., OZ 340 /04, OSP 2005/4/21 i J. Zimmermann, Polskie sądownictwo administracyjne. Uwagi o projekcie ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, Krakowskie Studia Prawnicze, Rok XXVI -XXVII - 1993-1994, s. 45). Ze skargą może więc wystąpić - co do zasady - podmiot, który wykaże "związek między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracji publicznej" (por. B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne, Warszawa 2003, s. 424). Należy podkreślić, że w judykaturze ustalony jest pogląd, wyrażony m.in. w uzasadnieniu uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lutego 1997 r., OPS 9/96 (ONSA 1997, nr 3, poz. 102, s. 45-46), iż interes prawny legitymujący stronę postępowania wywodzi się z prawa materialnego i musi to być własny interes danego podmiotu. Zatem stroną jest podmiot, którego własny interes prawny lub obowiązek podlega konkretyzacji w postępowaniu administracyjnym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 1989 r., IV SA 1254/88, nie publ. - B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H Beck Warszawa 2004, s. 231). Mając na uwadze powyższy stan prawny oraz okoliczności faktyczne wynikające z akt sprawy, należy stwierdzić, że niniejsza sprawa sądowa dotyczy postanowienia skierowanego wyłącznie do J. B. w związku ze złożonym przez niego wnioskiem o udzielenie pomocy finansowej. Dotyczy ona wyłącznie jego interesu prawnego, co wynika z nierzutowania przepisów stanowiących podstawę do wydania postanowienia na sytuację prawną drugiego skarżącego – D. B.. Uczestnictwo D. B. w postępowaniu sądowoadministracyjnym miałoby jedynie charakter interesu faktycznego. Jest ona bowiem zainteresowana wynikiem postępowania sądowego prowadzonego ze skargi J. B. – jako strony postępowania administracyjnego . Wynik postępowania sądowego może wpłynąć na jej sytuację faktyczną, ale nie jej sytuację prawną. W tych okolicznościach uznać trzeba, że w świetle art. 50 § 1 i § 2 p.p.s.a. brak legitymacji skargowej D. B. w niniejszej sprawie jest oczywisty. D. B. nie wykazała, by miała interes prawny w sprawie nierozstrzygającej o jej uprawnieniach lub obowiązkach. Brak interesu prawnego powoduje konieczność odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Niezależnie od rozstrzygnięcia o braku legitymacji skargowej D. B., nadmienić należy, że odrzucenie skargi stanowi jedynie akt procesowy, nie rozstrzygający merytorycznie sprawy sądowej zainicjowanej skargą J. B. posiadającego przymiot strony. Innymi słowy, fakt odrzucenia skargi jednego ze skarżących ani nie wpływa na możliwość rozpatrzenia skargi drugiego skarżącego, ani na wynik tego rozstrzygnięcia. Mając to na uwadze Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., postanowił odrzucić skargę D. B..