V SA/Wa 4151/15

PostanowienieWSA w Warszawie2016-05-09

Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Anna Nasiłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy jednostka samorządu terytorialnego (województwo) może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu przed sądem administracyjnym, w tym od wpisu od skargi kasacyjnej?
Ratio decidendi
Jednostka samorządu terytorialnego, będąca osobą prawną, może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych, w tym od wpisu od skargi kasacyjnej, jeżeli wykaże, że nie posiada wystarczających środków na pokrycie tych kosztów. Sąd ocenia sytuację finansową jednostki, biorąc pod uwagę jej budżet, zadłużenie oraz koszty obsługi długu, uznając, że nawet przy wykazywanej nadwyżce budżetowej, wysokie obciążenia finansowe mogą uzasadniać przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stan faktyczny
Województwo Mazowieckie (W. M.) złożyło wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej powyżej kwoty 1.000 zł. W uzasadnieniu wniosku przedstawiono szczegółową sytuację finansową województwa, wskazując na wysokie zadłużenie, koszty obsługi pożyczek i kredytów, pomimo wykazywanej nadwyżki budżetowej. Sąd rozpoznał wniosek, biorąc pod uwagę przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczące prawa pomocy dla osób prawnych.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej powyżej kwoty 1.000 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Anna Nasiłowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej powyżej kwoty 1.000 zł w sprawie ze skargi W. M. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie wpłaty do budżetu państwa z przeznaczeniem na część regionalną subwencji ogólnej dla województw. postanawia: - przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej powyżej kwoty 1.000 zł (słownie: tysiąc złotych) W. M., dalej: "Skarżący" albo "Województwo" wystąpiło z wnioskiem, sporządzonym na urzędowym formularzu PPPr, o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej powyżej kwoty 1000 zł. Uzasadniając wniosek szczegółowo przedstawiono sytuację finansową Województwa Mazowieckiego wskazując m.in., iż posiadane środki publiczne w całości przeznaczane są na wydatki i rozchody publiczne, zgodnie z zasadami określonymi w ustawie o finansach publicznych i innych ustawach szczególnych. Wyjaśniono, iż w budżecie na rok 2016 ustalonym uchwałą sejmiku W. M. nr(...), określono nadwyżkę budżetu w kwocie 106.328.110 zł. Według stanu na koniec marca 2016 r. plan po zmianach przewiduje nadwyżkę budżetu Województwa wynoszącą 86.328.110 zł. W 2014 r. Województwo zmuszone było zaciągnąć pożyczkę długoterminową z budżetu państwa w wysokości 246.527.895 zł w związku z koniecznością spłaty zaległych rat z przeznaczeniem na część regionalną subwencji ogólnej dla województw za 2013 i 2014 r. Otrzymana pożyczka z budżetu państwa generuje koszty jej obsługi – w 2016 r. na spłatę odsetek od pożyczki zaplanowano kwotę 7.416.100 zł. Kwota planu wydatków na obsługę długu w 2016 r. wynosi 57.881.087 zł, zaś z tytułu kredytów długoterminowych wynosi 82.092.453 zł. Jak wynika z oświadczenia o majątku i dochodach, strata za ostatni rok obrotowy wynosi 1.269.408.675,86 zł (skumulowany deficyt), zaś kwota długu na koniec 2015 r. wyniosła 2.768.643.108,87 zł i stanowiła 54,18 % planowanych dochodów Województwa. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje. Prawo pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenie przez stronę kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie (wyrażonej w art. 199 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") i może zostać przyznane osobie prawnej w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Za przyjęciem takiego stanowiska przemawia to, iż strona wnioskująca jest jednostką samorządu terytorialnego, a w związku z tym za podstawę gospodarki finansowej strony wnioskującej uznać należy budżet uchwalany w formie uchwały budżetowej, który jest przy tym rocznym planem dochodów i wydatków oraz przychodów i rozchodów tej jednostki (art. 211 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych; t. j. Dz. U. 2013, poz. 885). Uchwała ta stanowi podstawę gospodarki finansowej jednostki samorządu terytorialnego w roku budżetowym, zawiera także plany przychodów i wydatków zakładów budżetowych, gospodarstw pomocniczych jednostek budżetowych i funduszy celowych oraz dochodów własnych jednostek budżetowych. Województwo wskazało, że w uchwale sejmiku Województwa Mazowieckiego nr (...)określono wprawdzie nadwyżkę budżetu na 2016 r. w wysokości 106.328.110 zł, jednakże nadwyżka przeznaczona jest z zasadzie na spłatę oraz obsługę zadłużenia. Ponadto według stanu na koniec lutego 2016 r. plan po zmianach przewiduje nadwyżkę budżetu Województwa w niższej wysokości tj. 86.328.110 zł. W ocenie referendarza za uwzględnieniem złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy przemawia również okoliczność, iż w 2014 r. Województwo zaciągnęło pożyczkę długoterminową z budżetu państwa w wysokości 246.527.895 zł w związku z koniecznością spłaty zaległych rat z przeznaczeniem na część regionalną subwencji ogólnej dla województw za 2013 i 2014 r. Województwo ponosi wysokie koszty obsługi pożyczek, kredytów długoterminowych i obligacji. Kwota planu wydatków na obsługę długu w 2016 r. wynosi 57.881.087 zł. Oceniając przedmiotowy wniosek nie można pominąć tej okoliczności, że Województwo zainicjowało również inne postępowania sądowe w tutejszym Sądzie, w ramach których występowało z wnioskami o prawo pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Ocena złożonych wniosków w tych sprawach, poprzedzona analizą sytuacji finansowej Województwa, prowadziła do uznania, że zasługuje ono na częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Miało to miejsce również w niniejszej sprawie, bowiem Województwo zostało zwolnione od wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 1.000 zł (postanowienie z dnia 16 maja 2014 r. o sygn. akt V SA/Wa 826/14). Wobec powyższego, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło