V SA/Wa 412/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA - Ewa Wrzesińska-Jóźków (spr.), Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska, Protokolant spec. - Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2011 r. sprawy ze skargi G. [...] Sp. z o.o. na pismo Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych; oddala skargę. Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez G. [...] sp. z o.o.(zwane dalej: skarżącą) jest pismo Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...].10.2010 r. o odmowie przyznania pomocy finansowej. Skarżone pismo zostało wydane w następującym stanie faktyczny i prawnym. [...] kwietnia 2010 r. do [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ( dalej: ARiMR) wpłynął złożony przez skarżącą spółkę wniosek o dofinansowanie w ramach środka 2.1 "Inwestycje w chów i hodowlę ryb" objętego Programem Operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007 – 2013" Weryfikacja wniosku skarżącej wykazała, że wniosek wymaga uzupełnienia braków formalnych, dlatego też pismem z [...] lipca 2010 r. – na podstawie § 43 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi 7 września 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wpłaty i zwracania pomocy finansowej na realizacją środków objętych osią priorytetową 2 – Akwakultura, rybołówstwo śródlądowe, przetwórstwo i obrót produktami rybołówstwa i akwakultury, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nabrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" (Dz. U. Nr 147, poz. 1193 ze zm.; zwane dalej: rozporządzeniem z 7 września 2009 r.) - skarżąca została wezwana do usunięcia braków formalnych. Skarżąca nie dokonała wymaganych uzupełnień w terminie wynikającym z pouczenia zawartego w wezwaniu, dlatego też [...] Oddział Regionalny ARiMR w dniu [...] września 2010 r. ponownie wezwał skarżącą do uzupełnienia braków formalnych, wyznaczając 14 – dniowy termin na przesłanie wymaganych uzupełnień. W tym samym dniu (tj. [...] września 2010 r.) wpłynęły od skarżącej dokumenty, w odpowiedzi na pierwsze wezwanie z [...] lipca 2010 r. W odpowiedzi na drugie wezwanie skarżąca złożyła w dniu 5 października 2010 r. szkic planu gospodarstwa. [...] października 2010 r., po ostatecznej weryfikacji wniosku skarżącej, Kierownik Biura Wsparcia [...] Oddziału Regionalnego ARiMR, działając z upoważnienia Prezesa ARiMR poinformował skarżącą o odmowie przyznania pomocy w ramach Programu Operacyjnego "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007 – 2013" w zakresie środka 2.1 "Inwestycje w chów i hodowlę ryb". Powyższe rozstrzygnięcie znalazło oparcie w art. 14 ust. 4 ustawy z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dz. U. Nr 72, poz. 619 ze zm.; zwaną dalej: ustawą z 3 kwietnia 2009 r.) w związku z § 43 ust. 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 7 września 2009 r. Skarżąca pismem z 12 listopada 2010 wezwała Prezesa ARiMR do usunięcia naruszenia prawa polegającego na żądaniu mało istotnych dokumentów i wyjaśnień z punktu widzenia planowanego przedsięwzięcia, które nie powinny mieć wpływu na rozstrzygnięcie Agencji. Ponadto skarżąca zarzuciła, iż Agencja nie ustosunkowała się do złożonego w dniu [...] września uzupełnienia dokumentacji, tzn nie poinformowała skarżącej jakich jeszcze dokumentów brakuje aby wniosek był kompletny. W ocenie skarżącej za takie wezwanie nie może być uznane pismo Agencji z [...] września, ponieważ zostało ono wysłane w tym samym dniu, w którym zostały złożone dokumenty, ponadto jego treść stanowiła powtórzenie wezwania z [...] lipca. W związku z brakiem kolejnego pisma Agencji, skarżąca działała w przekonaniu, że jej wniosek jest kompletny. W skardze z 15 stycznia 2011 r. na pismo ARiMR z [...] października 2010 r., po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego aktu i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu podniosła, że w dniu [...] września 2010 r., przed otrzymaniem dodatkowego wezwania uzupełniła wniosek w zakresie ustalonym w wezwaniu z [...] lipca 2010 r. W jej ocenie, z treści § 43 ust. 4 rozporządzenia z 7 września 2009 r. wynika, że organ powinien ocenić kompletność dokumentacji po uzupełnieniu wniosku dokonanym w dniu [...] września i ponownie poinformować skarżącą o ewentualnych brakach wniosku i wezwać do ich usunięcia wskazując sposób usunięcia braków. Agencja nie zachowała trybu określonego w § 43 ust. 4 rozporządzenia i nie wezwała skarżącej do usunięcia braków uzupełnionego wniosku. Prezes ARiMR po rozpatrzeniu powyższego wezwania pismem z 2 lutego 2011r. poinformował skarżącą o negatywnym rozpatrzeniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Prezesa ARiMR w całości podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonym piśmie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej: p.p.s.a., w którym wskazano, iż sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną polegającą na zbadaniu, czy organ administracji publicznej nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi jego uchylenie. Dokonując analizy w powyższym zakresie zarzutów podniesionych w skardze Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Należy podnieść, iż ogólne zasady wspierania zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem środków finansowych pochodzących z Europejskiego Funduszu Rybackiego zostały określone w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1198/2006 z dnia 27 lipca 2006 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dz. Urz. WE L 225 z 15.08.2006 r. str. 1) oraz w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 498/2007 z dnia 26 marca 2007 r. ustanawiającym szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1198/2006 w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dz. Urz. WE L 120 z 10.05.2007 r. str. 1). Warunki oraz tryb przyznania pomocy finansowej w zakresie środka 2.2 "Działania wodno-środowiskowe" w ramach Programu Operacyjnego "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nabrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" reguluje powołane wyżej rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 7 września 2009 r., wydane w oparciu o delegację ustawową, a mianowicie art. 19 ustawy z 3 kwietnia 2009 r. Zgodnie z art. 9 ustawy z 3 kwietnia 2009 r., pomoc jest przyznawana na wniosek o dofinansowanie, jeżeli wnioskodawca spełnia warunki przyznania pomocy określone w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 19 ustawy. Wzór wniosku przygotowuje Instytucja Zarządzająca (Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi) w myśl art. 10 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 4 pkt 1 ww. ustawy. Formularz wniosku jest umieszczany na stronie internetowej Ministra oraz stronie internetowej Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa jako Instytucji Pośredniczącej – art. 10 ust. 1 pkt 2 w zw z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy. Wymienione działania miały miejsce w przedmiotowej sprawie. Wraz z formularzem została opracowana instrukcja wypełniania wniosku. Z akt administracyjnych wynika, iż skarżący składał wniosek na formularzu. Zakres informacji koniecznych do umieszczenia w treści wniosku został określony przepisem § 41 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 7 września 2009 r. Natomiast załącznik nr 2 do wymienionego rozporządzenia określił dokumenty konieczne do złożenia celem potwierdzenia danych zawartych we wniosku (§ 41 ust. 3). Zaś w myśl art. 10 ust. 3 ww. ustawy z 3 kwietnia 2009 r. wniosek o dofinansowanie jest oceniony w zakresie poprawności sporządzenia i złożenia, zgodności planowanej operacji z celami środka, w ramach którego ma być realizowana operacja, celowości udzielania pomocy na realizację planowanej operacji – w sposób określony w przepisach wydanych na podstawie art. 19 oraz zgodnie z kryteriami wyboru operacji przyjętymi przez komitet monitorujący. Postępowanie w celu przyznania pomocy finansowej w przypadku działania 2.2 prowadzone jest z wyłączeniem stosowania przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, z pewnymi wyjątkami (art. 9 pkt 4 podpunkt "b" tiret drugi w zw. z art. 14 ustawy w zw. z § 41 ust. 1 rozporządzenia z 7 września 2009 r.). Oznacza to, że organ jest zobowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzeć cały materiał dowodowy złożony przez stronę. To strona jest zobowiązana przedstawić dowody i wyjaśnienia (art. 14 ust. 2 i 3 ustawy z 3 kwietnia 2009 r.). Organ tylko na żądanie strony jest zobowiązany do niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie stronie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania (art. 14 ust. 2 ustawy z 3 kwietnia 2009 r. ). Ustawodawca w przepisach wykonawczych – w § 43 ust. 2 i 3 rozporządzenia z 7 września 2009 r. - przewidział działania organu z urzędu. Polegają one na sprawdzeniu, czy wniosek został wypełniony we wszystkich wymaganych pozycjach oraz czy dołączono do nich wszystkie wymagane § 43 ust. 3 rozporządzenia dokumenty. W przypadku stwierdzenia braków w w/w zakresie organ wzywa stronę do ich uzupełnienia bądź złożenia wyjaśnień w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania. Wezwanie powinno być ponowione. Powyższe przepisy były podstawą działania organu. W ocenie Sądu działania te były prawidłowe. Bezspornym w sprawie jest, iż wniosek o dofinansowanie złożony przez skarżącą w dniu 29 kwietnia 2010 r. był niekompletny. Pismem z [...] lipca 2009 r. skarżąca wezwana została do usunięcia braków (w 14 pozycjach wypunktowane zostały braki wniosku), w terminie 14 dni od doręczenia wezwania. Pouczono skarżącą, iż w razie nieuzupełnienia braków zostanie ponownie wezwana do ich usunięcia. Wezwanie zostało doręczone skarżącej 11 sierpnia 2010 r., tak więc 14 - dniowy termin upływał 24 sierpnia. W wyznaczonym terminie skarżąca nie podjęła żadnych działań zmierzających do uzupełnienia wniosku. Pismem z [...] lipca 2010 r. poinformowano skarżącą, że jej wniosek zostanie rozpatrzony do dnia [...] października 2010 r. Pismo skarżąca otrzymała 6 sierpnia. [...] września 2010 r. organ ponownie wezwał do usunięcia tych samych braków co w pierwszym wezwaniu – w terminie 14 dni od doręczenia wezwania. W pouczeniu poinformowano, iż jest to ponowne wezwanie i że jeżeli braki nie zostaną usunięte w terminie, pomoc nie zostanie przyznana. Termin kolejnego uzupełnienia wniosku rozpoczął bieg 28 września a zakończył się 12 października 2010 r. W dniu wysłania ponownego wezwania o usunięcie braków skarżąca złożyła w organie część z wymaganych dokumentów. W wyniku kolejnego wezwania skarżąca złożyła w dniu 5 października jedynie szkic planu gospodarstwa. Pismem z [...] października skarżąca została poinformowana o odmowie przyznania pomocy. Skarżąca wywodzi w skardze, iż zgodnie z treścią § 43 ust. 4 rozporządzenia z 7 września 2009 r., organ miał obowiązek ocenić dokumenty złożone przez nią w dniu [...] września i – po dokonanej ponownie ocenie kompletności wniosku – wezwać do uzupełnienia. Wezwanie organu z [...] września nie spełnia tych wymogów, ponieważ nie analizuje złożonych przez skarżącą dodatkowych dokumentów a jedynie powiela żądanie z [...] lipca. W ocenie Sądu, określony w § 43 ust. 3 rozporządzenia z 7 września 2009 r. obowiązek ponownego wzywania do usunięcia braków wniosku obliguje organ do analizy dokumentów i wyjaśnień złożonych w pierwotnym wezwaniu, ale wyłącznie w sytuacji, gdy te dokumenty i wyjaśnienia zostały złożone w terminie zakreślonym w pierwotnym wezwaniu. Ten termin upłynął dla skarżącej 24 sierpnia. Do tego dnia skarżąca nie podjęła żadnej próby złożenia wyjaśnień czy ewentualnie uzyskania zgody na przedłużenie wyznaczonego terminu. Organ prawidłowo wystosował [...] września ponowne wezwanie do uzupełnienia wniosku, identyczne w treści z wezwaniem z [...] lipca, informując skarżącą o terminie w jakim zobligowana jest podjąć działania oraz o skutkach bezczynności. W dacie wysyłania wezwania organ nie miał możliwości ustosunkowania się do złożonych przez skarżącą dodatkowych dokumentów, ponieważ zostały one złożone w tym samym dniu co data nadania pisma. Podkreślenia wymaga, że na obydwóch zawiadomieniach znajdują się sporządzone odręcznie notatki pracownika organu, że wnioskodawca – niezależnie od pisemnego wezwania – został telefonicznie poinformowany o terminie i zakresie uzupełnienia wniosku. Obecny na rozprawie Prezes Spółki nie był w stanie ustosunkować się do tych zapisów ponieważ – jak wyjaśnił – sprawę prowadził jego syn. Można domniemywać, że telefoniczna informacja o wysłaniu drugiego wezwania spowodowała reakcje skarżącej polegającą na częściowym uzupełnieniu wniosku, dokonanym jednak po upływie wyznaczonego terminu. Nie znajduje także potwierdzenia w zgromadzonych aktach twierdzenie skarżącej, że działała w przekonaniu, iż po uzupełnieniu dokonanym [...] września wniosek jest kompletny. Przeczy temu chociażby to, że w dniu 5 października skarżąca dokonała kolejnego uzupełnienia wniosku, miała więc świadomość, że wniosek nadal nie był kompletny. Ponadto, w ocenie Sądu, skoro skarżąca otrzymała ponowne wezwanie obwarowane sankcjami za nieuzupełnienie wniosku, powinna podjąć działania zmierzające do wyjaśnienia, czy wniosek jest kompletny. W skardze skarżąca nie kwestionuje, że wniosek był niekompletny, podejmuje jedynie polemikę z organem co do zasadności żądania określonych dokumentów w wezwaniu do usunięcia braków. Należy podkreślić, że żądanie określonych w wezwaniach dokumentów miało oparcie w powołanych wyżej przepisach dotyczących treści wniosku i dokumentów, które należy do wniosku dołączyć. A zgodnie z treścią § 51 rozporządzenia z 7 września 2009 r. podstawą przyznania pomocy jest prawidłowo wypełniony i udokumentowany wniosek. Uwzględniając powyższe Sąd stwierdza, iż organ prawidłowo zastosował § 43 ust. 4 rozporządzenia z 7 września 2009 r. zgodnie z którym Agencja nie przyznaje pomocy, jeżeli wnioskodawca pomimo ponownego wezwania do usunięcia braków lub złożenia wyjaśnień, nie dokonał ich w terminie. Postępowanie w sprawach przyznawania pomocy finansowej, o czym była już mowa, jest zgodnie z art. 14 ustawy prowadzone z wyłączeniem przepisów kodeksu postępowania administracyjnego co do zasady. Organ jest obowiązany tylko i wyłącznie na żądanie strony dokonywać pouczeń oraz zapewniać jej czynny udział w postępowaniu. Ustawodawca świadomie wyłączył stosowanie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego (poza niewielkimi wyjątkami) i obecnie skarżąca nie może się powoływać na ich nieznajomość i potrzebę szczególnej ochrony z tego tytułu. Z tych wyłączeń k.p.a i ustalenia zasad postępowania zawartych w ustawie z 3 kwietnia 2009 r. i rozporządzeniu z 7 września 2009 r. wynika, że to skarżący jest obowiązany przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą. Na nim spoczywa ciężar udowodnienia faktu, z którego to faktu wywodzi skutki prawne (art. 14 ust. 3 ustawy). Mając wszystkie powyższe okoliczności na uwadze Sąd uznał, że organ wbrew zarzutom skargi, w zgodzie z zasadą praworządności, podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia sprawy, w sposób prawidłowy zebrał materiał dowodowy, należycie go ocenił, a wydane na jego podstawie zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Z tych względów na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.