V SA/Wa 435/17

Starszy referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi B. B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2013 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty należności z tytułu grzywny p o s t a n a w i a : zasądzić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata J. K., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 442,80 zł (czterysta czterdzieści dwa złote i osiemdziesiąt groszy), w tym: tytułem wynagrodzenia kwotę 360,00 zł (trzysta sześćdziesiąt złotych) oraz tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 82,80 zł (osiemdziesiąt dwa złote i osiemdziesiąt groszy). Postanowieniem z dnia 31 lipca 2014 r. o sygn. akt V SA/Wa 2495/13 przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, w tym poprzez ustanowienie adwokata z urzędu. Wyrokiem z dnia 18 grudnia 2014 r. o sygn. akt V SA/Wa 2495/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę. Skargę kasacyjną od wyroku z dnia 18 grudnia 2014 r. złożył pełnomocnik organu. Pełnomocnik wyznaczony z urzędu wystąpił z odpowiedzią na skargę kasacyjną, w której zwarł wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, oświadczając jednocześnie, iż nie zostały one uiszczone w żadnej części przez skarżącego. Postanowieniem z dnia 2 kwietnia 2015 r. przyznano pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną z urzędu w postępowaniu sądowym w pierwszej instancji. W dniu 18 listopada 2016 r. odbyła się rozprawa przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, na którą stawił się pełnomocnik strony skarżącej. Wyrokiem z dnia 1 grudnia 2016 r. o sygn. akt II GSK 1115/15 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok z dnia 18 grudnia 2014 r. o sygn. akt V SA/Wa 2495/13 oraz przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2017 r. w sprawie o sygn. akt V SA/Wa 435/17 stawił się pełnomocnik skarżącego i wniósł o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego oświadczając, iż koszty te nie zostały pokryte w całości ani w części. Wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2017 r. o sygn. akt V SA/Wa 435/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję. Rozpoznając wniosek należało zwarzyć, co następuje: Zgodnie art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; zwanej dalej: p.p.s.a.), wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W pierwszej kolejności wskazać należy, że wynagrodzenie dla pełnomocnika z urzędu należy się co do zasady za całokształt działań pełnomocnika, które doprowadzą do wydania orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie w danej instancji. W niniejszej sprawie pełnomocnik został ustanowiony w sprawie o sygn. akt V SA/Wa 2495/13 oraz otrzymał już wynagrodzenie za pomoc prawną świadczoną w tym postępowaniu w pierwszej instancji, zakończonym wyrokiem z dnia 18 grudnia 2014 r. Za zasadne uznać należało natomiast przyznanie pełnomocnikowi wynagrodzenia za pomoc prawną w drugiej instancji (udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym) oraz w ponownym postępowaniu w pierwszej instancji w sprawie o sygn. akt V SA/Wa 435/17, zakończonym wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2017 r. Obecnie obowiązującym aktem prawnym regulującym zasady przyznawania wynagrodzenia adwokatom ustanowionym z urzędu jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714; zwane dalej: "rozporządzeniem z 2016 r."). Zgodnie z § 22 tego rozporządzenia, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Jednocześnie w myśl § 24, rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 2 listopada 2016 r. Wobec tego, iż postępowanie wywołane skargą kasacyjną zostało w niniejszej sprawie wszczęte i niezakończone przed 2 listopada 2016 r., a zatem przed dniem wejścia w życie rozporządzenia z 2016 r., należało odwołać się do przepisów dotychczasowych, tj. przepisów rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801). Rozporządzenie to w § 21 również wprowadza przepis przejściowy, zgodnie z którym do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Rozporządzenie to wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. (§ 23 rozporządzenia). Mając zatem na uwadze wskazany przepis przejściowy, zauważyć należało, iż postępowanie kasacyjne zostało w niniejszej sprawie również wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r., tj. przed dniem 1 stycznia 2016 r. (skarga kasacyjna organu złożona w dniu 13 lutego 2015 r.). W konsekwencji, należne wynagrodzenie adwokata za udział w postępowaniu w drugiej instancji należało ustalić w oparciu o przepisy dotychczasowe przed dniem wejścia w życie rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r., tj. w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461; zwanego dalej: "rozporządzeniem z 2002 r."). Zgodnie z § 19 pkt 1 rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5. Stawki minimalne w postępowaniu przed sądem administracyjnym zostały określone w Rozdziale 5 rozporządzenia. W myśl § 18 ust. 1 pkt 2 lit c rozporządzenia, stawka minimalna za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wynosi – 50% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam adwokat – 75% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. W przedmiotowej sprawie – nieobjętej wpisem stosunkowym – stawka minimalna wynosi 240 zł (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit c rozporządzenia). Mając zatem na uwadze, iż wyznaczony w sprawie adwokat został ustanowiony w postępowaniu sądowym w pierwszej instancji oraz stawił się na rozprawę przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, zasądzić należało na jego rzecz wynagrodzenie w wysokości 50% stawki minimalnej, tj. w wysokości 120 zł. Z kolei wynagrodzenie należne pełnomocnikowi za udział w ponownym postępowaniu w pierwszej instancji w sprawie o sygn. akt V SA/Wa 435/17, należało ustalić według obecnie obowiązujących przepisów rozporządzenia z 2016 r. Zgodnie z § 2 pkt 1) i § 4 rozporządzenia z 2016 r., koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszonej przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną w wysokości określonej w rozdziałach 2-4. Opłaty w postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone zostały w Rozdziale 4 rozporządzenia. Stosowanie do treści § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia z 2016 r., opłata za udział w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna, wynosi 240 zł. Reasumując stwierdzić należało, iż na wynagrodzenie adwokata ustanowionego w niniejszej sprawie z urzędu złożyły się następujące koszty: opłata za pomoc prawną w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji w wysokości 240 zł oraz opłata za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w wysokości 120 zł. Łączna kwota należnego wynagrodzenia wyniosła zatem 360 zł. Obliczone w ten sposób wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu należało podwyższyć o kwotę podatku od towarów i usług, o czym stanowią przepisy § 2 ust. 3 rozporządzenia z 2002 r. oraz § 4 ust. 3 rozporządzenia z 2016 r. Biorąc powyższe pod uwagę oraz wobec oświadczenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu, że koszty pomocy nie zostały uiszczone w całości ani w części – na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.