V SA/Wa 393/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Sędzia WSA - Bożena Zwolenik (spr.), Sędzia WSA - Marek Krawczak, Protokolant st. specjalista - Justyna Macewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 września 2018 r. sprawy ze skargi Spółki Wodnej S. na rozstrzygnięcie zawarte w piśmie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia (...) stycznia 2018 r. nr (...) w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych uchyla zaskarżone rozstrzygnięcie. Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez Spółkę Wodną S. (dalej: "Skarżąca", "Spółka") jest rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie (dalej: "ARiMR" ", "organ") z [...] stycznia 2018 r. nr [...], odmawiające przyznania pomocy. Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie faktycznym. Wnioskiem z [...] października 2017 r. Spółka zwróciła się do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o przyznanie pomocy na operacje typu "Inwestycje zapobiegające zniszczeniu potencjału produkcji rolnej", w ramach poddziałania "Wsparcie inwestycji, w środki zapobiegawcze, których celem jest ograniczenie skutków prawdopodobnych klęsk żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych i katastrof" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2010. Przedmiotem operacji był zakup nowych maszyn i urządzeń, tj. ciągnika rolniczego, ramienia wysięgnikowego z głowicą koszącą oraz przyczepy objętościowej. Do formularza wniosku o przyznanie pomocy Skarżąca załączyła m.in.: kopię wniosku o wpis do ewidencji producentów, kopię Statutu Spółki Wodnej wraz z kopią protokołu z zebrania w sprawie powołania Spółki Wodnej, oświadczenie Zarządu Spółki Wodnej S. z 27 października 2017 r., iż członkami Spółki są wyłącznie rolnicy posiadający grunty rolne, sprawozdanie z działalności za rok 2016, plan rzeczowo-finansowy na rok 2017, kopię prośby Zarządu Spółki o wydanie zaświadczenia, "...iż na terenie gminy K. w okresie od 01.01.1997 do dzisiaj wystąpiły przynajmniej dwa deszcze nawalne" wraz z odpowiedzią z Urzędu Gminy K., kopię informacji z Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. o wpisaniu Spółki do katastru wodnego, opis zadań wymienionych w zestawieniu rzeczowo-finansowym operacji. Pismem z 29 grudnia 2017 r. Skarżąca wniosła "Zastrzeżenia odnośnie oceny wniosku spółki wraz z wnioskiem o ponowne przeliczenie punktacji". W wyniku rozpatrzenia wniosku o przyznanie pomocy, pismem z [...] stycznia 2018 r. o numerze wskazanym wyżej, ARiMR poinformowała Skarżącą o odmowie przyznania pomocy, z uwagi na niewystarczającą liczbę przyznanych punktów. Do pisma załączono kartę weryfikacji wniosku. W uzasadnieniu organ przytoczył treść § 16 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 lipca 2017 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej na operacje typu "Inwestycje zapobiegające zniszczeniu potencjału produkcji rolnej" w ramach poddziałania "Wsparcie inwestycji w środki zapobiegawcze, których celem jest ograniczenie skutków prawdopodobnych klęsk żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych i katastrof" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2017 r. poz. 1478), zgodnie z którym Agencja nie przyznaje pomocy, jeżeli na podstawie kryteriów wyboru przyznano mniej niż 2,5 punktu - w przypadku operacji, o której mowa w § 6. Zgodnie z zapisem § 16 ust. 1 ww. rozporządzenia Kolejność przysługiwania pomocy ustala się na podstawie danych zawartych w: 3) uchwale w sprawie budżetu lub planu finansowego spółki wodnej lub związku spółek wodnych na rok, w którym został złożony wniosek o przyznanie pomocy - w przypadku kryterium określonego w § 15 ust. 3 pkt 1; 4) zaświadczeniu wystawionym przez wójta, burmistrza lub prezydenta, że spółka wodna lub związek spółek wodnych działa na terenie gminy poszkodowanej przez powodzie lub deszcze nawalne co najmniej dwukrotnie od dnia 1 stycznia 1997 r., załączonym do wniosku o przyznanie pomocy - w przypadku kryterium określonego w § 15 ust. 3 pkt 2. Organ wskazał również, że zgodnie z § 16 ust. 2 ww. rozporządzenia, jeżeli do wniosku o przyznanie pomocy w dniu złożenia tego wniosku nie załączono dokumentów, o których mowa w ust. 1, lub dołączone do niego dokumenty nie zawierają danych niezbędnych do ustalenia liczby punktów za dane kryterium wyboru, nie przyznaje się punktów za to kryterium. Na podstawie złożonego przez Spółkę wniosku o przyznanie pomocy oraz załączonych do wniosku dokumentów organ stwierdził, że suma punktów przyznanych do wniosku wynosi 2. Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o zmianę zaskarżonego rozstrzygnięcia, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi. Zarzuciła naruszenie: art. 27 ust. 1 pkt. 1, 2, 3 i 4 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Fundusz Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sprawie i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego w sprawie, co skutkowało naruszeniem zasady praworządności; § 16 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 lipca 2017 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej na operacje typu "Inwestycje zapobiegające zniszczeniu potencjału produkcji rolnej" w ramach poddziałania "Wsparcie inwestycji w środki zapobiegawcze, których celem jest ograniczenie skutków prawdopodobnych klęsk żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych i katastrof" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014- 2020), poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sprawie, gdyż z treści uzasadnienia odmowy przyznania pomocy nie wynika jakie okoliczności faktyczne uzasadniają zastosowanie w sprawie ww. przepisu prawa; § 16 ust. 3 pkt 2 ww. rozporządzenia poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sprawie i ustalenie, że suma przyznanych punktów za ocenę wniosku wynosi 2, gdy z okoliczności faktycznych sprawy oraz wyliczeń Skarżącej wynika, że Spółka powinna uzyskać ok. 3,8 punktacji ogólnej; § 14 ww. rozporządzenia poprzez jego niezastosowanie w sprawie w sytuacji, gdy organ miał jakiekolwiek wątpliwości w sprawie informacji wskazanych we wniosku lub braku dokumentów do niego załączonych. W uzasadnieniu skargi Skarżąca rozwinęła powyższe zarzuty. W odpowiedzi na skargę ARiMR wniosła o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich 2014-2020 (Dz.U z 2017 r. poz. 562 ze zm.), dalej: "ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich", oraz § 16 ust. 3 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 lipca 2017 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej na operacje typu "Inwestycje zapobiegające zniszczeniu potencjału produkcji rolnej" w ramach poddziałania "Wsparcie inwestycji w środki zapobiegawcze, których celem jest ograniczenie skutków prawdopodobnych klęsk żywiołowych, niekorzystnych zjawisk klimatycznych i katastrof" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2017 r. poz. 1478), dalej: "rozporządzenie wykonawcze". Wskazać należy, że zgodnie z art. 4 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.), dalej: "K.p.a.", chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Stosownie do art. 27 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, w postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. W myśl art. 27 ust. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Na podstawie art. 34 ust. 2 ww. ustawy do postępowań w sprawach o przyznanie pomocy w ramach działań i poddziałań, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1, 3 lit. b, pkt 4, 5, 6 lit. d, pkt 7, 13 i 14, prowadzonych przez agencję płatniczą i podmioty wdrażające nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących właściwości miejscowej organów, wyłączenia pracowników organu, doręczeń i wezwań, udostępniania akt, skarg i wniosków, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Przepisy art. 27 ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio. Porównanie przytoczonej regulacji z zasadami ogólnymi zawartymi w Kodeksie postępowania administracyjnego wskazuje, że ustawodawca dla omawianej kategorii spraw odstąpił od zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w części drugiej art. 7 K.p.a., a w konsekwencji również od zasady postępowania dowodowego, wyrażonej w art. 77 § 1 K.p.a. zgodnie, z którą organ administracji publicznej ma obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. W art. 27 ust. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, obowiązek ten został ograniczony jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego wskazanego przez stronę. Z treści art. 27 wynika więc, że wyłącza on zastosowanie niektórych zasad ogólnych postępowania administracyjnego, niemniej przepis ten zawiera dyrektywę, stosownie do której organ administracji publicznej w toku postępowania stoi na straży praworządności. Realizując zasadę praworządności, organy administracji publicznej, mają obowiązek działać na podstawie przepisów prawa. Zakres działania organu w przedmiotowej sprawie wyznaczały przepisy powołanej wyżej ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich oraz przepisy rozporządzenia wykonawczego. Zaskarżonym rozstrzygnięciem z dnia [...] stycznia 2018 r. o numerze wskazanym wyżej, organ poinformował Spółkę o odmowie przyznania pomocy przytaczając treść § 16 ust. 1, ust. 2, ust. 3 pkt 2 rozporządzenia wykonawczego, nie wskazując jednak jakie okoliczności faktyczne w tej sprawie uzasadniają zastosowanie powołanych przepisów. Sąd stwierdza, że przytoczenie w uzasadnieniu rozstrzygnięcia wyłącznie treści przepisów rozporządzenia wykonawczego nie spełnia wymogów uzasadnienia podjętego przez organ administracji publicznej rozstrzygnięcia. Zasada praworządności, do której stosowania organ był zobowiązany na podstawie art. 27 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, zobowiązuje organ do przestrzegania swoich kompetencji oraz stosowania norm prawnych związanych z realizacją tych kompetencji. Z zasady praworządności wynika, iż organ ma obowiązek wyjaśnienia przesłanek, którymi kierował się przy rozstrzyganiu sprawy. Uzasadnienie winno być spójne i logiczne, tak by z jego treści w sposób nie budzący wątpliwości wynikał ustalony przez organ administracji publicznej stan faktyczny. Uzasadnienie faktyczne powinno m.in. zawierać wskazanie faktów, które dowodzą, że treść przepisu stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia została wypełniona. W rozpoznawanej sprawie ta zasada nie została spełniona ze względu na pominięcie w uzasadnieniu rozstrzygnięcia stanu faktycznego sprawy. Ze wskazanych wyżej powodów, Sąd podziela stanowisko Skarżącej, iż zaskarżone rozstrzygnięcie narusza zasadę praworządności. Natomiast ze względu na brak ujawnienia w uzasadnieniu motywów, jakimi kierował się organ podejmując zaskarżone rozstrzygnięcie, akt ten nie poddaje się kontroli sądowej. Sąd nie może zatem odnieść się do pozostałych zarzutów skargi. Oceny tej nie zmienia wskazanie okoliczności faktycznych, które legły u podstaw podjętego rozstrzygnięcia, w odpowiedzi na skargę złożoną do tut. Sądu. Należy bowiem podkreślić, że przedmiotem kontroli sądowej był akt wydany przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie w dniu [...] stycznia 2018 r. Ponownie rozpoznając sprawę organ, mając na uwadze wskazania Sądu, winien prawidłowo uzasadnić podjęte rozstrzygnięcie z uwzględnieniem, powołanych przez Sąd w niniejszym uzasadnieniu, przepisów prawa. W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy p. p. s. a., orzekł jak w sentencji wyroku.