V SA/Wa 391/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Izabella Janson (spr.), Sędzia WSA - Barbara Mleczko - Jabłońska, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Protokolant - Małgorzata Sieczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2009 r. sprawy ze skargi Ł.K. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w W. z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności do gruntów rolnych w pomniejszonej wysokości; oddala skargę Przedmiotem skargi Ł. K. jest decyzja Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "Dyrektor Oddziału") z [...] lutego 2009 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. (dalej: "Kierownik Biura") z [...] grudnia 2008 r. o przyznaniu płatności ONW w pomniejszonej wysokości. Zaskarżona decyzja została wydania w następującym stanie faktycznym; Ł. K. złożył wniosek o przyznanie płatności ONW zgodnie § 5 ust.2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 kwietnia 2007r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2007, nr 68, póz. 448) na rok 2007. W dniach [...] lipca 2007 r. oraz [...] sierpnia 2007r. w gospodarstwie Wnioskodawcy przeprowadzone zostały kontrole na miejscu. Opierając się na wynikach kontroli Kierownik Biura Powiatowego ARiMR decyzją z dnia [...] grudnia 2008r. nr [...] przyznał Wnioskodawcy płatności ONW w pomniejszonej wysokości. Kwestionując słuszność w/w decyzji, Ł. K. wniósł odwołanie. W związku z zarzutami zawartymi w odwołaniu, w toku przeprowadzonego postępowania odwoławczego organ II instancji wystąpił z wnioskiem o weryfikację raportu z kontroli na miejscu do Biura Kontroli na Miejscu. W odpowiedzi przekazano raport z ponownej kontroli na miejscu, która odbyła się w dniu [...] czerwca 2008r. Niniejsza kontrola stwierdziła następujące nieprawidłowości na działkach rolnych: A: powierzchnia deklarowana 6,12 ha, uprawa deklarowana UPO - powierzchnia stwierdzona 5,43 ha dla UPO oraz 5,92 ha dla JPO; B: powierzchnia deklarowana 1,00 ha, uprawa deklarowana JPO -powierzchnia stwierdzona 0,86 ha, uprawa stwierdzona JPO; C: powierzchnia deklarowana 2,50 ha, uprawa deklarowana UPO -powierzchnia stwierdzona 2,19 ha, uprawa stwierdzona UPO; D: powierzchnia deklarowana 0,88 ha, uprawa deklarowana JPO - powierzchnia stwierdzona 0,69 ha, uprawa stwierdzona JPO. Organ II instancji, po przeanalizowaniu całokształtu materiału dowodowego decyzją z dnia [...] czerwca 2008r. uchylił w całości zaskarżoną decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W dniu [...].12.2008r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR decyzją Nr [...] przyznał Wnioskodawcy płatności ONW w pomniejszonej wysokości. W dniu [...].12.2008r. Wnioskodawca złożył odwołanie od powyższej decyzji, uzupełnione w dniu [...].01.2009r. Po analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, weryfikacji raportu z kontroli na miejscu oraz rozpatrzeniu odwołania Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w W. postanowił utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazał m.in., że zaskarżona decyzja wydana została zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Beneficjent zadeklarował do przyznania płatności ONW działki rolne o powierzchni 10,50 ha. W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego w tym przeprowadzonej kontroli na miejscu stwierdzona powierzchnia ONW wyniosła 9,66 ha. A zatem na działkach rolnych nastąpiło zawyżenie powierzchni użytkowanej rolniczo o 0,84 ha. Zgodnie natomiast z art. 138 ust.1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych gruntów do produkcji surowców (Dz. U. WE Nr L 345 z 20 listopada, 2004r., str. 1 ze zm.), i art. 50 ust. l oraz ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz.Urz. UE Nr L 141 z 30.04.2004 r., str. 18 ze zm.) w związku z art. 16 ust, 1 i ust. 4 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w zakresie wprowadzenia procedur kontroli, jak również wzajemnej zgodności w odniesieniu do środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 386, z 23.12. 2006r.), jeśli dla danej grupy upraw obszar zadeklarowany we wniosku przekracza obszar stwierdzony, który spełnia wszystkie warunki określone w zasadach przyznawania pomocy dla płatności ONW, wysokość pomocy oblicza się na podstawie obszaru stwierdzonego po kontroli administracyjnej pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy, jeśli różnica ta wynosi powyżej 3%, ale nie więcej nić 30 % zatwierdzonego obszaru. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ł. K. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W motywach skargi wskazał na nieprawidłowości dotyczące przeprowadzonej kontroli, w szczególności na brak możliwości wzięcia udziału podczas pomiaru gruntu. Podniósł, iż kontrole zostały przeprowadzone w sposób niedokładny i nierzetelny. Zarzuty dotyczące samej kontroli oraz raportu pokontrolnego Skarżący podniósł także w piśmie procesowym z [...] kwietnia 2009r. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Po myśli art. 1 §1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm. ), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Oznacza to, że sąd - o ile inne kryteria kontroli nie wynikają z przepisów szczególnych - bada, czy zaskarżony akt, w tym także decyzja, odpowiada przepisom prawa i uwzględnia skargę, gdy narusza ona prawo w sposób określony w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm. ), zwanej dalej p.p.s.a. Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, ustalenia dokonane przez organ są prawidłowe a oparte na nich wnioski są spójne i logiczne. Na wstępie należy wyjaśnić, iż na podstawie art.18 ust.1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej (Dz.u. z 2007r. nr 35 poz.217 ze zm.) płatności bezpośrednie przyznawane są na wniosek rolnika. Powyżej cytowana ustawa określa również tryb i zasady przyznawania płatności. W przypadku wszczęcia postępowania na wniosek strony, jak to ma miejsce w przypadku płatności do gruntów rolnych, zgodnie z art. 61 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej "k.p.a.") tylko i wyłącznie strona określa zakres skierowanego do organu żądania. A zatem organ związany jest zakresem żądania strony określonym we wniosku i przyznając płatności obszarowe wydaje decyzję, w której uwzględnia żądanie strony w oparciu o ustalony w trakcie postępowania stan faktyczny w zakresie obowiązujących przepisów. W myśl art. 7 ust 1 ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej rolnikowi przysługuje płatność bezpośrednia na będące w jego posiadaniu grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego kwalifikujące się do objęcia płatnościami bezpośrednimi zgodnie z art. 143b ust. 4 rozporządzenia 1782/2003, jeżeli utrzymuje wszystkie grunty zgodnie z normami. Jak wynika z powyższego w trakcie kontroli na miejscu nie zostają zakwalifikowane powierzchnie całych działek ewidencyjnych ale tylko te ich części, które na podstawie obowiązujących przepisów kwalifikują się do objęcia płatnościami (faktycznie użytkowane zgodnie z obowiązującymi normami). Zgodnie natomiast z art. 7 ust. 4 powołanej ustawy wysokość płatności obszarowych w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn deklarowanej przez rolnika powierzchni kwalifikującej się do objęcia płatnościami obszarowymi, po uwzględnieniu zmniejszeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości i stawek płatności obszarowych na 1 ha tej powierzchni. Wysokość płatności jest zatem uzależniona od zadeklarowanej powierzchni gruntów rolnych. Jednocześnie jednak, stosownie do art. 68 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. U. UE L 141 z dnia 30 kwietnia 2004 r., str. 18 ze zm.), który w odniesieniu do systemu jednolitej płatności obszarowej znajduje zastosowanie w oparciu o art. 136 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych gruntów do produkcji surowców (Dz. U. UE L 345 z dnia 20 listopada 2004 r., str. 1 ze zm.), obniżki i wyłączenia, przewidziane w rozdziale 1, nie mają zastosowania w przypadku, gdy rolnik złożył wniosek poprawny pod względem faktycznym lub, gdy może wykazać, że nie jest winny nieprawidłowości. Zmniejszenie pomocy stosuje się zatem, gdy rolnik zawyżył we wniosku deklarowaną powierzchnię gruntów rolnych, o ile było to działanie zawinione. Jest to więc zasadnicza okoliczność, która musi być bezspornie ustalona w toku postępowania administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji orzekły, iż Skarżący błędnie zadeklarował powierzchnię działek. Skarżący zadeklarował do przyznania płatności ONW działki rolne o powierzchni 10,50 ha. W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego stwierdzona powierzchnia ONW wyniosła 9,66 ha. Na działkach rolnych nastąpiło zawyżenie powierzchni użytkowanej rolniczo o 0,84 ha. W związku z powyższym różnica pomiędzy powierzchnia zadeklarowaną a stwierdzoną wyniosła: (10,50 ha - 9,66 ha)/9,66 ha x 100% = 0,84 ha/9,66 ha x 100 %= 8,7%; Powyższe ustalenia organy oparły na wynikach kontroli przeprowadzonej w gospodarstwie Wnioskodawcy. W tym miejscy należy podkreślić, że przedmiotowa kontrola w gospodarstwie Wnioskodawcy przeprowadzona została w sposób prawidłowy i rzetelny, w oparciu o obowiązujące w tym zakresie przepisy, w szczególności § 2 ust. 1 pkt 3 lit. a,b,c rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2007r ( Dz.U. 2007 nr 57 póz. 383). Zgodnie z powołanymi wyżej przepisami przeprowadzenie kontroli może być powierzone jednostce organizacyjnej która zatrudnia, w liczbie zapewniającej sprawne wykonywanie powierzonych kontroli, osoby, które: a) posiadają wykształcenie wyższe w zakresie rolnictwa lub ogrodnictwa, lub wykształcenie średnie rolnicze lub ogrodnicze albo wykształcenie wyższe w zakresie geodezji i kartografii lub wykształcenie średnie geodezyjne - odpowiadające zakresowi powierzonych im czynności kontrolnych, b) posiadają, w przypadku osób zatwierdzających raporty z prac w zakresie ustalania powierzchni działek rolnych, uprawnienia zawodowe w zakresie określonym w art. 43 pkt l, 2, 5 lub 7 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, póz. 2027, z 2006 r. Nr 170, póz. 1217 oraz z 2007 r. Nr 21, póz. 125), c) zostaną przed podjęciem czynności kontrolnych przeszkolone, w zakresie odpowiadającym powierzonym im czynnościom. Wyniki przedmiotowej kontroli, które to wpłynęły zasadniczo na treść zaskarżonej decyzji, zostały potwierdzone po dokonaniu czynności weryfikujących w trakcie postępowania odwoławczego przez jednostkę właściwą w tym zakresie. Sąd nie dopatrzył się uchybień w trakcie przeprowadzenia kontroli. Podkreślenia wymaga, iż w sytuacji, gdy wnioskodawca nie zgadza się z ustaleniami zawartymi w raporcie z kontroli, może zgłosić umotywowane zastrzeżenia, co do ustaleń w nim zawartych, dyrektorowi oddziału regionalnego Agencji w terminie 14 dni od dnia doręczenia raportu (...) w myśl art. 31 ust 7 ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej. Należy także podkreślić, iż strona miała możliwość zgłoszenia uwag do protokołu w terminie 14 dni od daty jego wydania. Strona otrzymywała protokoły z kontroli, jednakże nie ustosunkowała się do żadnego z nich ani nie zgłosiła żadnych uwag. Zarzuty dotyczące nieprawidłowo przeprowadzonej kontroli na miejscu znalazły się dopiero w odwołaniu od decyzji, co więcej, strona nie przytoczyła żadnych dowodów na poparcie zarzutów o nieprawidłowości obu kontroli, wyrażając jedynie niezadowolenie z ich wyniku. Zważywszy, że strona nie przedstawiła żadnych dowodów na poparcie swoich zarzutów odnośnie nieprawidłowo przeprowadzonej kontroli na miejscu, organ nie ma podstawy do kwestionowania wyników przeprowadzonych kontro, gospodarstwie strony. Odnosząc się natomiast do zarzutów podniesionych przez Skarżącego w skardze, a dotyczących tego, iż kontrola trwała zbyt krótko aby skontrolować wszystkie zadeklarowane działki - należy wyjaśnić, iż kontrolerzy to osoby merytorycznie przygotowane do przeprowadzenia powierzonych im czynności kontrolnych i dokonują tych czynności w ściśle określonym zakresie niezbędnym do prawidłowej oceny deklarowanych gruntów pod względem ich kwalifikacji do objęcia wnioskowanymi płatnościami zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Reasumując - w ocenie Sądu - zaskarżona decyzja wydana została na podstawie przepisów prawa i zawiera - zgodnie z dyspozycją art.107 § 3 k.p.a. wyczerpujące uzasadnienie faktyczne i prawne, oparte na podstawie prawidłowo zebranego materiału dowodowego, który uzasadnia oceny i rozstrzygnięcia orzekającego w sprawie organu, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów wyrażoną w art.80 k.p.a. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.