V SA/Wa 442/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska (spr.), Sędzia WSA - Irena Jakubiec – Kudiura, Sędzia WSA - Barbara Mleczko – Jabłońska, Protokolant: specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi G. Sp. z o.o. w W. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej ze środków z budżetu Unii Europejskiej w pomniejszonej wysokości; oddala skargę Przedmiotem skargi G. Sp. z o.o. w W. jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] utrzymująca mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej w pomniejszonej wysokości. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu 4 lipca 2011 r. G. Sp. z o.o. złożyła do [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wniosek o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania, za okres od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 30 czerwca 2011 r. (w toku postępowania dokonano korekty wniosku). W złożonym wniosku strona wnioskowała o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej w wysokości 293.141,50 zł oraz o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania w wysokości 1.239.672,00 zł. Dyrektor [...] OR ARiMR w dniu [...] października 2011 r. wydał decyzję, mocą której przyznał stronie pomoc finansową na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej w kwocie 293.135,86 zł, oraz przyznał pomoc finansową na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania w kwocie 858.734,04 zł za okres od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 30 czerwca 2011 r. Organ odmówił przyznania wnioskowanej kwoty pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji - w zakresie: - kosztów założenia instalacji elektrycznych oraz wykonania instalacji wodnych w kwocie netto 226.748,79 zł, - kosztów rozbiórki nawierzchni i podbudowy w ramach etapu inwestycji "Wykonanie fundamentów wiaty w W." w kwocie netto 21.938,56 zł, - kosztów związanych z przygotowaniem i realizacją inwestycji o nazwie "Budowa wiaty na skrzyniopalety", w kwocie netto 27.209,85 zł. Dyrektor OR ARiMR odmówił przyznania wnioskowanej kwoty pomocy finansowej w wysokości 190.471,80 zł, a także dokonał obniżki należnej kwoty pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji w wysokości 190.471,80 zł. Po rozpatrzeniu wniesionego przez stronę odwołania Prezes ARiMR w dniu [...] stycznia 2012 r. uchylił decyzję organu I instancji i przekazał mu sprawę do ponownego rozpatrzenia. Następnie dnia [...] kwietnia 2012 r. – po ponownym rozpatrzeniu sprawy – organ I instancji wydał kolejną decyzję w ww. przedmiocie. Decyzja ta została jednak została ponownie uchylona przez organ odwoławczy w dniu [...] czerwca 2012 r. Po ponownym przeanalizowaniu materiału dowodowego, Dyrektor OR ARiMR w dniu [...] września 2012 r. wydał decyzję o przyznaniu częściowej pomocy finansowej, po dokonaniu obniżki kwoty należnej. Zgodnie z tą decyzją organ: - przyznał pomoc finansową na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej w wysokości 293.135,86 zł, za I półrocze IV roku realizacji planu dochodzenia do uznania, - odmówił przyznania wnioskowanej kwoty pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej w wysokości 2,82 zł, - dokonał obniżki należnej kwoty pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej w wysokości 2,82 zł, - przyznał pomoc finansową na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania w wysokości 1.012 341,71 zł, za I półrocze IV roku realizacji planu dochodzenia do uznania, - odmówił przyznania wnioskowanej kwoty pomocy na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania w wysokości 190.468,98 zł, - dokonał obniżki należnej kwoty pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania w wysokości 36.861,31 zł. W odwołaniu od powyższej decyzji strona zakwestionowała dokonanie obniżki należnej kwoty pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej w wysokości 2,82 zł, a także dokonanie obniżki należnej kwoty pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania w wysokości 36.861,31 zł. Strona wskazała, iż w decyzji organu I instancji błędnie wyliczono kwotę pomocy, a co za tym idzie nieprawidłowo określono procentową różnicę między kwotą wnioskowaną a kwotą zakwalifikowaną do objęcia pomocą finansową. Niewątpliwie nieprawidłowo do wniosku o przyznanie pomocy zaliczone zostały koszty rozbiórki nawierzchni i podbudowy w wysokości 21.938,56 zł oraz koszty związane z przygotowaniem i realizacją tego etapu w limicie 12%, czyli 2.632,63 zł co łącznie stanowi 24.571,19 zł. Według strony, koszty inwestycji przyjęte do wyliczenia procentowej niezgodności kwoty pomocy wnioskowanej, a należnej, powinny zgodnie z decyzją Prezesa ARiMR uwzględnić tylko te koszty, a nie jak to wyliczono w decyzji organu I instancji. Następnie strona wskazywała, że przy braku odpowiedzialności wnioskodawcy za włączenie do wnioskowanej kwoty pomocy kosztów instalacji wodnej i elektrycznej, także podobne włączenie kosztów ogólnych związanych z tymi instalacjami, nie powinno być sankcjonowane obniżeniem należnej płatności. Po rozpatrzeniu wniesionego odwołania Prezes ARiMR decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W ocenie organu odwoławczego różnica procentowa pomiędzy łączną wnioskowaną przez stronę kwotą pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (293 141,50 zł + 1 239 672,00 zł = 1 532 813,50 zł), a łączną należną kwotą pomocy finansowej (293 138,68 zł + 1 049 203,02 zł - 1 342 341,70 zł), ustaloną w trakcie weryfikacji wniosku, wyniosła 190 471,80 zł, tj. 14,19%, a zatem przekroczyła wartość 3% wskazaną w art. 117 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (Dz.Urz. UE L 157, z 15.06.2011, str. 1, z późn. zm.). Prezes ARiMR wskazał, że w zakresie włączenia do wnioskowanej kwoty kosztów instalacji wodnej i elektrycznej uznano brak odpowiedzialności strony i odstąpiono od nałożenia sankcji z powyższego tytułu. Podkreślił jednakże, iż odstąpienie od nałożenia sankcji nie ma wpływu na procentową różnicę pomiędzy łączną wnioskowaną przez G. Sp. z o.o. kwotą pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania, a łączną należną kwotą pomocy finansowej ustaloną w trakcie weryfikacji wniosku. Odnosząc się z kolei do odwołania w zakresie dokonanej przez organ I instancji obniżki należnej kwoty pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej w kwocie 2,82 zł, Prezes ARiMR wskazał, iż sankcje, o których stanowi art. 117 rozporządzenia nr 543/2011, dotyczą całej wnioskowanej kwoty finansowej i dokonana przez organ I instancji w tym zakresie obniżka jest tego konsekwencją. Z uwagi na fakt, iż w niniejszej sprawie różnica procentowa pomiędzy łączną wnioskowaną kwotą pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz na pokrycie części kosztów kwalifikowanych inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (293 141,50 zł + 1 239 672,00 zł = 1 532 813,50 zł), a należną kwotą pomocy finansowej (293 138,68 zł + 1049 203,02 zł = 1 342 341,70 zł), ustaloną w trakcie weryfikacji wniosku, wynosi 14,19 % tj. 190 471,80 zł (2,82 zł + 190 468,98 zł), a zatem przekracza 3 %, zdaniem Prezesa ARiMR, organ I instancji prawidłowo dokonał obniżki kwoty 2,82 zł. W skardze G. Sp. z o.o. wniosła o uchylenie ww. decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora OR ARiMR w części dokonanej obniżki należnej pomocy finansowej w wysokości 36.861,31 zł. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i w konsekwencji błędne naliczenie obniżki należnej kwoty pomocy finansowej. Zdaniem skarżącej, nawet w przypadku przekroczenia 3% różnicy, niewłaściwe było dokonanie obniżki należnej kwoty pomocy finansowej w wysokości 36 861,31 zł. Kwota ta jest wynikiem nieuznania za koszt kwalifikowany kosztów związanych z przygotowaniem i realizacją inwestycji o nazwie "budowa wiaty na skrzyniopalety" w kwocie netto 27 209,85 zł i kosztów rozbiórki nawierzchni i podbudowy w kwocie 21 938,56 zł. Skoro w toku kolejnych postępowań uznano, że Spółka nie ponosi odpowiedzialności za włączenie do kosztów kwalifikowanych kosztów instalacji wodnych i elektrycznych, to także włączenie kosztów ogólnych z nimi związanych nie powinno być sankcjonowane obniżeniem należnej kwoty. Koszty ogólne wykonania instalacji wodnych i elektrycznych wynoszą 24 577,22 zł, a pomoc w wysokości 75 procent tych kosztów to 18 432,92 zł. W ocenie skarżącej, co najmniej o tyle powinna być zmniejszona obniżka pomocy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumenty zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.); dalej: "p.p.s.a.", Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając skargę sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem i to na dzień wydania decyzji. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi jego uchylenie. W powyższym kontekście stwierdzić należy, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem w ocenie Sądu zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Przechodząc do wyjaśnienia stanowiska Sądu wskazać na wstępie należy, iż istota sprawy sprowadza się do prawidłowego wyliczenia obniżki należnej stronie kwoty pomocy finansowej. Przypomnienia wymaga to, iż zastosowanie w sprawie znajdują: rozporządzenie Rady (WE) nr 1605/2002 z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie rozporządzenia finansowego mającego zastosowanie do budżetu ogólnego Wspólnot Europejskich (Dz. Urz. UE L 99 z 1 kwietnia 2007 r., str. 18, z późn. zm.), rozporządzenie Rady (WE) nr 1290/2005 z dnia 21 czerwca 2005 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej (Dz. Urz. UE L 09 z 11 sierpnia 2005 r., str. 1—25, z późn. zm.), oraz rozporządzenie Rady (WE) nr 1234/2007 z dnia 22 października 2007 r. ustanawiające wspólną organizację rynków rolnych oraz przepisy szczegółowe dotyczące niektórych produktów rolnych (Dz. Urz. UE L 299 z 16 listopada 2007 r., str. 1, z późn. zm.), oraz akt wykonawczy do niego tj. rozporządzenie Komisji (UE) nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (Dz. Urz. UE L 157 z 15 czerwca 2011 r., str. 1). Przepisy krajowe mające zastosowanie to z kolei ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240, z późn. zm.), oraz ustawa z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku suszu paszowego oraz rynków lnu i konopi uprawianych na włókno (Dz. U. z 2011 r. Nr 145, poz. 868, późn. zm.), a także wydane w oparciu o nią akty wykonawcze: rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie warunków wstępnego uznawania grup producentów owoców i warzyw, uznawania organizacji producentów owoców i warzyw oraz warunków i wymagań, jakie powinny spełniać plany dochodzenia do uznania (Dz. U. r. Nr 5, poz. 27), rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (Dz. U. Nr 98, poz. 822), oraz rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 stycznia 2006 r. w sprawie wysokości krajowych środków finansowych przeznaczonych na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (Dz. U. Nr 16, poz. 122). Zgodnie z art. 103a ust. 1 rozporządzenia nr 1234/2007 oraz art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy pomoc finansowa jest udzielana wstępnie uznanym grupom producentów owoców i warzyw na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania. Zgodnie natomiast z § 1 ust. 1 pkt 1 lit a i b rozporządzenia, grupie producentów owoców i warzyw jest przyznawana pomoc finansowa na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji związanych ze zbiorem, przechowywaniem, magazynowaniem lub przygotowaniem do sprzedaży owoców i warzyw, ujętych w grupie lub grupach produktów, dla których grupa została wstępnie uznana, m.in., jeżeli inwestycja lub jej etap zostały ujęte w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania na dany okres rozliczeniowy oraz zostały zrealizowane. W “Wykazie kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania", stanowiącym załącznik do ww. rozporządzenia wskazano, że kwalifikowanymi kosztami inwestycji są m.in. koszty budowy budynków oraz budowli przeznaczonych do przechowywania, magazynowania lub przygotowywania owoców i warzyw do sprzedaży, zgodnie z kosztorysem, z wyłączeniem kosztów rozbiórki i unieszkodliwiania materiałów szkodliwych pochodzących z rozbiórki. Z kolei art. 45 ust 2 pkt b rozporządzenia nr 543/2011 stanowi, że grupa nie korzystała, nie korzysta i nie będzie korzystać, bezpośrednio ani pośrednio, z podwójnego finansowania unijnego lub krajowego w odniesieniu do działań realizowanych w ramach swojego planu uznawania, na które przyznano finansowanie unijne na podstawie niniejszego rozporządzenia. Kierując się treścią ww. przepisów orzekające w sprawie zasadnie zatem uznały, że: - koszty instalacji elektrycznej nieujęte w planie dochodzenia do uznania, - koszty rozbiórki nawierzchni i podbudowy w ramach etapu inwestycji “Wykonywanie fundamentów wiaty w W." wykluczone w “Wykazie kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania" oraz - koszty zasypywania wykopu z odtworzeniem podbudowy i nawierzchni w ramach ww. etapu inwestycji (z uwagi na zwrot kosztów kwalifikowanych w ramach zakończonej inwestycji “Stworzenie zdolności przechowalniczych warzyw wraz z ich przygotowaniem do sprzedaży"), są kosztami niekwalifikowalnymi. Zgodnie natomiast z art. 117 ust. 1, 2 oraz 3 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 543/2011 płatności oblicza się na podstawie kwoty, którą uznano za kwalifikowaną. Państwo członkowskie sprawdza wniosek o przyznanie pomocy otrzymany od beneficjenta i określa kwoty, które kwalifikują się do otrzymania wsparcia: a) kwotę, którą należy wypłacić beneficjentowi w oparciu o sam wniosek; b) kwotę, którą należy wypłacić beneficjentowi po sprawdzeniu kwalifikowalności wniosku. Jeżeli kwota określona na podstawie ust. 2 lit. a) przekracza kwotę określoną zgodnie z ust. 2 lit. b) o więcej niż 3% nakłada się odpowiednią karę. Kwota kary jest równa różnicy między kwotami obliczonymi w ust. 2 lit. a) i b). W przedmiotowej sprawie – jak prawidłowo wyliczyły organy ARiMR – różnica procentowa pomiędzy łączną wnioskowaną kwotą pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (293 141,50 + 1 239 672,00 = 1 532 813,50 zł), a łączną należną kwotą pomocy finansowej (293 138,68 + 1 049 203,02 = 1 342 341,70 zł) ustaloną w trakcie weryfikacji wniosku wyniosła 190 471,80 zł, tj. 14,19%, a zatem przekroczyła 3%, o których mowa w ww. przepisie. Powołany art. 117 ust. 3 rozporządzenia nr 543/2011 przewiduje jednak wyłączenie stosowania redukcji w sytuacji, gdy organizacja lub grupa producentów może wykazać, że nie jest odpowiedzialna za włączenie niekwalifikowanej kwoty. W ocenie zarówno organu I jak i II instancji przepis ten znajdował zastosowanie w przedmiotowej sprawie, ponieważ skarżąca nie ponosiła odpowiedzialności za włączenie kosztów wykonania instalacji elektycznej oraz instalacji wodnej do kwoty wnioskowanej. Wyłączenie tej odpowiedzialności miało jednak znaczenie jedynie w odniesieniu do zastosowania sankcji, a nie do możliwości objęcia kosztów pomocą finansową. W ocenie Sądu wobec treści art. 117 ust. 3 rozporządzenia nr 543/2011 bezzasadne jest więc twierdzenie skarżącej, że skoro nie ponosi ona odpowiedzialności za włączenie do kosztów kwalifikowanych kosztów instalacji wodnych i elektrycznych, to także włączenie kosztów ogólnych z nimi związanych nie powinno skutkować obniżeniem należnej kwoty. Podkreślić należy, że odstąpienie od nałożenia sankcji – które w oparciu o powołany przepis miało miejsce w niniejszej sprawie – nie ma wpływu na procentową różnicę pomiędzy łączną wnioskowaną przez skarżącą kwotą pomocy finansowej, a łączną kwotą ustaloną podczas kontroli wniosku. Podsumowując wskazać należy, że Sąd nie dopatrzył się w postępowaniu organów naruszenia wskazanego w skardze przepisu postępowania (art. 77 §1 k.p.a.) w stopniu, który uzasadniałby uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu organy obu instancji w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzył cały materiał dowodowy, ustosunkowując się do dokonanych ustaleń. Strona miała możliwość zapoznania się z aktami sprawy. Analiza akt oraz uzasadnienia zaskarżonej decyzji, nie wskazuje dowolności w ustaleniach faktycznych, niekorzystnej, pozbawionej logiki interpretacji zebranego w sprawie materiału dowodowego czy też wybiórczego traktowania zgromadzonego materiału dowodowego. Podkreślić należy, iż spoczywający na organie obowiązek pełnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, wynikający z art. 7, art. 77 § 1, art. 107 k.p.a. nie sprowadza się do bezkrytycznego akceptowania twierdzeń strony i złożonych przez stronę dowodów ale polega również na ich ocenie, która jest dokonywana w sposób swobodny. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało oddalić skargę jako niezasadną.