V SA/Wa 4404/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Ewa Wrzesińska-Jóźków, Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 16 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi M. W. na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz M. W. kwotę 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi M. W. jest postanowienie nr [...] Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] września 2015 r. o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie to zostało wydane w następującym stanie faktycznym : W dniu [...].02.2015 r. decyzją nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR ustalił M. W. kwotę nienależnie pobranych płatności w wysokości 50 000,00 zł, powiększoną o odsetki w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych naliczanych od dnia upływu 60 dni od dnia doręczenia decyzji do dnia zwrotu nienależnie pobranych płatności z tytułu "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. Powyższa decyzja nie została odebrana przez stronę, po dwukrotnym awizowaniu wróciła do organu z adnotacją poczty "zwrot po upływie terminu". Decyzja została uznana za skutecznie doręczoną z dniem 2.03.2015 r. , na podstawie art.. 44 § 4 kpa . W dniu 09.07.2015 r., do Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wpłynął wniosek Strony o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji nr [...] wraz z odwołaniem. W petitum wniosku M. W. podnosił, iż nie odebrał decyzji o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności finansowych z tytułu "Ułatwiania startu młodym rolnikom", uznanej za skutecznie doręczoną, z powodu pobytu poza miejscem zamieszkania i koniecznością sprawowania opieki nad ciężarną klaczą. Do wniosku dołączono zaświadczenie z dnia 06.07.2015 r. wystawione przez lekarza weterynarii z informacją, iż przewidywany termin porodu klaczy ustalono na dzień 01.03.2015 r. Następnie w dniu [...].09.2014 r. Prezes ARiMR wydał postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji z dnia [...].02.2015r., nr [...] wydanej przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR. Wskazanym wyżej postanowieniem organ stwierdził, że odwołanie od decyzji z [...] lutego 2015 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu. W uzasadnieniu wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie mają zastosowanie przepisy art. 129 § 1 i 2 kpa, które stanowią, że "Odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie", oraz art. 134 Kpa, który stanowi, że "Organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne". Warunkiem skuteczności czynności procesowej - jaką jest wniesienie odwołania - jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania, natomiast bezskuteczny upływ terminu do wniesienia odwołania w następstwie prowadzi do ostateczności decyzji. Organ odwoławczy obowiązany jest zatem w postępowaniu wstępnym, zbadać, czy odwołanie zostało wniesione w przewidzianym przepisami prawa terminie Prezes ARMiR zauważył, że zgodnie z pouczeniem zawartym w zaskarżonej decyzji, odwołanie wnosi się do Prezesa ARiMR w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia stronie. Na podstawie art. 44 § 1 i 4 kpa, operator pocztowy przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej, a doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia tego okresu. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji nr [...] z dnia [...].02.2015 r. termin 14 dni przewidziany na jej odbiór minął w dniu 02.03.2015 r. Przedmiotowa decyzja z powodu jej dwukrotnego awizowania w okresie od dnia 16.02. do dnia 02.03.2015 r. została uznana w dniu 02.03.2015 r. za skutecznie doręczoną. W myśl art. 57 § 1 Kpa, upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. Powyższe oznacza, że ustawowy termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 16.03.2015 r" który nie był dniem ustawowo wolnym od pracy. Odwołanie natomiast zostało złożone w dniu 09.07.2015 r. , a zatem z uchybieniem terminu. Wprawdzie w art. 58 Kpa przewidziana jest możliwość przywrócenia terminu, do wniesienia odwołania, ale jest ona uwarunkowana prośbą zainteresowanego, który obowiązany jest uprawdopodobnić, że uchybienie nastąpiło bez jego winy ( art. 58 § 1), przy czym sama możliwość wniesienia takiej prośby uwarunkowana jest terminem, którego przywrócenie jest niedopuszczalne (§ 2 i 3). Prezes ARiMR rozpatrzył prośbę Strony o przywrócenie terminu na złożenie odwołania, jednakże z uwagi na fakt, że wniosek taki został złożony z uchybieniem nieprzywracanego terminu, stosownie do treści przepisu art. 134 kpa, organ odwoławczy stwierdził w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Od powyższego rozstrzygnięcia M. W. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie . Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 44 § 2 , 3 i 4 k.p.a. przez uznanie, że decyzja z [...].02.2015 r. została skutecznie doręczona przez awizo z dniem 2 marca 2015 r. W odpowiedzi na skargę Prezes ARMiR wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał argumenty zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) sąd w zakresie swej właściwości sprawuje kontrolę zaskarżonych orzeczeń pod względem ich zgodności z prawem materialnym, przepisami postępowania oraz procedowania organu przed ich wydaniem. Stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ), dalej p. p. s. a., w postępowaniu przed sądem obowiązuje zasada oficjalności, w myśl Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest jednak do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także niepodnoszonych w skardze. Granice rozpoznania skargi są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów , a z drugiej poprzez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego – zakaz reformationis in peius. Dokonując oceny legalności zaskarżonego postanowienia według powyższych przepisów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę do wydania zaskarżonego postanowienia stanowi art. 134 k.p.a. zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Wbrew zarzutom skargi doręczenie decyzji z [...] lutego 2015 r. zostało dokonane skutecznie , zgodnie ze wszystkimi wymogami wynikającymi z art. 44 k.p.a. Z treści tzw. zwrotki wynika , że doręczyciel pozostawił awizo tj. informację o możliwości odbioru pisma w terminie 7 dni , a następnie po upływie tego terminu zostało wykonane drugie awizo – stosownie do wymogów art. 44 § 3 k.p.a. Organ miał więc pełne podstawy do uznania, że doręczenie zostało dokonane skutecznie z upływem ostatniego dnia okresu o jakim mowa w art. 44 § 1 k.p.a. ( art. 44 § 4 k.p.a. ). Skarżący zresztą nigdy nie twierdził, że awiza w swojej skrzynce pocztowej nie zastał. Postanowienie podlega jednak uchyleniu z innej przyczyny. Wraz ze spóźnionym odwołaniem strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, który to wniosek został rozpoznany przez organ negatywnie. Wyrokiem z dnia 16 grudnia 2015 r. w sprawie o sygn.. akt V SA/Wa 4403/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie. Kwestia przywrócenia terminu nie jest więc ostatecznie rozpoznana. Stwierdzenie, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu jest więc przedwczesne , gdyż w przypadku przywrócenia terminu organ będzie musiał rozpatrzeć odwołanie. Ze względu na powyższe okoliczności Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz. U. 2016, poz. 718 ) orzekł o uchyleniu zaskarżonego postanowienia. O kosztach postanowiono na podstawie art. 200 w/ cyt. ustawy.