V SA/Wa 4403/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Ewa Wrzesińska-Jóźków, Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 16 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi M. W. na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz M. W. kwotę 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi M.W. jest postanowienie nr [...] Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] września 2015 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie to zostało wydane w następującym stanie faktycznym : W dniu [...].02.2015 r. decyzją nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR ustalił M.W. kwotę nienależnie pobranych płatności w wysokości 50 000,00 zł, powiększoną o odsetki w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych naliczanych od dnia upływu 60 dni od dnia doręczenia decyzji do dnia zwrotu nienależnie pobranych płatności z tytułu "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. Powyższa decyzja nie została odebrana przez stronę, po dwukrotnym awizowaniu wróciła do organu z adnotacją poczty "zwrot po upływie terminu". Decyzja została uznana za skutecznie doręczoną z dniem 2.03.2015 r. , na podstawie art.. 44 § 4 kpa . W dniu 09.07.2015 r., do Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wpłynął wniosek Strony o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji nr [...] wraz z odwołaniem. W petitum wniosku M.W. podnosił, iż nie odebrał decyzji o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności finansowych z tytułu "Ułatwiania startu młodym rolnikom", uznanej za skutecznie doręczoną, z powodu pobytu poza miejscem zamieszkania i koniecznością sprawowania opieki nad ciężarną klaczą. Do wniosku dołączono zaświadczenie z dnia 06.07.2015 r. wystawione przez lekarza weterynarii z informacją, iż przewidywany termin porodu klaczy ustalono na dzień 01.03.2015 r. Wskazanym na wstępie postanowieniem Prezes ARiMR odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu wskazał, że w art. 58 § 1 i § 2 kpa zostały ustanowione cztery przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie. Pierwszą przesłanką jest uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy. Zatem osoba zainteresowana ma uprawdopodobnić brak swojej winy, czyli powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją, swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. W wyniku analizy dokumentów organ uznał, iż Strona nie spełniła tego warunku. W ocenie organu Strona wskazując, iż w okresie przypadającym na odbiór decyzji z dnia [...].02.2015 r. Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR nr [...], tj. w dniach od 16.02. do 02.03.2015 r. przebywała poza miejscem zamieszkania wskazanym we wniosku o przyznanie pomocy w ramach działanie "Ułatwianie startu młodym rolnikom", uzasadniła prośbą o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, jednakże nie uprawdopodobniła braku swej winy w uchybieniu terminu do złożenia odwołania. Strona wskazała, iż przebywała poza miejscem zamieszkania do dnia 02.03.2015 r., a pobyt poza miejscem zamieszkania spowodowany był ciążą klaczy, dla której termin porodu wyznaczony został na dzień 01.03.2015 r., zaś termin na złożenie odwołania od decyzji Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR minął w dniu 16.03.2015 r. W tej sytuacji, w ocenie Prezesa ARiMR, nie można uznać, iż przeszkoda do wniesienia odwołania jaką była ciąża klaczy i związany z nią pobyt Strony poza miejscem zamieszania, istniał przez cały czas, aż do wniesienia przez Stronę wniosku o przywrócenie terminu, tj. do dnia 09.07.2015 r. Drugą przesłanką przywrócenia terminu jest wniesienie przez zainteresowanego wniosku (prośby) o przywrócenie terminu. Przywrócenie terminu może nastąpić bowiem wyłącznie na wniosek zainteresowanego, który wniesie prośbę w formie podania. W ocenie organu strona spełniła powyższą przesłankę. Trzecią przesłanką przywrócenia terminu jest dochowanie terminu (nieprzywracalnego) do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Termin do wniesienia tego wniosku zaczyna biec dopiero od dnia ustania przeszkody i licząc od tego dnia wynosi siedem dni. W związku z powyższym organ stwierdził, iż strona nie spełniła wskazanej przesłanki , gdyż założyła wniosek o przywrócenie terminu w dniu 09.07.2015 r., tj. po terminie siedmiu dni kiedy ustała przeszkoda do jego wniesienia, jaką była ciążą klaczy z przewidzianym terminem porodu wyznaczonym na dzień 01.03.2015 r. i związany z nią pobyt strony do dnia 02.03.2015 r. poza miejscem jej zamieszkania. Czwartą przesłanką jest dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony przywracany termin np. wniesienie odwołania., która to przesłanka została wypełniona. Biorąc pod uwagę powyższe Prezes ARiMR przyjął, że Skarżący nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu do złożenia odwołania nastąpiło bez jego winy, jak również uchybił terminowi na wniesienie wniosku o przywrócenie terminu. Od powyższego rozstrzygnięcia M.W. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zarzucił mu naruszenie m.in. art. 58 § 1 i 2 oraz 44 § 2, 3 i 4 k.p.a. W odpowiedzi na skargę Prezes ARiMR wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) sąd w zakresie swej właściwości sprawuje kontrolę zaskarżonych orzeczeń pod względem ich zgodności z prawem materialnym, przepisami postępowania oraz procedowania organu przed ich wydaniem. Stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ), dalej p. p. s. a., w postępowaniu przed sądem obowiązuje zasada oficjalności, w myśl Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest jednak do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także niepodnoszonych w skardze. Granice rozpoznania skargi są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów , a z drugiej poprzez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego – zakaz reformationis in peius. Dokonując oceny legalności zaskarżonego postanowienia według powyższych przepisów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia zaskarżonego orzeczenia stanowił art. 58 k.p.a., zgodnie z którym w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1). Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2), przy czym przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne (§ 3). Z powyższej regulacji jednoznacznie wynika ( co słusznie podkreśla organ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia ), iż istnieją cztery przesłanki przywrócenia terminu, które muszą być spełnione łącznie, aby organ administracji mógł przywrócić termin do dokonania czynności wskazanej we wniosku o przywrócenie terminu tj.: uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku winy, wniesienie wniosku o przywrócenie terminu, dochowanie siedmiodniowego terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu, dopełnienie wraz z wniesieniem żądania o przywrócenie terminu czynności, dla której termin był określony. Podkreślić należy, że przesłanka dochowania siedmiodniowego terminu jest pierwotna w stosunku do pozostałych podstaw uwzględnienia wniosku. Jej niedochowanie zawsze skutkuje nieuwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu, gdyż termin siedmiodniowy jest terminem, który nie podlega przywróceniu (art. 58 § 3 k.p.a.). Z powołanego art. 58 § 2 k.p.a. wynika, że datą, od której należy liczyć termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu, jest dzień ustania przyczyny uchybienia terminu oczywiście przy założeniu, że strona miała wiedzę o uchybieniu terminu. Organ przyjmuje, że przyczyna uchybienia ustała z dniem 2 marca 2015 r., powołując się na fakt, że z zaświadczenia weterynarza wynika, że przewidywany termin porodu klaczy przypadać miał na 1 marca 2015 r. i po tej dacie skarżący mógł wrócić do domu. Jednak możliwość powrotu do miejsca zamieszkania nie oznacza, że w tym dniu skarżący powziął wiadomość o wydanej decyzji , a tym samym, że ustała przyczyna uchybienia terminu. Należy pamiętać, że decyzja z [...].02.2015 r. została doręczona przez awizo z dniem 2 marca 2015 r. i następnego dnia zwrócona do nadawcy ( k 830 kserokopia zwrotki ). Dalej z akt wynika, że w dniu 28 maja 2015 r. skarżący zwrócił się do Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w L. o nadesłanie powyższej decyzji. Podał, że o istnieniu decyzji dowiedział się z upomnienia z 11maja 2015 r. i dotychczas tej decyzji nie otrzymał . Ze zwrotki na karcie 845 akt adm. wynika, że decyzja została mu doręczona w dniu 30 czerwca 2015 r. wraz z pismem informującym o uznaniu jej za skutecznie doręczoną z dniem 2 marca 2015 r. W dniu 6 lipca 2015 r. Skarżący złożył odwołanie od decyzji z [...] 02.2015 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego złożenia. Stąd też należy uznać, że przyczyna uchybienia terminu do złożenia odwołania ustała z dniem 30 czerwca 2015 r. tj. z chwilą doręczenia Stronie decyzji o ustaleniu nienależnie pobranych płatności z dnia [...].02.2015 r. W konsekwencji należy uznać, że skarżący wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania złożył w terminie określonym w art. 58 § 2 k.p.a. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ rozważy czy prośba Skarżącego o przywrócenie terminu jest usprawiedliwiona tj. czy można uznać, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Ze względu na powyższe okoliczności Sąd uznał, że organ dokonał niewłaściwej interpretacji przepisu 58 § 2 k.p.a. i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1lit.a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz. U. 2016, poz. 718 ) orzekł o uchyleniu zaskarżonego postanowienia. O kosztach postanowiono na podstawie art. 200 w/ cyt. ustawy.