V SA/Wa 4100/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2016 r. sprawy ze skargi P. C. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek; uchyla zaskarżoną decyzję Po rozpoznaniu wniosku z dnia [...].06.2015 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek zobowiązanemu P.C. Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] maja 2015 r. Organ przypomniał, że P.C. wniósł o umorzenie należności z tytułu składek niepodlegających umorzeniu na podstawie ustawy z dnia [...] listopada 2012 r. Wskazał, że jest osobą schorowaną, niepełnosprawną przebywającą na rencie z tytułu niezdolności do pracy. Ponadto podał on, że dokumenty ZUS wypełnił urzędnik nie wchodząc w szczegóły jego zdrowia. Nadmienił, że stan zdrowia oraz sytuacja materialna uniemożliwia mu spłatę zadłużenia wobec ZUS i zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Wskazał, że jest osobą przewlekle chorą, że przedstawił dokumenty, w tym opinie o stanie zdrowia, które potwierdzają, iż w przedmiotowym okresie faktycznie nie zdawał sobie sprawy z rzeczywistości, nie był w stanie normalnie myśleć ani obiektywnie ocenić sytuacji. Poinformował, że żył w świecie paranoi i faktycznie nie prowadził działalności gospodarczej. Podał, że urzędnik nie analizując jego stanu zdrowia wypełnił deklarację ZUS, a on w tym czasie mógł zgodzić się na wszystko. Pomimo choroby, ZUS potraktował go jak osobę zdrową, a nawet świadomie prowadzącą działalność zarobkową i odmówił umorzenia należności z tytułu składek. Organ stwierdza po przeanalizowaniu całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, że brak jest podstaw do umorzenia należności z tytułu składek. Umorzenie jest instytucją o charakterze wyjątkowym i tylko w przypadku wystąpienia szczególnych okoliczności możliwe jest podjęcie decyzji o umorzeniu należności z tytułu składek. Rozpatrując wniosek o umorzenie należności z tytułu składek Zakład uwzględnił wszystkie powołane argumenty. Zakład przywołał prawidłowe przepisy (art. 28 ust. 3 oraz art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne), na podstawie których można umorzyć zaległości. Zgodnie z ww. przepisami należności z tytułu składek mogą być umorzone w przypadku ich całkowitej nieściągalności, a pomimo braku ich całkowitej nieściągalności w wyjątkowych przypadkach, gdy osoba zobowiązana wykaże, że nie ma żadnej możliwości wywiązania się z zobowiązań wobec ZUS, np. gdy legitymuje się orzeczeniem o trwałej, całkowitej niezdolności do pracy i nie otrzymuje żadnych świadczeń ubezpieczenia społecznego lub opieki społecznej. Zakład uznał, że w niniejszej sprawie sytuacja taka nie zachodzi. Argument, że urzędnik wypełnił deklaracje ZUS nie analizując jego stanu zdrowia nie jest przesłanką pozwalającą na umorzenie należności. Jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą płatnik jest zobowiązany do rozliczania i opłacania należnych składek za każdy miesiąc kalendarzowy w ustawowo określonych terminach. Obowiązek ten istnieje od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności aż do dnia zaprzestania jej wykonywania, niezależnie od osiąganych przychodów, a nawet w przypadku poniesienia strat, czy pojawiających się w trakcie prowadzenia działalności różnych problemów. Jeżeli mimo różnych trudności decydował się na to aby ją prowadzić, to powinien być świadomy, że w konsekwencji powstałe z tego tytułu zadłużenia będą narastały. Opłacenie składek w trakcie prowadzenia działalności gospodarczej jest ustawowym obowiązkiem płatnika, a brak możliwości ich zapłaty nie daje podstaw do umorzenia. Utrata płynności finansowej płatnika nie mieści się w katalogu przesłanek pozwalających na umorzenie. Ponadto nie jest obowiązkiem urzędnika badać stan zdrowia każdego petenta ZUS, gdyż nie jest do tego uprawniony. Kolejny argument, że faktycznie nie prowadził działalności gospodarczej i nie był osobą zobowiązaną do płacenia składek nie jest również okolicznością do umorzenia należności. Prowadzeniem działalności jest wykonywanie wszelkich czynności, choćby bezpośrednio nie powodowały uzyskania przychodu, który zostanie uzyskany w wyniku jej podjęcia. Organ podkreśla, że strona pobiera świadczenie rentowe w wysokości 763,00 zł netto. Fakt, ten oznacza, że nie można uznać, że należności są całkowicie nieściągalne. Nie można również stwierdzić, że uregulowanie zaległości pozbawi możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, ponieważ ze świadczenia można potrącić na poczet zadłużenia tylko pewną część kwoty, gdyż ustawodawca określił kwotę wolną od zajęć, która musi pozostać na utrzymanie. Problemy zdrowotne, które mogą być dodatkowym utrudnieniem w codziennej egzystencji, nie stanowią również podstawy do umorzenia należności. Zakład nie kwestionuje i nie bagatelizuje problemów zdrowotnych, jednak opłacenie składek w trakcie prowadzenia działalności i po jej zakończeniu jest ustawowym obowiązkiem płatnika. Poza tym, zadłużenie dotyczy okresu 2007 – 2010, a z załączonej dokumentacji sprawy wynika, że posiada on orzeczenie o całkowitej niezdolności do pracy od dnia [...].06.2013 r. do [...].06.2018 r. Zatem zadłużenie, które figuruje na koncie nie jest wynikiem obecnej choroby. Zgromadzone dowody w trakcie toczącego się postępowania nie wskazują na to, że zadłużenie powstało na skutek nadzwyczajnych zdarzeń losowych, natomiast było wynikiem nie opłacenia w ustawowym terminie płatności składek na ubezpieczenia społeczne w czasie prowadzonej działalności gospodarczej. Organ podnosi również, że strona nie wskazuje konkretnych dowodów, które mogłyby być przydatne dla rozpoznania istnienia lub braku ustawowych przesłanek umorzenia i wskazania mających znaczenie dla sprawy okoliczności, które mogą zostać stwierdzone na podstawie tych dokumentów. Podkreśla nadto, że ZUS nie jest uprawniony do rezygnacji z dochodzenia należności publicznoprawnych, z uwagi na fakt, że zobowiązany ma problemy finansowe, czy też reguluje inne zobowiązania finansowe. Przepisy, w oparciu o które Zakład realizuje zadania jako wierzyciel, nie uprawniają do dokonywania działań mogących wpływać na polepszenie sytuacji innych wierzycieli, w szczególności cywilnoprawnych, ponieważ należności z tytułu składek korzystają ze szczególnej ochrony prawnej. Ponadto ZUS jako wierzyciel publicznoprawny nie może swobodnie dysponować swoją wierzytelnością (w tym odsetkami za zwłokę), lecz czyni to na zasadach i w sposób określony w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych. Umorzenie należności z tytułu składek traktowane jest jako instytucja o wyjątkowym charakterze, której stosowanie uzależnione jest od zaistnienia konkretnych, wskazanych przez ustawodawcę przesłanek. Wydanie decyzji o umorzeniu należności następuje zatem po spełnieniu określonych w ustawie przesłanek umorzenia, a Zakład nie ma podstaw do swobodnego rozszerzania zakresu zasad zdefiniowanych przez ustawodawcę. Poza tym umorzenie należności z tytułu składek stanowi wyraz definitywnej rezygnacji ZUS z możliwości ich wyegzekwowania. W związku z tym, biorąc pod uwagę publicznoprawny charakter tych należności oraz uwzględniając cele, na jakie składki są przeznaczone, organ odpowiedzialny za ich pobór zobowiązany jest do szczegółowej staranności i ostrożności w procedowaniu spraw z zakresu umarzania zadłużeń. Organ podkreśla także, iż zobowiązany posiada majątek nieruchomy, a Zakład posiada zabezpieczenie na nim. Po za tym nawet stwierdzenie istnienia w sprawie przewidzianych przepisami przesłanek oznacza dla organu podejmującego rozstrzygnięcie tylko możliwość umorzenia, a nie prawny obowiązek ich umorzenia. Decyzją ZUS z dnia [...] sierpnia 2015 r. zaskarżył P.C.. Podkreślił, że odmówiono mu umorzenia należności z tytułu składek ZUS pomimo, że: ← będąc chory na schizofrenię paranoidalną, w okresie objętym wnioskiem wielokrotnie, przez wiele lat, odmawiał leczenia i nie posiadał w pełni możliwości codziennego normalnego funkcjonowania (zaświadczenie od lekarzy), nie odróżniał paranoi od rzeczywistości i faktycznie nie prowadził działalności gospodarczej. Chciał być architektem, mieć wielkie zamówienia itd. Ale faktycznie nie jest architektem, nie ma uprawnień i nie prowadził żadnej działalności gospodarczej. Zaświadczenie lekarskie potwierdza, że w okresie objętym wnioskiem nie brał leków i żyjąc w swoim świecie nie odróżniał fikcji od rzeczywistości. W ocenie skarżącego powołana przez organ argumentacja ignorująca chorobę potwierdzoną zaświadczeniem lekarskim i od wielu lat przyznawaną rentą z tytułu rozpoznanej choroby psychicznej oraz twierdzenie, że nie wskazuje konkretnych dowodów świadczy o niedopełnieniu podstawowego obowiązku przeprowadzania szczegółowej analizy zebranego materiału. Skarżący podnosi, że jest chory od wielu lat, posiada rentę od wielu lat i posiadał orzeczenie o całkowitej niezdolności do pracy od wielu lat, w tym w okresie objętym wnioskiem, a we wniosku o umorzenie przedstawił po prostu aktualne, ostatnie orzeczenie o całkowitej niezdolności do pracy obowiązujące od dnia [...].06.2013 do [...].06.2018 r. Wydawało mu się, że nie musi w ZUS dokumentować faktu iż był chory i pobierał rentę za wcześniejszy okres objęty wnioskiem. Dane te przecież znane są ZUS z urzędu. Skarżący jest zdania, że przedstawił dokumenty potwierdzające fakt, że żyje dzięki pomocy bliskich i pomocy społecznej. Co do majątku nieruchomego, to jego większość należy do rodziny. Skarżący stawia pytanie czy można żyć, zapłacić czynsz, ubierać się, jeść, mieć na światło i gaz za 763 zł miesięcznie? Ile można mu zabrać i ile wówczas zostanie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych? W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Na wstępie Sąd wyjaśnia, że zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję, może decyzję w całości lub części uchylić, stwierdzić jej nieważność w całości lub części lub stwierdzić wydanie decyzji z naruszeniem przepisów prawa. Sąd nie ma natomiast kompetencji do merytorycznego rozstrzygnięcia wniosku skarżącej i orzeczenia o umorzeniu zadłużenia lub odmowie umorzenia. Te kompetencje przysługują wyłącznie Zakładowi ubezpieczeń Społecznych. Decyzje dotyczące umarzania zadłużenia wobec ZUS są decyzjami "uznaniowymi". Sądowa kontrola legalności decyzji wydanych w ramach uznania administracyjnego jest ograniczona w tym znaczeniu, że Sąd nie może nakazać organowi podjęcia określonego rozstrzygnięcia, jest to bowiem wyłączna kompetencja uprawnionego organu. Do kompetencji sądu administracyjnego należy dokonanie oceny prawnej zaskarżonej decyzji i postępowania, które doprowadziło do jej wydania oraz udzielenie wskazań co do dalszego postępowania. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji wydanej przez ZUS, w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu, tj. badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności zarówno z przepisami procesowymi jak i z normami prawa materialnego, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania i winna zostać uchylona. Zaskarżoną decyzją ZUS utrzymał w mocy decyzję Zakładu odmawiającą umorzenia skarżącej zadłużenia z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne. Zasadą ustaloną w art. 28 ust.2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (j.t.Dz.U.2009 r. Nr 205, poz.1585 ze zm., zwanej dalej "ustawą" ) jest , że należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem postanowień ust. 3a. Sytuacje całkowitej nieściągalności zostały wyliczone w art.28 ust. 3 ustawy. Wyliczenie zawarte w przepisie art. 28 ust. 3 ustawy jest wyczerpujące, tj. stanowi zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, iż ma miejsce całkowita nieściągalność należności z tytułu składek. Całkowita nieściągalność, o której mowa w ust. 2 i 3 zachodzi, gdy: 1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie; 2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze; 3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa; 4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym; 4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym; 5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję; 6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. Organy ZUS orzekające w sprawie prawidłowo ustaliły, że wobec skarżącej może być prowadzona skuteczna egzekucja z pobieranej przez nią renty, nie zachodzi więc sytuacja całkowitej nieściągalności. Od zasady możliwości umorzenia składek w przypadku ich całkowitej nieściągalności ustawa przewiduje dwa wyjątki. Pierwszy wyjątek dotyczy składek finansowanych przez ubezpieczonych niebędących płatnikami składek, do których to składek nie stosuje się przepisów dotyczących umorzenia. Drugi wyjątek został opisany w art. 28 ust. 3a ustawy, który stanowi, że należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Tym samym ustawodawca dopuścił możliwość umorzenia, pomimo braku całkowitej nieściągalności składek z tytułu ubezpieczenia tych ubezpieczonych, którzy są równocześnie płatnikami składek, czyli np. przedsiębiorców. Przesłanki uzasadniające umorzenie należności wymienionych w ust. 3a, zostały przykładowo wymienione w § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne z dnia 31 lipca 2003r. (Dz.U. Nr 141, poz.1365, zwanego dalej "rozporządzeniem"). Zgodnie z § 3 ust.1 tego rozporządzenia Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku: 1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych; 2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności; 3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Wyliczenie przesłanek zawartych w §3 ust.1 rozporządzenia jest wyliczeniem przykładowym i podstawą umorzenia zadłużenia w oparciu o ten przepis mogą być również inne okoliczności, które będą stanowiły podstawę do uznania, że dłużnik ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny. W rozpoznawanej sprawie organ trafnie ustalił, iż jedyny stały dochód jaki skarżąca strona uzyskuje to renta w kwocie 736,00 zł netto. Nie ustalono jednak precyzyjnie jakie koszty skarżący ponosi z tytułu bieżącego utrzymania tzn. jakie kwoty wydatkuje miesięcznie na ubranie i jedzenie. Nie wskazano także jaką pomoc i jak często uzyskuje z MOPS a zwłaszcza czy jest to pomoc na określony cel. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż skarżący posiada majątek nieruchomy. Organ nie precyzuje jednak jaki to jest majątek, jaka jest jego szacunkowa wartość, czy jest on zbywalny, a nadto czy skarżący jest jego wyłącznym właścicielem. Okoliczności, o których mowa będą wymagały ustaleń . Podobnie rzecz się ma gdy chodzi o czas, okres trwania choroby skarżącego. Otóż twierdzi on, że dokumentacja tejże choroby jest w posiadaniu ZUS i nie dotyczy ona schizofrenii, na którą cierpi od dawna, i że tylko z tego powodu przedstawił ostatnie aktualne orzeczenie o całkowitej niezdolności do pracy. W związku z tym organ ustali czy w okresie kiedy skarżący "rozpoczynał" działalność gospodarczą był już chory na schizofrenię, a nadto czy poza zgłoszeniem (zarejestrowaniem) działalności można ustalić jakieś konkretne przejawy jej prowadzenia (skarżący twierdzi, że chciał być architektem, ale nie miał żadnych uprawnień i żadnej działalności w tym zakresie nie prowadził). W związku z powyższy, Sąd stoi na stanowisku, iż ustalenia faktyczne dokonane przez organ nie są pełne, a zatem i wystarczające. To z kolei uzasadnienia tezę, iż podjęcie zaskarżonego rozstrzygnięcia musi być uznane za przedwczesne. Sąd podziela stanowisko, iż umorzenie zaległych składek jest zastrzeżone dla sytuacji szczególnie drastycznych, gdy ze względu na wiek, stan zdrowia i inne względy społeczne jest realnie niemożliwe wywiązywanie się przez płatnika z zobowiązań wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Stanowiska tego organ nie odniósł w żaden sposób do sytuacji skarżącego, to jest osoby, o określonych udokumentowanych chorobach, a więc takiej, której stan zdrowia czyni uzasadnionym przypuszczenie, iż nie ma możliwości uzyskania dodatkowych, obok renty, dochodów i że sytuacja ta nie ulegnie poprawie. Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdza, że w dalszym ciągu organ zobowiązany jest do przeanalizowania sytuacji strony skarżącej w aspekcie przesłanek dotyczących możliwości umorzenia zaległych składek. Jak już wyżej podkreślano, dokonując tej oceny organ winien jest ocenić, a czego nie uczynił, czy istnieją realne (wykonalne) możliwości zaspokojenia przez stronę skarżącą zaległych należności z tytułu składek. Ponieważ decyzja w przedmiocie umorzenia zadłużenia wobec ZUS z tytułu składek jest decyzją uznaniową, sam fakt spełnienia przesłanki daje Zakładowi możliwość umorzenia zadłużenia, nie stwarza jednak takiego obowiązku. Sąd podkreśla jednak, że wydając decyzję w przedmiocie umorzenia należności organ orzekający winien wziąć pod uwagę fakt, że ustawodawca przewidział możliwość umorzenia należności po spełnieniu określonych przesłanek, odmowa umorzenia nie może więc być traktowana jako zasada postępowania przy rozstrzyganiu tego typu spraw. Takie rozumowanie byłoby sprzeczne ze społeczną funkcją instytucji prawnej możliwości umorzenia zadłużenia posiadanego wobec ZUS, byłoby zarazem przejawem urzędniczej bezduszności. Rozpoznając sprawę ponownie Prezes ZUS weźmie pod uwagę przedstawione wyżej stanowisko Sądu oraz fakt, że przepisy art. 28 ust.3a ustawy oraz przepisy rozporządzenia ustanowione zostały w celu udzielenia pomocy (poprzez umorzenie zadłużenia) osobom znajdującym się w szczególnie trudnej sytuacji życiowej, a z taką sytuacją niewątpliwie mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. (Schizofrenia jest chorobą nieuleczalną i wykluczającą de facto zatrudnienie). Sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 k.p.a., albowiem przesłanki, którymi kierował się organ wydając rozstrzygnięcie, nie są ani jasne, ani przekonujące. Organ nie dokonał bowiem prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, nie mógł więc dokonać jego prawidłowej oceny, zarówno w zakresie możliwości spłaty zadłużenia w dacie orzekania jak i w dalszej perspektywie czasowej, a także w zakresie skutków jakie pociągnęłaby dla strony skarżącej spłata zadłużenia, czym naruszył przepisy art.7, 77§1 k.p.a. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.