V SA/Wa 391/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-07-14

Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmujące zwolnienie od opłat sądowych?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od opłat sądowych, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, a sąd ocenia sytuację rodzinną, majątkową i dochody.
Stan faktyczny
Skarżący L. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) w związku ze skargą na decyzję Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. W uzasadnieniu wskazał, że jego czteroosobowe gospodarstwo domowe utrzymuje się z rent rodziców (1352 zł netto miesięcznie), posiada 11,75 ha ziemi rolnej i dom o pow. 150 m2. Dochód z gospodarstwa szacuje na 26.000 zł rocznie, ponosząc jednocześnie znaczne wydatki. W poprzednich latach otrzymywał dopłaty z ARMiR, jednak za rok 2008 odmówiono mu przyznania dopłat z uwagi na spadek opłacalności produkcji rolnej.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi L. K. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] lutego 2009r. Nr [...] w przedmiocie przyznania płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania w pomniejszonej wysokości; postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W odpowiedzi na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego L. K. wystąpił z wnioskiem (uzupełnionym na urzędowym formularzu PPF z 15 czerwca 2009 r.) o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych W uzasadnieniu wniosku, jako fakty z których wynika, iż wniosek jest zasadny wskazał, iż gospodarstwo domowe prowadzi wraz z rodzicami i siostrą. Oświadczył, iż utrzymują się ze świadczeń rentowych rodziców w łącznej wysokości 1352 złotych netto. Stwierdził, iż jest właścicielem nieruchomości rolnej o powierzchni 11,75 ha oraz domu o powierzchni 150 m 2. Innych nieruchomości, zasobów pieniężnych, oszczędności i przedmiotów wartościowych nie posiada. Pismem procesowym z 3 lipca 2009 r., złożonym do sprawy V SA/Wa 716/09, skarżący wskazał, iż nie posiada samochodu ani lokat w żadnym banku. Dochód z gospodarstwa rolnego wnioskodawca szacuje na kwotę 26.000 złotych rocznie. Stwierdził, iż ponosi następujące wydatki: ubezpieczenie społeczne rolników – 1100 złotych rocznie, podatek rolny – 2000 złotych rocznie, opał – 2000 złotych rocznie oraz energia elektryczna - 157,98 złotych za dwa miesiące (7 styczeń – 25 luty 2009r.), telefon – 74,54 złotych za miesiąc kwiecień 2009r. Wskazał, iż za 2007 rok ARMiR wypłaciła mu dopłaty w wysokości 70% należnej kwoty, tj. 5492,10 złotych (dane z akt administracyjnych), natomiast za 2008r. Agencja odmówiła przyznania dopłat. Oświadczył również, iż w ostatnim roku drastycznie spadła opłacalność produkcji rolnej i z tego względu wnioskodawca nie może ponieść kosztów sądowych. Do pisma skarżący załączył faktury za energię elektryczną i telefon oraz decyzje dotyczące pobieranych świadczeń rentowych przez rodziców w łącznej wysokości 1398,99 złotych, wyciąg ze swojego rachunku bankowego z saldem na 31 maja 2009 roku w wysokości 34,94 złotych, wyciąg z rachunku bankowego rodziców z saldem na dzień 14 czerwca 2009r. minus 6.000 złotych. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej ustawy Sygn. akt V SA/Wa 391/09 p.p.s.a. – prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym określa art. 245 §3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. W myśl art. 245 §3 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a, może być przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Zasadność wniosku skarżącego rozpatrzono zatem w dwóch aspektach, tj. z jednej strony uwzględniono wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie on zobowiązany ponieść w postępowaniu, z drugiej zaś strony jego możliwości finansowe. Biorąc pod uwagę znajdujące się w aktach sprawy oświadczenia o stanie majątkowym i porównując je z obciążeniami wynikającymi z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 zł (skarżący wniósł wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym również w sprawach V SA/Wa 390/09 i V SA/Wa 716/09, wysokość wpisu od skargi w tych sprawach wynosi odpowiednio 100 i 200 złotych) należało uznać, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym. Oceniając wniosek skarżącego wzięto pod uwagę jego sytuację rodzinną i majątkową oraz dochody. Biorąc pod uwagę powyższe oraz fakt, iż cała czteroosobowa rodzina utrzymuje się ze świadczeń emerytalnych rodziców w łącznej wysokości 1398,99 złotych oraz dochodów z gospodarstwa rolnego należało uznać, iż skarżący wykazał, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. W przytoczonych okolicznościach skarżący nie jest w stanie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie ponieść pełnych kosztów sądowych w sprawie. Sygn. akt V SA/Wa 391/09 W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło